पिण्डकरः षड्भागः सेनाभक्तं बलिः कर उत्सङ्गः पार्श्वं पारिहीणिकमौपायनिकं कौष्ठेयकं च राष्ट्रम् ॥ कZ_०२.१५.०३ ॥
piṇḍakaraḥ ṣaḍbhāgaḥ senābhaktaṃ baliḥ kara utsaṅgaḥ pārśvaṃ pārihīṇikam aupāyanikaṃ kauṣṭheyakaṃ ca rāṣṭram
‘ರಾಷ್ಟ್ರ’ (ರಾಜ್ಯದ ಆದಾಯ)ದಲ್ಲಿ— ಪಿಂಡಕರ (ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದ/ಏಕಮುಷ್ಟಿ ತೆರಿಗೆ), ಷಡ್ಭಾಗ (ಉತ್ಪನ್ನದ ಆರನೇ ಭಾಗ), ಸೇನಾಭಕ್ತ (ಸೈನ್ಯದ ರೇಷನ್/ಭೋಜನಕ್ಕಾಗಿ ವಿಧಿಸುವ ಲೇವಿ), ಬಲಿ (ಉಪಕರ/ಖಿರಾಜು), ಕರ (ತೆರಿಗೆ), ಉತ್ಸಂಗ (ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಸೂಲಿ), ಪಾರ್ಶ್ವ (ಪಾರ್ಶ್ವ-ಲೇವಿಗಳು), ಪಾರಿಹೀಣಿಕ (ಬಾಕಿ/ಕಡಿಮೆಯ ವಸೂಲಿ), ಔಪಾಯನಿಕ (ಉಪಹಾರ/ಅರ್ಪಣಗಳಿಂದ ಆದಾಯ) ಮತ್ತು ಕೌಷ್ಠೇಯಕ (ಗೋದಾಮು/ಕೋಷ್ಠ ಸಂಬಂಧಿತ ಶುಲ್ಕ) ಸೇರಿವೆ.
Revenue is diversified: core agrarian shares, military provisioning levies, surcharges, arrears recovery, and gift-like receipts—reducing dependence on any single stream.