Adhyaya 183: Installation of a Clay Icon (Mṛnmayārcā) and the Ritual Protocol of Worship

Verse 1

अथ मृन्मयार्चास्थापनम् ॥ श्रीवराह उवाच ॥ पुनरन्यत्प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥ तिष्ठामि मृन्मयीं चापि प्रतिमां पूजनेच्छया

ឥឡូវនេះ អំពីការប្រតិស្ឋានរូបបូជាធ្វើពីដីឥដ្ឋ។ ព្រះវរាហៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ យើងនឹងពន្យល់បន្ថែមទៀត—សូមស្តាប់ ឱ វសុន្ធរា។ ដោយព្រះបំណងឲ្យគេបូជា យើងក៏ស្ថិតនៅក្នុងប្រតិមាដីឥដ្ឋផងដែរ។

Verse 2

अर्च्चां च मृण्मयीं कृत्वा अस्पुटां चाप्यखण्डिताम् ॥ नाधिकां वामनां चापि न वक्रां कारयेद्बुधः ॥

ចូរធ្វើរូបបូជាពីដីឥដ្ឋ—ឲ្យច្បាស់មិនស្រពិចស្រពិល និងមិនបែកបាក់; អ្នកប្រាជ្ញមិនគួរឲ្យធ្វើធំពេក មិនឲ្យតូចក្រិន និងមិនឲ្យកោង។

Verse 3

ईदृशीं प्रतिमां कृत्वा मम कर्मपरायणः ॥ भूमे सर्वाणि कर्माणि यथा वा रोचते तथा ॥

ក្រោយធ្វើរូបបូជាបែបនោះ ហើយឧស្សាហ៍ក្នុងកិច្ចពិធីរបស់យើង—ឱ ដី—អាចប្រព្រឹត្តកិច្ចទាំងអស់តាមរបៀបដែលសមគួរ និងពេញចិត្ត។

Verse 4

काष्ठानामप्यलाभे तु मृण्मयीं तत्र कारयेत् ॥ शैलजां वा ततो भूमे मम कर्मपरायणः ॥

បើសូម្បីឈើក៏មិនអាចរកបាន នោះគួរឲ្យធ្វើរូបដីឥដ្ឋនៅទីនោះ; ឬបន្ទាប់មក—ឱ ដី—ធ្វើរូបពីថ្ម សម្រាប់អ្នកឧស្សាហ៍ក្នុងកាតព្វកិច្ចពិធីរបស់យើង។

Verse 5

ताम्रेण कांस्यरौप्येण सौवर्णत्रपु-रीतिभिः ॥ कुर्वन्ति शुभकर्माणः कोविदः प्रतिमां शुभाम् ॥

ដោយស្ពាន់ សំរឹទ្ធ ប្រាក់ មាស សំណប៉ាហាំង និងសំណ—សិប្បករជំនាញ ដែលប្រកបការងារមង្គល បង្កើតរូបបូជាដ៏មង្គល។

Verse 6

अर्चनं त्वपरं वेद्यां मम कर्मपरिग्रहात् ॥ केचिल्लोकापवादेन ख्यात्यै कुर्वन्ति केचन ॥

ប៉ុន្តែការបូជាប្រភេទមួយទៀត គួរយល់តាមការទទួលយកកិច្ចដែលយើងបានកំណត់; ខ្លះធ្វើដើម្បីកេរ្តិ៍ឈ្មោះ ខ្លះធ្វើដោយខ្លាចពាក្យនិន្ទារបស់មនុស្ស។

Verse 7

गृहं चालोच्य कश्चिन्मां पूजयेत्कामनापरः ॥ पूजयेद्यदि वा चक्रं मम तेजोंऽशसम्भवम् ॥

ដោយពិចារណាស្ថានភាពគ្រួសារ អ្នកណាម្នាក់ដែលប្រាថ្នាផលកាម្យ អាចបូជាខ្ញុំ; ឬម្យ៉ាងទៀត អាចបូជាចក្រ (cakra) ដែលកើតពីភាគមួយនៃពន្លឺរុងរឿងរបស់ខ្ញុំ។

Verse 8

भूमे एवं विजानीहि स्थापितोऽहं न संशयः ॥ सम्पदस्तु प्रयच्छामि पूजितोऽहं धराधरे ॥

ឱ ព្រះមាតាភូមិ ចូរយល់ដូច្នេះថា ពេលខ្ញុំត្រូវបានស្ថាបនាដោយត្រឹមត្រូវ នោះគ្មានសង្ស័យអំពីការស្ថិតនៅរបស់ខ្ញុំឡើយ។ ពេលខ្ញុំត្រូវបានបូជា ឱ អ្នកទ្រទ្រង់មហាភពផែនដី ខ្ញុំប្រទានសម្បត្តិ និងសេចក្តីរុងរឿង។

Verse 9

मन्त्रैर्वा विधिपूर्वेण यो मे कर्माणि कारयेत् ॥ यं यं फलं समुद्दिश्य मां पूजयति मानवः ॥

មិនថាដោយមន្ត្រ ឬដោយវិធីពិធីត្រឹមត្រូវ អ្នកណាដែលអនុវត្តពិធីកម្មរបស់ខ្ញុំ—មនុស្សដែលចង់បានផលណា ហើយដោយចេតនានោះបូជាខ្ញុំ—

Verse 10

मद्भक्तः सततं नित्यं कर्मणा परिवेष्टितः ॥ स वै मत्परितोषार्थं मनस्येव प्रपूजयेत् ॥

អ្នកសាវ័ករបស់ខ្ញុំ ដែលតែងតែត្រូវរុំព័ទ្ធដោយភារកិច្ចជានិច្ច គួរបូជាខ្ញុំក្នុងចិត្តតែប៉ុណ្ណោះ ដើម្បីឲ្យខ្ញុំពេញព្រះហឫទ័យ។

Verse 11

दद्याज्जलाञ्जलिं मह्यं तेन मे प्रीतिरुत्तमा ॥ तस्य किं सुमनोभिश्च जाप्येन नियमेन किम् ॥

ចូរអ្នកថ្វាយទឹកមួយក្តាប់ដៃ (អញ្ជលិ) ដល់ខ្ញុំ; ដោយអំពើនោះ ការពេញព្រះហឫទ័យរបស់ខ្ញុំគឺល្អឥតខ្ចោះ។ សម្រាប់មនុស្សដូច្នោះ តើត្រូវការផ្កាអ្វីទៀត? តើត្រូវការជប (japa) អ្វីទៀត? តើត្រូវការនិយមវត្តអ្វីទៀត?

Verse 12

मह्यं चिन्तयतो नित्यं निभृतेनान्तरात्मना ॥ तस्य कामान्प्रयच्छामि दिव्यान्भोगान्मनोरमान् ॥

ចំពោះអ្នកដែលសមាធិលើខ្ញុំជានិច្ច ដោយចិត្តខាងក្នុងដែលបានសង្រួម ខ្ញុំនឹងប្រទានគោលបំណងដែលគេចង់បាន—សុខសម្បត្តិទិព្វដ៏រីករាយ និងគួរឱ្យចិត្តពេញចិត្ត។

Verse 13

एतत्ते सर्वमाख्यातं सुगोप्यं च प्रयत्नतः ॥ मृन्मयीं प्रतिमां कृत्वा मम कर्मसु निष्ठितः ॥

អស់ទាំងនេះ ខ្ញុំបានពន្យល់ប្រាប់អ្នកហើយ—ជារឿងសម្ងាត់យ៉ាងខ្លាំង ត្រូវរក្សាទុកដោយការប្រុងប្រយ័ត្ន។ បន្ទាប់ពីធ្វើរូបបដិមាពីដីឥដ្ឋហើយ ចូររឹងមាំនៅក្នុងពិធីកម្មដែលពាក់ព័ន្ធនឹងខ្ញុំ។

Verse 14

श्रवणे चैव नक्षत्रे कुर्यात्तस्याधिवासनम् ॥ पूर्वोक्तेन विधानेन स्थापयेन्मन्त्रपूर्वकम् ॥

ហើយនៅថ្ងៃនក្សត្រ «ស្រាវណៈ» គួរធ្វើអធិវាសនៈ (ពិធីបុរ្វសក្ការៈ/បុរ្វសំស្ការ) សម្រាប់វា។ តាមវិធានដែលបាននិយាយមុន គួរតំឡើងវាដោយមានមន្ត្រជាមុខ។

Verse 15

पञ्चगव्यं च गन्धं च वारिणा सह मिश्रयेत् ॥ ततो मे स्नपनं कार्यमिमं मन्त्रमुदाहरेत् ॥

គួរលាយ «បញ្ចគវ្យ» និងក្លិនក្រអូបជាមួយទឹក។ បន្ទាប់មក គួរធ្វើពិធីស្នបនៈ (ពិធីស្រង់ទឹក/ស្នាន) សម្រាប់ខ្ញុំ ហើយសូត្រមន្ត្រនេះ។

Verse 16

मन्त्रः— योऽसौ भवान्सर्वजगत्प्रकर्त्ता यस्य प्रसादेन भवन्ति लोकाः ॥ स त्वं कुरुष्वाच्युत मत्प्रसादं त्वं तिष्ठ चार्चासु च मृन्मयीषु ॥

មន្ត្រ៖ «ព្រះអង្គជាអ្នកបង្កើតសកលលោកទាំងមូល; ដោយព្រះគុណរបស់ព្រះអង្គ ទាំងលោកទាំងឡាយបានឋិតស្ថេរ។ ដូច្នេះ ឱ អច្យុតៈ សូមប្រទានព្រះអនុគ្រោះដល់ខ្ញុំ; ហើយសូមស្ថិតនៅក្នុងរូបបូជាទាំងឡាយ រួមទាំងរូបដែលធ្វើពីដីឥដ្ឋផង»។

Verse 17

कारणकारणं ह्युग्रतेजसं द्युतिमन्तं महापुरुषं नमो नमः ॥ अनेन मन्त्रेण वेश्मनि प्रविश्य स्थापनां कुर्यात् ॥ अनेनैव तु मन्त्रेण स्थापयेन्मां समाहितः ॥ पूर्ववत्स्थापयेत्तत्र चतुरः कलशान्पुरा ॥ चतुरस्तान्गृहीत्वा च इमं मन्त्रमुदाहरेत् ॥

សូមនមស្ការ សូមនមស្ការ ចំពោះមហាបុរសដ៏ភ្លឺរលោង មានតេជៈខ្លាំងក្លា ជាមូលហេតុនៃហេតុទាំងអស់។ ដោយមន្តនេះ ពេលចូលទៅក្នុងគេហដ្ឋាន គួរធ្វើពិធីប្រតិស្ឋា; ដោយមន្តដដែលនេះ ដោយចិត្តសមាធិ គួរស្ថាបនាខ្ញុំ។ ដូចមុន គួរតាំងកលសៈបួននៅទីនោះជាមុន; កាន់យកទាំងបួនហើយ បន្ទាប់មកទើបអានមន្តខាងក្រោម។

Verse 18

मन्त्रः— ॐ वरुणं समुद्रो लब्ध्वा सम्पूजितो ह्यात्ममतिप्रसन्नः ॥ एतेन मन्त्रेण ममाभिषेकं प्राप्तं वरिष्ठं हि स ऊर्ध्वबाहुः ॥ अग्निश्च भूमिश्च रसाश्च सर्वे भवन्ति यस्मात्सततं नमस्ये ॥

មន្ត្រ៖ ឱំ។ ពេលបានទទួលវរុណៈ គឺសមុទ្រ ហើយត្រូវបានបូជាដោយពេញលេញ នោះចិត្ត និងបញ្ញា (អាត្មា-មតិ) ក៏ស្ងប់សុខរីករាយ។ ដោយមន្តនេះ អភិសេករបស់ខ្ញុំបានឈានដល់ភាពល្អឥតខ្ចោះ; គាត់ឈរលើកដៃឡើងខ្ពស់។ ព្រោះពីព្រះអង្គនោះ កើតមានភ្លើង ដី និងរសទាំងអស់ ខ្ញុំសូមនមស្ការជានិច្ច។

Verse 19

अगुरुं चैव धूपं च सकर्पूरं सकुङ्कुमम् ॥ नमो नारायणायेति उक्त्वा धूपं प्रकल्पयेत् ॥

គួររៀបចំធូបពីអគុរុ (ឈើក្រអូប) រួមជាមួយកាពួរ និងកុងកុម (សាហ្វរ៉ុន/ពណ៌ក្រហម)។ និយាយថា “នមោ នារាយណាយ” ហើយបូជាធូប។

Verse 20

धूपं दत्त्वा यथान्यायं पीतं वस्त्रं तु दापयेत् ॥ नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रमुदाहरेत् ॥

ក្រោយពីបូជាធូបតាមវិន័យហើយ បន្ទាប់មកគួរថ្វាយវស្ត្រពណ៌លឿង។ និយាយថា “នមោ នារាយណាយ” ហើយអានមន្ត្រ។

Verse 21

मन्त्रः— वस्त्रेण पीतेन सदा प्रसन्नो यस्मिन्प्रसन्ने तु जगत्प्रसन्नम् ॥ गृह्णातु वस्त्रं सुमुखः प्रसन्नो देवः सदा पातु भवस्य बन्धात् ॥

មន្ត្រ៖ ព្រះអង្គដែលតែងតែពេញព្រះហឫទ័យដោយវស្ត្រពណ៌លឿង—ពេលព្រះអង្គពេញព្រះហឫទ័យ នោះលោកទាំងមូលក៏ពេញចិត្ត។ សូមឲ្យទេវតាដែលមានព្រះមុខស្រស់សោភា និងពេញព្រះហឫទ័យ ទទួលយកវស្ត្រនេះ; សូមព្រះអង្គការពារឲ្យរួចផុតពីចំណងនៃភវៈ (ការកើតមានក្នុងលោក) ជានិច្ច។

Verse 22

तत एतेन मन्त्रेण वस्त्रं दद्याद्यथोचितम् ॥ धूपदीपादिभिः पूज्य प्रापणं परिकल्पयेत् ॥

បន្ទាប់មក ដោយមន្តនេះ គួរផ្តល់ទានសម្លៀកបំពាក់តាមសមគួរ; ក្រោយបូជាដោយធូប ប្រទីប និងអ្វីៗដទៃទៀត ហើយគួររៀបចំប្រព័ន្ធប្រពាណ (prāpaṇa) សម្រាប់ការអរព្ធ/ចែកចាយ។

Verse 23

पूर्वोक्तेन विधानेन दद्यात्प्रापणकं नरः ॥ पश्चादाचमनं दद्यान्मन्त्रपूर्वं प्रयत्नतः ॥

តាមវិធីដែលបាននិយាយមុននេះ មនុស្សគួរផ្តល់ប្រពាណក (prāpaṇaka); បន្ទាប់មក ដោយខិតខំ គួរផ្តល់អាចមន (ācamana—ការស្រូបទឹកបរិសុទ្ធ) ដោយមានមន្តនាំមុខ។

Verse 24

मन्त्रः— शान्तिर्भवतु देवानां ब्रह्मक्षत्रविशां तथा ॥ शान्तिर्भवतु वृद्धानां बालानां शान्तिरुत्तमा ॥

មន្ត្រ៖ សូមឲ្យមានសន្តិភាពដល់ទេវតាទាំងឡាយ; ហើយដល់ព្រហ្មណ៍ ក្សត្រីយៈ និងវៃស្យៈផងដែរ។ សូមឲ្យមានសន្តិភាពដល់មនុស្សចាស់ទុំ; ចំពោះកុមារ—សន្តិភាពដ៏ប្រសើរបំផុត។

Verse 25

देवो वर्षतु पर्जन्यः पृथिवी सस्यपूरिता ॥ अनेनैव तु मन्त्रेण शान्तिं कृत्वा विधानतः ॥

សូមឲ្យបរជន្យៈ (Parjanya) ទេវតាពពកភ្លៀង បង្អួតភ្លៀងចុះ; សូមឲ្យផែនដីពេញដោយផលស្រូវសាលី។ ហើយដោយមន្តនេះឯង ក្រោយធ្វើពិធីសន្តិ (śānti) តាមវិន័យហើយ...

Verse 26

पश्चाद्भागवतान्पूज्य ततो ब्राह्मणपूजनम् ॥ शिरसा वचनं कार्यं दक्षिणाभिः प्रपूज्य च ॥

បន្ទាប់មក គួរគោរពបូជាអ្នកសាវកភាគវត (bhāgavata) ជាមុន; បន្ទាប់ទៀត គឺបូជាព្រហ្មណ៍។ គួរធ្វើតាមពាក្យរបស់ពួកគេដោយក្បាលទាប ហើយគោរពបូជាដោយទានទក្ខិណា (dakṣiṇā) ផងដែរ។

Verse 27

अच्छिद्रं वाच्य पश्चाच्च कुर्यादेवं विसर्जनम् ॥ एवं विसर्जनं कृत्वा ये च तत्र समागताः ॥

បន្ទាប់មក ដោយបញ្ចេញពាក្យ “អច្ឆិទ្រម” (ឥតខ្វះខាត/ឥតកំហុស) គួរធ្វើពិធីបញ្ចប់ និងបញ្ជូនត្រឡប់ (វិសರ್ಜន) តាមរបៀបនេះ។ កាលបានធ្វើវិសರ್ಜនដូច្នេះហើយ អ្នកដែលបានមកប្រមូលផ្តុំនៅទីនោះ…

Verse 28

यो गुरुं पूजयेद्भक्त्या विधिदृष्टेन कर्मणा ॥ तेनाहं पूजितो नित्यं देवि सत्यं ब्रवीमि ते ॥

អ្នកណាដែលគោរពបូជាគ្រូ (គុរុ) ដោយសទ្ធា-ភក្តិ តាមកម្មដែលបានកំណត់ដោយវិធីវិន័យ ដោយអ្នកនោះហើយ ខ្ញុំត្រូវបានបូជាជានិច្ច។ ឱ ទេវី ខ្ញុំប្រាប់អ្នកតាមពិត។

Verse 29

तुष्टो ददाति कृच्छ्रेण ग्राममात्रं नराधिपः ॥ आब्रह्मपदपर्यन्तं हेलया यच्छते गुरुः ॥

ស្តេច ទោះបីពេញព្រះហឫទ័យក៏ដោយ ក៏ផ្តល់ដោយលំបាកបានត្រឹមតែភូមិមួយប៉ុណ្ណោះ; ប៉ុន្តែគុរុវិញ ផ្តល់ដោយងាយស្រួល ដល់ថ្នាក់ព្រះព្រហ្ម (Brahmā)។

Verse 30

तथैव मम शास्त्रेषु ममैव वचनाच्छुभे ॥ सर्वशास्त्रेषु कल्याणि गुरुपूजा व्यवस्थिताः ॥

ដូចគ្នានេះដែរ ក្នុងសាស្ត្ររបស់ខ្ញុំ—ឱ អ្នកមានមង្គល តាមព្រះវាចនៈរបស់ខ្ញុំផ្ទាល់—ឱ អ្នកនាំសេចក្តីកុសល ក្នុងសាស្ត្រទាំងអស់ ការបូជាគុរុ ត្រូវបានបង្កើតឲ្យមានជាប្រព័ន្ធ។

Verse 31

य एतेन विधानेन कुर्यात्संस्थापनं मम ॥ तारितानि कुलान्येव त्रीणि त्रिंशच्च सप्ततिः ॥

អ្នកណាដែលធ្វើការស្ថាបនា/ដំឡើង (សំស្ថាបន) របស់ខ្ញុំ តាមវិធាននេះ នោះត្រកូលរបស់គេត្រូវបានសង្គ្រោះ—បី សាមសិប និងចិតសិប (មានន័យថា តាមមាត្រដ្ឋានផលប្រយោជន៍ដល់បុព្វបុរសដែលបានកំណត់)។

Verse 32

पूजायां मम मार्गेषु पतन्ति जलबिन्दवः ॥ तावद्वर्षसहस्राणि मम लोकेषु मोदते

នៅពេលបូជា បើមានដំណក់ទឹកធ្លាក់លើផ្លូវរបស់ព្រះអង្គ នោះអ្នកនោះរីករាយនៅក្នុងលោករបស់ព្រះអង្គអស់រយៈពេលរាប់ពាន់ឆ្នាំតាមចំនួននោះ។

Verse 33

एवं ते कथितं भूमे स्थापने मृण्मयस्य तु ॥ कथयिष्यामि ते ह्यन्यत्सर्वभागवतप्रियं

ឱ ព្រះមាតាភូមិ ដូច្នេះហើយ ព្រះអង្គបានពន្យល់ដល់អ្នកអំពីការប្រតិស្ឋានរូបមន្តដីឥដ្ឋ។ ឥឡូវនេះ ព្រះអង្គនឹងប្រាប់អ្វីផ្សេងទៀត ដែលជាទីស្រឡាញ់របស់អ្នកសក្ការៈទាំងអស់ចំពោះព្រះភគវាន។

Verse 34

तत्तत्फलं प्रयच्छामि प्रसन्नेनान्तरात्मना ॥ मम चैव प्रसादेन प्राप्नोति गतिमुत्तमाम्

ព្រះអង្គប្រទានផលតាមសមគួរ ដោយអន្តរាត្មាដែលស្ងប់សុខ; ហើយដោយព្រះអនុគ្រោះរបស់ព្រះអង្គ មនុស្សនោះពិតជាសម្រេចបានគតិដ៏ឧត្តម។

Verse 35

एवमास्नाप्य विधिवन्मम कर्मपरायणः ॥ पूर्वोक्तविधिना चैव गन्धमाल्यैश्च पूजयेत्

បន្ទាប់ពីងូត (រូបបដិមា) តាមវិធីដ៏ត្រឹមត្រូវ ហើយមានសេចក្តីឧស្សាហ៍ក្នុងពិធីកម្មដែលព្រះអង្គបានកំណត់ គួរបូជាតាមវិធីដែលបាននិយាយមុន ដោយប្រើក្លិនក្រអូប និងកម្រងផ្កាផងដែរ។

Verse 36

पूजयेत् तांश्च विधिवद्वस्त्रालङ्कारभूषणैः ॥ पूजयीता गुरुं तत्र यदीच्छेन्मम सात्म्यताम्

គួរបូជាពួកនោះផងដែរ តាមវិធីសមគួរ ដោយសម្លៀកបំពាក់ គ្រឿងអលង្ការ និងគ្រឿងប្រដាប់។ ហើយគួរគោរពគ្រូនៅទីនោះ ប្រសិនបើប្រាថ្នាឲ្យសមស្របសាមគ្គីជាមួយព្រះអង្គ។