Shloka 52
Sāgaropākhyāna—Bhārata-varṣa-māna and Gokarṇa-kṣetra-māhātmya
Sagara Episode: Measure of Bhārata and the Glory of Gokarṇa
Devanagari script
चतुर्भेदतया चाभूत्तस्या नाम्नां चतुष्टयम् / सीता चालकनन्दा च सुचक्षुर्भद्रवत्यपि
Transliteration
caturbhedatayā cābhūttasyā nāmnāṃ catuṣṭayam / sītā cālakanandā ca sucakṣurbhadravatyapi
Translation
ನಾಲ್ಕಾಗಿ ವಿಭಜಿತವಾದುದರಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ನಾಮಗಳೂ ಉಂಟಾದವು—ಸೀತಾ, ಅಲಕನಂದಾ, ಸುಚಕ್ಷು, ಭದ್ರವತಿ.
Word by Word
चतुर्भेदतयाby fourfold division
चतुर्भेदतया:
करण (Instrument/Mode)
TypeNoun
Rootचतुर्भेदता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), एकवचन; भाववाचक-तद्धित ‘-ता’ (state of being fourfold)
चand
च:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
अभूत्became/was
अभूत्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तस्याःof it/of her
तस्याः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन
नाम्नाम्of the names
नाम्नाम्:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), बहुवचन
चतुष्टयम्a group of four
चतुष्टयम्:
कर्ता (Subject/Predicate-noun)
TypeNoun
Rootचतुष्टय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; संख्यासमूहवाचक (a set of four)
सीताSītā
सीता:
सम्बोधन/नाम (Name)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
अलकनन्दाAlakanandā
अलकनन्दा:
सम्बोधन/नाम (Name)
TypeNoun
Rootअलकनन्दा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (नदी-नाम)
चand
च:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
सुचक्षुःSucakṣu
सुचक्षुः:
सम्बोधन/नाम (Name)
TypeNoun
Rootसु-चक्षुस् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (नदी-नाम); कर्मधारयः (सु + चक्षुस् = good-eyed)
भद्रवतीBhadravatī
भद्रवती:
सम्बोधन/नाम (Name)
TypeNoun
Rootभद्रवती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (नदी-नाम)
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक अव्यय (also/even)