Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 114
Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration
Anuśāsana-parva 17
वाहिता सर्वभूतानां निलयश्व विभुर्भव: । अमोघ: संयतो ह्ुश्वो भोजन: प्राणधारण:
vāhitā sarvabhūtānāṁ nilayaś ca vibhur bhavaḥ | amoghaḥ saṁyato hy aśvo bhojanaḥ prāṇadhāraṇaḥ ||
ವಾಯುದೇವನು ಹೇಳಿದರು— ಅವನು ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಭಾರವನ್ನು ಹೊರುವವನು, ಸರ್ವ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ನಿವಾಸ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಮತ್ತು ಭವಸ್ವರೂಪನು. ಅವನು ಅಮೋಘ, ಸಂಯಮಿ; ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಶ್ವರূপದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟನಾಗುವವನು, ಅನ್ನದಾತ, ಸರ್ವರ ಪ್ರಾಣಧಾರಕನು.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse praises the divine as the universal support and refuge: omnipresent existence that never fails, sustains life, provides nourishment, and exemplifies self-restraint—linking cosmic power with ethical discipline.
Vāyu-deva is speaking in a laudatory passage, enumerating epithets that describe the deity’s cosmic functions (supporting beings, sustaining prāṇa, providing food) and manifestations (as a noble steed), as part of a broader instruction through praise.