Shloka 7

Aftermath of Gajendra’s Deliverance: Hūhū’s Release, Indradyumna’s Curse, and Sārūpya-mukti

Devanagari script

स वै पूर्वमभूद् राजा पाण्ड्यो द्रविडसत्तम: । इन्द्रद्युम्न इति ख्यातो विष्णुव्रतपरायण: ॥ ७ ॥

Transliteration

sa vai pūrvam abhūd rājā pāṇḍyo draviḍa-sattamaḥ indradyumna iti khyāto viṣṇu-vrata-parāyaṇaḥ

Translation

ಈ ಗಜೇಂದ್ರನು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ಪ್ರದೇಶದ ಪಾಂಡ್ಯ ದೇಶದ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನು ಇಂದ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಮಹಾರಾಜನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದು, ವಿಷ್ಣುವ್ರತದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣನಾದ ವೈಷ್ಣವನು.

Synonyms

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• वै: indeed
• वै: Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपात (particle), अव्यय

• पूर्वम्: formerly
• पूर्वम्: Adhikarana (अधिकरण/Time)
• Type: Indeclinable
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (adverbial accusative), कालवाचक

• अभूत्: was/became
• अभूत्: Kriya (क्रिया/Main verb)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लुङ् (Aorist), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• राजा: king
• राजा: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• पाण्ड्यः: (a) Pāṇḍya (king)
• पाण्ड्यः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पाण्ड्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; जातिवाचक/देशीय-नाम

• द्रविडसत्तमः: best among the Dravidas
• द्रविडसत्तमः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: द्रविड (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (द्रविडेषु सत्तमः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• इन्द्रद्युम्नः: Indradyumna
• इन्द्रद्युम्नः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक) + द्युम्न (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास/नाम (इन्द्र-द्युम्न), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• इति: thus / by the name
• इति: Sambandha (सम्बन्ध/Quotative)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/नामनिर्देश-निपात (quotative particle)

• ख्यातः: known (as)
• ख्यातः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• विष्णुव्रतपरायणः: devoted to vows for Viṣṇu
• विष्णुव्रतपरायणः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक) + व्रत (प्रातिपदिक) + परायण (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (विष्णोः व्रते परायणः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

Characters & Entities

• Indradyumna
• Viṣṇu

FAQs

Who is King Indradyumna in Srimad Bhagavatam Canto 8 Chapter 4?

He is described as a former Pāṇḍya king, the foremost among the Draviḍas, famed for being fully devoted to vows and observances dedicated to Lord Viṣṇu.

What does the Srimad Bhagavatam mean by “Viṣṇu-vrata” in this verse?

“Viṣṇu-vrata” refers to sacred vows, disciplines, and devotional observances performed specifically to please Lord Viṣṇu, indicating exclusive dedication to Him.

How can a modern devotee apply the teaching of this shloka?

By adopting consistent, Viṣṇu-centered practices—such as regular prayer, ethical living, and devotional vows—so that one’s daily disciplines become an expression of steady bhakti.