Adhyakshaprachara Adhyaya 15 Sutra 1 - Arthashastra | Kannada | Vedapath

Kautilya

←Previous Sutra

Next Sutra→

Sutra 1

Devanagari script

कोष्ठागाराध्यक्षः सीताराष्ट्रक्रयिमपरिवर्तकप्रामित्यकापमित्यकसंहनिकान्यजातव्ययप्रत्यायोपस्थानान्युपलभेत् ॥ कZ_०२.१५.०१ ॥

Transliteration

koṣṭhāgārādhyakṣaḥ sītā-rāṣṭra-krayima-parivartaka-prāmityaka-āpamityaka-saṃhanikānya-jāta-vyaya-pratyāya-upasthānāny upalabheta

Translation

ಕೋಷ್ಟಾಗಾರಾಧ್ಯಕ್ಷನು ಇವುಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು: ಸೀತಾ (ರಾಜಭೂಮಿ) ಯಿಂದ ಬಂದ ಸ್ವೀಕೃತಿಗಳು, ರಾಜ್ಯದ ಆದಾಯಗಳು, ಖರೀದಿಯಿಂದ ಬಂದ ಸಂಗ್ರಹ, ವಿನಿಮಯ/ಪರಿವರ್ತನ ವ್ಯವಹಾರಗಳು, ಬೇಡಿಕೆ/ಋಣ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಧಾನ್ಯ (ಪ್ರಾಮಿತ್ಯಕ), ಕಡಿಮೆ ಅಳತೆ/ಕಡಿಮೆ ತೂಕದಂತಹ ಅಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಬಂದ (ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಬೇಕಾದ) ಧಾನ್ಯ (ಆಪಮಿತ್ಯಕ), ಏಕೀಕೃತ/ಸಂಗ್ರಹಿತ ಸಂಗ್ರಹ (ಸಂಹನಿಕ), ಇತರೆ ಸ್ವೀಕೃತಿಗಳು, ವೆಚ್ಚಗಳು, ವಸೂಲಿ/ಸಮಾಧಾನ (ಪ್ರತ್ಯಾಯ), ಮತ್ತು ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಶೇಷ/ಸಂಗ್ರಹ ಸ್ಥಿತಿ (ಉಪಸ್ಥಾನ)।

Word by Word

कोष्ठागाराध्यक्षःthe superintendent of the storehouse/treasury-warehouse

सीताthe state’s agricultural produce/revenue (sītā)

राष्ट्रthe realm/territory (rāṣṭra)

क्रयिमpurchases / purchasable items / purchase-transactions

अपरिवर्तकnon-exchangeable / not to be converted or substituted

प्रामित्यकprāmityaka: a measure/standard-related accounting category

अपामित्यकapāmityaka: non-standard/irregular (measure-related) category

संहनिकाsaṃhanikā: a consolidated register/summary account

अन्यजातother-origin / miscellaneous (items)

व्ययexpenditure / disbursement

प्रत्यायverification / voucher / acknowledgement

उपस्थानानिpresentations/produced statements (for inspection)

उपलभेत्should ascertain/obtain (by inspection)

Entities Mentioned

koṣṭhāgārādhyakṣa (Superintendent of Storehouses)

sītā (crown lands produce)

rāṣṭra (realm revenues)

FAQs

What is the administrative significance of enumerating so many heads of account?

It creates a comprehensive chart of accounts for state stores, enabling cross-checking of inflows/outflows and isolating where leakage or manipulation occurs.

How does this relate to corruption control?

By forcing categorization and reconciliation (receipts–expenditure–recoveries–balance), it reduces discretionary concealment and improves auditability.