Shloka 426
Pitṛ-śrāddha-haviḥ-phala-nirdeśa
Offerings for Ancestors and Their Stated Results
अग्निदेवने उसकी भी जिह्ला उलट दी। अब अग्निदेवको प्रत्यक्ष देखकर देवताओंने दयायुक्त होकर शुकसे कहा--“तू शुकयोनिमें रहकर अत्यन्त वाणीरहित नहीं होगा--कुछ- कुछ बोल सकेगा। जीभ उलट जानेपर भी तेरी बोली बड़ी मधुर एवं कमनीय होगी ।।
agnidevena tasya jihvā ulṭā kṛtā | atha agnidevaṃ pratyakṣaṃ dṛṣṭvā devā dayāyuktāḥ śukam ūcuḥ— “tvaṃ śukayonau sthitvā atyantaṃ vāṇīrahito na bhaviṣyasi—kiñcit-kiñcid vaktuṃ śakṣyasi | jihvāyā ulṭāyāṃ satyām api tava vāk atīva madhurā ca kamanīyā ca bhaviṣyati || bālasyeva pravṛddhasya kalamavyaktam adbhutam | yathā pravṛddhasya puruṣasya bālabhāṣāyāṃ na vyaktā adbhutā toṭalī vāk madhurā pratibhāti, tathā tava vāk api sarveṣāṃ priyā bhaviṣyati ||”
ಅಗ್ನಿದೇವನು ಶುಕನ ಜಿಹ್ವೆಯನ್ನೂ ತಿರುಗಿಬಿಟ್ಟನು. ನಂತರ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರತಕ್ಷವಾಗಿ ಕಂಡ ದೇವತೆಗಳು ಕರುಣೆಯಿಂದ ಶುಕನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು—“ನೀನು ಗಿಳಿಯ ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಾಣಿಹೀನನಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಸ್ವಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲೆ. ಜಿಹ್ವೆ ತಿರುಗಿದ್ದರೂ ನಿನ್ನ ವಾಣಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಧುರವೂ ಮನೋಹರವೂ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ವೃದ್ಧನಿಗೂ ಬಾಲಕನ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಅದ್ಭುತ ತೊದಲಾಟ ಮಧುರವಾಗಿ ತೋರುವಂತೆ, ನಿನ್ನ ಮಾತೂ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪ್ರಿಯವಾಗುವುದು.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even when a corrective consequence is imposed, dharma is fulfilled more fully when it is balanced with compassion; limitation can be accompanied by a compensating grace that preserves dignity and benefit to others.
Agni reverses Shuka’s tongue, restricting his speech; the gods, seeing Agni directly, pity Shuka and grant that although he will be in a parrot-birth, his speech will still be possible and will sound sweet and pleasing—like a child’s charming lisp.