Adhyaya 22
Svapnādhāya (Dream-Chapter): Causes, Forms, Nourishment, and Liberation of Pretas
ಪ್ರೇತ-ಕಲ್ಪದ ಪರಲೋಕೋಪದೇಶದಲ್ಲಿ ಗರುಡನು ಭಗವಂತನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ—ಪ್ರೇತರು ಹೇಗೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ, ಅವರ ರೂಪ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ, ಎಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ, ಏನಿಂದ ಪೋಷಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು. ಭಗವಾನ್ ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾನೆ—(1) ಪುಣ್ಯವರ್ಧಕ ಧರ್ಮಕರ್ಮಗಳು: ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜಲಸೌಲಭ್ಯ, ದೇವಾಲಯಗಳು, ಧರ್ಮಶಾಲೆ/ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೃಹ, ಅನ್ನಶಾಲೆ ಮತ್ತು ಭೋಜನದಾನ; (2) ಪ್ರೇತಭಾವಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಕರ್ಮದೋಷಗಳು: ಸಮುದಾಯ ಭೂಮಿ ಅತಿಕ್ರಮಣ, ಶ್ರಾದ್ಧ-ಸಂಬಂಧಿತ ಕರ್ತವ್ಯಗಳ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ, ಮಹಾಪಾತಕಗಳು, ದ್ರೋಹ, ನಿರ್ದೋಷಿ ಸ್ತ್ರೀ-ಆಶ್ರಿತರ ತ್ಯಾಗ, ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ/ಅಶೌಚ ಮರಣ, ವಿಷ್ಣುಸ್ಮೃತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಮರಣ. ನಂತರ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ-ಭೀಷ್ಮರ ‘ಪ್ರಾಚೀನ ಕಥೆ’ಯಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯತಪಸ್ವಿ ಐದು ಭಯಾನಕ ಪ್ರೇತರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅವರ ಹೆಸರುಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕೃತ ದೇಹಗಳು ತಮ್ಮ ದುಷ್ಕರ್ಮಗಳ ಫಲವೆಂದು, ಗೃಹಧರ್ಮ ಕುಸಿದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಅಶುಚಿ ಉಳಿಕೆಗಳೇ ತಮ್ಮ ‘ಆಹಾರ’ವೆಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಪಸ್ವಿ ಉಪವಾಸ, ಮಹಾವ್ರತ, ಯಜ್ಞ, ದಾನ ಮತ್ತು ಲೋಕಹಿತ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದಾಗ ದಿವ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿ ಪ್ರೇತರು ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಏರಿ ಮೇಲ್ಗತಿ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ—ವಿದ್ವದ್ವಾಣಿ-ಸಂಗ ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯಪಠಣದಿಂದ ವಿಮೋಚನೆಯ ದೃಷ್ಠಾಂತ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಗರುಡನ ಕಂಪಿಸುವ ಚಿಂತೆ ಮರಳಿ ಬಂದು ಮುಂದಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಪೀಠಿಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ.
Shlokas
Verse 1
स्वप्नाध्यायो नामैकविंशो ऽध्यायः गरुड उवाच / सम्भवन्ति कथं प्रेताः केन तेषां गतिर्भवेत् / कीदृक्तेषां भवेद्रूपं भोजनं किं भवेत्प्रभो
“ಸ್ವಪ್ನಾಧ್ಯಾಯ” ಎಂಬ ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ. ಗರುಡನು ಹೇಳಿದನು—ಪ್ರಭೋ, ಪ್ರೇತರು ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಾರೆ? ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಗತಿ (ಗಮ್ಯ) ದೊರೆಯುತ್ತದೆ? ಅವರ ರೂಪ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ, ಅವರ ಆಹಾರವೇನು?
Verse 2
सुप्रीतास्ते कथं प्रेताः क्व तिष्ठन्ति सुरेश्वर / प्रसन्नः कृपया देव प्रश्रमेनं वदस्व मे
ಹೇ ಸುರೇಶ್ವರ, ಆ ಪ್ರೇತರು ಹೇಗೆ ಸುಪ್ರೀತ (ಪ್ರಸನ್ನ)ರಾಗುತ್ತಾರೆ? ಅವರು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ತಂಗಿರುತ್ತಾರೆ? ಹೇ ದೇವ, ಕೃಪೆಯಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ ನನ್ನ ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸು।
Verse 3
श्रीभगवानुवाच / पापकर्मरता ये वै पूर्वकर्मवशानुगाः / जायन्ते ते मृताः प्रेतास्ताञ्छृणुष्व वदाम्यहम्
ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ಪೂರ್ವಕರ್ಮವಶದಿಂದ ಪಾಪಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದವರು ಮರಣಾನಂತರ ಪ್ರೇತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಕೇಳು, ನಾನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ।
Verse 4
वापीकूपतडागांश्च आरामं सुरमन्दिरम् / प्रपां सद्म सुवृक्षांश्च तथा भोजनशालिकाः
ಬಾವಿ, ಕೂಪ, ಕೆರೆಗಳು; ಉದ್ಯಾನ ಮತ್ತು ದೇವಮಂದಿರ; ನೀರಿನ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೃಹ, ನಿವಾಸ, ನೆರಳುಕೊಡುವ ಶುಭ ವೃಕ್ಷಗಳು ಹಾಗೂ ಅನ್ನಭೋಜನಶಾಲೆಗಳು—ಇವು ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।
Verse 5
पितृपैतामहं धर्मं किक्रीणाति स पापभाक् / मृतः प्रेतत्वमाप्नोति यावदाभूतसंप्लवम्
ಪಿತೃ-ಪೈತಾಮಹ ಧರ್ಮವನ್ನು ಮಾರುವವನು ಪಾಪಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅವನು ಮರಣಾನಂತರ ಪ್ರೇತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಅದು ಮಹಾಪ್ರಳಯದವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ।
Verse 6
गोचरं ग्रामसीमां तडागारामगह्वरम् / कर्षयन्ति च ये लोभात्प्रेतास्ते वै भवन्ति हि
ಲೋಭದಿಂದ ಗೋಚರಭೂಮಿ, ಗ್ರಾಮಸೀಮೆ, ಕೆರೆ, ಉದ್ಯಾನ, ಗಹ್ವರಗಳನ್ನು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಕಬಳಿಸುವವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮರಣಾನಂತರ ಪ್ರೇತರಾಗುತ್ತಾರೆ।
Verse 7
चण्डालादुदकात्सर्पाद्ब्राह्मणाद्बैद्युताग्नितः / दंष्ट्रिभ्यश्च पशुभ्यश्च मरणं पापकर्मिणाम्
ಪಾಪಕರ್ಮಿಗಳು ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಮರಣ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ—ಚಂಡಾಲನಿಂದ, ನೀರಿನಿಂದ, ಸರ್ಪದಿಂದ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಂದ, ಮಿಂಚು ಅಥವಾ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ, ಹಾಗೆಯೇ ದಂಷ್ಟ್ರಿಧಾರಿ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಶುಗಳಿಂದಲೂ।
Verse 8
उद्बन्धनमृता ये च विषशस्त्रहताश्च ये / आत्मोपघातिनो ये च विषूच्यादिहतास्तथा
ಉರಿಗೇರಿಸಿ ಸತ್ತವರು, ವಿಷದಿಂದಲೋ ಶಸ್ತ್ರದಿಂದಲೋ ಹತರಾದವರು, ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಲೆರಾ ಮೊದಲಾದ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮೃತರಾದವರು—ಇವರೆಲ್ಲ ಅಕಾಲಮರಣವೆಂದು ಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.
Verse 9
महारोगैर्मृता ये च पापरोगैश्च दस्युभिः / असंस्कृतप्रमीता ये विहिताचारवर्जिताः
ಭಾರೀ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮೃತರಾದವರು, ಪಾಪಜನ್ಯ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮೃತರಾದವರು, ದಸ್ಯುಗಳ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹತರಾದವರು; ಹಾಗೆಯೇ ವಿಧಿಸಿದ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳಿಲ್ಲದೆ, ನಿಯತ ಆಚಾರತ್ಯಾಗದಿಂದ ಮೃತರಾದವರು—ಇಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
Verse 10
वृषोत्सर्गादिलुप्ताश्चलुप्तमासिकपिण्डकाः / यस्यानयति शूद्रोग्निं तृणकाष्ठहवींषि सः
ವೃಷೋತ್ಸರ್ಗ ಮೊದಲಾದ ವಿಧಿಗಳು ಲೋಪವಾದವರು, ಮಾಸಿಕ ಪಿಂಡದಾನವೂ ನಿಂತವರು—ಅಂತಹವನಿಗಾಗಿ ಶೂದ್ರನು ಹುಲ್ಲು, ಕಟ್ಟಿಗೆ ಮತ್ತು ಹವಿಸ್ಸು ಸಹಿತ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ತಂದುಕೊಡುತ್ತಾನೆ.
Verse 11
पतनात्पर्वतानां च भित्तिपातेन ये मृताः / रजस्वलादिदोषैश्च न च भूमौ मताश्च ये
ಪರ್ವತದಿಂದ ಬಿದ್ದು ಸತ್ತವರು, ಗೋಡೆ ಕುಸಿದು ಸತ್ತವರು; ಹಾಗೆಯೇ ರಜಸ್ವಲಾ-ಸಂಪರ್ಕ ಮೊದಲಾದ ದೋಷಗಳಿಂದ ಅಶೌಚಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮೃತರಾದವರು, ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಮರಣ ಹೊಂದದವರು—ಇವರೂ ಅಶುಭಮರಣವೆಂದು ಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.
Verse 12
अन्तरिक्षे मृता ये च विष्णुस्मरणवर्जिताः / सूतकैः श्वादिसंपर्कैः प्रेतभावा इह क्षितौ
ಅಂತರಿಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮೃತರಾದವರು ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುಸ್ಮರಣವಿಲ್ಲದವರು—ಸೂತಕ ಹಾಗೂ ನಾಯಿಮುಂತಾದವುಗಳ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅಶುದ್ಧಿಯಿಂದ, ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೇತಭಾವದಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾರೆ.
Verse 13
एवमादिभिरन्यैश्च कुमृत्युवशगाश्च ये / ते सर्वे प्रेतयोनिस्था विचरन्ति मरुस्थले
ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಇತರ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕುಮೃತ್ಯುವಶರಾದವರು ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರೇತಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತರಾಗಿ, ಮರುಭೂಮಿಯಂತ ನಿರ್ಜನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ।
Verse 14
मातरं भगिनीं भार्यां स्नुषां दुहितरं तथा / अदृष्टदोषां त्यजति स प्रेतो जायतेध्रुवम्
ದೋಷವಿಲ್ಲದ ತಾಯಿ, ಸಹೋದರಿ, ಪತ್ನಿ, ಸೊಸೆ ಅಥವಾ ಮಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 15
भ्रातृध्रुग्ब्रह्महा गोघ्नः सुरापो गुरुतल्पगः / हेमक्षौमहरस्तार्क्ष्य स वै प्रेतत्वमाप्नुयात्
ಹೇ ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ (ಗರುಡಾ)! ಸಹೋದರದ್ರೋಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಹಂತಕ, ಗೋಹಂತಕ, ಸುರಾಪಾನಿ, ಗುರುಶಯ್ಯಾಪರಾಧಿ, ಹಾಗೂ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕದ್ದವನು—ಅವನು ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರೇತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।
Verse 16
न्यासापहर्ता मित्रध्रुक् परदाररतस्तथा / विश्वासघाती क्रूरस्तु स प्रेतो जायते ध्रुवम्
ಒಪ್ಪಿಸಲಾದ ನ್ಯಾಸವನ್ನು ಅಪಹರಿಸುವವನು, ಮಿತ್ರದ್ರೋಹಿ, ಪರಸ್ತ್ರೀರತ, ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಘಾತಕ ಕ್ರೂರನು—ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 17
कुलमार्गांश्च सन्त्यज्य परधर्मरतस्तथा / विद्यावृत्तविहीनश्च स प्रेतो जायतेध्रुवम्
ಕುಲಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಪರಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ, ವಿದ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸದ್ವೃತ್ತವಿಲ್ಲದವನು—ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 18
अत्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् / युधिष्ठिरस्य संवादं भीष्मेण सह सुव्रत / तदहं कथयिष्यामि यच्छ्रुत्वा सौख्यमाप्नुयात्
ಇಲ್ಲಿಯೇ ನಾನು ಒಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಪವಿತ್ರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತೇನೆ—ಹೇ ಸುವ್ರತ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಭೀಷ್ಮನೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂವಾದ. ಅದನ್ನು ಈಗ ಹೇಳುವೆನು; ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದವನು ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸುಖ-ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಪಡೆಯುವನು.
Verse 19
युधिष्ठिर उवाच / केन कर्मविपाकेन प्रेतत्वमुपजायते / केन वा मुच्यते कस्मात्तन्मे ब्रूहि पितामह / यच्छ्रुत्वा न पुनर्मोहमेवं यास्या मि सुव्रत
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದನು—ಯಾವ ಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ ಪ್ರೇತತ್ವ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ? ಮತ್ತು ಯಾವ ಉಪಾಯದಿಂದ, ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದರಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ? ಹೇ ಪಿತಾಮಹ, ನನಗೆ ಹೇಳು. ಹೇ ಸುವ್ರತ, ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ನಾನು ಮತ್ತೆ ಇಂತಹ ಮೋಹಕ್ಕೆ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ.
Verse 20
भीष्म उवाच / येनैव जायते प्रेतो येनैव स विमुच्यते / प्राप्नोति नरकं घोरं दुस्तरं दैवतैरपि
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಪ್ರೇತನು ಆಗುತ್ತಾನೋ, ಅದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನು ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನು ಭಯಂಕರ ನರಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ; ಅದು ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ದಾಟಲು ದುಸ್ತರ.
Verse 21
सततं श्रवणाद्यस्य पुण्यश्रवणकीर्तनात् / मानवा विप्रमुच्यन्ते आपन्नाः प्रेतयोनिषु
ಅದನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಶ್ರವಣಾದಿ ಮಾಡುವುದರಿಂದ—ಪುಣ್ಯಕರವಾದ ಶ್ರವಣ ಮತ್ತು ಕೀರ್ತನೆಯಿಂದ—ಪ್ರೇತಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದ ಮಾನವರು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ವಿಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
Verse 22
श्रूयते हि पुरा वत्स ब्राह्मणः शंसितव्रतः / नाम्ना सन्तप्तकः ख्यात स्तपोर्ऽथे वनमाश्रितः
ಹೇ ವತ್ಸ, ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿದ್ದನೆಂದು ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ; ಅವನ ವ್ರತಾಚರಣೆ ಪ್ರಶಂಸಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅವನು ‘ಸಂತಪ್ತಕ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಖ್ಯಾತನಾಗಿದ್ದು, ತಪಸ್ಸಿನ ನಿಮಿತ್ತ ಅರಣ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದನು.
Verse 23
स्वाध्याययुक्तो होमेन यो (या) गयुक्तो दयान्वितः / यजन्स सकलान्यज्ञान्युक्त्या कालं च विक्षिपन्
ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠನಾಗಿ, ಹೋಮಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಕೀರ್ತನ-ಜಪದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣನಾಗಿ, ದಯೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದವನು—ಸಮ್ಯಕ್ ವಿಧಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿ, ಕಾಲವನ್ನು ವ್ಯರ್ಥ ಮಾಡದೆ ಧರ್ಮಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾನೆ।
Verse 24
ब्रहामचर्यसमायुक्तो युक्तस्तपसि मार्दवे / परलोकभयोपेतः सत्यशौचैश्च निर्मलः
ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯದಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಮಾರ್ದವದಲ್ಲಿ ಸಂಯತನಾಗಿ, ಪರಲೋಕದ ಹಿತಕರ ಭಯದಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ, ಸತ್ಯ-ಶೌಚಗಳಿಂದ ಶುದ್ಧನಾದವನು—ಸದೆಗೂ ನಿರ್ಮಲನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ।
Verse 25
युक्तो ऽहि गुरुवाक्येन युक्तश्चातिथिपूजने / आत्मयोगे सदोद्युक्तः सर्वद्वन्द्वविवर्जितः
ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಗುರುವಾಕ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಯುಕ್ತನಾಗಿದ್ದು, ಅತಿಥಿಪೂಜೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತೊಡಗಿರುತ್ತಾನೆ; ಆತ್ಮಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಉದ್ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಎಲ್ಲ ದ್ವಂದ್ವಗಳಿಂದ ದೂರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ।
Verse 26
योगाभ्यासे सदा युक्तः संसारविजिगीषया / एवंवृत्तः सदाचारो मोक्षकाङ्क्षी जितेन्द्रियः
ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ಸಂಸಾರವನ್ನು ಜಯಿಸಬೇಕೆಂಬ ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ, ಇಂತಹ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಸದಾಚಾರಿಯಾಗಿ, ಮೋಕ್ಷಕಾಂಕ್ಷಿಯಾಗಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು—ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಗೆ ಪಾತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 27
बहून्यब्दानि विजने वने तस्य गतानि वै / तस्य बुद्धिस्ततो जाता तीर्थानुगमनं प्रति
ಅವನಿಗೆ ನಿರ್ಜನ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದವು; ನಂತರ ಅವನ ಬುದ್ಧಿ ಜಾಗೃತವಾಗಿ, ತೀರ್ಥಾನುගමನೆ—ಅಂದರೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿತು।
Verse 28
पुण्यैस्तीर्थजलैरेव शोषयिष्ये कलेवरम् / स तीर्थेत्वरितं स्नात्वा तपस्वी भास्करोदये / कृतजाप्यनमस्कारो ह्यध्वानं प्रत्यपद्यत
“ಪುಣ್ಯ ತೀರ್ಥಜಲಗಳಿಂದಲೇ ಈ ದೇಹವನ್ನು ಕ್ಷೀಣಗೊಳಿಸುವೆನು” ಎಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ, ಆ ತಪಸ್ವಿ ಸೂರ್ಯೋದಯದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಜಪ ಹಾಗೂ ನಮಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಪಯಣಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು।
Verse 29
एकस्मिन्दिवसे विप्रो मार्गभ्रष्टो महातपाः / ददर्शाध्वनि गच्छन्स पञ्च प्रेतान् सुदारुणान्
ಒಂದು ದಿನ ಮಹಾತಪಸ್ವಿಯಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ದಾರಿ ತಪ್ಪಿ, ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರಲು ಐದು ಅತ್ಯಂತ ಭಯಾನಕ ಪ್ರೇತಗಳನ್ನು ಕಂಡನು।
Verse 30
अरण्ये निर्जने देशे संकटे वृक्षवर्जिते / पञ्चैतान्विकृताकारान्दृष्ट्वा वै घोरदर्शनान् / ईषत्सन्त्रस्तहृदयो ऽतिष्ठदुन्मील्य लोचने
ಅರಣ್ಯದ ನಿರ್ಜನ, ಸಂಕಟಕರ ಹಾಗೂ ಮರಗಳಿಲ್ಲದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆ ಐದು ವಿಕೃತಾಕಾರದ, ಘೋರದರ್ಶನ ಪ್ರೇತಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಅವನ ಹೃದಯ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿತು; ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಅಗಲವಾಗಿ ತೆರೆದು ಅಲ್ಲೇ ನಿಂತನು।
Verse 31
अवलम्ब्य ततो धैर्यं भयमुत्सृज्य दूरतः / पप्रच्छ मधुराभाषी के यूयं विकृताननाः
ಆಮೇಲೆ ಅವನು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಭಯವನ್ನು ದೂರ ತಳ್ಳಿ, ಮಧುರವಾಗಿ ಕೇಳಿದನು—“ವಿಕೃತ ಮುಖಗಳಿರುವ ನೀವು ಯಾರು?”
Verse 32
किञ्चाशुभं कृतं कर्म येन प्राप्ताः स्थ वैकृतम् / कथं वा चैकतः कर्म प्रस्थिताः कुत्र निश्चितम्
“ಯಾವ ಅಶುಭ ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕಾರಣ ನೀವು ಈ ವಿಕೃತ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದಿರಿ? ಮತ್ತು ಕೇವಲ ಕರ್ಮವಶದಿಂದಲೇ ನೀವು ಹೇಗೆ ಹೊರಟಿದ್ದೀರಿ—ನಿಮ್ಮ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನ ಎಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದೆ?”
Verse 33
प्रेतराज उवाच / स्वैः स्वैस्तु कर्मभिः प्राप्तं प्रेतत्वं हि द्विजोत्तम / परद्रोहरताः सर्वे पापमृत्युवशं गताः
ಪ್ರೇತರಾಜನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ಸ್ವಸ್ವ ಕರ್ಮಗಳಿಂದಲೇ ಪ್ರೇತತ್ವವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ. ಪರದ್ರೋಹದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ ಎಲ್ಲರೂ ಪಾಪಮೃತ್ಯುವಶಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ.
Verse 34
क्षुत्पिपासार्दिता नित्यं प्रेतत्वं समुपागताः / हतवाक्या हतश्रीका हत संज्ञा विचेतसः
ಅವರು ನಿತ್ಯವೂ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಪ್ರೇತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವಾಣಿ ಮುರಿದಿದೆ, ಅವರ ಶ್ರೀ-ಕಾಂತಿ ನಾಶವಾಗಿದೆ; ಅವರ ಸಂಜ್ಞೆ ಚೂರುಚೂರಾಗಿ ಮನಸ್ಸು ಮರುಳಾಗಿದೆ.
Verse 35
न जानीमो दिशं तात विदिशं चातिदुः खिताः / क्व नु गच्छामहे मूढाः पिशाचाः कर्मजा वयम्
ಹೇ ತಾತ, ನಾವು ಅತಿದುಃಖಿತರಾಗಿ ದಿಕ್ಕನ್ನೂ ಉಪದಿಕ್ಕನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ಮೂಢರು ಎಲ್ಲಿ ಹೋಗೋಣ? ನಾವು ಕರ್ಮಜನ್ಯ ಪಿಶಾಚರು.
Verse 36
न माता न पितास्माकं प्रेतत्वं कर्मभिः स्वकैः / प्राप्ताः स्म सहसा जातदुः खोद्वेगसमाकुलम्
ಇಲ್ಲಿ ನಮ್ಮಿಗೆ ತಾಯಿ ಇಲ್ಲ, ತಂದೆ ಇಲ್ಲ; ಸ್ವಕರ್ಮಗಳಿಂದಲೇ ನಾವು ಪ್ರೇತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದೇವೆ. ಅಚಾನಕವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ದುಃಖ-ಉದ್ವೇಗಗಳಿಂದ ನಾವು ಆಕുലರಾಗಿದ್ದೇವೆ.
Verse 37
दर्शनेन च ते ब्रह्मन्मुदिताप्यायिता वयम् / मुहूर्तन्तिष्ठ वक्ष्यामि वृत्तान्तं सर्वमादितः
ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ನಿಮ್ಮ ದರ್ಶನದಿಂದ ನಾವು ಹರ್ಷಿತರಾಗಿ ಪುನಃ ಶಕ್ತಿಗೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಕ್ಷಣಮಾತ್ರ ನಿಲ್ಲಿರಿ; ಆದಿಯಿಂದ ಸಮಸ್ತ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವೆನು.
Verse 38
अहं पर्युषितो नाम एष सूचीमुखस्तथा / शीघ्रगो रोघ (ह) कश्चैव पञ्चमो लेखकः स्मतृतः
ನಾನು ‘ಪರ್ಯುಷಿತ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು; ಇವನು ‘ಸೂಚೀಮುಖ’ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವನು. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ‘ಶೀಘ್ರಗ’, ಇನ್ನೊಬ್ಬ ‘ರೋಘ(ಹ)’—ಇವರು ಯಮರಾಜನ ಲೇಖಕರ (ಕರ್ಮಲೇಖಕರ) ಪಂಚಮ ವರ್ಗವೆಂದು ಸ್ಮೃತರು.
Verse 39
एवं नाम्ना च सर्वे वै संप्राप्ताः प्रेततां वयम् / ब्राह्मण उवाच / प्रेतानां कर्मजातानां कथं वै नामसम्भवः / किञ्चित्कारणमुदिश्य येन ब्रूयाः स्वनामकान्
ಈ ರೀತಿಯ ನಾಮಗಳಿಂದಲೇ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರೇತಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದೆವು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದನು—ಕರ್ಮದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಪ್ರೇತರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರುಗಳು ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ? ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನನ್ನು ಅವನ ಸ್ವನಾಮದಿಂದ ಕರೆಯುವ ವಿಶೇಷ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿಸಿರಿ.
Verse 40
प्रेतराज उवाच / मया स्वादु सदा भुक्तं दत्तं पर्युषितं द्विज
ಪ್ರೇತರಾಜನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ದ್ವಿಜ! ನಾನು ಮೊದಲು ಸದಾ ಸಿಹಿಯಾದುದನ್ನು ಭುಂಜಿಸಿದ್ದೆ; ಅದರ ನಂತರ ನೀಡಲ್ಪಡುವುದು, ಹಳೆಯದು/ಪರ್ಯುಷಿತವಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸಲ್ಪಡುವ ದಾನವೇ ‘ಪರ್ಯುಷಿತ’ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
Verse 41
शीघ्रं गच्छति विप्रेण याचितः क्षुधितेन वै / एतत्कारणमुद्दिश्य नाम पर्युषितं मम
ಹಸಿದವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮೂಲಕ ಯಾಚಿಸಿದಾಗ ಆ ಅರ್ಪಣೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ನನ್ನ ಹೆಸರು ‘ಪರ್ಯುಷಿತ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 42
शीघ्रं गच्छति विप्रेण याचितः क्षुधितेन वै / एतत्कारणमुद्दिश्य शीघ्रगो ऽयं द्विजोत्तम
ಹಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಯಾಚಿಸಿದಾಗ ದಾನವು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಆದಕಾರಣ, ಓ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ಇದನ್ನು ‘ಶೀಘ್ರಗ’—ಅಂದರೆ ವೇಗವಾಗಿ ಹೋಗುವವನು—ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
Verse 43
सूचिता बहवो ऽनेन विप्रा अन्नाधिकाङ्क्षया / एतत्कारणमुद्दिश्य एष सूचिमुखः स्मृतः
ಈ ದೋಷದಿಂದ ಅನ್ನದ ಅತಿಲೋಭದಿಂದ ಅನೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ನಿಂದಿತರಾದರು. ಇದೇ ಕಾರಣವನ್ನು ಸೂಚಿಸಿ ಈ ನರಕ ‘ಸೂಚೀಮುಖ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 44
एकाकी मिष्टमश्राति पोष्यवर्गमृते सदा / ब्राह्मणानामभावेन रोध (ह) कस्तेन चोच्यते
ಒಬ್ಬನು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಸಿಹಿಯನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಸದಾ ಪೋಷಿಸಬೇಕಾದವರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಇಲ್ಲದಾಗ ಅವನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಯಾರು ಹೇಳಬಲ್ಲರು?
Verse 45
पुरायं मौनमास्थाय याचितो विलिखेद्भुवम् / तेन कर्मविपाकेन लेखको नाम चोच्यते
ಹಿಂದೆ ಅವನು ಮೌನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಕೇಳಿದಾಗ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದನು; ಆ ಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ ಅವನು ‘ಲೇಖಕ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
Verse 46
प्रेतत्वं कर्मभावेन प्राप्तं नामानि च द्विज / मेषाननो लेखको ऽयं रोध (ह) कः पर्वताननः
ಓ ದ್ವಿಜನೇ! ಕರ್ಮಭಾವದಂತೆ ಪ್ರೇತತ್ವ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಹೆಸರುಗಳೂ ನಿಗದಿಯಾಗುತ್ತವೆ—ಕೆಲವರು ‘ಮೇಷಾನನ’, ಇವನು ‘ಲೇಖಕ’, ಕೆಲವರು ‘ರೋಧ/ಹ’, ಮತ್ತವರು ‘ಪರ್ವತಾನನ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.
Verse 47
शीघ्रगः पुशुवक्त्रश्च सूचकः सूचिवक्त्रवान् / दुःखिता नितरां स्वमिन्पश्य रूपविपर्ययम्
ಒಬ್ಬನು ವೇಗವಾಗಿ ಓಡಿದರೂ ಪಶುಮುಖನಾಗುತ್ತಾನೆ; ದೂರು ಹೇಳುವವನು ‘ಸೂಚಿ-ವಕ್ತ್ರ’ ಆಗುತ್ತಾನೆ. ಓ ಸ್ವಾಮೀ! ರೂಪವಿಪರ್ಯಾಸವನ್ನು ನೋಡಿ—ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ.
Verse 48
कृत्वा मायामयं रूपं विचरामो महीतले / सर्वे च विकृताकारा लम्बोष्ठा विकृताननाः
ಮಾಯಾಮಯ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ನಾವು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತೇವೆ; ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ವಿಕೃತಾಕಾರರು—ತುಟಿಗಳು ತೂಗುತ, ಮುಖಗಳು ವಿಕೃತವಾಗಿವೆ.
Verse 49
बृहच्छरीरिणो रौद्रा जाताः स्वेनैव कर्मणा / एतत्ते सर्वमाख्यातं प्रेतत्वे कारणं मया
ಅತಿಯಾಗಿ ದೊಡ್ಡ (ಪೀಡಾಕರ) ದೇಹವಿರುವವರೂ ರೌದ್ರ ಸ್ವಭಾವಿಗಳೂ ತಮ್ಮದೇ ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಹಾಗಾಗುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಪ್ರೇತತ್ವದ ಕಾರಣವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆನು.
Verse 50
ज्ञानिनो ऽपि वयं सर्वे जाताः स्म तव दर्शनात् / यत्र ते श्रवणे श्रद्धा तत्पृच्छ कथयामि ते
ನಿನ್ನ ದರ್ಶನದಿಂದಲೇ ನಾವು ಎಲ್ಲರೂ ಜ್ಞಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಯಾವ ವಿಷಯವನ್ನು ಕೇಳಲು ಶ್ರದ್ಧೆ ಹೊಂದಿರುವೆಯೋ ಅದನ್ನು ಕೇಳು; ನಾನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತೇನೆ.
Verse 51
ब्राह्मण उवाच / ये जीवा भुवि जीवन्ति सर्वे ऽप्याहारमूलकाः / युष्माकमपिचाहारं श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದರು: ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳೂ ಆಹಾರವೇ ಮೂಲಾಧಾರ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಆಹಾರವನ್ನು ತತ್ತ್ವವಾಗಿ ಕೇಳಲು ನಾನು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.
Verse 52
प्रेता ऊचुः / यदि ते श्रवणे श्रद्धा आहाराणां द्विजोत्तम / अस्माकं तु महीभाग शृणुत्वं सुसमाहितः
ಪ್ರೇತರು ಹೇಳಿದರು: ಹೇ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮ, ಆಹಾರಾರ್ಪಣೆಗಳ ಕುರಿತು ಕೇಳಲು ನಿನಗೆ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿದ್ದರೆ, ಹೇ ಮಹೀಭಾಗ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಮಾಹಿತವಾಗಿ ಇಟ್ಟು ನಮ್ಮ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳು.
Verse 53
ब्राह्मण उवाच / कथयन्तु महाप्रेता आहारं च पृथक्पृथक् / इत्युक्तां ब्राह्मणेनेममूचुः प्रेताः पृथकपृथक्
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ಮಹಾಪ್ರೇತಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ನಿಮ್ಮ ಆಹಾರವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ.” ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಾತಿಗೆ ಪ್ರೇತರು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಾಗಿ ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗಿ ಹೇಳಿದರು.
Verse 54
प्रेता ऊचुः / शृणु चाहारमस्माकं सर्वसत्त्बविगर्हितम् / यच्छ्रुत्वा गर्हसे ब्रह्मन् भूयोभूयश्च गर्हितम्
ಪ್ರೇತರು ಹೇಳಿದರು—“ನಮ್ಮ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೇಳು; ಅದು ಸಮಸ್ತ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ನಿಂದಿತವಾದುದು. ಹೇ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ನೀನು ನಮ್ಮನ್ನು ಮರುಮರು ಗರ್ಹಿಸುತ್ತೀಯ; ಅದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಸದಾ ಗರ್ಹ್ಯವೇ.”
Verse 55
श्लेष्ममूत्रपुरीषोत्थं शरीराणां मलैः सह / उच्छिष्टैश्चैव चान्यैश्च प्रेतानां भोजनं भवेत्
ಪ್ರೇತ들의 ಭೋಜನವು ಶ್ಲೇಷ್ಮ, ಮೂತ್ರ, ಮಲದಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾದುದು—ದೇಹದ ಮಲಿನಗಳೊಂದಿಗೆ—ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಶುದ್ಧ ಅವಶೇಷಗಳೇ ಆಗುತ್ತದೆ.
Verse 56
गृहाणि चाप्यशौचानि प्रकीर्णोपस्कराणि च / मलिनानि प्रसूतानि प्रेता भुञ्जन्ति तत्र वै
ಅಶೌಚದಲ್ಲಿರುವ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಮನೆಯ ಉಪಕರಣಗಳು ಚದುರಿಕೊಂಡು—ಮಲಿನವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಸೂತಿ-ಜನಿತ ಅಶುದ್ಧಿಯಿಂದ ದೂಷಿತವಾಗಿಯೂ ಇರುವಲ್ಲಿ—ಅಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರೇತರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಭುಂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
Verse 57
नास्ति सत्यं गृहे यत्र न शौचं न च संयमः / पतितैर्दस्युभिः सङ्गः प्रेता भुञ्जन्ति तत्र वै
ಯಾವ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಶೌಚವಿಲ್ಲ, ಸಂಯಮವೂ ಇಲ್ಲ—ಮತ್ತು ಪತಿತರ ಹಾಗೂ ದಸ್ಯುಗಳ (ಕಳ್ಳರ) ಸಂಗವಿದೆಯೋ—ಅಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರೇತರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಭುಂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
Verse 58
बलिमन्त्रविहीनानि होमहीनानि यानि च / स्वाध्याय व्रतहीनानि प्रेता भुञ्जन्ति तत्र वै
ಯಥಾವಿಧಿ ಮಂತ್ರವಿಲ್ಲದ ಬಲಿ, ಹೋಮಾಗ್ನಿಯಿಲ್ಲದ ಕರ್ಮ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ ಹಾಗೂ ವ್ರತ-ನಿಯಮರಹಿತ ಆಚರಣೆ—ಅಲ್ಲಿಯೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತರು ತಮ್ಮ ಪಾಲನ್ನು ಭುಂಜಿಸುತ್ತಾರೆ।
Verse 59
न लज्जा न च मर्यादा यदात्र स्त्रीजितो गृही / गुरवो यत्र पूज्या न प्रेता भुञ्जन्ति तत्र वै
ಎಲ್ಲಿ ಲಜ್ಜೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಮರ್ಯಾದೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಎಲ್ಲಿ ಗೃಹಸ್ಥನು ಸ್ತ್ರೀವಶನಾಗಿರುವನೋ, ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ಗುರುಗಳು ಪೂಜ್ಯರಲ್ಲವೋ—ಅಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತರು ಭೋಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ।
Verse 60
यत्र लोभस्तथा क्रोधो निद्रा शोको भयं मदः / आलस्यं कलहो नित्यं प्रेता भुञ्जन्ति तत्र वै
ಎಲ್ಲಿ ಲೋಭವೂ ಕ್ರೋಧವೂ, ನಿದ್ರಾಲಸ್ಯ, ಶೋಕ, ಭಯ, ಮದ ಇವೆಯೋ; ಎಲ್ಲಿ ಆಲಸ್ಯ ಮತ್ತು ನಿತ್ಯ ಕಲಹವೋ—ಅಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತರು ಆಹಾರವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।
Verse 61
भर्तृहीना च या नारी परवीर्यं निषेवते / बीजं मूत्रसमायुर्क्त प्रेता भुञ्जन्ति तत्तु वै
ಭರ್ತೃವಿಲ್ಲದ ಸ್ತ್ರೀ ಪರಪುರುಷನ ವೀರ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರೆ—ಅವಳ ಬೀಜವು ಮೂತ್ರಸಹಿತವಾಗಿ, ಅದೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತರ ಭೋಗ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ।
Verse 62
लज्जा मे जायते तात वदतो भोजनं स्वकम् / यत्स्त्रीरजो योनिगतं प्रेता भुञ्जन्ति तत्तु वै
ಓ ತಾತ, ಅವರ ಸ್ವಂತ ಆಹಾರವನ್ನು ಹೇಳುವುದಕ್ಕೂ ನನಗೆ ಲಜ್ಜೆಯಾಗುತ್ತದೆ—ಸ್ತ್ರೀಯ ರಜಸ್ಸು ಯೋನಿಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತರು ಭುಂಜಿಸುವುದು।
Verse 63
निर्विण्णाः प्रेतभावेन पृच्छामि त्वां दृढव्रत / यथा न भविता प्रेतस्तन्मे वद तपोधन / नित्यं मृत्युर्वरं जन्तोः प्रेतत्वं मा भवेत्क्वचित्
ಪ್ರೇತಭಾವದಿಂದ ಅತಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಿಣ್ಣನಾಗಿ, ಹೇ ದೃಢವ್ರತ ತಪೋಧನ, ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ—ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೇತನು ಆಗದೆ ಇರಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳು. ಜೀವಿಗೆ ಮರಣವೇ ಸದಾ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಪ್ರೇತತ್ವ ಎಂದಿಗೂ ಸಂಭವಿಸದಿರಲಿ.
Verse 64
ब्राह्मण उवाच / उपवासपरो नित्यं कृच्छ्रचान्द्रायणे रतः / व्रतैश्च विविधैः पूतो न प्रेतो जायते नरः
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದರು—ಯಾವನು ನಿತ್ಯ ಉಪವಾಸಪರನಾಗಿ, ಕೃಚ್ಛ್ರ ಹಾಗೂ ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿ, ವಿವಿಧ ವ್ರತಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೋ—ಅವನು ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.
Verse 65
एकादश्यां व्रतं कुर्वञ्जागरेण समन्वितम् / अपरैः सुकृतैः पूतो न प्रेतो न प्रेतो जायते नरः
ಯಾವನು ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತವನ್ನು ಜಾಗರಣದೊಂದಿಗೆ ಆಚರಿಸಿ, ಇತರ ಸುಕೃತಗಳಿಂದಲೂ ಪವಿತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೋ—ಅವನು ಪ್ರೇತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಪ್ರೇತಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.
Verse 66
इष्ट्वा वै वाश्वमेधादीन्दद्याद्दानानि यो नरः / आरामोद्यानवाप्यादेः प्रपायाश्चैव कारकः
ಯಾವನು ಅಶ್ವಮೇಧಾದಿ ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಆರಾಮ-ಉದ್ಯಾನ, ವಾಪಿ/ಕೆರೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪಥಿಕರಿಗೆ ನೀರಿನ ಪ್ರಪೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾನೋ—ಅವನ ಪುಣ್ಯ ಮಹತ್ತಾದುದು.
Verse 67
कुमारीं ब्राह्मणानां तु विवाहयति शक्तितः / विद्यादो ऽभयदश्चैव न प्रेतो जायते नरः
ಯಾವನು ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಕುಮಾರಿಯ ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ವಿದ್ಯಾದಾನ ಹಾಗೂ ಅಭಯದಾನವನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತಾನೋ—ಅವನು ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.
Verse 68
शूद्रान्नेन तु भुक्तेन जठरस्थेन यो मृतः / दुर्मृत्युना मृतो यश्च स प्रेतो जायते नरः
ಶೂದ್ರಾನ್ನ (ಅಶುದ್ಧ/ವರ್ಜಿತ ಆಹಾರ) ಭುಜಿಸಿ ಅದು ಜಠರದಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣವಾಗುವ ಮುನ್ನವೇ ಮರಣ ಹೊಂದಿದವನು, ಅಥವಾ ಅಪಮೃತ್ಯು/ದುರ್ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ ಸತ್ತವನು—ಆ ನರನು ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 69
अयाज्ययाजकश्चैव याज्यानां च विवर्जकः / कारुभिश्च रतो नित्यं स प्रेतो जायते नरः
ಅಯಾಜ್ಯರಿಗಾಗಿ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವವನು, ಯಾಜ್ಯ (ಯೋಗ್ಯ) ಜನರಿಗಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಲು ತೊರೆದುಬಿಡುವವನು, ಮತ್ತು ಸದಾ ನೀಚ/ಅಧರ್ಮ್ಯ ವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾದವನು—ಆ ನರನು ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 70
कृत्वा मद्यपसम्पर्कं मद्यपस्त्रीनिषेवणम् / अज्ञानाद्भक्षयन्मांसं स प्रेतो जायते नरः
ಮದ್ಯಪರ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಮಾಡುವವನು, ಮದ್ಯಪರ ಸ್ತ್ರೀಯರೊಂದಿಗೆ ಸಂಸರ್ಗ ಮಾಡುವವನು, ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾಂಸ ಭಕ್ಷಿಸುವವನು—ಆ ನರನು ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 71
देवद्रव्यं च ब्रह्मस्वं गुरुद्रव्यं तथैव च / कन्यां ददाति शुल्केन स प्रेतो जायते नरः
ದೇವದ್ರವ್ಯ, ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವ (ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನಿಯತವಾದ ಸಂಪತ್ತು) ಹಾಗೂ ಗುರುದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಅಪಹರಿಸುವವನು, ಮತ್ತು ಶುಲ್ಕ ಪಡೆದು ಕನ್ಯಾದಾನ ಮಾಡುವವನು—ಆ ನರನು ಪ್ರೇತನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 72
मातरं भगिनीं भार्यां स्नुषां दुहितरं तथाः / अदृष्टदोषास्त्यजति स प्रेतो जादृ
ಪ್ರೇತಭಾವವನ್ನು ಪಡೆದ ಆ ಮೃತನು, ದೋಷ ಕಾಣದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ತಾಯಿ, ಸಹೋದರಿ, ಪತ್ನಿ, ಸೊಸೆ ಮತ್ತು ಮಗಳು—ಇವರನ್ನೆಲ್ಲ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇದೇ ಪ್ರೇತಾವಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಿತಿ.
Verse 73
न्यासापहर्ता मित्रध्रुक्परदाररतः सदा / विश्वासघाती कूटश्च स प्रेदृ
ಯಾರು ನ್ಯಾಸಧನವನ್ನು ಅಪಹರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಮಿತ್ರದ್ರೋಹಿ, ಸದಾ ಪರಸ್ತ್ರೀರತ, ವಿಶ್ವಾಸಘಾತಕ ಮತ್ತು ಕಪಟಿಯಾಗಿರುವವನು—ಅವನು ಪಾಪಿಯಾಗಿ ಪ್ರೇತಸ್ಥಿತಿಯ ಯಾತನೆಗಳಿಗೆ ಪಾತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 74
भ्रातृध्रुग्ब्रह्महा गोघ्नः सुरापो गुरुतल्पगः / कुलमार्गं परित्यज्य ह्यनृतोक्तौ सदा रतः / हर्ता हेम्नश्च भूमेश्च स प्रेदृ
ಯಾರು ಸಹೋದರದ್ರೋಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಹಂತಕ, ಗೋಹಂತಕ, ಮದ್ಯಪಾನಿ, ಗುರುತಲ್ಪಗ, ಕುಲಧರ್ಮಮಾರ್ಗವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸದಾ ಅಸತ್ಯವಚನಗಳಲ್ಲಿ ರತನಾಗಿರುವವನು, ಬಂಗಾರ ಅಥವಾ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕದ್ದವನು—ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪ್ರೇತನಾಗುತ್ತಾನೆ।
Verse 75
भीष्म उवाच / एवं ब्रुवति वै विप्रे आकाशे दुन्दुभिस्वनः / अपतत्पुष्पवर्षं च देवर्मुक्तं द्विजोपरि
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೀಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ದುಂದುಭಿಗಳ ನಾದ ಉಂಟಾಯಿತು; ದೇವರುಗಳು ಬಿಡಿಸಿದ ಪುಷ್ಪವೃಷ್ಟಿ ಆ ದ್ವಿಜನ ಮೇಲೆ ಸುರಿಯಿತು।
Verse 76
पञ्च देवविमानानि प्रेतानामागतानि वै / स्वर्गं गता विमानैस्ते दिव्यैः संपृच्छ्य तं मुनिम्
ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಪ್ರೇತಗಳಿಗಾಗಿ ಐದು ದೇವವಿಮಾನಗಳು ಬಂದವು. ಅವರು ಆ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಆ ಮುನಿಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು।
Verse 77
ज्ञानं विप्रस्य सम्भाषात्पुण्यसंकीर्तनेन च / प्रेताः पापविनिर्मुक्ताः परं पदमवाप्नुयुः
ವಿದ್ವಾನ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೊಂದಿಗೆ ಸಂಭಾಷಣೆಯಿಂದಲೂ, ಪುಣ್ಯಸಂಕೀರ್ತನೆಯಿಂದಲೂ ಪ್ರೇತರು ಪಾಪವಿಮುಕ್ತರಾಗಿ ಪರಮಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।
Verse 78
सूत उवाच / इदमाख्यानकं श्रुत्वा कम्पितो ऽश्वत्थपत्रवत् / मानुषाणां हितार्थाय गरुडः पृष्टवान्पुनः
ಸೂತನು ಉವಾಚ—ಈ ಆಖ್ಯಾನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಗರುಡನು ಪವಿತ್ರ ಅಶ್ವತ್ಥಪತ್ರದಂತೆ ಕಂಪಿಸಿದನು; ಮಾನವರ ಹಿತಾರ್ಥವಾಗಿ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದನು।
Frequently Asked Questions
The chapter groups deaths by violence, accident, suicide, sudden afflictions, impurity contacts, and dying without Viṣṇu-smṛti as inauspicious conditions that can bind the departed to wandering preta existence. The doctrinal point is not mere accidentology; it is that karmic predispositions, ritual neglect, and dharmic collapse manifest as destabilized death conditions, producing a restless intermediate state rather than a settled post-mortem trajectory.
The narrative uses onomastics as ethical pedagogy: each name encodes a specific fault in giving, restraint, or conduct (especially food-related greed and improper offering). The chapter presents these names as ‘karmic diagnostics’—a way to read distorted post-death identity as the externalization of inner dispositions, reinforcing the Purāṇic principle that form and fate follow karma.
The text highlights sustained fasting and austerities (Kṛcchra, Cāndrāyaṇa), Ekādaśī fasting with night vigil, major sacrifices (e.g., Aśvamedha as an idealized marker), dāna (charity), and establishing public welfare works (ponds, gardens, water stations). It also implies that maintaining śauca, truthfulness, proper mantra-rite performance, and honoring elders/teachers keeps the household environment from becoming a ‘feeding ground’ for preta influences.