Shloka 1
अन्नदानफलं (Anna-dāna-phala) / The Fruit of Food-Giving
(दाक्षिणात्य अधिक पावका ई “लोक मिलाकर कुल २१३ “लोक हैं) भीस्न्आ+ज (2) आसन मना नवाधिकशततमो<्ध्याय: प्रत्येक मासकी द्वादशशी तिथिको उपवास और भगवान् विष्णुकी पूजा करनेका विशेष माहात्म्य युधिछिर उवाच सर्वेषामुपवासानां यच्छेय: सुमहत्फलम् । यच्चाप्यसंशयं लोके तनमे त्वं वक्तुमहसि,युधिष्ठिरने कहा--पितामह! समस्त उपवासोंमें जो सबसे श्रेष्ठ और महान् फल देनेवाला है तथा जिसके विषयमें लोगोंको कोई संशय नहीं है, वह आप मुझे बताइये
Yudhiṣṭhira uvāca: Sarveṣām upavāsānāṁ yac chreyaḥ sumahat phalam | yac cāpy asaṁśayaṁ loke tan me tvaṁ vaktum arhasi ||
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದನು— ಪಿತಾಮಹಾ! ಎಲ್ಲ ಉಪವಾಸಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಯಾವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠವೂ ಮಹಾಫಲಪ್ರದವೂ ಆಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವೋ—ಅದನ್ನು ನನಗೆ ತಿಳಿಸಿ।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames a dharmic inquiry: among many religious observances, one should seek the practice that is both supremely beneficial (śreyaḥ, sumahat phalam) and socially/śāstrically uncontested (asaṁśayam). It highlights discernment in choosing vows, not mere ritual variety.
In the Anuśāsana Parva’s instruction-setting, Yudhiṣṭhira addresses Bhīṣma as ‘pitāmaha’ and asks him to identify the most excellent and doubt-free form of fasting, preparing the ground for Bhīṣma’s subsequent exposition on a specific vrata/upavāsa and its merit.