Shloka 6
Rajo-guṇa-nirdeśa — Brahmā’s Enumeration of Rajasic Dispositions
मृषा वादो मृषा दानं विकल्प: परिभाषणम् | निन्दा स्तुति: प्रशंसा च प्रस्ताव: पारधर्षणम्
mṛṣā vādo mṛṣā dānaṃ vikalpaḥ paribhāṣaṇam | nindā stutiḥ praśaṃsā ca prastāvaḥ pāradharṣaṇam ||
ವಾಯುದೇವರು ಹೇಳಿದರು—ಸುಳ್ಳು ಮಾತು, ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೊಡುವ ದಾನವೂ; ಕಪಟ ತರ್ಕದ ವಾದ ಮತ್ತು ಜಗಳದ ಮಾತು; ನಿಂದೆ, ಹೊಗಳಿಕೆ (ಚಾಪಲ್ಯ) ಮತ್ತು ಪ್ರಶಂಸೆ; ಹಾಗೂ ಮತ್ತೊಬ್ಬನನ್ನು ಕಿರುಕುಳಗೊಳಿಸಲು ಅಥವಾ ಒತ್ತಡ ಹಾಕಲು ವಿಷಯ ಎತ್ತುವುದು—ಇವೆಲ್ಲ ಅಧರ್ಮರೂಪಗಳು; ಧರ್ಮಾಚರಣೆಯನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತವೆ.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse warns that untruth and manipulative speech—lying, hypocritical giving, sophistry, abusive talk, disparagement, flattery, and even strategic ‘topic-raising’ meant to dominate—are ethically corrosive and undermine dharma.
Vāyudeva is speaking as a moral instructor, listing specific verbal and social behaviors that constitute harmful conduct, thereby guiding the listener toward truthful, restrained, and non-oppressive interaction.