Shloka 7
Brāhmaṇa-vandana: Criteria for Veneration, Disciplined Speech, and Protective Kingship (अनुशासनपर्व, अध्याय ८)
इस प्रकार श्रीमहाभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें कर्मफलका उपाख्यानविषयक सातवाँ अध्याय पूरा हुआ
samyag-uccaritā vācaḥ śrūyante hi yudhiṣṭhira | śuśrūṣamāṇe nṛpatau pretya ceha sukhāvahāḥ ||
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಯುಧಿಷ್ಠಿರ! ಸಮ್ಯಕ್ ಉಚ್ಚರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಾಣಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಕೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ರಾಜನು ಕೇಳಲು ಉತ್ಸುಕನಾಗಿರುವಾಗ, ಅಂಥ ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷಣ ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಮರಣಾನಂತರವೂ ಸುಖವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತೇನೆ—ವಿನಯದಿಂದ ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ ಮಾಡುವವರು, ಇಂದ್ರಿಯನಿಗ್ರಹಿಗಳು, ಮೃದುಭಾಷಿಗಳು, ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರದಿಂದ ಸಂಪನ್ನರು, ಅವಿನಾಶಿ ಪರಮಾತ್ಮನ ಜ್ಞಾನಿಗಳು; ಅವರ ವಾಣಿ ಮೇಘಗಂಭೀರವಾಗಿದ್ದು ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮಂಗಳಕರವಾಗಿ, ಹಂಸಗಳ ಕೂಗಿನಂತೆ ಸಭೆಗಳನ್ನು ಆನಂದಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches that rightly spoken, auspicious, and ethically grounded speech—especially from disciplined and learned persons—benefits both the present life and the afterlife, provided the listener (notably a king) is genuinely attentive.
In the Anushasana Parva’s instruction setting, Bhishma addresses Yudhishthira, praising the value of good counsel and describing the kind of learned, self-controlled Brahmanas whose deep and pleasing words should be heard in royal assemblies.