Shloka 23
Adhyāya 142: Cyavana, the Devas’ Arrogance, and Vāyu’s Counsel on Protecting Brāhmaṇas
राजा सुमन्युने भक्ष्य, भोज्य पदार्थोंके पर्वत-जैसे कितने ही ढेर लगाकर उन्हें शाण्डिल्यको दान दिया था। जिससे उन्होंने स्वर्गलोकमें स्थान प्राप्त कर लिया ।।
rājā sumanyunā bhakṣya-bhojya-padārthānāṃ parvata-sadṛśān bahūn nikṣepān kṛtvā tān śāṇḍilyāya dānaṃ dattavān; tena sa svargaloke sthānaṃ prāptavān. nāmnā ca dyutimān nāma śālvarājo mahādyutiḥ; dattvā rājyam ṛcīkāya gato lokān anuttamān mahātejasvī.
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ರಾಜ ಸುಮನ್ಯುನು ಭಕ್ಷ್ಯ-ಭೋಜ್ಯ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಪರ್ವತೋಪಮ ರಾಶಿಗಳನ್ನು ಶಾಂಡಿಲ್ಯನಿಗೆ ದಾನಮಾಡಿ, ಆ ಪುಣ್ಯದಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದನು. ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಾದ್ಯುತಿಯುಳ್ಳ ಶಾಲ್ವರಾಜ ‘ದ್ಯುತಿಮಾನ’ನು ಮಹರ್ಷಿ ಋಚೀಕನಿಗೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿ, ಅನುತ್ತಮ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದನು. ಈ ಪ್ರಸಂಗ ದಾನದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನೂ, ರಾಜ್ಯತ್ಯಾಗದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಪರಮಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಗೆ ದಾರಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
That generous giving (dāna), especially of substantial sustenance, and the willingness to relinquish power (rājya-tyāga) for a higher good are powerful dharmic acts that yield exalted spiritual results—symbolized here by attaining heaven and ‘unsurpassed worlds’.
Bhishma cites exemplary precedents: Sumanyu donates vast heaps of provisions to the sage Shandilya and gains a heavenly station; similarly, the Shalva king Dyutiman transfers his kingdom to the sage Richika and departs to supreme realms, illustrating how righteous generosity and renunciation elevate one’s destiny.