Shloka 94
तेजोवृषो द्युतिधर: सर्वशस्त्रभृतां वर: । प्रग्रहो निग्रहो व्यग्रो नैकशूज़ी गदाग्रज:
tejo-vṛṣo dyuti-dharaḥ sarva-śastra-bhṛtāṁ varaḥ | pragraho nigraho vyagro naika-śṛṅgī gadāgrajaḥ ||
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಅವನು ಭಕ್ತರ ಮೇಲೆ ಆನಂದಮಯ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಸುರಿಸುವವನು, ಪರಮ ಕಾಂತಿಯನ್ನು ಧರಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲ ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು. ಭಕ್ತರು ಅರ್ಪಿಸುವ ಪತ್ರ-ಪುಷ್ಪಾದಿಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವವನು; ಸರ್ವಭೂತಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ನಿಗ್ರಹಿಸುವವನು; ಶರಣಾಗತರ ಇಷ್ಟಫಲಪ್ರದಾನದಲ್ಲಿ ಸದಾ ತತ್ಪರನು. ಅವನು ‘ನೈಕಶೃಂಗೀ’—ಪವಿತ್ರ ವಾಕ್ಯದ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳ ಸಂಕೇತ—ಮತ್ತು ಗದೆಯ ಅಗ್ರಜ, ಅಂದರೆ ಗದೆಯಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ ಜನಿಸಿದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse praises the Lord as both compassionate and sovereign: he receives sincere devotion (accepts offerings), yet also restrains and governs the world (nigraha). Ethical life is framed as trusting a divine order that rewards devotion and upholds discipline—grace and governance functioning together.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and extols the Supreme through a litany of divine names (as in the Viṣṇu-sahasranāma tradition). This verse is one segment of that praise, enumerating epithets that describe the deity’s splendor, martial supremacy, receptivity to devotion, and universal control.