Adhyaya 99: The Greatness and Rite of the Sesame-Cow (Tiladhenu) Gift

Verse 1

अथ तिलधेनुमाहात्म्यम् ॥ धरन्युवाच ॥ या सा माया शरीरात्तु ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः ॥ गायत्र्यष्टभुजा भूत्वा चैव त्रासुरमयोदधयत्

ឥឡូវនេះ ចាប់ផ្តើមពិពណ៌នាពីមហាត្ម្យៈនៃ ទិលធេនុ។ ព្រះធរណីបានមានព្រះវាចា៖ មាយានោះ កើតចេញពីរាងកាយព្រះព្រហ្មា—ដែលកំណើតរបស់ទ្រង់មិនបង្ហាញ—បានក្លាយជា គាយត្រី មានដៃប្រាំបី ហើយបានចូលប្រយុទ្ធនឹងអសុរ ត្រាសុរ។

Verse 2

सैव नन्दा भवेद्देवी देवकार्यचिकीर्षया ॥ महिषाख्यासुरवधं कुर्वती ब्रह्मणेरिता

អំណាចនោះដដែល បានក្លាយជា ព្រះទេវី នន្ទា ដោយមានបំណងបំពេញកិច្ចការរបស់ទេវតា។ ដោយការបញ្ជូនចិត្តពីព្រះព្រហ្មា នាងបានប្រហារអសុរ​ឈ្មោះ មហិษៈ។

Verse 3

वैष्णव्याख्या ततो देव कथमेतद्धि शंस मे ॥ श्रीवराह उवाच ॥ द्वयं जगद्धिता देवी गङ्गा शङ्कर सुप्रिया ॥

បន្ទាប់មក (ទេវីបានទូល): «ឱ ព្រះអម្ចាស់ សូមពន្យល់ឲ្យខ្ញុំយ៉ាងពេញលេញថា រឿងរ៉ាវអំពី វៃṣṇវី នេះគួរយល់ដូចម្តេច»។ ព្រះវរាហៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ ទេវី ដើម្បីសុខុមាលភាពនៃលោក មានពីរប្រការ គឺ ព្រះម៉ែគង្គា ទេវីដែលព្រះសង្គរ (ឝង្ករ) ស្រឡាញ់យ៉ាងខ្លាំង»។

Verse 4

क्वचित्किंचिद्भवेद्दत्तं स्वपदं वेद सर्ववित् ॥ स्वायम्भुवे हतो दैत्यो वैष्णव्या मन्दरे गिरौ ॥

ពេលខ្លះ អ្វីមួយអាចត្រូវបានប្រទានជាទាន; អ្នកដឹងទាំងអស់ (សರ್ವវិត) យល់ដឹងអំពីស្ថានៈរបស់ខ្លួន។ ក្នុងស្វាយម្ភូវមន្វន្តរា លើភ្នំមន្ទរ វៃṣṇវីបានសម្លាប់អសុរ (दैत्य) មួយ។

Verse 5

महिषाख्यः परः पश्चात्स वै चैत्रासुरो हतः ॥ नन्दया निहतो विन्ध्ये महाबलपराक्रमः ॥

បន្ទាប់មក ក្រោយពីនោះ មានម្នាក់ទៀតឈ្មោះ មហិṣ (Mahiṣa) ត្រូវបានសម្លាប់—ពិតប្រាកដថា គាត់គឺ ចៃត្រាសុរ (Caitrāsura) ដែលត្រូវបានបញ្ចប់ជីវិត។ គាត់មានកម្លាំង និងវីរភាពដ៏ធំ ត្រូវបាន នន្ទា សម្លាប់នៅតំបន់ វិន្ធ្យ (Vindhya)។

Verse 6

अथवा ज्ञानशक्तिः सा महिषोऽज्ञानमूर्त्तिमान् ॥ अज्ञानं ज्ञानसाध्यं तु भवतीति न संशयः ॥

ឬម្យ៉ាងទៀត នាងគឺជា ឥទ្ធិពល (śakti) នៃចំណេះដឹង ខណៈដែល ‘មហិṣ’ គឺជារូបកាយនៃអវិជ្ជា។ អវិជ្ជា ត្រូវបានឈ្នះដោយចំណេះដឹងជាក់ជាមិនខាន—គ្មានសង្ស័យឡើយ។

Verse 7

मूर्त्तिपक्षे चेतिहासममूर्ते चैवगद्धृदि ॥ ख्याप्यते वेदवाक्यैश्च इह सा वेदवादिभिः ॥

ក្នុងទស្សនៈដែលមានរូប នេះត្រូវបានហៅថា «អិតិហាស» (itihāsa); ហើយក្នុងទស្សនៈដែលអរូប វាត្រូវបានរក្សាទុកនៅក្នុងបេះដូង។ នៅទីនេះ វាត្រូវបានបង្ហាញដោយពាក្យពេចន៍នៃវេដៈ ដោយអ្នកដែលនិយាយស្របតាមវេដៈ។

Verse 8

इदानीं शृणु मे देवि पञ्चपातकनाशनम् ॥ यजनं देवदेवस्य विष्णोः पुत्रवसुप्रदम् ॥

ឥឡូវនេះ ឱ ទេវី សូមស្តាប់ពីខ្ញុំ អំពីអ្វីដែលបំផ្លាញបាបធំទាំងប្រាំ៖ ការធ្វើយជ្ញ/បូជាព្រះវិṣṇu ព្រះជាម្ចាស់នៃទេវទាំងឡាយ ដែលប្រទានកូនប្រុស និងទ្រព្យសម្បត្តិ។

Verse 9

इह जन्मनि दारिद्र्यव्याधिकुष्ठादिपीडितः ॥ अलक्ष्मीवानपुत्रस्तु यो भवेत्पुरुषो भुवि ॥

ក្នុងជីវិតនេះផ្ទាល់ បុរសម្នាក់លើផែនដីអាចត្រូវទុក្ខដោយភាពក្រីក្រ ជំងឺ គ្រុនក្រហម/កុស្ឋ (រោគកើតស្បែក) និងអ្វីៗដូច្នេះ—គ្មានសិរីល្អ (លក្ខ្មី) និងគ្មានកូន។

Verse 10

नारायणं परं देवं यः पश्यति विधानतः ॥ आचार्यदर्शितं देवि मन्त्रमूर्तिमयोनिजम् ॥

ឱ ទេវី អ្នកណាម្នាក់ដែលតាមវិធីវិន័យត្រឹមត្រូវ បានទស្សនាព្រះនារាយណៈ ព្រះដ៏អធិបតី—ដោយទស្សនាព្រះអង្គជារូបមន្ត្រ មិនកើត (អយោនិជ/អជន្មា) ដូចដែលគ្រូបង្ហាញ—

Verse 11

कार्तिके मासि शुक्लायां द्वादश्यां तु विशेषतः ॥ सर्वासु वा यजेद्देवं द्वादशीषु विधानतः ॥

ក្នុងខែការតិកៈ ជាពិសេសនៅថ្ងៃទ្វាទសីនៃពាក់កណ្តាលភ្លឺ; ឬមិនដូច្នោះទេ នៅថ្ងៃទ្វាទសីទាំងអស់—គួរបូជាព្រះអម្ចាស់តាមវិន័យដែលបានកំណត់។

Verse 12

ब्राह्मणक्षत्रियविशां भक्तानां तु परीक्षनम् ॥ संवत्सरं गुरुः कुर्याज्जातिशौचक्रियादिभिः ॥

ចំពោះការពិនិត្យអ្នកសទ្ធាពីពួកព្រាហ្មណ៍ ក្សត្រីយ និងវៃស្យ—គ្រូគប្បីធ្វើការពិនិត្យរយៈពេលមួយឆ្នាំ ដោយយកលក្ខណៈវាស់វែងដូចជា ស្ថានភាពកំណើត/ជាតិ ការអនុវត្តសោច-សុទ្ធ និងពិធីការផ្សេងៗដែលពាក់ព័ន្ធ។

Verse 13

संक्रान्त्यां वा महाभागं चन्द्रसूर्यग्रहे तथा ॥ यः पश्यति हरिं देवि पूजितं गुरुणा शुभे ॥

ឱ ទេវីដ៏ជាមង្គល! អ្នកណាដែលបានឃើញព្រះហរិ—ដែលគ្រូ (គុរុ) បានបូជាតាមវិធីសាស្ត្រដោយសុភមង្គល—មិនថានៅថ្ងៃសង្ក្រាន្តិ ឬពេលមានគ្រាសព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ ក៏ទទួលបានផលវិសេស។

Verse 14

तस्य सद्यो भवेत् तुष्टिः पापध्वंसश्च जायते ॥ सामान्यदेवतानां च भवतीति न संशयः ॥

សម្រាប់បុគ្គលនោះ ការពេញចិត្តកើតឡើងភ្លាមៗ ហើយការបំផ្លាញបាបក៏កើតមាន; ហើយផលប្រយោជន៍ចំពោះទេវតាទូទៅក៏មានដែរ—គ្មានសង្ស័យឡើយ។

Verse 15

उपासन्नं ततो ज्ञात्वा हृदयेनावधारयेत् ॥ तेऽपि भक्तिमतो ज्ञात्वा त्वात्मानं परमेश्वरम् ॥

បន្ទាប់មក ដោយដឹងថា (ទេវតា) ត្រូវបានអុបាសនាដោយត្រឹមត្រូវ គួរតែដាក់ចងចាំយ៉ាងមាំមួនក្នុងបេះដូង។ ពួកគេផងដែរ ពេលស្គាល់អ្នកមានភក្តិ ក៏យល់ថា “ព្រះអង្គ”—អាត្មានៃខ្លួនឯង—ជាព្រះអម្ចាស់ដ៏អធិបតី។

Verse 16

संवत्सरं गुरोर्भक्तिं कुर्युर् विष्णोरिवाचलाम् ॥ संवत्सरे ततः पूर्णे गुरुं चैव प्रसादयेत् ॥

អស់រយៈពេលមួយឆ្នាំ ពួកគេគួរធ្វើភក្តិចំពោះគ្រូ—មាំមួនដូចភក្តិចំពោះព្រះវិષ્ણុ។ បន្ទាប់មក ពេលឆ្នាំបានពេញ គួរធ្វើឲ្យគ្រូពេញព្រះហឫទ័យតាមវិធីសមរម្យផងដែរ។

Verse 17

भगवंस्त्वत्प्रसादेन संसारार्णवतारणम् ॥ इच्छामस्त्वैहिकीं लक्ष्मीं विशेषेण तपोधन ॥

ឱ ភគវាន! ដោយព្រះគុណរបស់លោក យើងខ្ញុំប្រាថ្នាឆ្លងផុតសមុទ្រនៃសំសារ; ហើយយើងខ្ញុំក៏ប្រាថ្នាលក្ខ្មីក្នុងលោកិយផងដែរ ជាពិសេស ឱ ទ្រព្យនៃតបៈ។

Verse 18

एवमभ्यर्च्य मेधावी गुरुं विष्णुमिवाग्रतः ॥ अभ्यर्चितस्तैः सोऽप्याशु दशम्यां कार्त्तिकस्य तु ॥

ដូច្នេះ អ្នកមានប្រាជ្ញាបូជាគ្រូនៅមុខ ដូចជាបូជាព្រះវិṣṇu។ ពេលគ្រូត្រូវបានពួកគេបូជា គ្រូក៏ឆាប់រហ័ស—នៅថ្ងៃទសមី នៃខែការ្ត្តិក—…

Verse 19

स्वप्नान्दृष्ट्वा गुरोरग्रे श्रावयेत विचक्षणः ॥ ततः शुभाशुभे तत्र लक्षयेत्परमो गुरुः ॥

ក្រោយឃើញសុបិន អ្នកមានវិចារណញ្ញាណគួររាយការណ៍សុបិននោះនៅមុខគ្រូ។ បន្ទាប់មក គ្រូដ៏ប្រសើរបំផុតត្រូវកំណត់និមិត្តថា ជាសុភមង្គល ឬអសុភមង្គល។

Verse 20

एकादश्यामुपोष्यैवं स्नात्वा देवालयं व्रजेत् ॥ गुरुश्च मण्डलं भूमौ कल्पितायां तु वर्त्तयेत् ॥

បន្ទាប់ពីអនុវត្តអុបោសថនៅថ្ងៃឯកាទសី ដូច្នេះ ហើយងូតទឹកសុចរិត គួរទៅកាន់ទេវាល័យ។ ហើយគ្រូគួររៀបចំមណ្ឌលលើដីដែលបានត្រៀមរួច។

Verse 21

लक्षणैर्विविधैर्भूमिं लक्षयित्वा विधानतः ॥ षोडशारं लिखेच्चक्रं सर्वतोभद्रमेव च ॥

ក្រោយសម្គាល់ដីដោយលក្ខណៈនានា តាមវិធាន គួរគូរចក្រ​មានកាំដប់ប្រាំមួយ និងគូររចនាបថ ‘សរវតោភទ្រ’ ដែលជាមង្គលគ្រប់ទិសផងដែរ។

Verse 22

अथवा अष्टपत्रं च लिखित्वा दर्शयेद्बुधः ॥ नेत्रबन्धं तु कुर्वीत सितवस्त्रेण यत्नतः ॥

ឬមិនដូច្នោះទេ ក្រោយគូររូបរាងមានក្រឡុកប្រាំបី (អষ্টបត្រ) អ្នកប្រាជ្ញគួរបង្ហាញវា។ បន្ទាប់មក គួរធ្វើនេត្របន្ធ (បិទភ្នែក) ដោយក្រណាត់ពណ៌ស ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន។

Verse 23

वर्णानुक्रमतः शिष्यान्पुष्पहस्तान्प्रवेशयेत्॥ नवनाभं यदा कुर्यान्मण्डलं वर्णकैर्बुधः॥

តាមលំដាប់អក្សរ គួរអនុញ្ញាតឲ្យសិស្សដែលកាន់ផ្កានៅក្នុងដៃចូលមក។ នៅពេលបណ្ឌិតបង្កើតមណ្ឌលនវ-នាភីដោយម្សៅពណ៌ នោះពិធីក៏ដំណើរការតាមវិធីបញ្ញត្តិ។

Verse 24

तदानिं पूर्वतो देवमिन्द्रपूर्वं तु पूजयेत्॥ लोकपालैः समं पूज्य अग्निं सम्पूजयेत्छुभे॥

បន្ទាប់មក នៅទិសខាងកើត គួរបូជាទេវតា—ដំបូងបូជាព្រះឥន្ទ្រ។ បន្ទាប់ពីបូជារួមជាមួយលោកបាល (អ្នកអភិបាលលោក) ហើយ ឱ អ្នកមានសុភមង្គល គួរបូជាព្រះអគ្គនីឲ្យគ្រប់គ្រាន់តាមវិធី។

Verse 25

स्वदिक्षु तद्वद्याम्यायां नैर्ऋत्यां निरृतिं न्यसेत्॥ वरुणं वारुणायां च वायुम् वायव्यतो न्यसेत्॥

នៅក្នុងទិសរបស់ខ្លួនៗ ដោយវិធីដូចគ្នា គួរដាក់តាំងទេវតា៖ នៅទិសខាងត្បូង ហើយនៅទិសនិរតី គួរដាក់តាំងព្រះនិរឋ្តិ។ នៅទិសខាងលិច ដាក់តាំងព្រះវរុណៈ និងនៅទិសពាយព្យ ដាក់តាំងព្រះវាយុ។

Verse 26

धनदं चोत्तरे न्यस्य रुद्रमीशानगोचरे। पूज्यैवं तु विधानॆन दिक्षेत्रेषु व्यवस्थिताम्॥

ដាក់តាំងព្រះធនទ (កុបេរ) នៅទិសខាងជើង ហើយដាក់តាំងព្រះរុទ្រ នៅក្នុងតំបន់ឥសាន (ឦសានៈ—ទិសឦសាន/ជើងកើត)។ បន្ទាប់ពីបូជាតាមវិធានបញ្ញត្តិដូច្នេះ ទេវតាដែលស្ថិតនៅក្នុងវាលទិសទាំងឡាយ ត្រូវបានប្រតិស្ឋានឲ្យឈរមាំ។

Verse 27

पद्ममध्ये तथा विष्णुमर्च्चयेत्परमेश्वरम्॥ पूर्वपत्रे बलं पूज्य प्रद्युम्नं दक्षिणे तथा॥

បន្ទាប់មក នៅកណ្ដាលផ្កាឈូក គួរបូជាព្រះវិษ្ណុ ព្រះអម្ចាស់ដ៏ឧត្តម។ នៅលើក្រឡោកខាងកើត គួរបូជាព្រះបលៈ ហើយដូចគ្នានោះ នៅលើក្រឡោកខាងត្បូង គួរបូជាព្រះប្រទ្យុម្ន។

Verse 28

ऐशान्यां विन्यसेच्छङ्खमाग्नेय्यां चक्रमेव तु॥ याम्यायां तु गदां पूज्य वायव्यां पद्ममेव च॥

នៅទិសឦសាន គួរដាក់សង្ខ (សំបកខ្យងបរិសុទ្ធ) ; នៅទិសអគ្នេយ៍ គួរដាក់ចក្រ (ចក្រវិល) ដោយពិត។ នៅទិសយាម្យ (ទិសត្បូង) គួរបូជាគទា ហើយនៅទិសវាយវ្យ (ទិសពាយ័ព្យ) គួរដាក់បដ្ម (ផ្កាឈូក) ផងដែរ។

Verse 29

ऐशान्यां मुसलं पूज्य दक्षिणे गरुडं न्यसेत्॥ वामतो विन्यसेल्लक्ष्मीं देवदेवस्य बुद्धिमान्॥

នៅទិសឦសាន គួរបូជាមុសល (ឈើស្ទូច/ដំបង) ; នៅទិសត្បូង គួរដាក់គរុឌ (Garuḍa)។ ខាងឆ្វេង អ្នកមានប្រាជ្ញ គួរដាក់ព្រះលក្ខ្មី ដែលជារបស់ព្រះទេវទេវ។

Verse 30

वैष्णवं कलशं चैव नवमं तत्र कल्पयेत्॥ स्नापयेन्मुक्तिकामं तु वैष्णवेन घटेन ह॥

ហើយនៅទីនោះ គួររៀបចំកលស (ក្រឡ) វៃષ્ણវ ដោយរាប់ជាវត្ថុលំដាប់ទី៩។ អ្នកប្រាថ្នាមុក្ខ (ការរំដោះ) គួរឲ្យស្នានដោយឃត (ក្រឡ) វៃષ્ણវនោះ ដោយពិត។

Verse 31

धनुश्चैव तु खड्गं तु देवस्य पुरतो न्यसेत्। श्रीवत्सं कौस्तुभं चैव नवमं तत्र कल्पयेत्॥

គួរដាក់ធ្នូ និងដាវ នៅខាងមុខព្រះទេវ។ នៅទីនោះ គួររៀបចំស្រីវត្ស និងកៅស្តុភ (និមិត្តសញ្ញា) ជាវត្ថុលំដាប់ទី៩ ផងដែរ។

Verse 32

एवं पूज्य यथान्यायं देवदेवं जनार्द्दनम्॥ दलॆषु दिक्षु विन्यस्य अष्टौ कुम्भान्विधानतः॥

ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីបូជាព្រះជនារទន (Janārdana) ព្រះទេវទេវ តាមវិន័យត្រឹមត្រូវ ហើយរៀបចំលើក្រឡាក្រអូប (ក្រពេញផ្កា) និងតាមទិសទាំងឡាយ គួរតាំងកុម្ភៈ (ពាងពិធី) ចំនួន៨ តាមវិធានដែលបានកំណត់។

Verse 33

श्रीकामं स्नापयेत् तद्वद् ऐन्द्रेण तु घटेन ह ॥ प्राज्यप्रतापकामं च आग्नेयेन तु स्नापयेत् ॥

អ្នកណាដែលប្រាថ្នាសិរីសម្បត្តិ និងសេចក្តីរុងរឿង គួរឲ្យងូតតាមវិធីដដែល ដោយប្រើទឹកក្នុងក្រឡាដែលបានធ្វើសំស្ការ ឧទ្ទិសដល់ឥន្ទ្រ; ហើយអ្នកណាដែលប្រាថ្នាពន្លឺតេជៈ និងកម្លាំងដ៏ច្រើន គួរឲ្យងូតដោយក្រឡាដែលបានសំស្ការ ឧទ្ទិសដល់អគ្គិ។

Verse 34

मृत्युञ्जयविधानाय याम्येन स्नपनं तथा ॥ दुष्टप्रध्वंसनायालं नैऋतेन विधीयते ॥

សម្រាប់ការប្រតិបត្តិវិធាន ‘ម្រឹត្យុញ្ជយ’ (ជ័យលើមរណៈ) ក៏គួរឲ្យងូតដូចគ្នា ដោយក្រឡាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងយម; ហើយសម្រាប់ការបំផ្លាញអំណាចអាក្រក់ ឬអ្វីដែលបង្កគ្រោះថ្នាក់ឲ្យបានគ្រប់គ្រាន់ វិធីនេះត្រូវបានកំណត់ដោយក្រឡាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងនិរឋ្ដិ។

Verse 35

शान्तये वारुणेनाशु पापनाशाय वायवे ॥ द्रव्यसम्पत्तिकामस्य कौबेरेण विधीयते ॥

សម្រាប់សេចក្តីស្ងប់ស្ងាត់ (សាន្តិ) គួរធ្វើការងូតឲ្យឆាប់ ដោយក្រឡាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងវរុណ; សម្រាប់ការបំផ្លាញបាប ដោយក្រឡាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងវាយុ; ហើយសម្រាប់អ្នកប្រាថ្នាទ្រព្យសម្បត្តិវត្ថុ វិធីត្រូវបានកំណត់ដោយក្រឡាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងកុបេរ។

Verse 36

रौद्रेण ज्ञानहेतोश्च लोकपालपदाप्तये ॥ एकैकेन नरः स्नातः सर्वपापविवर्जितः ॥

ដោយក្រឡាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងរុទ្រ ដើម្បីជាមូលហេតុនៃចំណេះដឹង; និងដើម្បីទទួលបានតំណែងលោកបាល (អ្នកអភិបាលទិស/អ្នកការពារពិភពលោក)។ មនុស្សដែលបានងូតដោយមួយៗតាមលំដាប់ នឹងរួចផុតពីបាបទាំងអស់។

Verse 37

जायते विष्णुसदृशः सद्यो राजाथवा भवेत् ॥ अथवा दिक्षु सर्वासु यथासंख्येन लोकपान् ॥ पूजयीता स्वशास्त्रोक्तविधानेन विधानवित् ॥

គាត់ក្លាយជាអ្នកស្មើនឹងវិṣṇu ភ្លាមៗ ឬមិនដូច្នោះទេ ក៏អាចក្លាយជាព្រះមហាក្សត្រភ្លាមៗ។ ឬម្យ៉ាងទៀត អ្នកដឹងវិធីគួរបូជាលោកបាលទាំងឡាយនៅគ្រប់ទិស តាមលំដាប់ត្រឹមត្រូវ ដោយអនុវត្តតាមវិធីដែលបានចែងក្នុងសាស្ត្រអធិប្បាយប្រពៃណីរបស់ខ្លួន។

Verse 38

एवं सम्पूज्य देवान्श्च लोकपालान् प्रसन्नधीः ॥ पश्चात्प्रदक्षिणान् शिष्यान् बद्धनेत्रान् प्रवेशयेत् ॥ आग्नेयी वारुणी दग्धा वायुना विधिना ततः ॥

ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីបូជាទេវតាទាំងឡាយ និងលោកបាល (អ្នកអភិបាលលោក) ដោយចិត្តស្ងប់ស្ងាត់រួចហើយ គាត់គួរនាំសិស្សដែលបានធ្វើប្រទក្សិណា ចូលមកដោយបិទភ្នែក។ បន្ទាប់មក កិច្ចដែលពាក់ព័ន្ធនឹងអគ្នី និងវរុណ ត្រូវបាន “ដុត” ដើម្បីសម្អាតដោយវាយុ តាមវិធីដែលបានកំណត់។

Verse 39

सौमेनाप्यायिता पश्चाच्छ्रावयेत्समयान्बुधः ॥ अनिन्द्यान्ब्राह्मणान्वेदान्विष्णुं ब्रह्माणमेव च ॥

បន្ទាប់ពីពួកគេបានទទួលការស្រស់ស្រាយដោយអ្វីដែលពាក់ព័ន្ធនឹងសោម (Soma) រួចហើយ អាចារ្យអ្នកប្រាជ្ញគួរប្រាប់ឲ្យស្តាប់ “សមយ” (វិន័យ/កតិកា) បន្តទៀត—អំពីព្រះព្រាហ្មណ៍ដែលមិនគួរត្រូវបន្ទោស ព្រះវេទ ព្រះវិษ្ណុ និងព្រះព្រហ្មផងដែរ។

Verse 40

रुद्रमादित्यमग्निं च लोकपालग्रहांस्ततः ॥ गुरूंश्च वैष्णवांश्चापि पुरुषः पूर्वदीक्षितः ॥

បន្ទាប់មក គួរសក្ការៈព្រះរុទ្រ ព្រះអាទិត្យ និងព្រះអគ្នី; បន្ទាប់ទៀត សក្ការៈលោកបាល និងអំណាចនៃគ្រោះ (graha) ទាំងឡាយ; ហើយសក្ការៈគ្រូអាចារ្យ និងអ្នកវៃષ્ણវ (Vaiṣṇava) ផងដែរ—ទាំងនេះត្រូវធ្វើដោយបុរសដែលបានទទួលទិក្សា (dīkṣā) មុនហើយ។

Verse 41

एवं तु समयं ख्याप्य पश्चाद्धोमं तु कारयेत् ॥ ॐ नमो भगवते सर्वरूपिणे हुं फट् स्वाहा ॥

ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីប្រកាស “សមយ” (វិន័យ/កតិកា) រួចហើយ គួរឲ្យធ្វើហោម (បូជាភ្លើង) បន្តទៀត ដោយវាចនៈថា៖ “ឱំ នមោ ភគវតេ សರ್ವរូបិណេ ហុំ ផត ស្វាហា”។

Verse 42

षोडशाक्षरमन्त्रेण होमयेज्ज्वलिताग्नये ॥ गर्भाधानादिकाश्चैव क्रियाः समवघारयेत् ॥

ដោយមន្ត្រ ១៦ អក្សរ គួរបូជាអាហុតិចូលក្នុងភ្លើងដែលកំពុងឆេះភ្លឺ; ហើយគួរយល់ដឹង និងបញ្ចូលជាផ្នែកនៃការអនុវត្ត ដោយត្រឹមត្រូវ នូវពិធីការដែលចាប់ផ្តើមពីគರ್ಭាធាន (garbhādhāna) និងពិធីផ្សេងៗទៀត។

Verse 43

त्रिभिराहुतिभिश्चापि देवदेवस्य सन्निधौ ॥ होमान्ते दीक्षितः पश्चाद्दद्याच्च गुरुदक्षिणाम्

នៅក្នុងសាន្និធិរបស់ព្រះជាម្ចាស់នៃទេវទាំងអស់ ដោយមានអាហុតិ៣ដងផង; នៅចុងបញ្ចប់នៃពិធីហោមៈ អ្នកដែលបានទទួលទīkṣā គួរបន្ទាប់មកប្រគេនគុរុទក្សិណា។

Verse 44

हस्त्यश्वकटाकादीनि हेमग्रामादिकं नृपः ॥ दद्याच्च गुरवे प्राज्ञो मध्यमे मध्यमं तथा

ព្រះមហាក្សត្រដែលមានប្រាជ្ញា គួរប្រគេនដល់គ្រូអាចារ្យ ដូចជា ដំរី សេះ រទេះ និងអ្វីៗស្រដៀងគ្នា ព្រមទាំងមាសតាមមាត្រា ‘grāma’ និងវត្ថុមានតម្លៃដទៃទៀត; ហើយបើស្ថានភាពមធ្យម ក៏គួរប្រគេនអំណោយមធ្យមដែរ។

Verse 45

एवं कृते तु यत्पुण्यं माहात्म्यं जायते धरे ॥ तत्र शक्यं तु गदितुमपि वर्षशतैरपि

ពេលធ្វើដូច្នេះ តាមរបៀបនេះ បុណ្យ និងមហិមាអานุភាពដែលកើតឡើងលើផែនដី នោះមិនអាចពណ៌នាឲ្យពេញលេញបានទេ ទោះបីនិយាយជាច្រើនរយឆ្នាំក៏ដោយ។

Verse 46

जप्ताः स्युः पुष्करे तीर्थे प्रयागे सिन्धुसङ्गमे ॥ देवागारे कुरुक्षेत्रे वाराणस्यां विशेषतः

គួរអានជាចបៈ (japa) នៅទីរមណីយដ្ឋានបូជនីយៈ Puṣkara tīrtha នៅ Prayāga នៅកន្លែងសង្គម (saṅgama) នៃទន្លេ Sindhu នៅក្នុងទេវាគារ (ប្រាសាទ/វត្ត) នៅ Kurukṣetra ហើយជាពិសេសនៅ Vārāṇasī។

Verse 47

ग्रहणे विषुवे चैव यत्फलं जपतां भवेत् ॥ तत्फलं द्विगुणं तस्य दीक्षितो यः शृणोति च

ផលណាដែលកើតមានចំពោះអ្នកធ្វើចបៈ (japa) ក្នុងពេលគ្រាស ឬនៅកាលវិសុវ/អយន (equinox/solstice) ផលនោះនឹងក្លាយជាពីរដង សម្រាប់អ្នកដែលបានទទួលទīkṣā ហើយក៏ស្តាប់ការអាន/បង្រៀនផងដែរ។

Verse 48

देवा अपि तपः कृत्वा ध्यायंति च वदंति च ॥ कदा नो भारते वर्षे जन्म स्याद्भूतधारिणि

សូម្បីតែពួកទេវតាក៏បានធ្វើតបៈ ហើយសមាធិ និងនិយាយថា៖ ‘ឱ អ្នកទ្រទ្រង់សត្វលោកទាំងអស់ តើយើងនឹងបានកំណើតនៅភារតវರ್ಷា ពេលណា?’

Verse 49

दीक्षिताश्च भविष्यामो वराहं शृणुमः कथम् ॥ वराहं षोडशात्मानं त्यक्त्वा देहं कदा वयम्

‘ហើយយើងនឹងទទួលទិក្សា—តើយើងអាចស្តាប់ព្រះវរាហៈបានដូចម្តេច? ពេលណាយើង បោះបង់រាងកាយ ហើយបានដល់ព្រះវរាហៈ អ្នកមានសភាពដប់ប្រាំមួយ?’

Verse 50

यास्यामः परमं स्थानं यद्गत्वा न पुनर्भवेत् ॥ एवं जल्पन्ति विबुधा मनसा चिन्तयन्ति च

‘យើងនឹងទៅកាន់ទីស្ថានដ៏ឧត្តម; ពេលទៅដល់ហើយ មិនមានការកើតឡើងវិញទៀត’ ដូច្នេះពួកវិបុធនិយាយ ហើយគិតពិចារណានៅក្នុងចិត្តផង។

Verse 51

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ॥ वसिष्ठस्य च संवादं श्वेतस्य च महात्मनः

នៅទីនេះផងដែរ ពួកគេយករឿងអិតិហាសបុរាណនេះមកលើកឡើង គឺសន្ទនារវាងវសិષ્ઠ និងមហាត្មា ស្វេត។

Verse 52

स्वर्गवासे स्थितो ह्यासिच्छ्वेतो राजा महायशाः ॥ आसीदिलावृते वर्षे श्वेतो राजा बृहत्तपाः

ព្រោះស្វេត ព្រះរាជាដ៏ល្បីល្បាញខ្លាំង បានស្នាក់នៅសួគ៌។ ហើយស្វេត ព្រះរាជាដែលមានតបៈធំ ក៏ស្ថិតនៅអិលាវ្រឹតវർഷាផងដែរ។

Verse 53

स महीṃ सकलां देवी सपल्लववनद्रुमाम् ॥ दातुमिच्छन्स चोवाच वसिष्ठं तपसां निधिम् ॥

ឱ ទេវី! ដោយប្រាថ្នាចង់ប្រគេនទានផែនដីទាំងមូល—មានទាំងពន្លក ព្រៃ និងដើមឈើ—គាត់បានអំពាវនាវទៅកាន់វសិષ્ઠៈ អ្នកជាគំនរទ្រព្យនៃតបៈ។

Verse 54

भगवन् दातुमिच्छामि ब्राह्मणेभ्यो वसुन्धराम् ॥ देह्यनुज्ञां स चोवाच वसिष्ठो राजसत्तमम् ॥

គាត់បាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះគុណ (ភគវន្ត)! ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ប្រគេនទានផែនដីដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ; សូមប្រទានការអនុញ្ញាត»។ ដូច្នេះវសិષ્ઠៈបានមានពាក្យទៅកាន់ព្រះរាជាអ្នកប្រសើរបំផុត។

Verse 55

सर्वेषामेव दानानामन्नदानं विशिष्यते ॥ अन्नाद्भवन्ति भूतानि अन्नेनैव च वर्धते ॥

ក្នុងចំណោមទានទាំងអស់ ទានអាហារត្រូវបានចាត់ទុកថាលើសគេ; សត្វលោកកើតចេញពីអាហារ ហើយដោយអាហារតែប៉ុណ្ណោះទើបរីកចម្រើន។

Verse 56

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन अन्नदानं ददस्व भोः ॥ वसिष्ठस्य वचः श्रुत्वा स राजा न तथाकरॊत् ॥

«ដូច្នេះ ឱ លោកម្ចាស់ ចូរខិតខំគ្រប់យ៉ាងដើម្បីប្រគេនទានអាហារ»។ បន្ទាប់ពីស្តាប់ពាក្យវសិષ્ઠៈ ព្រះរាជានោះមិនបានប្រព្រឹត្តតាមទេ។

Verse 57

रत्नवस्त्रमलङ्कारान् श्रीमन्ति नगराणि च ॥ यत्किञ्चित्कोषजातं स द्विजानाहूय तद्ददौ ॥

គាត់បានអញ្ជើញព្រះទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) មក ហើយប្រគេនទានរតនៈ សម្លៀកបំពាក់ គ្រឿងអលង្ការ ទីក្រុងសម្បូរបែប និងទ្រព្យសម្បត្តិទាំងអស់ដែលបានសន្សំក្នុងព្រះឃ្លាំង។

Verse 58

प्रदत्तं ब्राह्मणस्याथ कुञ्जरानजिनानि च ॥ स कदाचिन्नृपः पृथ्वीं जित्वा परमधर्मवित् ॥

ព្រះអង្គក៏បានប្រទានដំរី និងស្បែកសត្វ (អជិន) ដល់ព្រាហ្មណ៍ផងដែរ។ នៅពេលមួយទៀត ស្តេចនោះ—អ្នកដឹងធម៌ដ៏ខ្ពស់—ក្រោយឈ្នះផែនដី…

Verse 59

पुरोहितमुवाचेदं वसिष्ठं जपतां वरम् ॥ भगवन्नश्वमेधानां सहस्रं कर्तुमुत्सहे ॥

ព្រះអង្គបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ពុរោហិត វសិષ્઎្ឋ ដែលជាអ្នកជបៈល្អឥតខ្ចោះថា៖ «ឱ ភគវន្ត! ខ្ញុំអាចធ្វើយជ្ញ អស្វមេធ បានមួយពាន់»។

Verse 60

सुवर्णरौप्यताम्राणि यागं कृत्वा द्विजातिषु ॥ दत्तानि तेन राज्ञा वै नान्नं दत्तं तथा जलम् ॥

ក្រោយធ្វើពិធីយជ្ញសម្រាប់ពួកទ្វិជៈ ស្តេចនោះបានប្រទានមាស ប្រាក់ និងស្ពាន់ពិតប្រាកដ; ប៉ុន្តែមិនបានប្រទានអាហារ ហើយទឹកក៏ដូចគ្នា។

Verse 61

वस्तु स्वल्पमिति ज्ञात्वा प्रभुः सोऽन्नं तु नाददत् ॥ एवं विभवयुक्तस्य तस्य राज्ञो महात्मनः ॥

ដោយគិតថា «វត្ថុនេះតិចតួច» បុរសមានអំណាចនោះមិនបានប្រទានអាហារ។ ដូច្នេះហើយជាការប្រព្រឹត្តរបស់ស្តេចមហាត្មា នោះ ទោះមានទ្រព្យសម្បត្តិពេញលេញក៏ដោយ។

Verse 62

कालधर्मवशाद्देवि मृत्युḥ समभवत्तदा ॥ परलोके वर्तमानः स च राजा महामनाः ॥

ឱ ទេវី ដោយអំណាចនៃធម៌របស់កាលៈ មរណភាពបានកើតឡើងនៅពេលនោះ។ ហើយស្តេចមានចិត្តធំធេងនោះបានទៅស្ថិតនៅក្នុងបរលោក។

Verse 63

क्षुधया पीडितो ह्यासीत् तृषया च विशेषतः ॥ अनिनायाप्सरोभागं गत्वा श्वेताख्यपर्वतम्

គាត់ត្រូវបានទុក្ខទ្រាំដោយភាពឃ្លាន ហើយជាពិសេសដោយភាពស្រេកទឹក។ បន្ទាប់ពីទៅដល់ភ្នំឈ្មោះ «ស្វេត» គាត់បាននាំយកចំណែកមួយដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់អប្សរាទៅទីនោះ។

Verse 64

पुनर्विमानमारुह्य दिवमाचक्रमे नृपः ॥ अथ कालेन महता स राजा संशितव्रतः

បន្ទាប់មក ព្រះរាជាបានឡើងលើវិមានម្តងទៀត ហើយធ្វើដំណើរទៅកាន់ស្ថានសួគ៌។ ក្រោយពេលយូរណាស់ ព្រះរាជានោះ—ដែលមាំមួនក្នុងវ្រត និងវិន័យ—នៅតែមានសភាពដូច្នោះ។

Verse 65

तान्यस्थीनि लिहन्दृष्टो वसिष्ठेन महात्मना ॥ उक्तश्च तेन किंच त्वं स्वास्थि भुङ्क्षे नराधिप

មហាត្មា វសិષ્઎្ឋ បានឃើញគាត់កំពុងលិទ្ធឆ្អឹងទាំងនោះ ហើយបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះអធិរាជនៃមនុស្ស ហេតុអ្វីបានជាព្រះអង្គបរិភោគឆ្អឹងរបស់ព្រះអង្គឯង?»

Verse 66

एवमुक्तस्तदा राजा वसिष्ठेन महात्मना ॥ उवाच वचनं चेदं श्वेतो राजा मुनिं तदा

ដូច្នេះ ពេលត្រូវបានមហាត្មា វសិષ્઎្ឋ សួរដូច្នោះ ព្រះរាជា ស្វេត បាននិយាយពាក្យទាំងនេះទៅកាន់មុនី។

Verse 67

भगन् क्षुधितश्चास्मि अन्नपानं पुरा मया ॥ न दत्तं मुनिशार्दूल तेन मां बाधते क्षुधा

«ឱ ព្រះគ្រូដ៏គួរគោរព (ភគវន) ខ្ញុំឃ្លាន។ កាលពីមុន ខ្ញុំមិនបានប្រគេនទានអាហារ និងទឹកផឹកទេ ឱ សីហានៃមុនីទាំងឡាយ; ដូច្នេះហើយ ភាពឃ្លានបានបៀតបៀនខ្ញុំ»។

Verse 68

किं ते करोमि राजेन्द्र क्षुधितस्य विशेषतः ॥ अदत्तं नोपतिष्ठेत कस्यचित्किंचिदुत्तमम्

វសិដ្ឋៈបានមានព្រះវាចន៍ថា «ឱ ព្រះរាជាធិរាជ ជាពិសេសនៅពេលដែលព្រះអង្គឃ្លាន ខ្ញុំអាចធ្វើអ្វីសម្រាប់ព្រះអង្គបាន? វត្ថុដ៏ប្រសើរដែលមិនបានប្រគេនទាន មិនមកដល់អ្នកណាម្នាក់ជាផលបុណ្យឡើយ»

Verse 69

रत्नहेमप्रदानेन भोगवान् जायते नरः ॥ अन्नपानप्रदानेन सर्वकामैस्तु तर्पितः

ដោយការប្រគេនទានរតនៈ និងមាស មនុស្សក្លាយជាអ្នកសោយសុខភោគ; តែដោយការប្រគេនទានអាហារ និងទឹកផឹក គេត្រូវបានបំពេញដោយក្តីប្រាថ្នាទាំងអស់។

Verse 70

तन्न दत्तं त्वया राजन् स्तोकं मत्वा नराधिप ॥ श्वेत उवाच ॥ अदत्तस्य च सम्प्राप्तिस्तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः

វសិដ្ឋៈបានមានព្រះវាចន៍ថា «ឱ ព្រះរាជា ឱ អធិរាជនៃមនុស្សលោក ព្រះអង្គមិនបានប្រគេនទានវានោះទេ ដោយគិតថាជារឿងតិចតួច»។ ស្វេតៈបានមានព្រះវាចន៍ថា «ខ្ញុំសួរហើយ សូមប្រាប់ខ្ញុំថា អ្នកដែលមិនប្រគេនទាន នឹងទទួលផលវិបាកដូចម្តេច»។

Verse 71

एवमुक्तस्ततो राज्ञा वसिष्ठो मुनिपुङ्गवः ॥ उवाच च मुनिर्भूयः श्वेतं वाक्यं महानृपम्

ព្រះរាជាបានមានព្រះវាចន៍ដូច្នោះហើយ វសិដ្ឋៈដែលជាបុគ្គលលើកំពូលក្នុងចំណោមឥសីទាំងឡាយ បាននិយាយពាក្យម្តងទៀតទៅកាន់ស្វេតៈ ព្រះមហាក្សត្រ។

Verse 72

शिरसा भक्तियुक्तेन याचितोऽसि महामुने ॥ वसिष्ठ उवाच ॥ अस्त्येकं कारणं येन जायते तन्न संशयः

«ឱ មហាមុនី ព្រះអង្គត្រូវបានអង្វរដោយការលំអៀងក្បាល និងដោយភក្តី»។ វសិដ្ឋៈបានមានព្រះវាចន៍ថា «មានហេតុតែមួយដែលធ្វើឲ្យវាកើតឡើង—មិនមានសង្ស័យឡើយ»។

Verse 73

स सर्वमेधमारॆभे स्वयं क्रतुवरं नृपः ॥ यजतानेन विप्रेभ्यो दत्ता गावो द्विपा वसु ॥

ព្រះរាជានោះបានចាប់ផ្តើមធ្វើពិធីយជ្ញ “សರ್ವមេធ” ដោយព្រះអង្គផ្ទាល់ ដែលជាក្រតុរាជសក្ការៈដ៏ប្រសើរ។ ខណៈពេលប្រតិបត្តិយជ្ញ ព្រះអង្គបានប្រគេនទានដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ជាគោ ដំរី និងទ្រព្យសម្បត្តិ។

Verse 74

नान्नं तेन तदा दत्तं स्वल्पं मत्वा यथा त्वया ॥ ततः कालेन महता मृतोऽसौ जाह्नवीजले ॥

ប៉ុន្តែកាលនោះ ព្រះអង្គមិនបានប្រគេនទានអាហារទេ ដោយគិតថា ‘ជារឿងតិចតួច’—ដូចដែលអ្នក (ធ្លាប់) បានធ្វើ។ បន្ទាប់ពីកាលយូរណាស់ ព្រះអង្គបានស្លាប់នៅក្នុងទឹកនៃជាហ្នវី (គង្គា)។

Verse 75

कृत्वा पुण्यं विनीताś्वः सार्वभौमो नृपोत्तमः ॥ स्वर्गं च गतवान्सोऽपि यथा राजन् भवान् प्रभो ॥

ក្រោយបានប្រព្រឹត្តកុសលកម្ម វិនីតាស្វៈ—សារវភោម (ចក្រពត្តិ) និងជានរបតីដ៏ប្រសើរ—ក៏បានទៅកាន់សួគ៌ដែរ; ឱ ព្រះរាជា ឱ ព្រះអម្ចាស់ ដូចដែលព្រះអង្គ (នឹងទៅ)។

Verse 76

असावपि क्षुधाविष्ट एवमेव गतो नृपः ॥ मर्त्यलोके नदीतीरे गङ्गायां नीलपवर्तम् ॥

ព្រះរាជានោះផងដែរ ដោយត្រូវទុក្ខព្រោះឃ្លាន បានទៅដូចគ្នានោះមកកាន់លោកមនុស្ស—ទៅកាន់មាត់ទន្លេគង្គា នៅទីកន្លែងឈ្មោះ នីលបវរត។

Verse 77

विमानेनार्कवर्णेन भास्वता देववन्नृपः ॥ ददर्श च तदा राजा क्षुधितः स्वं कलेवरम् ॥

ក្នុងវិមានដ៏ភ្លឺចែងចាំង មានពណ៌ដូចព្រះអាទិត្យ ព្រះរាជានោះប្រហាក់ប្រហែលទេវតា។ កាលនោះ ព្រះរាជាដែលត្រូវទុក្ខព្រោះឃ្លាន បានឃើញកាយ (កលេវរ) របស់ព្រះអង្គផ្ទាល់។

Verse 78

पुरोहितं ददर्शाथ होतारं जाह्नवीतटे ॥ तद्दृष्ट्वाऽसावपि नृपः पप्रच्छ मुनिसत्तमम् ॥

បន្ទាប់មក គាត់បានឃើញ ហោត្រឹ (Hotṛ) ព្រះបូជាចារ្យរាជវាំង នៅលើច្រាំងទន្លេ ជាហ្នវី (Jāhnavī)។ ព្រះរាជាក៏បានសួរមុនិសត្តម អ្នកប្រាជ្ញដ៏ប្រសើរបំផុត។

Verse 79

क्षुधायाः कारणं किं मे स होता तमुवाच ह ॥ तिलधेनुं भवान्राजञ् जलधेनुं च सत्तम ॥

ព្រះរាជាសួរ៖ «មូលហេតុអ្វីបានជាខ្ញុំឃ្លាន?» ហោត្រឹឆ្លើយថា៖ «ឱ ព្រះរាជា ឱ អ្នកប្រសើរ សូមប្រគេនទាន ទិលធេនុ (គោសេសាម) និង ជលធេនុ (គោទឹក)»។

Verse 80

घृतधेनुं च धेनुं च रसधेनुं च पार्थिव ॥ देहि शीघ्रं येन भवान्क्षुधया वर्ज्जितो भवेत् ॥

«ឱ ព្រះបាទជាម្ចាស់ដែនដី សូមប្រគេនទាន ឃ្រឹតធេនុ (គោនៃឃ្រឹត/ប៊ឺរបរិសុទ្ធ) គោមួយធម្មតា និង រសធេនុ (គោនៃរស/សារធាតុ) ផង។ សូមប្រគេនឆាប់ៗ ដើម្បីឲ្យព្រះអង្គរួចផុតពីភាពឃ្លាន»។

Verse 81

तपते यावदादित्यस्तपते वापि चन्द्रमाः ॥ एवमुक्तस्ततो राजा तं पुनः पृष्टवानिदम् ॥

«ដរាបណាព្រះអាទិត្យនៅតែចែងចាំង ហើយដរាបណាព្រះចន្ទនៅតែភ្លឺ (ផលកុសលក៏ស្ថិតស្ថេរដូច្នោះ)»។ ព្រះរាជាបានឮដូច្នេះហើយ ក៏សួរគាត់ម្ដងទៀតដូចតទៅ។

Verse 82

होतोवाच ॥ विधानं तिलधेनोश्च त्वं शृणुष्व नराधिप ॥ चतुर्भिः कुडवैश्चैव प्रस्थ एकः प्रकीर्तितः ॥

ហោត្រឹបាននិយាយថា៖ «ឱ អធិរាជនៃមនុស្ស សូមស្តាប់វិធាននៃ ទិលធេនុ (គោសេសាម)។ គេប្រកាសថា គុឌវៈ (kuḍava) ចំនួនបួន ស្មើនឹង ប្រាស្ថ (prastha) មួយ»។

Verse 83

पुच्छे प्रकल्पनीया सा घण्टाभरणाभूषिता ॥ ईदृशीं कल्पयित्वा तु स्वर्णशृङ्गीं तु कारयेत् ॥

នៅផ្នែកកន្ទុយ គួររៀបចំឲ្យសមរម្យ ហើយតុបតែងដោយគ្រឿងអលង្ការជាកណ្ដឹង។ ក្រោយពេលបង្កើតឲ្យមានរូបដូច្នេះហើយ គួរឲ្យធ្វើស្នែងជាមាស។

Verse 84

कांस्यदोहां रौप्यखुरां पूर्वधेनुविधानतः ॥ कृत्वा तां ब्राह्मणायाशु दद्याच्चैव नराधिप ॥

តាមវិធាន ‘ទានគោ’ ដែលបានពោលមុននេះ ដោយធ្វើភាជន៍សម្រាប់ដោះទឹកដោះពីលោហៈកាំស្យៈ និងធ្វើក្រចកជើងជាប្រាក់ ហើយឱ ព្រះមហាក្សត្រ គួរប្រគេនឲ្យព្រាហ្មណ៍ដោយឆាប់រហ័ស។

Verse 85

सा तु षोडशभिः कार्या चतुर्भिर् वत्सको भवेत् ॥ नासा गन्धमयी तस्या जिह्वा गुडमयी शुभा ॥

រូបគោនោះ គួរធ្វើដោយមានផ្នែកដប់ប្រាំមួយ ហើយកូនគោធ្វើដោយមានផ្នែកបួន។ ច្រមុះរបស់នាងធ្វើពីវត្ថុក្រអូប ហើយអណ្តាតដ៏មង្គលធ្វើពីស្ករត្នោត (គុឌ)។

Verse 86

सर्वौषधिसमायुक्तां मन्त्रपूतां तु दापयेत् ॥ अन्नं मे जायतामन्यत् पानं सर्वरसास्तथा ॥

គួរឲ្យប្រគេនទាន ដោយឲ្យមានរុក្ខឱសថទាំងអស់ប្រកប និងបានបរិសុទ្ធដោយមន្ត្រ៖ «សូមឲ្យអាហារផ្សេងទៀតកើតមានសម្រាប់ខ្ញុំ ហើយសូមឲ្យភេសជ្ជៈដែលមានរសទាំងអស់ក៏មានដូចគ្នា»។

Verse 87

सर्वं सम्पादयास्माकं तिलधेनो द्विजार्पिता ॥ गृह्णामि देवि त्वां भक्त्या कुटुम्बार्थं विशेषतः ॥

«ឱ ទិលធេនុ (គោល្ង) ដែលបានអర్పិតដល់ទ្វិជ (ព្រាហ្មណ៍) សូមបំពេញអ្វីៗទាំងអស់សម្រាប់ពួកយើង។ ឱ ទេវី ខ្ញុំទទួលយកអ្នកដោយភក្តិ—ជាពិសេសសម្រាប់សុខមង្គលនៃគ្រួសារ»។

Verse 88

भजस्व कामान्मां देवि तिलधेनो नमोऽस्तु ते ॥ एवंविधां ततो दद्यात्तिलधेनुं नृपोत्तम ॥

ឱ ទេវី ទិលធេនុ (គោល្ង) សូមបំពេញបំណងរបស់ខ្ញុំ; សូមក្រាបបង្គំចំពោះព្រះនាង។ បន្ទាប់មក ព្រះមហាក្សត្រដ៏ប្រសើរ គួរបរិច្ចាគគោល្ងប្រភេទនោះ។

Verse 89

कृष्णाजिनं धेनुवासो नन्दितां कल्पितां शुभाम् ॥ सूत्रेण सूत्रितां कृत्वा सर्वरत्नसमन्विताम् ॥

ដោយយកស្បែកក្តាន់ខ្មៅ (ក្រឹṣṇាជិន) ធ្វើជាអាវរបស់គោ បង្កើតឲ្យមានសិរីល្អ និងស្រស់ស្អាត ហើយចងដោយខ្សែ បន្ទាប់មកតុបតែងឲ្យពេញដោយរតនៈគ្រប់ប្រភេទ។

Verse 90

सर्वकामसमावाप्तिं कुरुते नात्र संशयः ॥ यश्चेदं शृणुयाद्भक्त्या कुर्यात्कारयतेऽपि वा ॥

វានាំឲ្យសម្រេចបាននូវបំណងទាំងអស់—មិនមានសង្ស័យឡើយ។ អ្នកណាស្តាប់វាដោយភក្តី ទោះធ្វើដោយខ្លួនឯង ឬឲ្យអ្នកដទៃធ្វើ ក៏ទទួលបានផលដែលបានពោល។

Verse 91

तस्य सद्यो भवेल्लक्ष्मीरायुर् वित्तं सुतः सुखम् ॥ दृष्ट्वा तु मण्डलगतं देवं देव्याः समन्वितम् ॥

សម្រាប់គាត់ សិរីលក្ខ្មីកើតឡើងភ្លាមៗ—អាយុយឺន ទ្រព្យសម្បត្តិ កូនប្រុស និងសុខ។ ហើយពេលបានឃើញទេវតាដែលស្ថិតក្នុងមណ្ឌល ជាមួយទេវី (ក៏ទទួលបានបុណ្យបន្ថែម)។

Verse 92

सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोकं च गच्छति ॥ गोमये मण्डले कृत्वा गोचर्म्म तदनन्तरम् ॥

បានរួចផុតពីបាបទាំងអស់ គាត់ទៅកាន់លោកវិṣṇu។ បន្ទាប់ពីធ្វើមណ្ឌលដោយលាមកគោ ហើយបន្ទាប់មកទៀត ដាក់ស្បែកគោ (គោចរម)។

Verse 93

क्षीरवृक्षसमुद्भूतं दन्तकाष्ठं समन्त्रकम् ॥ भक्षयित्वा स्वपे्युर्हि देवदेवस्य सन्निधौ

ក្រោយពេលខាំឈើដុសធ្មេញ (ទន្តកាឋ្ឋ) ដែលកើតពីដើមឈើមានទឹកដោះ ព្រមទាំងសូត្រមន្ត្រា ហើយគួរដេកនៅចំពោះព្រះភក្ត្ររបស់ទេវទាំងទេវ។

Verse 94

अनिरुद्धं तथा पूज्य पश्चिमे चोत्तरे तथा ॥ पूजयेद्वासुदेवं तु सर्वपातकशान्तिदम्

ដូច្នេះដែរ គួរបូជាព្រះអនិរុទ្ធនៅទិសលិច និងនៅទិសជើងផងដែរ; ហើយគួរបូជាព្រះវាសុទេវៈ ដែលបំបាត់សេចក្តីបាបទាំងអស់។

Verse 95

भवेदव्याहतं ज्ञानं श्रीमान्विप्रो विचक्षणः ॥ किं पुनर्नवभिः स्नातो नरः पातकवर्जितः

ចំណេះដឹងនឹងក្លាយជាមិនត្រូវរារាំង; ព្រាហ្មណ៍នឹងមានសិរីសម្បត្តិ និងមានប្រាជ្ញា—ហើយមនុស្សដែលបានងូតតាមពិធីទាំង៩ នឹងរួចផុតពីកំហុសបាបកាន់តែខ្លាំងប៉ុនណា។

Verse 96

दीक्षितात्मा पुनर्भूत्वा वराहं शृणुयाद्यदि ॥ तेन वेदपुराणानि सर्वे मन्त्राः ससंग्रहाः

បើមនុស្សណា ក្រោយបានទទួលទិក្ខា​ក្នុងចិត្ត ហើយស្តាប់ព្រះវរាហៈ នោះវេដៈ និងបុរាណៈ—ព្រមទាំងមន្ត្រទាំងអស់ជាមួយសង្គ្រោះរបស់វា—ដូចជាត្រូវបានរួមបញ្ចូលដោយវានោះ។

Verse 97

अन्नं देहि सदा राजन् सर्वकालसुखावहम् ॥ अन्नेन चैव दत्तेन किं न दत्तं महीतले

ឱ ព្រះរាជា សូមប្រទានអាហារជានិច្ច ព្រោះវានាំមកនូវសុខសាន្តគ្រប់កាល; ពេលបានប្រទានអាហារហើយ លើផែនដីនេះ តើមានអ្វីទៀតដែលមិនបានប្រទាន?

Verse 98

तत्र प्राग्जन्ममूर्त्तिश्च पुरा दग्धा महात्मनः ॥ तत्रास्थीनि स सङ्गृह्य लिहन्नास्ते स पार्थिवः

នៅទីនោះ រូបកាយពីជាតិមុនរបស់មហាត្មាអង្គនោះ ត្រូវបានដុតឆេះរួចមកហើយ។ ព្រះរាជាប្រមូលឆ្អឹងនៅទីនោះ ហើយស្នាក់នៅទីនោះ ដោយលិទ្ធឆ្អឹងទាំងនោះ។

Verse 99

तच्छृणुष्व नरव्याघ्र कथ्यमानं मयाऽनघ ॥ आसीद्राजा पुराकल्पे विनीताश्वातिविश्रुतः

សូមស្តាប់ចុះ ឱ នរវ្យាឃ្រ (ខ្លាដ៏ប្រសើរនៅក្នុងមនុស្ស) ឱ អនឃ (អ្នកគ្មានមន្ទិល)! រឿងដែលខ្ញុំកំពុងប្រាប់នេះ៖ នៅកាលបុរាណ មានព្រះរាជាម្នាក់ឈ្មោះ វិនីតាស្វៈ ដែលល្បីល្បាញយ៉ាងខ្លាំង។

Verse 100

विनीताश्व उवाच ॥ कथं सा दीयते ब्रह्मंस्तिलधेनुर्जिगीषुभिः ॥ भुङ्क्ते स्वर्गं च विप्रेन्द्र तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः

វិនីតាស្វៈបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រាហ្មណ៍! អ្នកដែលប្រាថ្នាជ័យជម្នះ ត្រូវប្រគេនទាន “តិលធេនុ” (គោធ្វើពីល្ង) ដោយរបៀបណា? ហើយ ឱ វិប្រេន្ទ្រ (ប្រសើរបំផុតក្នុងព្រាហ្មណ៍) ដោយទាននោះ មនុស្សអាចរីករាយសួគ៌យ៉ាងដូចម្តេច? សូមប្រាប់ខ្ញុំដែលកំពុងសួរ»។