Sutra 16
Devanagari script
वास्तुच्छिद्रानुशालेषु श्रेणीप्रपणिनिकाया आवसेयुः ॥ कZ_०२.४.१६ ॥
Transliteration
vāstucchidrānuśāleṣu śreṇīprapaṇinikāyā āvaseyuḥ
Translation
ವಾಸ್ತು-ಖಂಡಗಳ ಯೋಜಿತ ರಂಧ್ರಗಳು/ತೆರೆವಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದ ಸಾಲು/ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಣಿಗಳು (ಗಿಲ್ಡ್ಗಳು) ಮತ್ತು ಪ್ರಪಣಿ-ನಿಕಾಯಗಳು (ಅಂಗಡಿ/ವ್ಯಾಪಾರಿ-ಗುಂಪುಗಳು) ವಾಸಿಸಬೇಕು.
Word by Word
वास्तुच्छिद्रानुशालेषुin the auxiliary sheds connected with building-openings (doors/windows/vents)
वास्तुच्छिद्रानुशालेषु:
TypeNoun
Rootवास्तु + छिद्र + अनुशाला
Formसप्तमी-बहुवचन; नपुंसकलिङ्ग (अनुशाला-आश्रित); अधिकरणे सप्तमी
श्रेणी-प्रपणि-निकायाःguilds, market-traders (shopkeepers), and corporate bodies
श्रेणी-प्रपणि-निकायाः:
TypeNoun
Rootश्रेणी + प्रपणि + निकाय
Formप्रथमा-बहुवचन; पुंलिङ्ग (निकाय); कर्तरि प्रथमा
आवसेयुःshould reside / should be housed
आवसेयुः:
TypeVerb
Root√वस् (निवासे)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, बहुवचन; लोट्-अर्थे विधानम् (‘should reside’)
Entities Mentioned
Ś
Śreṇī (guilds)P
Prapaṇinikāya (shop collectives)FAQs
By placing shops and guilds along planned passages, the state improves visibility, eases inspection and tax collection, and keeps commercial movement predictable.