Shloka 24
पात्रलक्षण-परिक्षा (Pātra-Lakṣaṇa Parīkṣā) — Criteria for a Worthy Recipient
ब्राह्मणं जातिसम्पन्नं धर्मज्ञं संशितं शुचिम् । अपरेषां परेषां च परेभ्यश्रैव येडपरे
brāhmaṇaṁ jātisampannaṁ dharmajñaṁ saṁśitaṁ śucim | apareṣāṁ pareṣāṁ ca parebhyaś caiva ye ’pare ||
ವಾಯು ಹೇಳಿದನು—ಉತ್ತಮ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ, ಧರ್ಮಜ್ಞ, ನಿಯಮಶೀಲ, ಶುದ್ಧನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ (ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಸನ್ನಿಧಿ) ಯನ್ನೂ ಅಪೇಕ್ಷಿಸಬೇಕು. ಕಿರಿಯರಲ್ಲಿಯೂ ಹಿರಿಯರಲ್ಲಿಯೂ, ಇನ್ನೂ ಹಿರಿಯರೆನಿಸುವವರಲ್ಲಿಯೂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನೇ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆಂದು ಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂಥ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಯಾರನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವನು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ನಿಂದಿಸುವವನು ಶೀಘ್ರವೇ ಪರಾಭವವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that society should value and support disciplined, pure, dharma-knowing Brahmins, and that honoring such learned and virtuous people leads to prosperity, while disparaging them leads to swift decline.
Vāyu is speaking in a didactic context, emphasizing the superior esteem accorded to Brahmins and the practical consequences—growth through their approval and defeat through their condemnation—thereby reinforcing norms of reverence toward dharma-authorities.