Shloka 35
Rāma’s Stuti of Śiva (Śarva) and the Theophany of the Three‑Eyed Lord
Devanagari script
वसिष्ठ उवाच इत्युक्तो देवदेवेन तं प्रणम्य भृगूद्वहः / कृताञ्जलिपुटो भूत्वा राजन्निदमुवाच ह
Transliteration
vasiṣṭha uvāca ityukto devadevena taṃ praṇamya bhṛgūdvahaḥ / kṛtāñjalipuṭo bhūtvā rājannidamuvāca ha
Translation
ವಸಿಷ್ಠನು ಹೇಳಿದರು—ದೇವದೇವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಭೃಗುಕುಲಶ್ರೇಷ್ಠನು ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಕೈಜೋಡಿಸಿ, ಓ ರಾಜನೇ, ಹೀಗೆಂದನು।
Word by Word
वसिष्ठःVasiṣṭha
वसिष्ठः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-सूचक-अव्यय (quotative)
उक्तःhaving been addressed
उक्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + त (कृत्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
देव-देवेनby the god of gods
देव-देवेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (देवानां देवः); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
प्रणम्यhaving bowed to
प्रणम्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + नम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund): 'having bowed'
भृगु-उद्वहःthe best of the Bhṛgus
भृगु-उद्वहः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक) + उद्वह (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (भृगूणाम् उद्वहः = श्रेष्ठः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कृत-अञ्जलि-पुटःwith hands joined (in reverence)
कृत-अञ्जलि-पुटः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootकृत (कृ धातु + त) + अञ्जलि (प्रातिपदिक) + पुट (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कृतः अञ्जलिपुटः यस्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (भृगूद्वहः)
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive): 'having become'
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
इदम्this
इदम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन
हindeed
ह:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)