Adhyaya 357
Tिङ्विभक्तिसिद्धरूपम् (Established Forms of Tiṅ-Inflections)
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಪುರಾಣೀಯ ವಿಶ್ವಕೋಶೀಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವ್ಯಾಕರಣ-ಪ್ರಕರಣವಾಗಿ ತಿಙ್-ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು (ಕ್ರಿಯಾಪದದ ಪುರುಷ-ವಚನ ಅಂತ್ಯಗಳು) ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಭಾವ, ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ಕರ್ತೃ-ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿನಿಯೋಗವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಿಂದಿನ ಉಣಾದಿ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪಾಠ-ವಿಚ್ಛೇದದ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿ, ಲಕಾರಗಳ ಅರ್ಥವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ—ಲಟ್ ವರ್ತಮಾನ, ಲಿಙ್ ವಿಧಿ/ಆಶೀರ್ವಾದ, ಲೋಟ್ ಆಜ್ಞೆ/ಆಶೀಷ, ಲಙ್ ದೂರ ಭೂತ, ಲುಙ್ ಮತ್ತು ಲಿಟ್ ಭೂತ (ಲಿಟ್ನಲ್ಲಿ ಪರೋಕ್ಷ/ಅದೃಷ್ಟ ವಿಶೇಷ), ಹಾಗೂ ಲುಟ್/ಲೃಙ್ ಭವಿಷ್ಯ. ಪರಸ್ಮೈಪದ-ಆತ್ಮನೇಪದ ಭೇದದೊಂದಿಗೆ ಪುರುಷಪ್ರತ್ಯಯಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನೀಡಿ, ಭೂ, ಏಧ್ ಮುಂತಾದ ಧಾತುಗಳಿಂದ ರೂಪಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇತರ ಧಾತುಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕರಣ ಸೂಚನೆಗಳೂ ಇವೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸನ್ (ಇಚ್ಛಾರ್ಥ), ಣಿಚ್ (ಪ್ರೇರಣಾರ್ಥ), ಯಙ್ (ಪುನರಾವೃತ್ತಿ) ಮತ್ತು ಯಙ್-ಲುಕ್ ರೂಪಗಳನ್ನು ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ‘ರೂಪಕ’ ಮಾದರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
The mapping of lakāras to time/meaning (present, past, future, injunction, benediction, conditional) along with tiṅ-ending paradigms across persons and voices, illustrated via bhū/edh and related dhātu examples plus san–ṇic–yaṅ derivations.
By safeguarding linguistic precision for mantra and śāstra, it supports correct ritual speech and disciplined study; this technical clarity is framed as Agneya Vidya—worldly mastery (bhukti) placed in service of dharma and inner purification toward mukti.