Mantra 10
Sukta 107
स्तुष्व वर्ष्मन् पुरुवर्त्मानं समृभ्वाणमिनतममाप्तमाप्त्यानाम्। आ दर्शति शवसा भूर्योजाः प्र सक्षति प्रतिमानं पृथिव्याः
stúṣva várṣman puru-vártmānaṃ samṛbhvā́ṇam inátamam ā́ptatamam ā́ptyānām | ā́ darśati śávasā bhū́ry-ojāḥ prá sáxati pratímānaṃ pṛthivyā́ḥ ||
Praise thou, O Lofty One, him of many pathways, the well-wrought, the most impelling, the most surely won among all attainments. With might he showeth him, of abundant strength; he presseth forth and overcometh the earth’s opposing measure.
ಓ ಉನ್ನತನೇ (ವರ್ಷ್ಮನ್)! ಅನೇಕ ಮಾರ್ಗಗಳಿರುವ ಪುರುವರ್ತ್ಮಾನನನ್ನು—ಸುಸಂಸ್ಕೃತವಾಗಿ ರೂಪಿತನಾದ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೇರಕನಾದ, ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಸಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅತ್ಯಂತ ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಸಾಧನೆಯನ್ನು—ಸ್ತುತಿ ಮಾಡು. ಅವನು ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅಪಾರ ಬಲವಂತನು; ಅವನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಒತ್ತಿ ಹೊರಟು ಭೂಮಿಯ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನೂ ಜಯಿಸುತ್ತಾನೆ.
Rishi: RV-derived; not determinable from excerpt alone
Devata: Indra (implied by the hymn’s Indraic epithets and surrounding verses)
Chandas: RV-style (likely Triṣṭubh); requires metrical scan
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From reverent praise to awe at manifest power, culminating in confident overcoming.","listener_experience":"Uplift, courage, and a sense of expanded capacity.","intensity":6}