Shloka 10
Ādi Parva, Adhyāya 193 — Hastināpura Mantra: Duryodhana’s Proposals to Divide the Pāṇḍavas
तान् सिंहविक्रान्तगतीन् निरीक्ष्य महर्षभाक्षानजिनोत्तरीयान् । गूढोत्तरांसान् भुजगेन्द्र भोग- प्रलम्बबाहून् पुरुषप्रवीरान्
tān siṁha-vikrānta-gatīn nirīkṣya maharṣabhākṣān ajinottarīyān | gūḍhottarāṁsān bhujagendra-bhoga-pralamba-bāhūn puruṣa-pravīrān, rājan |
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು—ರಾಜನೇ! ಸಿಂಹಸಮಾನ ವಿಕ್ರಮಗತಿಯುಳ್ಳ, ಮಹಾಬಲ ವೃಷಭದಂತೆ ವಿಶಾಲ ನೇತ್ರಗಳಿರುವ, ಕಪ್ಪು ಮೃಗಚರ್ಮವನ್ನು ಉತ್ತರೀಯವಾಗಿ ಧರಿಸಿದ, ದೃಢ ಮಾಂಸದಿಂದ ಕಂಠಸ್ಥಿಗಳು ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ, ನಾಗರಾಜನ ಭೋಗಗಳಂತೆ ಸ್ಥೂಲವೂ ದೀರ್ಘವೂ ಆದ ಭುಜಗಳಿರುವ ಆ ಪುರುಷಸಿಂಹ ಪಾಂಡವರನ್ನು ನೋಡಿ—ದ್ರುಪದರಾಜನು ತನ್ನ ಪುತ್ರರು, ಸಚಿವರು, ಸುಹೃದರು, ಮಿತ್ರರು ಮತ್ತು ಪರಿಚಾರಕರೊಡನೆ ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷಗೊಂಡನು.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how inner capability and dharmic strength are recognized through outward signs—composure, vigor, and disciplined bearing. It also frames rightful honor: worthy persons, when recognized, naturally evoke respect and joy in a righteous court.
Vaiśaṃpāyana describes the Pāṇḍavas’ imposing appearance in vivid similes (lion, bull, serpent-king). On seeing them, King Drupada and his entire circle—sons, ministers, friends, and attendants—are pleased, signaling a favorable reception and recognition of their heroic stature.