Pāṇḍu’s Marriages, Conquests, and Triumphal Return (पाण्डोर्विवाह-विजय-प्रत्यागमनम्)
तमहं शापभीता च पितुर्भीता च भारत । वरैरसुलभैरुक्ता न प्रत्याख्यातुमुत्सहे
tam ahaṁ śāpabhītā ca pitur bhītā ca bhārata | varair asulabhair uktā na pratyākhyātum utsahe ||
ಓ ಭಾರತ! ಒಂದು ಕಡೆ ಮುನಿಯ ಶಾಪದ ಭಯ, ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ತಂದೆಯ ಭಯ ನನಗಿತ್ತು. ಆಗ ಮಹರ್ಷಿಯು ದುರ್ಲಭ ವರಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ನನ್ನನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದನು; ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಅವನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಲು ಧೈರ್ಯಪಡಲಿಲ್ಲ.
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights how fear of authority (a father) and fear of spiritual consequence (a sage’s curse) can constrain personal agency; rare boons and social-religious pressure can make refusal feel impossible, raising ethical questions about consent and duty.
A woman recounts that she was caught between two fears—her father and a sage’s potential curse. The sage offered extraordinary boons and urged her, and under that pressure she felt unable to reject his request.