Adhyaya 80

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये पवित्रारोहणं नाम एकोनाशीतितमो ऽध्यायः अथ अशीतितमो ऽध्यायः दमनकारोहणविधिः ईश्वर उवाच वक्ष्ये दमनकारोहविधिं पूर्ववदाचरेत् हरकोपात् पुरा जातो भैरवो दमिताः सुराः

ಇಂತೆ ಆದಿಮಹಾಪುರಾಣವಾದ ಅಗ್ನಿಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ‘ಪವಿತ್ರಾರೋಹಣ’ ಎಂಬ ಏಕೋನಾಶೀತಿತಮ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ಈಗ ಅಶೀತಿತಮ ಅಧ್ಯಾಯ—‘ದಮನಕ-ಆರೋಹಣ ವಿಧಿ’ ಆರಂಭ. ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ದಮನಕ-ಆರೋಹಣ ವಿಧಿಯನ್ನು ಹೇಳುವೆನು; ಪೂರ್ವವತ್ತಾಗಿ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಹಿಂದೆ ಹರನ ಕೋಪದಿಂದ ಭೈರವನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನಿಂದ ದೇವರುಗಳು ದಮಿತರಾದರು.

Verse 2

तेनाथ शप्तो विटपो भवेति त्रिपुरारिणा प्रसन्नेनेरितं चेदं पूजयिष्यन्ति ये नराः

ಆಗ ಆ ವೃಕ್ಷವು ಶಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಂತಾಯಿತು—ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ತ್ರಿಪುರಾರಿ (ಶಿವ) ಹೀಗೆ ಘೋಷಿಸಿದನು: ‘ಈ (ಪವಿತ್ರ ತತ್ತ್ವ)ವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ನರರು…’

Verse 3

परिपूर्णफलं तेषां नान्यथा ते भविष्यति सप्तम्यां वा त्रयोदश्यां दमनं संहितात्मभिः

ಅವರಿಗೆ ಫಲವು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗುವುದು; ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲ. ಸಪ್ತಮಿ ಅಥವಾ ತ್ರಯೋದಶಿಯಂದು ಸಂಯಮಿತರೂ ಸಮಾಹಿತಚಿತ್ತರೂ ಆದವರು ದಮನ (ಪವಿತ್ರ ತೃಣ/ಅರ್ಪಣೆ) ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 4

सम्पूज्य बोधयेद्वृक्षं भववाक्येन मन्त्रवित् हरप्रसादसंभूत त्वमत्र सन्निधीभव

ಯಥಾವಿಧಿ ಪೂಜಿಸಿ ಮಂತ್ರವಿದನು ಶಿವವಾಕ್ಯದಿಂದ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ಬೋಧಿಸಬೇಕು (ಆಹ್ವಾನಿಸಬೇಕು): ‘ಹರಪ್ರಸಾದಸಂಭೂತನೇ, ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಸನ್ನಿಧಾನವಾಗು.’

Verse 5

शिवकार्यं समुद्दिश्य नेतव्यो ऽसि शिवाज्ञया गृहे ऽप्यामन्त्रणं कुर्यात् सायाह्ने चाधिवासनं

‘ಶಿವಕಾರ್ಯವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ನೀನು ಶಿವಾಜ್ಞೆಯಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ತರಲ್ಪಡಬೇಕು. ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಆಹ್ವಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ಸಾಯಂಕಾಲ ಅಧಿವಾಸನ (ಪೂರ್ವ-ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ) ಮಾಡಬೇಕು.’

Verse 6

यथाविधि समभ्यर्च्य सूर्यशङ्करपावकान् देवस्य पश्चिमे मूलं दद्यात्तस्य मृदा युतं

ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸೂರ್ಯ, ಶಂಕರ ಮತ್ತು ಪಾವಕ (ಅಗ್ನಿ)ರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ದೇವರ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಭಿಮಂತ್ರಿತ ಮಣ್ಣಿನೊಂದಿಗೆ ಮೂಲವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು।

Verse 7

वामेन शिरसा वाथ नालं धात्रीं तथोत्तरे दक्षिणे भग्नपत्रञ्च प्राच्यां पुष्पञ्च धारणं

ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶಿರಸ್ಸನ್ನು ಧಾರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು; ನಾಲ ಮತ್ತು ಧಾತ್ರೀಯನ್ನು ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು; ಭಗ್ನಪತ್ರವನ್ನು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ; ಪುಷ್ಪವನ್ನು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ—ಇದೇ ಧಾರಣಾವಿಧಿ।

Verse 8

पुटिकास्थं फलं मूलमथैशान्यां यजेच्छिवं पञ्चाङ्गमञ्जलौ कृत्वा आमन्त्र्य शिरसि न्यसेत्

ಈಶಾನ (ಉತ್ತರ-ಪೂರ್ವ) ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಪುಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಫಲ ಮತ್ತು ಮೂಲವನ್ನು ಅಂಜಲಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು, ಆಮಂತ್ರಿಸಿ, ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ನ್ಯಾಸಿಸಬೇಕು।

Verse 9

आमन्त्रितो ऽसि देवेश प्रातःकाले मया प्रभो कर्तव्यस्तपसो लाभः पूर्णं सर्वं तवाज्ञया

ಹೇ ದೇವೇಶ, ಹೇ ಪ್ರಭು! ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಾನು ನಿಮಗೆ ಆಮಂತ್ರಣ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ. ಈಗ ತಪಸ್ಸಿನ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು; ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ಎಲ್ಲವೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 10

मूलेन शेषं पात्रस्थं पिधायाथ पवित्रकं प्रातः स्नात्वा जगन्नाथं गन्धपुष्पादिभिर्यजेत्

ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಉಳಿದುದನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ, ನಂತರ ಪವಿತ್ರಕ (ಕುಶವಲಯ)ವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಪ್ರಾತಃಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಜಗನ್ನಾಥನನ್ನು ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪಾದಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 11

नित्यं नैमित्तिकं कृत्वा दमनैः पूजयेत्ततः शेषमञ्जलिमादाय आत्मविद्याशिवात्मभिः

ನಿತ್ಯ ಹಾಗೂ ನೈಮಿತ್ತಿಕ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಂತರ ದಮನಕ ಅರ್ಪಣಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಉಳಿದ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಅಂಜಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಆತ್ಮವಿದ್ಯಾ ಮತ್ತು ಶಿವಾತ್ಮ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕು.

Verse 12

मूलाद्यैर् ईश्वरान्तैश् च चतुर्थाञ्जलिना ततः ॐ हौं मखेश्वराय मखं पूरय शूलपाणये नमः देवेश पूजाकाले इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः गन्धपुष्पादिनार्चयेदिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शिवं वह्निं च सम्पूज्य गुरुं प्रार्च्याथ बोधयेत्

ನಂತರ ಮೂಲಮಂತ್ರದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ಈಶ್ವರಾಂತ ಮಂತ್ರಗಳವರೆಗೆ, ನಾಲ್ಕನೇ ಅಂಜಲಿ ಸಮರ್ಪಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೀಗೆ ಜಪಿಸಬೇಕು—“ಓಂ ಹೌಂ ಮಖೇಶ್ವರಾಯ; ಮಖಂ ಪೂರಯ; ಶೂಲಪಾಣಯೇ ನಮಃ; ದೇವೇಶ, ಪೂಜಾಕಾಲೇ.” (ಒಂದು ಪಾಠ). (ಮತ್ತೊಂದು ಪಾಠದಲ್ಲಿ) “ಗಂಧ, ಪುಷ್ಪಾದಿಗಳಿಂದ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಬೇಕು.” ಶಿವನನ್ನೂ ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಯನ್ನೂ ಸಮ್ಯಕ್ ಪೂಜಿಸಿ, ಮೊದಲು ಗುರುವನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಿ, ನಂತರ ದೇವತೆಯನ್ನು ಬೋಧನ/ಆವಾಹನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 13

भगवन्नतिरिक्तं वा हीनं वा यन्मया कृतं सर्वं तदस्तु सम्पूर्णं यच्च दामनकं मम सकलं चैत्रमासोत्थं फलं प्राप्य दिवं व्रजेत्

ಭಗವನ್! ನನ್ನಿಂದ ನಡೆದದ್ದು ಅಧಿಕವಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಹೀನವಾಗಿರಲಿ, ಅದು ಎಲ್ಲವೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಲಿ. ನನ್ನ ಈ ಸಮಸ್ತ ದಮನಕ ಅರ್ಪಣೆ ಚೈತ್ರಮಾಸೋತ್ಪನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆದು ನನನ್ನು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಿ.