
Worship of Gaurī and Others (Gauryādi-pūjā) — Mantra, Maṇḍala, Mudrā, Homa, and Mṛtyuñjaya Kalaśa-Rite
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಉಮಾ/ಗೌರೀ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಭುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಧನಾ-ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ—ಮಂತ್ರಧ್ಯಾನ, ಮಂಡಲ ವಿನ್ಯಾಸ, ಮುದ್ರೆಗಳು, ಹೋಮ ಸಹಿತ. ಬೀಜಮಂತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸೂಚನೆಗಳು, ವರ್ಣ/ಜಾತಿ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮತ್ತು ಷಡಂಗ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಣವದಿಂದ ಆಸನ ಸ್ಥಾಪನೆ, ಹೃದಯಾಧಾರಿತ ಮೂರ್ತಿ-ನ್ಯಾಸ, ಪೂಜಾ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಚಿನ್ನ-ಬೆಳ್ಳಿ-ಮರ-ಕಲ್ಲು ಮುಂತಾದ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮಾ ಪೂಜೆಯ ವಿಧಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅವ್ಯಕ್ತವನ್ನು ಮಧ್ಯ/ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಐದು ಪಿಂಡಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ದಿಕ್ಕು/ಚಕ್ರಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ದೇವತಾ ಕ್ರಮದಿಂದ ಮಂಡಲದ ವಿಧಿಭೂಗೋಳ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ. ತಾರಾದೇವಿಯ ವಿವಿಧ ಮೂರ್ತಿವಿಕಲ್ಪಗಳು (ಭುಜಗಳು, ವಾಹನ, ಹಸ್ತಾಯುಧಗಳು) ಮತ್ತು ಸಂಕೇತ/ಹಸ್ತಪ್ರಯೋಗಗಳು ವಿವರಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮ, ಟಿಂಗ, ಆವಾಹನೀ, ಶಕ್ತಿ/ಯೋನಿ ಮುದ್ರೆಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣ ಹಾಗೂ ಪ್ರಮಾಣಬದ್ಧ ಚತುಷ್ಕೋಣ ಮಂಡಲ, ವಿಸ್ತರಣೆಗಳು, ದ್ವಾರಗಳು ವರ್ಣಿತವಾಗಿವೆ. ಕೆಂಪು ಹೂ ಅರ್ಪಣೆ, ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖ ಹೋಮ, ಪೂರ್ಣಾಹುತಿ, ಬಲಿ, ಕುಮಾರಿಯರಿಗೆ ಭೋಜನ, ನೈವೇದ್ಯ ವಿತರಣೆ ಎಂಬ ಆಚರಣಾ ನೀತಿಯೂ ಇದೆ. ಮಹಾಜಪದಿಂದ ವಾಕ್ಸಿದ್ಧಿ ಫಲವೆಂದು ಹೇಳಿ, ಆರೋಗ್ಯ, ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಅಕಾಲಮೃತ್ಯು ಭಯ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಕಲಶಪೂಜೆ-ಹೋಮದಲ್ಲಿ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮಂತ್ರಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे अंशकादिर्नाम चतुर्विंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः कर्षकादिकमिति ख , छ च अथ पञ्चविंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः गौर्यादिपूजा ईश्वर उवाच सौभाग्यादेरुमापूजां वक्ष्ये ऽहं भुक्तिमुक्तिदां मन्त्रध्यानं मण्डलञ्च मुद्रां होमादिसाधनम्
ಇಂತೆ ಆಗ್ನೇಯ ಮಹಾಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ‘ಅಂಶಕಾದಿ’ ಎಂಬ ೩೨೪ನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು (ಖ-ಛ ಪಾಠಗಳಲ್ಲಿ ‘ಕರ್ಷಕಾದಿ’). ಈಗ ೩೨೫ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ‘ಗೌರ್ಯಾದಿ ಪೂಜೆ’ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಸೌಭಾಗ್ಯಾದಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಉಮಾಪೂಜೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಅದು ಭೋಗ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ಎರಡನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಜೊತೆಗೆ ಮಂತ್ರಧ್ಯಾನ, ಮಂಡಲ, ಮುದ್ರೆ ಮತ್ತು ಹೋಮಾದಿ ಸಾಧನಗಳನ್ನೂ।
Verse 2
चित्रभानुं शिवं कालं महाशक्तिसमन्वितम् इडाद्यं परतोद्वृत्य सदेवः सविकारणम्
ಅವನನ್ನು ಚಿತ್ರಭಾನು, ಶಿವ, ಕಾಲ—ಮಹಾಶಕ್ತಿಸಮನ್ವಿತ—ಎಂದು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು/ಉಚ್ಚರಿಸಬೇಕು. ಇಡಾ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಪರಾತ್ಪರ ಮೂಲದಿಂದ ಅದನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಿ, ಅವನು ಸದೇವ (ದೇವರೊಂದಿಗೆ) ಮತ್ತು ಸವಿಕಾರಣ (ಕಾರಣಾಧಾರসহಿತ) ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
Verse 3
द्वितीयं द्वारकाक्रान्तं गौरीप्रीतिपदान्वितं चतुर्थ्यन्तं प्रकर्तव्यं गौय्या वै मूलवाचकं
ಎರಡನೆಯ ಪದವನ್ನು ‘ದ್ವಾರಕಾಕ್ರಾಂತಂ’ ಎಂದು ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು. ಅದನ್ನು ‘ಗೌರಿಯ ಪ್ರೀತಿ’ ಸೂಚಿಸುವ ಪದದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಚತುರ್ಥೀ (ದಾತಿವ) ವಿಭಕ್ತ್ಯಂತವಾಗಿ ರೂಪಿಸಬೇಕು. ‘ಗೌಯ್ಯಾ’ ಎಂಬುದು ಮೂಲವಾಚಕ ಪದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
Verse 4
ॐ ह्रीं सः शौं गौर्यै नमः तत्रार्णत्रितयेनैव जातियुक्तं षडङ्गुलम् आसनं प्रणवेणैव मूर्तिं वै हृदयेन तु
ಮಂತ್ರ—‘ॐ ಹ್ರೀಂ ಸಃ ಶೌಂ—ಗೌರ್ಯೈ ನಮಃ’. ಅಲ್ಲಿ ಅರ್ಣತ್ರಯದಿಂದಲೇ ಜಾತಿಯುಕ್ತ ಆರು ಅಂಗುಲ ಪ್ರಮಾಣದ ಆಸನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಣವ (ಓಂ) ಮಾತ್ರದಿಂದ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಹೃದಯಮಂತ್ರದಿಂದ ನ್ಯಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
Verse 5
उदकाञ्च तथा कालं शिववीजं समुद्धरेत् प्राणं दीर्घस्वराक्रान्तं षडङ्गं जातिसंयुतम्
ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ‘ಉದಕ’ ಮತ್ತು ‘ಕಾಲ’ಗಳ ಮಂತ್ರರೂಪಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸಬೇಕು; ಶಿವಬೀಜವನ್ನೂ ಹೊರತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆ ಬೀಜವು ಪ್ರಾಣಯುಕ್ತ, ದೀರ್ಘಸ್ವರಾಕ್ರಾಂತ, ಷಡಂಗಸಹಿತ ಮತ್ತು ಜಾತಿಸಂಯುಕ್ತವಾಗಿ ಗ್ರಹಣೀಯ.
Verse 6
आसनं प्रणवेनात्र मूर्तिन्यासं हृदाचरेत् यामलं कथितं वत्स एकवीरं वदाम्य् अथ
ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಣವ (ಓಂ)ದಿಂದ ಆಸನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ನಂತರ ಹೃದಯಮಂತ್ರದಿಂದ ಮೂರ್ತಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ವತ್ಸ, ಯಾಮಲವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಈಗ ಏಕವೀರೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
Verse 7
व्यापकं सृष्टिसंयुक्तं वह्निमायाकृशानुभिः शिवशक्तिमयं वीजं वीजं हृदयादिविवर्जितं
ಈ ಬೀಜವು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದ್ದು ಸೃಷ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ; ವಹ್ನಿ, ಮಾಯಾ ಮತ್ತು ‘ಕೃಶಾನು’ (ವಾಣಿಯಲ್ಲಿನ ಅಗ್ನಿಶಕ್ತಿ)ಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು ಶಿವಶಕ್ತಿಮಯವಾಗಿದ್ದು ಹೃದಯಾದಿ (ಸ್ಥೂಲ) ನ್ಯಾಸಗಳಿಂದ ವಿವರ್ಜಿತವಾಗಿದೆ.
Verse 8
गौरीं यजेद्धेमरूप्यां काष्ठजां शैलजादिकां पञ्चपिण्डां तथाव्यक्तां कोणे मध्ये तु पञ्चमं
ಗೌರಿಯನ್ನು ಚಿನ್ನ ಅಥವಾ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಪ್ರತಿಮೆಯಾಗಿ, ಅಥವಾ ಕಾಷ್ಠ, ಶಿಲೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತ ರೂಪವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಅವ್ಯಕ್ತসহಿತ ಐದು ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು, ಐದನೆಯದನ್ನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.
Verse 9
ललिता सुभगा गौरी क्षोभणी चाग्नितः क्रमात् पञ्चमी इति ञ वामा ज्येष्ठा क्रिया ज्ञाना वृत्ते पूर्वादितो यजेत्
ಅಗ್ನಿ-ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಲಲಿತಾ, ಸುಭಗಾ, ಗೌರೀ, ಕ್ಷೋಭಣೀಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಐದನೆಯದು ‘ಞ’ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ವೃತ್ತಾಕಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ ವಾಮಾ, ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ, ಕ್ರಿಯಾ, ಜ್ಞಾನಾ ಇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 10
सपीठे वामभागे तु शिवस्याव्यक्तरूपकम् व्यक्ता द्विनेत्रा त्र्यक्षरा शुद्धा वा शङ्करान्विता
ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಶಿವನ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅವ್ಯಕ್ತ ರೂಪವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ವ್ಯಕ್ತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವಳು ದ್ವಿನೇತ್ರಿ, ತ್ರ್ಯಕ್ಷರಿ (ಮಂತ್ರಸ್ವರೂಪ), ಶುದ್ಧ ಮತ್ತು ಶಂಕರನೊಂದಿಗೆ ಏಕೀಭೂತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.
Verse 11
पीठपद्मद्वयं तारा द्विभुजा वा चतुर्भजा सिंहस्था वा वृकस्था वा अष्टाष्टादशसत्करा
ತಾರೆಯನ್ನು ದ್ವಿಪದ್ಮ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಆಸೀನಳಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಅವಳು ದ್ವಿಭುಜಾ ಅಥವಾ ಚತುರ್ಭುಜಾ ಆಗಿರಬಹುದು; ಸಿಂಹಸ್ಥಾ ಅಥವಾ ವೃಕಸ್ಥಾ (ತೋಳದ ಮೇಲೆ) ಆಗಿರಬಹುದು; ಮತ್ತು ಅವಳಿಗೆ ಎಂಟು ಅಥವಾ ಹದಿನೆಂಟು ಶುಭ ಹಸ್ತಗಳು ಇರಬಹುದು.
Verse 12
स्रगक्षसूत्रकलिका गलकोत्पलपिण्डिका शरं धनुर्वा सव्येन पाणिनान्यतमं वहत्
ಅವನು ಸ್ರಗ್ (ಮಾಲೆ), ರುದ್ರಾಕ್ಷಸೂತ್ರ, ಕಲಿಕಾ ಆಭರಣ, ಗಲಕ (ಕಂಠಾಭರಣ) ಮತ್ತು ಉತ್ಪಲಪಿಂಡಿಕೆಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಬಾಣ ಅಥವಾ ಧನುಸ್ಸು, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಆಯುಧವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ.
Verse 13
वामेन पुस्तताम्बूलदण्डाभयकमण्डलुम् गणेशदर्पणेष्वासान्दद्यादेकैकशः क्रमात्
ಎಡಗೈಯಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಗಣೇಶಮೂರ್ತಿಗೆ ಪುಸ್ತಕ, ತಾಂಬೂಲ, ದಂಡ, ಅಭಯಮುದ್ರೆ ಮತ್ತು ಕಮಂಡಲು; ಹಾಗೆಯೇ ದರ್ಪಣ ಹಾಗೂ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.
Verse 14
व्यक्ताव्यक्ताथवा कार्या पद्ममुद्रा स्मृतासने तिङ्गमुद्रा शिवस्योक्ता मुदा चावाहनी द्वयोः
ಸ್ಮೃತ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ದೇವತೆಯ ವ್ಯಕ್ತ ಅಥವಾ ಅವ್ಯಕ್ತ ರೂಪಕ್ಕೆ ಪದ್ಮಮುದ್ರೆ ಮಾಡಬೇಕು. ತಿಂಗಮುದ್ರೆ ಶಿವನಿಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಆವಾಹನೀಮುದ್ರೆ ಎರಡಕ್ಕೂ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ.
Verse 15
शक्तिमुद्रा तु योन्याख्या चतुरस्रन्तु मण्डलं चतुरस्रं त्रिपत्राब्जं मध्यकोष्ठचतुष्टये
ಶಕ್ತಿಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಯೋನಿಮುದ್ರೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಂಡಲವನ್ನು ಚತುರಸ್ರವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು; ಅದರೊಳಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಚತುರಸ್ರವನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ, ಮಧ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಕೋಷ್ಠಗಳಲ್ಲಿ ತ್ರಿಪತ್ರ ಪದ್ಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.
Verse 16
त्र्यश्रोर्धे चार्धचन्द्रस्तु द्विपदं द्विगुणं क्रमात् द्विगुणं द्वारकण्ठन्तु द्विगुणादुपकण्ठतः
ತ್ರ್ಯಶ್ರ ಭಾಗದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಚಂದ್ರವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಂತರದ ಪ್ರಮಾಣ ಎರಡು ಪದ; ಆಮೇಲೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮುಂದಿನ ಅಂಗವನ್ನು ದ್ವಿಗುಣ ಮಾಡಬೇಕು. ದ್ವಾರಕಂಠವು ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ದ್ವಿಗುಣ, ಉಪಕಂಠವು ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿರಬೇಕು.
Verse 17
द्वारत्रयं त्रयं दिक्षु अथ वा भद्रके यजेत् स्थण्डिले वाथ संस्याप्य पञ्चगव्यामृतादिना
ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮೂರು ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಬೇಕು; ಅಥವಾ ಭದ್ರಕ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಇಲ್ಲವೇ ಸ್ಥಂಡಿಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಪಂಚಗವ್ಯ, ಅಮೃತಾದಿಗಳಿಂದ ಸಂಸ್ಕಾರ/ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು.
Verse 18
रक्तपुष्पाणि देयानि पूजयित्वा ह्य् उदङ्मुखः शतं हुत्वामृताज्यञ्च पूर्णादः सर्वसिद्धिभाक्
ಕೆಂಪು ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿಸಿ ಉತ್ತರಮುಖನಾಗಿ ನಿಂತು ಅಮೃತಸಮಾನ ತುಪ್ಪದಿಂದ ನೂರು ಹೋಮಾಹುತಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ಪೂರ್ಣಾಹುತಿ ಮಾಡಿದರೆ ಸರ್ವಸಿದ್ಧಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ।
Verse 19
बलिन्दत्वा कुमारीश् च तिस्रो वा चाष्ट भोजयेत् नैवेद्यं शिवभक्तेषु दद्यान्न स्वयमाचरेत्
ಮೊದಲು ಬಲಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಮೂರು ಅಥವಾ ಎಂಟು ಕುಮಾರಿಯರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಶಿವಭಕ್ತರಿಗೆ ಹಂಚಬೇಕು; ತಾನೇ ಸೇವಿಸಬಾರದು।
Verse 20
सिंहस्थावाह्यसिंहस्थेति ख , छ , ञ , ट च स्त्रियो वाष्ट च भोजयेदिति ख , छ च कन्यार्थौ लभते कन्यां अपुत्रः पुत्रमाप्नुयात् दुर्भगा चैव सौभाग्यं राजा राज्यं जयं रणे
“ಸಿಂಹಸ್ಥಾವಾಹ್ಯಸಿಂಹಸ್ಥೇ” ಎಂಬ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಖ, ಛ, ಞ, ಟ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಜಪಿಸಿ, ಹಾಗೆಯೇ “ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮತ್ತು ಎಂಟು ಜನರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು” ಎಂಬ ವಿಧಿಯಿಂದ—ಕನ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಕನ್ಯೆ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ, ಅಪುತ್ರನಿಗೆ ಪುತ್ರ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ, ದುರ್ಭಾಗ್ಯವತಿಗೆ ಸೌಭಾಗ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ರಾಜನಿಗೆ ರಾಜ್ಯವೂ ಯುದ್ಧಜಯವೂ ಸಿಗುತ್ತದೆ।
Verse 21
अष्टलक्षैश् च वाक्सिद्धिर्देवाद्या वशमाप्नुयुः न निवेद्य न चास्नीयाद्वामहस्तेन चार्चयेत्
ಎಂಟು ಲಕ್ಷ ಜಪದಿಂದ ವಾಕ್ಸಿದ್ಧಿ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ; ದೇವಾದಿಗಳೂ ವಶವಾಗುತ್ತಾರೆ. ನೈವೇದ್ಯ/ನಿವೇದನ ಅರ್ಪಿಸಬಾರದು, ಊಟವೂ ಮಾಡಬಾರದು; ಎಡಗೈಯಿಂದ ಅರ್ಚನೆ ಮಾಡಬಾರದು।
Verse 22
अष्टम्याञ्च चतुर्दश्यां तृतीयायां विशेषतः मृत्युञ्चयार्चनं वक्ष्ये पूजयेत् कलसोदरे
ಅಷ್ಟಮಿ, ಚತುರ್ದಶಿ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತೃತೀಯ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಮೃತ್ಯುಂಜಯಾರ್ಚನೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಕಲಶದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ (ಉದರದಲ್ಲಿ) ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 23
हूयमानञ्च प्रणवो मूर्तिरोजस ईदृशं मूलञ्च वौषडन्तेन कुम्भमुद्रां प्रदर्शयेत्
ಆಹುತಿ ಅರ್ಪಿಸುವಾಗ ಪ್ರಣವ (ಓಂ) ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಓಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಆ ರೀತಿಯ ಮೂರ್ತಿರೂಪವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಮೂಲಮಂತ್ರವನ್ನು “ವೌಷಟ್” ಎಂದು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸಿ ಕುಂಭಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕು.
Verse 24
होमयेत् क्षीरदुर्वाज्यममृताञ्च पुनर्नवाम् पायसञ्च पुराडाशमयुतन्तु जपेन्मनुं
ಹಾಲು, ದೂರ್ವಾ ಹುಲ್ಲು, ತುಪ್ಪದಿಂದಲೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಅಮೃತಾ (ಗುಡೂಚಿ) ಮತ್ತು ಪುನರ್ನವದಿಂದಲೂ; ಇನ್ನೂ ಪಾಯಸ ಮತ್ತು ಪುರೋಡಾಶ (ಯಜ್ಞಕೇಕ್)ಗಳಿಂದ ಹೋಮ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಬಾರಿ ಜಪಿಸಬೇಕು.
Verse 25
चतुर्मुखं चतुर्वाहुं द्वाभ्याञ्च कलसन्दधत् वरदाभयकं द्वाभ्यां स्नायाद्वैकुम्भमुद्रया
ದೇವತೆ/ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಚತುರ್ಮುಖ, ಚತುರ್ಭಾಹು ರೂಪವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸಬೇಕು—ಎರಡು ಕೈಗಳಿಂದ ಕಲಶವನ್ನು ಹಿಡಿದು/ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಉಳಿದ ಎರಡು ಕೈಗಳಿಂದ ವರದ ಮತ್ತು ಅಭಯ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕು; ವೈಕುಂಭಮುದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.
Verse 26
आरोग्यैश् चर्यदीर्घायुरौषधं मन्त्रितं शुभम् अपमृत्युहरो ध्यातः पूजितो ऽद्भुत एव सः
ಮಂತ್ರಸಂಸ್ಕೃತವಾದ ಶುಭ ಔಷಧವು ಆರೋಗ್ಯ, ಸದಾಚಾರ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಅದು ಅಪಮೃತ್ಯುವನ್ನು (ಅಕಾಲಮರಣವನ್ನು) ಹರಿಸುತ್ತದೆ—ನಿಜಕ್ಕೂ ಅದರ ಫಲ ಅದ್ಭುತವಾಗಿದೆ.
The chapter states: “ॐ ह्रीं सः शौं गौर्यै नमः” (Oṃ Hrīṃ Saḥ Śauṃ Gauryai Namaḥ) as the operative Gaurī salutation-mantra.
It explicitly integrates mantra-dhyāna, maṇḍala construction, mudrā practice, nyāsa (including hṛdaya-based mūrti-nyāsa), and homa—ending with pūrṇāhuti and regulated distribution of naivedya.
Red flowers are offered; worship is performed facing north; a hundred oblations are made with “nectar-like” ghee, followed by pūrṇāhuti for siddhi attainment.
It frames Umā-pūjā as bhukti-mukti-dā (granting enjoyment and liberation) while giving concrete procedures (mantra, maṇḍala, mudrā, homa, social offerings) that align ritual efficacy with disciplined, dharmic conduct.
It is presented as apamṛtyu-hara (removing untimely death) and as supporting health and long life, performed as kalaśa-internal worship with homa substances and a stated japa count.