Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 36
Vṛṣṇivaṃśa–Anukīrtana (Enumeration of the Vṛṣṇi Lineage) — Questions on Viṣṇu’s Human Descent
Devanagari script
चातुर्विद्यस्य यो वेत्ता चातुराशम्यसंश्रयः / दिगन्तरं नभो भूमिरापो वायुर्विभावसुः
Transliteration
cāturvidyasya yo vettā cāturāśamyasaṃśrayaḥ / digantaraṃ nabho bhūmirāpo vāyurvibhāvasuḥ
Translation
ಚಾತುರ್ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ತಿಳಿದವನು, ನಾಲ್ಕು ಆಶ್ರಮಗಳ ಆಶ್ರಯ; ಅವನೇ ದಿಕ್ಕುಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿ, ಆಕಾಶ, ಭೂಮಿ, ಜಲ, ವಾಯು ಮತ್ತು ವಿಭಾವಸು (ಅಗ್ನಿ).
Word by Word
cāturvidyasyaof the fourfold knowledge
cāturvidyasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootcatur + vidyā (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन); dvigu: 'of the fourfold knowledge'
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); relative pronoun
vettāknower
vettā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvid (धातु) + tṛc/तृन् (agentive) (प्रातिपदिक: vettṛ)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); agent noun
cāturāśamya-saṃśrayaḥsupport/refuge of the four āśramas
cāturāśamya-saṃśrayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootcatur + āśrama (प्रातिपदिक) + saṃśraya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); dvigu + tatpurusha: 'one who is the refuge/support of the four āśramas'
dik-antaramintermediate directions/quarters
dik-antaram:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdik (प्रातिपदिक) + antara (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (प्रथमा/1 or द्वितीया/2), Singular (एकवचन); तत्पुरुष: 'interval/space between directions'
nabhaḥsky
nabhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootnabhas (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Nominative/Accusative (प्रथमा/1 or द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
bhūmiḥearth
bhūmiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhūmi (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
āpaḥwaters
āpaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootap (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Plural (बहुवचन); pluralia tantum
vāyuḥwind/air
vāyuḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvāyu (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
vibhāvasuḥfire (Vibhāvasu)
vibhāvasuḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvibhāvasu (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)