Adhyaya 326

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे गौर्यादिपूजा नाम पञ्चविंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथ षड्विंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः देवालयमाहात्म्यम् ईश्वर+उवाच व्रतेश्वरांश् च सत्यादीनिष्ट्वा व्रतसमर्पणम् अरिष्टशमने शस्तमरिष्टं सूत्रनायकम्

ಇಂತೆ ಶ್ರೀ ಆಗ್ನೇಯ ಮಹಾಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ‘ಗೌರ್ಯಾದಿಪೂಜೆ’ ಎಂಬ ಮೂರುನೂರ ಇಪ್ಪತ್ತೈದನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ಈಗ ‘ದೇವಾಲಯಮಾಹಾತ್ಮ್ಯ’ ಎಂಬ ಮೂರುನೂರ ಇಪ್ಪತ್ತಾರನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಸತ್ಯಾದಿ ವ್ರತೇಶ್ವರರನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ ವ್ರತಸಮರ್ಪಣ ಮಾಡಬೇಕು. ಅರಿಷ್ಟ (ಅನಿಷ್ಟ) ಶಮನಕ್ಕಾಗಿ ಸೂತ್ರನಾಯಕನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಅರಿಷ್ಟಸಂಬಂಧ ವಿಧಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 2

हेमरत्रमयं भूत्यै महाशङ्खञ्च मारणे आप्यायने शङ्खसूत्रं मौक्तिकं पुत्रवर्धनम्

ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ರಕ್ತಮಣಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ತಾಯಿತವು ಐಶ್ವರ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಮಹಾಶಂಖವು ಮಾರಣಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತ. ಪೋಷಣೆ‑ವೃದ್ಧಿಗೆ ಶಂಖಸೂತ್ರ ವಿಧೇಯ; ಮುತ್ತಿನ ಸೂತ್ರವು ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿಕರ.

Verse 3

स्फाटिकं भूतिदं कौशं मुक्तिदं रुद्रनेत्रजं धाधीफलप्रमाणेन रुद्राक्षं चोत्तमन्ततः

ಸ್ಫಟಿಕವು ಐಶ್ವರ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಕೌಶ (ರೇಷ್ಮೆ) ಸೂತ್ರವು ಮುಕ್ತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ರುದ್ರನೇತ್ರಜ ರುದ್ರಾಕ್ಷವು ಧಾಧೀ ಹಣ್ಣಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಅದು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ.

Verse 4

समेरुं मेरुहीनं वा सूत्रं जप्यन्तु मानसम् अनामाङ्गुष्ठमाक्रम्य जपं भाष्यन्तु कारयेत्

ಮೇರು ಇರುವ ಅಥವಾ ಮೇರು ಇಲ್ಲದ ಜಪಮಾಲಾ ಸೂತ್ರದಿಂದ ಜಪ ಮಾಡಿದರೂ, ಜಪವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಅನಾಮಿಕಾ ಬೆರಳನ್ನು ಅಂಗುಷ್ಟದಿಂದ ಒತ್ತಿ, ಆ ವಿಧಾನದಿಂದ ಜಪ ಎಣಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು.

Verse 5

तर्जन्यङ्गुष्ठमाक्रम्य न मेरुं लङ्घ्येज्जपे प्रमादात् पतिते सूत्रे जप्तव्यन्तु शतद्वयम्

ತರ್ಜನಿಯನ್ನು ಅಂಗುಷ್ಟದಿಂದ ಒತ್ತಿ ಜಪ ಮಾಡುವಾಗ, ಅಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದಲೂ ಮೇರು ಮಣಿಯನ್ನು ದಾಟಬಾರದು. ಮಾಲೆಯ ಸೂತ್ರ ಬಿದ್ದರೆ, ಎರಡು ನೂರು ಜಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 6

सर्ववाद्यमयी घण्टा तस्या वादनमर्थकृत् गोशकृन्मूत्रवल्मीकमृत्तिकाभस्मवारिभिः

ಘಂಟೆ ಎಲ್ಲಾ ವಾದ್ಯಗಳ ಸಾರಸ್ವರೂಪ; ಅದನ್ನು ಮೊಳಗಿಸುವುದು ಇಷ್ಟಕರ್ಮವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ. (ಶುದ್ಧೀಕರಣ) ಗೋಮಯ, ಗೋಮೂತ್ರ, ವಲ್ಮೀಕಮಣ್ಣು, ಮಣ್ಣು, ಭಸ್ಮ ಮತ್ತು ನೀರಿನಿಂದ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 7

वेस्मायतनलिङ्गादेः कार्यमेवं विशोधनम् स्कन्दो नमः शिवायेति मन्त्रः सर्वार्थसाधकः

ಮನೆ, ಆಯತನ/ದೇವಾಲಯ, ಲಿಂಗ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಶೋಧನ (ಶುದ್ಧಿ) ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. “ಸ್ಕಂದೋ ನಮಃ ಶಿವಾಯ” ಎಂಬ ಮಂತ್ರವು ಸರ್ವಾರ್ಥಸಾಧಕ.

Verse 8

गीतः पञ्चाक्षरो वेदे लोके गीतःषडक्षरः ओमित्यन्ते स्थितः शम्भुर्मुद्रार्थं वटवीजवत्

ವೇದದಲ್ಲಿ (ಶಿವ) ಮಂತ್ರವು ಪಂಚಾಕ್ಷರವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಲೋಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಅದು ಷಡಕ್ಷರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಓಂ’ ಇಟ್ಟಾಗ ಶಂಭು ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ—ವಟಬೀಜದಂತೆ—ಮುದ್ರಾರ್ಥಸಿದ್ಧಿಗಾಗಿ.

Verse 9

क्रमान्नमः शिवायेति ईशानाद्यानि वै विदुः षडक्षरस्य सूत्रस्य भाष्यद्विद्याकदम्बकं

ಕ್ರಮವಾಗಿ “ನಮಃ ಶಿವಾಯ” ಮಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ‘ಈಶಾನಾದಿ’ (ದಿಕ್ಕು/ದೈವಾಂಶಗಳು) ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ತಿಳಿದು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಷಡಕ್ಷರ-ಸೂತ್ರಕ್ಕೆ ಭಾಷ್ಯರೂಪವಾದ ವಿದ್ಯಾಕದಂಬಕ (ವಿದ್ಯೆಗಳ ಗುಚ್ಛ).

Verse 10

यदोंनमः शिवायेति एतावत् परमं पदम् अनेन पूजयेल्लिङ्गं लिङ्गे यस्मात् स्थितः शिवः

“ಓಂ ನಮಃ ಶಿವಾಯ”—ಇಷ್ಟೇ ಪರಮ ಪದ (ಅತ್ಯುನ್ನತ ವಾಕ್ಯ). ಈ ಮಂತ್ರದಿಂದಲೇ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಏಕೆಂದರೆ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 11

अनुग्रहाय लोकानां धर्मकामार्थमुक्तिदः यो न पूजयते लिङ्गन्न स धर्मादिभाजनं

ಲೋಕಗಳ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಲಿಂಗವು ಧರ್ಮ, ಕಾಮ, ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸದವನು ಧರ್ಮಾದಿ ಫಲಗಳಿಗೆ ಪಾತ್ರನಲ್ಲ.

Verse 12

लिङ्गार्चनाद्भुक्तिमुक्तिर्यावज्जीवमतो यजेत् वरं प्राणपरित्यागो भुञ्जीतापूज्य नैव तं

ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಯಿಂದ ಭೋಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಜೀವಮಾನವಿಡೀ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಪೂಜಿಸದೆ ಭೋಗಿಸುವುದು ಯುಕ್ತವಲ್ಲ; ಅದಕ್ಕಿಂತ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ.

Verse 13

भक्तिदमिति ख रुद्रस्य पूजनाद्रुद्रो विष्णुः स्याद्विष्णुपूजनात् सूर्यः स्यात् सुर्यपूजातः शक्त्यादिः शक्तिपूजनात्

ಇದು ‘ಭಕ್ತಿದಾಯಕ’ ಉಪದೇಶ. ರುದ್ರಪೂಜೆಯಿಂದ ರುದ್ರನು ವಿಷ್ಣುರೂಪನಾಗುತ್ತಾನೆ; ವಿಷ್ಣುಪೂಜೆಯಿಂದ ಸೂರ್ಯಪ್ರಾಪ್ತಿ; ಸೂರ್ಯಪೂಜೆಯಿಂದ ಶಕ್ತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಾಪ್ತಿ; ಶಕ್ತಿಪೂಜೆಯಿಂದ ಪರಮಪದ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 14

सर्वयज्ञतपोदाने तीर्थे वेदेषु यत् फलं तत् फलं कोटिगुणितं स्थाप्य लिङ्गं लभेन्नरः

ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞ, ತಪ, ದಾನ, ತೀರ್ಥಸೇವೆ ಮತ್ತು ವೇದಪಠಣದಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಫಲ—ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ ಅದೇ ಫಲ ಕೋಟಿ ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 15

त्रिसन्ध्यं योर्चयेल्लिङ्गं कृत्वा विल्वेन पार्थिवम् शतैकादशिकं यावत् कुलमुद्धृत्य नाकभाक्

ಪ್ರಾತಃ, ಮಧ್ಯಾಹ್ನ, ಸಾಯಂಕಾಲ—ಮೂರು ಸಂಧ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಲಿಂಗವನ್ನು ಮಾಡಿ ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳಿಂದ ಅರ್ಚಿಸುವವನು, ತನ್ನ ಕುಲವನ್ನು ನೂರ ಹನ್ನೊಂದು ತಲೆಮಾರುಗಳವರೆಗೆ ಉದ್ಧರಿಸಿ ಸ್ವರ್ಗಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 16

भक्त्या वित्तानुसारेण कुर्यात् प्रसादसञ्चयम् अल्पे महति वा तुल्यफलमाढ्यदरिद्रयोः

ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಪ್ರಸಾದ-ಅರ್ಪಣಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮಾಡಬೇಕು. ದಾನ ಅಲ್ಪವಾಗಲಿ ಮಹತ್ತಾಗಲಿ—ಐಶ್ವರ್ಯವಂತನಿಗೂ ದರಿದ್ರನಿಗೂ ಫಲ ಸಮಾನವೇ.

Verse 17

भागद्वयञ्च धर्मार्थं कल्पयेज्जीवनाय च धनस्य भागमेकन्तुअनित्यं जीवितं यतः

ಧನದ ಎರಡು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಧರ್ಮಾರ್ಥ (ದಾನ‑ಪುಣ್ಯ)ಕ್ಕಾಗಿ, ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಜೀವನನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಬೇಕು; ಏಕೆಂದರೆ ಜೀವನ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅನಿತ್ಯ।

Verse 18

त्रिसप्तकुलमुद्धृत्य देवागारकृदर्थभाक् मृत्काष्ठेष्टकशैलाद्यैः क्रमात् कोटिगुणं फलम्

ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವವನು ತನ್ನ ವಂಶದ ಮೂರು‑ಏಳು ತಲೆಮಾರುಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ ಪುಣ್ಯದ ಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಮಣ್ಣು, ಮರ, ಇಟ್ಟಿಗೆ, ಕಲ್ಲು ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದರೆ ಫಲ ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೋಟಿ‑ಗುಣವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 19

अष्टेष्टकसुरागारकारी स्वर्गमवाप्नुयात् पांशुना क्रीडमानोपि देवागारकृदर्थभाक्

ಎಂಟು ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳಿಂದಲೇ ಸುರಾಗಾರ (ಮದ್ಯಗೃಹ) ಕಟ್ಟುವವನು ಸಹ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಧೂಳಿನಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಲೇ ದೇವಾಗಾರ (ದೇವಾಲಯ) ನಿರ್ಮಿಸುವವನು ಕೂಡ ಫಲ‑ಪುಣ್ಯದ ಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ।