Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

Rudrakoṭi, Madhuvana, Puṣpanagarī, and Kālañjara — Śveta’s Bhakti and the Subjugation of Kāla

तमुवाच भयाविष्टो राजा रुद्रपरायणः / एकमीशार्चनरतं विहायान्यं निषूदय

tamuvāca bhayāviṣṭo rājā rudraparāyaṇaḥ / ekamīśārcanarataṃ vihāyānyaṃ niṣūdaya

ಭಯಾವಿಷ್ಟನಾಗಿ ರುದ್ರಪರಾಯಣನಾದ ರಾಜನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು—“ಈಶ್ವರಾರ್ಚನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದವನನ್ನು ಬಿಡು; ಇನ್ನೊಬ್ಬನನ್ನು ಸಂಹರಿಸು।”

tamhim
tam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्गे द्वितीया विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचनम्
uvācasaid
uvāca:
Kriya (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचनम्; परस्मैपदम्
bhayāviṣṭaḥovercome by fear
bhayāviṣṭaḥ:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootbhaya (प्रातिपदिक) + āviṣṭa (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (तृतीया-तत्पुरुष: भयेन आविष्टः); पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचनम्; विशेषणम् (राजा)
rājāthe king
rājā:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचनम्
rudraparāyaṇaḥdevoted to Rudra
rudraparāyaṇaḥ:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootrudra (प्रातिपदिक) + parāyaṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी-तत्पुरुष: रुद्रे परायणः/रुद्रस्य परायणः); पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचनम्; विशेषणम् (राजा)
ekamone (person)
ekam:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचनम्; विशेषणम् (नरम्/जनम् implied)
īśārcanarātamengaged in worship of the Lord
īśārcanarātam:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootīśa (प्रातिपदिक) + arcana (प्रातिपदिक) + rata (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (षष्ठी/सप्तमी-सम्बन्ध: ईशस्य अर्चने रतः); पुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचनम्; विशेषणम् (एकम्)
vihāyahaving left (aside)
vihāya:
Kriya (क्रिया/Non-finite verb)
TypeVerb
Rootvi+hā (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund); धातु: हा (3P) उपसर्ग: वि
anyamanother (person)
anyam:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचनम्; विशेषणम् (जनम् implied)
niṣūdayakill, destroy
niṣūdaya:
Kriya (क्रिया/Command)
TypeVerb
Rootni+ṣūd (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचनम्; परस्मैपदम्; उपसर्ग: नि

The king (a Rudra-devotee)

Primary Rasa: vira

Secondary Rasa: bhayanaka

R
Rudra
I
Isha (Īśa)

FAQs

Indirectly: it emphasizes devotion to Īśa (the Lord) as the highest orientation, implying that alignment with the Supreme is recognized as spiritually weighty and worthy of protection.

The verse highlights īśārcana (worship of the Lord) as a central discipline—an outward bhakti-practice that, in Kurma Purana’s Shaiva framework, supports inner steadiness akin to devotional yoga.

By using the title Īśa while describing a Rudra-devoted king, the verse reflects the Purana’s tendency to treat divine lordship as a shared, synthesizing principle—supporting Shaiva devotion without denying broader theistic unity.