Shloka 303
Pāṇḍu’s Marriages, Conquests, and Triumphal Return (पाण्डोर्विवाह-विजय-प्रत्यागमनम्)
सत्यवत्यथ वीक्ष्यैनमुवाचेदमनन्तरम् । विधि और मन्त्रोच्चारणपूर्वक की हुई उस पूजासे व्यासजी बहुत प्रसन्न हुए। जब वे आसनपर बैठ गये
satyavaty atha vīkṣyainam uvācedam anantaram | vidhimantroccāraṇapūrvakakṛtayā pūjayā vyāsajī bahu prasannaḥ | yadā sa āsane niṣaṇṇaḥs tadā mātā satyavatī tasya kuśalakṣemaṃ papraccha, taṃ ca dṛṣṭvā evam uvāca —
ಅನಂತರ ಸತ್ಯವತೀ ಅವರುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ತಕ್ಷಣವೇ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದರು. ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ನಡೆದ ಆ ಪೂಜೆಯಿಂದ ಮಹರ್ಷಿ ವ್ಯಾಸರು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು. ಅವರು ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ನಂತರ, ಮಾತೆ ಸತ್ಯವತೀ ಅವರ ಕುಶಲಕ್ಷೇಮವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿ, ಅವರತ್ತ ನೋಡಿ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿದರು—
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights dharmic conduct through proper hospitality and ritual reverence: worship performed according to vidhi and mantra pleases the revered guest, and ethical speech begins with concern for another’s kuśala-kṣema (welfare and safety).
After Vyāsa is honored with a riteful, mantra-accompanied pūjā and takes his seat, Satyavatī—his mother—asks about his well-being and then begins to speak to him, setting up the ensuing request or counsel.