Adhyaya 90

Verse 1

इत्य् आदिमहपुराणे आग्नेये एकतत्त्वदीक्षाकथनं नाम ऊननवतितमो ऽध्यायः अथ नवतितमो ऽध्यायः अभिषेकादिकथनं ईश्वर उवाच शिवमभ्यर्च्याभिषेकं कुर्याच्छिष्यादिके श्रिये कुम्भानीशादिकाष्ठासु क्रमशो नव विन्यसेत्

ಇಂತೆ ಆದಿಮಹಾಪುರಾಣವಾದ ಆಗ್ನೇಯಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ‘ಏಕತತ್ತ್ವದೀಕ್ಷಾಕಥನ’ ಎಂಬ ಎಂಭತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು। ಈಗ ತೊಂಬತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ‘ಅಭಿಷೇಕಾದಿಕಥನ’ ಆರಂಭ. ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ಶಿಷ್ಯಾದಿಗಳ ಶ್ರೀಸಮೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಮತ್ತು ಈಶಾನಾದಿ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಒಂಬತ್ತು ಕುಂಭಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 2

तेषु क्षारोदं क्षीरोदं दध्युदं घृतसागरं इक्षुकादम्बरीस्वादुमस्तूदानष्टसागरान्

ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷಾರೋದ (ಉಪ್ಪುನೀರು) ಸಮುದ್ರ, ಕ್ಷೀರೋದ (ಹಾಲು) ಸಮುದ್ರ, ದಧ್ಯುದ (ಮೊಸರು) ಸಮುದ್ರ, ಘೃತಸಾಗರ, ಇಕ್ಷುರಸ ಸಮುದ್ರ, ಕಾದಂಬರೀ ಸಮುದ್ರ, ಸ್ವಾದುಜಲ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಮಸ್ತೂದ (ಮಜ್ಜಿಗೆ/ವೇ) ಸಮುದ್ರ—ಇವು ಎಂಟು ಸಾಗರಗಳು।

Verse 3

निवेशयेद् यथासङ्ख्यमष्टौ विद्येश्वरानथ एकं शिखण्डिनं रुद्रं श्रीकण्ठन्तु द्वितीयकं

ಯಥಾಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೊದಲು ಎಂಟು ವಿದ್ಯೇಶ್ವರರನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ‘ಶಿಖಂಡಿನ್’ ಎಂಬ ರುದ್ರನನ್ನು, ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ‘ಶ್ರೀಕಂಠ’ನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 4

त्रिमूर्तमेकरुद्राक्षमेकनेत्रं शिवोत्तमं सप्तमं सूक्ष्मनामानमनन्तं रुद्रमष्टमं

ಏಳನೆಯ (ರುದ್ರ) ತ್ರಿಮೂರ್ತಿ-ಸ್ವರೂಪ, ಏಕರುದ್ರಾಕ್ಷಧಾರಿ, ಏಕನೇತ್ರ, ಶಿವೋತ್ತಮ; ಎಂಟನೆಯ ರುದ್ರನು ‘ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಮಾನ್’ ಹಾಗೂ ‘ಅನಂತ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 5

मध्ये शिवं समुद्रञ्च शिवमन्त्रं च विन्यसेत् यागालयान् दिगीशस्य रचिते स्नानमण्डपे

ದಿಗೀಶನ ಯಾಗಾಲಯವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತ ಸ್ನಾನಮಂಡಪದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಿವ, ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಶಿವಮಂತ್ರವನ್ನು ನ್ಯಾಸವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 6

कुर्यात् करद्वयायामां वेदीमष्टाङ्गुलोच्छ्रितां श्रीपर्णाद्यासने तत्र विन्यस्यानन्तमानसं

ಎರಡು ಕೈ-ವಿಸ್ತಾರದಷ್ಟು ವೇದಿಯನ್ನು, ಎಂಟು ಅಂಗುಲ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು; ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಪರ್ಣಾದಿ ಎಲೆಗಳ ಆಸನದ ಮೇಲೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ ‘ಅನಂತ’ನನ್ನು ನ್ಯಾಸವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 7

शिष्यं निवेश्य पूर्वास्यं सकलीकृत्य पूजयेत् काञ्जिकौदनमृद्भस्मदूर्वागोमयगोलकैः

ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಪೂರ್ವಮುಖವಾಗಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ, ಸಂಪೂರ್ಣ (ವಿಧಿ-ಸಾಮಗ್ರಿ)ಯನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಕ್ರಮಗೊಳಿಸಿ, ಕಾಂಜಿಕ, ಓದನ, ಮಣ್ಣು, ಭಸ್ಮ, ದೂರ್ವಾ ಹುಲ್ಲು ಮತ್ತು ಗೋಮಯಗೋಳಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 8

सिद्धार्थदधितोयैश् च कुर्यान्निर्मञ्छनं ततः क्षारोदानुक्रमेणाथ हृदा विद्येशशम्बरैः

ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ (ಬಿಳಿ ಸಾಸಿವೆ), ಮೊಸರು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಸಂಯೋಗದಿಂದ ಮೊದಲು ನಿರ್ಮಞ್ಛನ (ಶುದ್ಧೀಕರಣ) ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕ್ಷಾರೋದಕವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ, ಹೃದಯಮಂತ್ರ ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯೇಶ-ಶಂಬರ ಮಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 9

कलसैः स्नापयेच्छिष्यं स्वधाधारणयान्वितं परिधाप्य सिते वस्त्रे निवेश्य शिवदक्षिणे

ಕಲಶಗಳ ಪವಿತ್ರ ಜಲದಿಂದ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಿ, ಅವನನ್ನು ಸ್ವಧಾ-ಧಾರಣಾ (ವಿಧಿ)ಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಬಿಳಿ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಶಿವನ ಶುಭ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಬೇಕು.

Verse 10

पूर्वोदितासने शिष्यं पुनः पूर्ववदर्चयेत् उष्णीषं योगपट्टञ्च मुकुटं कर्तरीं घटीं

ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ, ಮತ್ತೆ ಪೂರ್ವವತ್ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. (ಅವನಿಗೆ) ಉಷ್ಣೀಷ, ಯೋಗಪಟ್ಟ, ಮುಕುಟ, ಕರ್ತರಿ ಮತ್ತು ಘಟಿ (ಜಲಪಾತ್ರ)ಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 11

अक्षमालां पुस्तकादि शिवकाद्यधिकारकं स्वादुगर्गोदानष्टसागरानिति क, ख, चिह्नितपुस्तकपाठः दीक्षाव्याख्याप्रतिष्ठाद्यं ज्ञात्वाद्यप्रभृति त्वया

ಚಿಹ್ನಿತ (ಕ, ಖ) ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಪಾಠ ಹೀಗಿದೆ— “ಅಕ್ಷಮಾಲೆ, ಪುಸ್ತಕಾದಿ—ಶಿವಾದಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಅಧಿಕಾರಚಿಹ್ನಗಳು”; ಹಾಗೆಯೇ “ಸ್ವಾದು, ಗರ್ಗ, ಉದಾನ, ನಷ್ಟ, ಸಾಗರ” ಎಂಬ ಪಟ್ಟಿಯೂ. ದೀಕ್ಷೆ, ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ/ಉಪದೇಶ, ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮೊದಲಾದ ಪೂರ್ವವಿಧಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದು, ಇಂದಿನಿಂದ ನೀನು ಮುಂದುವರೆಯಬೇಕು.

Verse 12

सुपरीक्ष्य विधातव्यमाज्ञां संश्रावयेदिति अभिवाद्य ततः शिष्यं प्रणिपत्य महेश्वरं

ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ವಿಧಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಆಜ್ಞೆ (ನಿರ್ದೇಶ)ಯನ್ನು ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಶ್ರವಣ/ಪಠಣ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಶಿಷ್ಯನು ಅಭಿವಾದನೆ ಮಾಡಿ, ಮಹೇಶ್ವರನಿಗೆ ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ಪ್ರಣಿಪಾತ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 13

विघ्नज्वालापनोदार्थं कुर्याद्विज्ञापनां यथा अभिषेकार्थमादिष्टस्त्वयाहं गुरुमूर्तिना

ವಿಘ್ನಗಳ ದಹಿಸುವ ಜ್ವಾಲೆಯನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಿಜ್ಞಾಪನೆ ಮಾಡಬೇಕು—“ಗುರುಮೂರ್ತಿರೂಪನಾದ ನೀನು ನನಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಲು ಆದೇಶಿಸಿದ್ದೀ.”

Verse 14

संहितापारगः सो ऽयमभिषिक्तो मया शिव तृप्तये मन्त्रचक्रस्य पञ्चपञ्चाहुतीर्यजेत्

ಇವನು ಸಂಹಿತಾಪಾರಗನು; ನಾನು ಇವನಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಶಿವತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಮಂತ್ರಚಕ್ರದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಐದು ಐದು ಆಹುತಿಗಳಾಗಿ ಐದು ಸಮೂಹಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ನೆರವೇರಿಸಲಿ।

Verse 15

दद्यात् पूर्णां ततः शिष्यं स्थापयेन्निजदक्षिणे शिष्यदक्षिणपाणिस्था अङ्गुष्ठाद्यङ्गुलीः क्रमात्

ನಂತರ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ತನ್ನ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು; ಶಿಷ್ಯನ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಅಂಗುಷ್ಠದಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬೆರಳುಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸ/ಸ್ಪರ್ಶ ಮಾಡಬೇಕು।

Verse 16

लाञ्छयेदुपबद्धाय दग्धदर्भाग्रशम्बरैः कुसुमानि करे दत्वा प्रणामं कारयेदमुं

ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಉಪಬದ್ಧನಾದ (ಬಂಧಿತ/ನಿಯಂತ್ರಿತ) ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ದಗ್ಧ ದರ್ಭಾಗ್ರಗಳ ಗುಚ್ಛದಿಂದ ಲಾಂಛನ (ತಿಲಕ-ಚಿಹ್ನೆ) ಮಾಡಬೇಕು; ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹೂಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಅವನಿಂದ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿಸಬೇಕು।

Verse 17

कुम्भे ऽनले शिवे स्वस्मिसंस्ततस्कृत्यमाविशेत् अनुग्राह्यास्त्वया शिष्याः शास्त्रेण सुपरीक्षिताः

ಕುಂಭದಲ್ಲಿ, ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಶಿವನಲ್ಲಿ ಆ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅದು ಸ್ವಯಂನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಆ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಬೇಕು. ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಸುಪರೀಕ್ಷಿತರಾದ ಶಿಷ್ಯರೇ ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರು।

Verse 18

भूपवन्मानवादीनामभिषेकादभीप्सितं आं श्रां श्रौं पशुं हूं फडिति अस्त्रराजाभिषेकतः

ರಾಜರು, ಮಂತ್ರಿಗಳು, ಮನುಷ್ಯರು ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕದಿಂದ ಇಷ್ಟಫಲ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ. ಮಂತ್ರ—“ಆಂ ಶ್ರಾಂ ಶ್ರೌಂ ಪಶುಂ ಹೂಂ ಫಡ್”; ಹೀಗೆ ಅಸ್ತ್ರರಾಜದ ರಾಜಾಭಿಷೇಕದಿಂದ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.