Adhyaya 144: The Māhātmya of Someśvara and Related Liṅgas: The Liberation-Field of Triveṇī and the Śālagrāma Sacred Landscape

Verse 1

अथ सोमेश्वरादिलिङ्गमुक्तिक्षेत्रत्रिवेण्यादिमाहात्म्यम् ॥ सूत उवाच ॥ श्रुत्वा मन्दारमाहात्म्यं धर्मकामा वसुन्धरा ॥ विस्मयं परमं गत्वा पुनः पप्रच्छ माधवम्

ឥឡូវនេះ (ចាប់ផ្តើម) ការសរសើរមហិមារបស់សោមេឝ្វរ និងលិង្គផ្សេងៗ ទីកន្លែងនៃមោក្ខៈ (ការរំដោះ) និងត្រីវេណីជាដើម។ សូតាបាននិយាយថា៖ ក្រោយស្តាប់មហិមារបស់មន្ទារា វសុន្ធរា ដែលប្រាថ្នាធម្មៈ បានចូលទៅក្នុងភាពអស្ចារ្យយ៉ាងខ្លាំង ហើយបានសួរមាធវម្តងទៀត។

Verse 2

धरण्युवाच ॥ मया देवप्रसादेन श्रुतं मन्दारवर्णनम् ॥ मन्दारात्परमं स्थानं विष्णो तद्वक्तुमर्हसि

ធរាណីបាននិយាយថា៖ ដោយព្រះគុណរបស់ទេវតា ខ្ញុំបានស្តាប់ការពិពណ៌នាអំពីមន្ទារា។ ឱ វិស្ណុ សូមព្រះអង្គពន្យល់អំពីទីកន្លែងដែលលើសលប់ជាងមន្ទារានោះ។

Verse 3

श्रीवराह उवाच ॥ शृणु तत्त्वेन मे देवि यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ कथयिष्यामि मे गुह्यं शालग्राममिति स्मृतम्

ព្រះវរាហ (Śrī Varāha) បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ ឱ ទេវី ចូរស្តាប់ដោយសេចក្តីពិត នូវអ្វីដែលអ្នកសួរខ្ញុំ។ ខ្ញុំនឹងពន្យល់អំពីព្រះបន្ទូលសម្ងាត់របស់ខ្ញុំ ដែលត្រូវបានចងចាំថា ‘សាលក្រាម’ (Śālagrāma)។

Verse 4

द्वापरे तु युगे भूमे यदूनां कुलसङ्कुले ॥ तत्र शूर इति ख्यातो यदूनां वंशवर्धनः

នៅក្នុងយុគទ្វាបរ ឱ ព្រះមាតាភូមិ ក្នុងចំណោមបណ្តាញវង្សកុលដ៏សម្បូរបែបរបស់យទុ មានបុរសម្នាក់ល្បីឈ្មោះថា ‘ឝូរ’ (Śūra) ជាអ្នកបង្កើនវង្សយទុ។

Verse 5

तस्य पुत्रो महाभागो सर्वकर्मपरायणः ॥ वसुदेवो गृहे जातो यादवानाṃ कुलोद्वहः ॥

ព្រះរាជបុត្ររបស់គាត់ជាមហាភាគ្យ មានចិត្តឧស្សាហ៍ក្នុងកិច្ចធម៌គ្រប់ប្រការ។ នៅក្នុងគ្រួសារនោះ វាសុទេវៈបានប្រសូត ជាអ្នកគាំទ្រដ៏ឧត្តមនៃវង្សយាទវៈ។

Verse 6

तस्य भार्या च वसुधे सर्वावयवसुन्दरी ॥ देवकी नाम नामाच मनोज्ञा शुभदर्शना ॥

ហើយភរិយារបស់គាត់ ឱ វសុធា មានសម្រស់ល្អលើអវយវៈទាំងអស់។ នាងមាននាមថា ទេវគី ជាមនុស្សគួរឱ្យស្រឡាញ់ និងមានទស្សនៈជាមង្គល។

Verse 7

तस्या गर्भे महाभागे भविष्यामि न संशयः ॥ वासुदेव इति ख्यातो देवानामरिमर्दनः ॥

ក្នុងគភ៌របស់នាងមហាភាគ្យនោះ ខ្ញុំនឹងអវតារមកដោយពិតប្រាកដ មិនមានសង្ស័យឡើយ។ ខ្ញុំនឹងល្បីថា ‘វាសុទេវៈ’ ជាអ្នកបង្ក្រាបសត្រូវនៃទេវតា។

Verse 8

ततोऽपि संस्थिते तत्र यादवानाṃ कुलोद्वहे ॥ तत्र ब्रह्मर्षिपरमः सालङ्कायन एव च ॥

បន្ទាប់មក ពេលដែលអ្នកគាំទ្រវង្សយាទវៈបានស្ថិតនៅទីនោះរួច មានព្រះឥសីព្រាហ្មណ៍ដ៏ឧត្តម គឺ សាលង្គាយនៈ ក៏ស្ថិតនៅទីនោះដែរ។

Verse 9

ममैवाराधनार्थाय भ्रमते स दिशो दश ॥ पुत्रार्थं स तपस्तेपे मेरुशृङ्गे समाहितः ॥

ដើម្បីបូជាខ្ញុំតែមួយគត់ គាត់បានធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ទិសទាំងដប់។ ដើម្បីសុំបានបុត្រ គាត់បានធ្វើតបស្យា ដោយផ្តោតចិត្តលើកំពូលភ្នំមេរុ។

Verse 10

ईश्वरेण समं पूर्वं सर्वयोगेश्वरं स्थितम् ॥ न च पश्यति मां देवि मार्गमाण इतस्ततः ॥

កាលពីមុន ទោះបីឈររួមជាមួយព្រះឥશ્વរ—អធិបតីនៃយោគៈទាំងអស់—ឱ ទេវី ក៏គេមិនឃើញខ្ញុំទេ ខណៈដែលស្វែងរកទៅមកគ្រប់ទិស។

Verse 11

ईश्वरेण समं पूर्वमहमासं वसुन्धरे ॥ तस्यैव तप्यमानस्य सालङ्कायनकस्य ह ॥

កាលពីមុន ឱ វសុន្ធរា ខ្ញុំបាននៅរួមជាមួយព្រះឥશ્વរ; ពិតប្រាកដ ទាក់ទងនឹងសាលង្គាយនៈនោះឯង ដែលកំពុងប្រតិបត្តិតបៈ។

Verse 12

तस्मिन्क्षेत्रे हरो देवो मत्स्व रूपेण संयुतः ॥ शालग्रामे गिरौ तस्मिञ्छिलारूपेण तिष्ठति ॥

នៅក្នុងដែនបរិសុទ្ធនោះ ព្រះហរៈ—ដែលភ្ជាប់ជាមួយរូបរបស់ខ្ញុំ—ស្ថិតនៅលើភ្នំសាលក្រាមនោះ ក្នុងរូបជាថ្ម។

Verse 13

अहं तिष्ठामि तत्रैव गिरिरूपेण नित्यशः ॥ तस्मिञ्छिलाः समग्रास्तु मत्स्वरूपा न संशयः ॥

ខ្ញុំក៏ស្ថិតនៅទីនោះដែរ ជានិច្ចក្នុងរូបភ្នំ; ហើយថ្មទាំងអស់នៅទីនោះ សុទ្ធតែជារូបរបស់ខ្ញុំទាំងស្រុង—គ្មានសង្ស័យឡើយ។

Verse 14

पूजनीयाः प्रयत्नेन किंपुनश्चक्रलाञ्छिताः ॥ लिङ्गरूपेण च हरस्तत्र देवालये गिरौ ॥

ថ្មទាំងនោះគួរត្រូវបានបូជាដោយការខិតខំ—ហើយថ្មដែលមានសញ្ញាចក្រ កាន់តែគួរបូជាជាង; ហើយព្រះហរៈក៏ស្ថិតនៅទីនោះ ក្នុងទេវាល័យលើភ្នំនោះ ក្នុងរូបលិង្គ។

Verse 15

शिवनाभाः शिलास्तत्र चक्रनाभास्तथा शिलाः ॥ सोमेश्वराधिष्ठितस्तु शिवरूपो गिरिः स्मृतः

នៅទីនោះមានថ្មដែលមាន “ផ្ចិតដូចព្រះសិវៈ” ហើយក៏មានថ្មដែលមាន “ផ្ចិតដូចកង់ចក្រ” ផងដែរ។ ភ្នំនោះដែលមានព្រះសោមេឝ្វរៈជាអធិបតី ត្រូវបានចងចាំថាមានរូបជាព្រះសិវៈ។

Verse 16

सोमेन तत्र संस्थाप्य स्वनाम्ना लिङ्गमुत्तमम् ॥ वर्षाणां तु सहस्रं वै स्वशापस्य निवृत्तये

នៅទីនោះ ព្រះសោមៈបានស្ថាបនាលិង្គដ៏ឧត្តម ដែលមាននាមតាមព្រះអង្គឯង; ហើយពិតប្រាកដអស់រយៈពេលមួយពាន់ឆ្នាំ—ដើម្បីឲ្យបណ្តាសារបស់ព្រះអង្គផុតទៅ។

Verse 17

ततः शापाद्विनिर्मुक्तः तेजसा च परिप्लुतः ॥ स्वकं तेजोबलं प्राप्य तुष्टाव गिरिजा पतिम्

បន្ទាប់មក ព្រះសោមៈបានរួចផុតពីបណ្តាសា ហើយត្រូវបានពន្លឺតេជៈគ្របដណ្តប់; ពេលបានទទួលកម្លាំងតេជៈរបស់ខ្លួនវិញ ព្រះអង្គបានសរសើរព្រះអម្ចាស់នៃគិរិជា (បារវតី)។

Verse 18

सोमेश्वराच्च वरदमाविर्भूतं त्र्यम्बकम्

ហើយពីព្រះសោមេឝ្វរៈ ព្រះត្រ្យម્બក (ព្រះសិវៈ) អ្នកប្រទានពរ បានបង្ហាញព្រះអង្គ។

Verse 19

शशाङ्कशेखरं दिव्यं सर्वदेवनमस्कृतम् ॥ पिनाकपाणिं देवेशं भक्तानामभयप्रदम्

ព្រះអង្គមានព្រះចន្ទជាមកុដ ដ៏ទិព្យ និងភ្លឺរលោង ជាទីគោរពនមស្ការ​របស់ទេវទាំងអស់; កាន់ពិនាកៈក្នុងព្រះហស្ត ជាព្រះអម្ចាស់នៃទេវទាំងឡាយ ប្រទានអភ័យដល់អ្នកសក្ការៈ។

Verse 20

त्रिशूलिनं डमरुणा लसद्धस्तं वृषध्वजम् ॥ नानामुखैर्गणैर्जुष्टं नानारूपैर्भयानकैः

ព្រះអង្គអ្នកកាន់ត្រីសូល មានព្រះហស្តភ្លឺរលោងកាន់ឌមរុ មានសញ្ញាទង់គោ (វ្រឹសធ្វជ); ត្រូវបានអមដោយពួកគណៈមានមុខជាច្រើន មានរូបរាងនានា គួរឲ្យកោតខ្លាច។

Verse 21

त्रिपुरघ्नं महाकालमन्धकादिनिषूदनम् ॥ गजाजिनावृतं स्थाणुं व्याघ्रचर्मविभूषितम्

ព្រះអង្គជាអ្នកសម្លាប់ត្រីបុរៈ ជាមហាកាល ជាអ្នកបំផ្លាញអន្ធកៈ និងអ្នកដទៃ; ព្រះស្ថានុអចល ឆ្លុះពាក់ស្បែកដំរី តុបតែងដោយស្បែកខ្លា។

Verse 22

नागभोगोपवीतं च रुद्रमालाधरं प्रभुम् ॥ अरूपमपि सर्वेशं भक्तेच्छोपात्तविग्रहम्

ព្រះអង្គពាក់ខ្សែពស់ជាអុបវីតសក្ការៈ ពាក់មាលារុទ្រាក្ស ជាព្រះម្ចាស់; ទោះជាអរូបក៏ជាព្រះអធិបតីសកល ប៉ុន្តែទទួលយករូបកាយតាមបំណងអ្នកសក្ការៈ។

Verse 23

वह्निसोमार्क नयनं मनोवाचामगोचरम् ॥ जटाजूटप्रकटितं गङ्गासम्मार्ज्जितांहसम्

ព្រះអង្គមានព្រះនេត្រជាភ្លើង ព្រះចន្ទ និងព្រះអាទិត្យ; លើសពីការឈានដល់នៃចិត្ត និងពាក្យ; បង្ហាញដោយព្រះជដាជូតជាចង្កោម; បាបត្រូវបានលាងសម្អាតដោយទន្លេគង្គា។

Verse 24

कैलासनिलयं शम्भुं हिमाचलकृताश्रमम् ॥ एवं स्तुतस्तदा शम्भुरिन्दुं वचनमब्रवीत्

ព្រះសម្ភូ អ្នកស្នាក់នៅកៃលាសា ដែលអាស្រមត្រូវបានបង្កើតលើភ្នំហិមាល័យ—ពេលត្រូវបានសរសើរដូច្នេះហើយ ព្រះសម្ភូបានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ឥន្ទុ (សោម)។

Verse 25

वरं वरय भद्रं ते यत्ते मनसि वर्तते ॥ दुर्लभं दर्शनं यस्मात् प्राप्तवानसि गोपते ॥

ឱ កោបតិ សូមសេចក្តីមង្គលមានដល់អ្នក; ចូរជ្រើសពរ តាមអ្វីដែលមានក្នុងចិត្តអ្នក។ ព្រោះអ្នកបានទទួលទស្សនៈដ៏កម្រណាស់ ដែលពិបាករកបាន។

Verse 26

सोम उवाच ॥ वरं ददासि चेद्देव मम लिङ्गे सदा वस ॥ एतल्लिङ्गस्य भक्तानां पूरयस्व मनोरथम् ॥

សោមបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះទេវៈ ប្រសិនបើព្រះអង្គប្រទានពរ សូមព្រះអង្គស្នាក់នៅជានិច្ចក្នុងលិង្គរបស់ខ្ញុំ។ សូមបំពេញបំណងប្រាថ្នារបស់អ្នកគោរពបូជាលិង្គនេះ»។

Verse 27

देवदेव उवाच ॥ विष्णुसान्निध्यमप्यत्र सदैव निवसाम्यहम् ॥ विशेषतस्त्वदीयेऽस्मिन्नद्यप्रभृतिगोपते ॥

ទេវទេវៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «នៅទីនេះ ខ្ញុំស្នាក់នៅជានិច្ច ដោយមានសាន្និធ្យៈ (វត្តមានជិតស្និទ្ធ) របស់ព្រះវិṣṇu ផងដែរ។ ហើយជាពិសេស ចាប់ពីថ្ងៃនេះតទៅ ឱ កោបតិ ខ្ញុំនឹងស្នាក់នៅក្នុង (លិង្គ) ដែលជារបស់អ្នកនេះ»។

Verse 28

वरान्दास्यामि भद्रं ते देवानामपि दुर्लभान् ॥ सालङ्कायनकाख्यस्य मुनेस्तपसो बलात् ॥

សូមសេចក្តីមង្គលមានដល់អ្នក; ខ្ញុំនឹងប្រទានពរ​ដល់អ្នក—ពរ​ដែលសូម្បីតែទេវតាក៏ពិបាកទទួលបាន—ដោយអំណាចនៃតបៈ (ការតបស្យា) របស់មុនីដែលមាននាមថា សាលង្គាយនកៈ។

Verse 29

विष्णुना सह सम्मन्त्र्य स्थितावावां कलानिधे ॥ शालग्रामगिरिर्विष्णुरहं सोमेश्वराभिधः ॥

ឱ កលានិធិ (ព្រះចន្ទ) បន្ទាប់ពីពិភាក្សារួមជាមួយព្រះវិṣṇu យើងទាំងពីរបានស្ថិតនៅទីនេះ។ ភ្នំឈ្មោះ សាលិគ្រាម គឺព្រះវិṣṇu ហើយខ្ញុំត្រូវបានគេស្គាល់ដោយនាមថា សោមេឝ្វរៈ។

Verse 30

तयोः पर्वतयोऱ्या वै शिला विष्णुशिवाभिधा ॥ रेवया च कृतं पूर्वं तपः शिवसुतुष्टिदम् ॥

ថ្មដែលស្ថិតនៅជាប់នឹងភ្នំទាំងពីរនោះ ពិតប្រាកដហៅថា «វិṣṇុ–សិវៈ»។ ហើយកាលពីមុន ព្រះនាងរេវា បានបំពេញតបៈ ដែលធ្វើឲ្យព្រះសិវៈពេញព្រះហឫទ័យ។

Verse 31

मम त्वत्सदृशः पुत्रो भूयादिति मनीषया ॥ अहं कस्यापि न सुतः किं करोमीति चिन्तयन् ॥

ដោយបំណងថា «សូមឲ្យខ្ញុំមានកូនប្រុសដូចព្រះអង្គ» នាងបានអធិស្ឋាន/ប្រព្រឹត្ត។ (គាត់គិតថា) «ខ្ញុំមិនមែនជាកូនប្រុសរបស់អ្នកណាទេ—តើខ្ញុំត្រូវធ្វើដូចម្តេច?» ដូច្នេះគាត់បានគិត។

Verse 32

रेवायास्तु वरो देयस्त्ववश्यं मृगलाञ्छन ॥ निश्चित्यैवं तदा प्रोक्तः प्रसन्नेनान्तरात्मना ॥

ឱ ព្រះអង្គអ្នកកាន់សញ្ញារូបក្តាន់! ត្រូវតែប្រទានពរ​ដល់រេវា​ដោយពិត។ ក្រោយពេលសម្រេចចិត្តដូច្នេះហើយ ព្រះអង្គបានមានព្រះហឫទ័យស្ងប់សុខខាងក្នុង ហើយទើបមានព្រះបន្ទូល។

Verse 33

लिङ्गरूपेण ते देवि गजाननपुरस्कृतः ॥ गर्भे तव वसिष्यामि पुत्रो भूत्वा शिवप्रिये ॥

ឱ ទេវី! ក្នុងរូបលិង្គ ដោយមានគជាននៈជាអ្នកនាំមុខ/ជាអ្នករួមដំណើរ ព្រះអង្គនឹងស្ថិតនៅក្នុងគភ៌របស់អ្នក ក្លាយជាកូនប្រុស—ឱ អ្នកជាទីស្រឡាញ់របស់ព្រះសិវៈ!

Verse 34

मम त्वमपरा मूर्तिः ख्याता जलमयी शिवा ॥ शिवशक्तिविभेदेन आवामेकत्रसंस्थितौ ॥

អ្នកគឺជាមូរតិមួយទៀតរបស់ព្រះអង្គ ដែលល្បីថា «សិវា​មានសភាពជាទឹក»។ ដោយការបែងចែករវាងសិវៈ និង សក្តិ ពួកយើងទាំងពីរ ស្ថិតរួមគ្នានៅទីតាំងតែមួយ។

Verse 35

एवं दत्तवरा रेवा मत्सान्निध्यमिहागता ॥ रेवाखण्डमिति ख्यातं ततः प्रभृति गोपते ॥

ដូច្នេះ នាងរេវា បន្ទាប់ពីទទួលពរ បានមកដល់ទីនេះក្នុងសាន្និធ្យរបស់ខ្ញុំ; ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃអ្នកគោលេี้ยង វាត្រូវបានគេហៅថា «រេវាខណ្ឌ»។

Verse 36

गण्डक्यापि पुरा तप्तं वर्षाणामयुतं विधो ॥ शीर्णपर्णाशनं कृत्वा वायुभक्षा अप्यनन्तरम् ॥

ឱ មុនីដ៏ប្រាជ្ញា កណ្ឌគីកាលពីមុនក៏បានធ្វើតបៈអស់ដប់ពាន់ឆ្នាំ; ដំបូងរស់ដោយបរិភោគស្លឹកស្ងួត ហើយបន្ទាប់មកសូម្បីតែរស់ដោយខ្យល់តែប៉ុណ្ណោះ។

Verse 37

उवाच मधुरं वाक्यं प्रीतः प्रणतवत्सलः ॥ गण्डकि त्वां प्रसन्नोऽस्मि तपसा विस्मितोऽनघे ॥

ដោយព្រះហឫទ័យពេញចិត្ត និងមានមេត្តាចំពោះអ្នកដែលកោតគោរពក្បាលចុះក្រាប ព្រះองค์បានមានព្រះបន្ទូលផ្អែមល្ហែមថា៖ «ឱ កណ្ឌគី ខ្ញុំពេញចិត្តចំពោះអ្នក; ដោយតបៈរបស់អ្នក ខ្ញុំភ្ញាក់ផ្អើលណាស់ ឱ អ្នកគ្មានកំហុស»។

Verse 38

अनविच्छिन्नया भक्त्या वरं वरय सुव्रते ॥ किं देयं तद्वदस्वाशु प्रीतोऽस्मि वरवर्णिनि ॥

«ដោយភក្តិដែលមិនដាច់ខាត ឱ អ្នកប្រកាន់វត្ដល្អ ចូរជ្រើសពរមួយ។ ចូរប្រាប់ឲ្យឆាប់ថា ត្រូវប្រទានអ្វី; ឱ អ្នកមានអវយវៈស្រស់ស្អាត ខ្ញុំពេញចិត្តហើយ»។

Verse 39

गण्डक्यपि पुरा दृष्ट्वा शंखचक्रगदाधरम् ॥ दण्डवत्प्रणता भूत्वा ततः स्तोतुं प्रचक्रमे ॥

បន្ទាប់មក កណ្ឌគីបានឃើញព្រះองค์ដែលកាន់ស័ង្ខ ចក្រ និងគទា ហើយបានក្រាបដណ្តប់ដូចដំបង (ដណ្ឌវត) រួចចាប់ផ្តើមសរសើរព្រះองค์។

Verse 40

अहो देव मया दृष्टो दुर्दर्शो योगिनामपि ॥ त्वया सर्वमिदं सृष्टं जगत्स्थावरजङ्गमम् ॥

ឱ ព្រះដ៏ទេវៈ! ខ្ញុំបានឃើញព្រះអង្គហើយ—ព្រះអង្គដែលសូម្បីយោគីក៏ពិបាកនឹងបានឃើញ។ ដោយព្រះអង្គ ទាំងលោកនេះត្រូវបានបង្កើតឡើង ទាំងអចល និងចល។

Verse 41

तदनु त्वं प्रविष्टोऽसि पुरुषस्तेन चोच्यते ॥ त्वल्लीलोन्मीलिते विश्वे कः स्वतन्त्रोऽस्ति वै पुमान् ॥

បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបានចូលទៅក្នុងនោះ; ដូច្នេះហើយទើបហៅព្រះអង្គថា «បុរុស»។ ក្នុងសកលលោកដែលបើកបង្ហាញដោយលីឡារបស់ព្រះអង្គ តើមនុស្សណាអាចឯករាជ្យពិតប្រាកដបាន?

Verse 42

अनाद्यन्तमपर्यन्तं यद्ब्रह्म श्रुतिबोधितम् ॥ तदेव त्वं महाविष्णो यस्त्वां वेद स वेदवित् ॥

ព្រះព្រហ្ម (Brahman) ដែលគ្មានដើមគ្មានចុង និងលើសពីគ្រប់ព្រំដែន ដូចដែលស្រុតិ (វេដ) ប្រាប់បង្រៀន—នោះហើយជាព្រះអង្គឯង ឱ មហាវិષ્ણុ។ អ្នកណាដឹងព្រះអង្គ អ្នកនោះជាអ្នកដឹងវេដពិត។

Verse 43

तवैवाद्या जगन्माता या शक्तिः परमा स्मृता ॥ तां योगमायां प्रकृतिं प्रधानमिति चक्षते ॥

ជារបស់ព្រះអង្គឯង គឺមានមាតាពិភពលោកដើមកំណើត ដែលត្រូវបានចងចាំក្នុងស្ម្រឹតិថាជា «សក្តិ» អធិក។ នាងត្រូវបានហៅថា យោគមាយា ប្រាក្រឹតិ និងប្រធានផងដែរ។

Verse 44

निर्गुणः पुरुषोऽव्यक्तश्चित्स्वरूपो निरञ्जनः ॥ आनन्दरूपः शुद्धात्मा ह्यकर्त्ता निर्विकारकः ॥

បុរុសគឺលើសពីគុណទាំងឡាយ (និរគុណ) មិនបង្ហាញ (អវ្យក្ត) មានសភាពជាចិត្ត (ចិត) និងគ្មានមលិន។ ព្រះអង្គជារូបនៃអានន្ទ ជាអាត្មាបរិសុទ្ធ; ពិតប្រាកដគ្មានអ្នកធ្វើ និងគ្មានការប្រែប្រួល។

Verse 45

स्वां योगमायामाविश्य कर्तृत्वं प्राप्तवानसि ॥ प्रकृत्या सृज्यमानेऽस्मिन्द्रष्टा साक्षी निगद्यते ॥

ដោយចូលទៅក្នុងយោគមាយារបស់ព្រះអង្គផ្ទាល់ ព្រះអង្គបានទទួលស្ថានភាពជាអ្នកប្រតិបត្តិ។ ទោះយ៉ាងណា ពេលសೃષ્ટិប្រព្រឹត្តតាមប្រក្រឹតិ ព្រះអង្គត្រូវបានហៅថា ជាអ្នកឃើញ និងជាសាក្សី។

Verse 46

स्फटिके हि यथा स्वच्छे जपा कुसुमरागतः ॥ प्रकाश्यते त्वप्रकाशाज्ज्योतीरूपं नतास्मि तत् ॥

ដូចពណ៌ផ្កាជបា បង្ហាញឡើងក្នុងស្វតិកស្អាតបរិសុទ្ធ ដូច្នោះដែរ ដោយពន្លឺបំភ្លឺរបស់ព្រះអង្គ រូបព្រះអង្គជាពន្លឺត្រូវបានបង្ហាញ; ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំចំពោះរូបនោះ។

Verse 47

ब्रह्मादयोऽपि कवयो न विदन्ति यथार्थतः ॥ तत्कथं वेद्म्यहं मूढा तव रूपं निरञ्जनम् ॥

សូម្បីតែព្រះព្រហ្ម និងព្រះឥសីកវីទាំងឡាយ ក៏មិនដឹងតាមពិតប្រាកដទេ។ ដូច្នេះ ខ្ញុំដែលវង្វេងល្ងង់ នឹងដឹងរូបព្រះអង្គដ៏និរ៉ញ្ជនៈ (គ្មានមល) ដូចម្តេចបាន?

Verse 48

मूढस्य जगतो मध्ये स्थिता किञ्चिदजानती ॥ त्वया धृता कृता चास्मि योग्यायोग्यमविन्दती ॥

ស្ថិតនៅកណ្ដាលលោកដែលវង្វេង មិនសូវដឹងអ្វី ខ្ញុំត្រូវបានព្រះអង្គគាំទ្រ និងបង្កើតឡើង; ទោះយ៉ាងណា ខ្ញុំនៅតែជួបប្រទះទាំងអ្វីដែលសម និងអ្វីដែលមិនសម។

Verse 49

तेन लोके महत्त्वं च त्वत्प्रसादेन चैषिता ॥ ययाचेऽज्ञातयोदार तन्मे दातुं त्वमर्हसि ॥

ដូច្នេះ ដោយព្រះគុណរបស់ព្រះអង្គ ខ្ញុំបានប្រាថ្នាមហិមា​ក្នុងលោក។ ឱ ព្រះអង្គដ៏ឧត្តម និងសប្បុរស ខ្ញុំបានសុំដោយអវិជ្ជា; ទោះយ៉ាងណា ព្រះអង្គគួរប្រទានវាឲ្យខ្ញុំ។

Verse 50

दयालुरसि दीनेषु नेति मां न वद प्रभो ॥ ततः प्रोवाच भगवान्देवि यद्यत्त्वमिच्छसि ॥

ឱ​ព្រះអម្ចាស់ ព្រះองค์មានព្រះមហាករុណាចំពោះអ្នកទុក្ខលំបាក សូមកុំមានព្រះបន្ទូលថា ‘ទេ’ ចំពោះខ្ញុំ។ បន្ទាប់មក ព្រះមានព្រះភាគមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ​ទេវី អ្វីក៏ដោយដែលនាងប្រាថ្នា…»

Verse 51

तद्याचय वरारोहे अदेयमपि सर्वथा ॥ यद्दुर्लभं मनुष्याणां शीघ्रं याचय मां प्रति ॥

ដូច្នេះ ឱ​នាងមានត្រគាកស្រស់ស្អាត ចូរសុំពរ​ពីខ្ញុំ ទោះបីជារឿងណាមួយត្រូវចាត់ថា ‘មិនគួរផ្តល់’ ក៏ដោយ។ អ្វីដែលមនុស្សរកបានលំបាក ចូរសុំខ្ញុំឲ្យឆាប់។

Verse 52

मद्दर्शनमनु प्राप्य को वा अपूर्णो मनोरथः ॥ ततो हिमांशो सा देवी गण्डकी लोकतारिणी ॥

ក្រោយបានទទួលទស្សនៈរបស់ខ្ញុំ តើបំណងណាអាចនៅមិនសម្រេចបាន? បន្ទាប់មក ឱ​អ្នកដូចព្រះចន្ទ ទេវីនោះ—គណ្ឌកី អ្នកសង្គ្រោះលោកទាំងឡាយ—បានលេចមក។

Verse 53

प्राञ्जलिः प्रणता भूत्वा मधुरं वाक्यमब्रवीत् ॥ यदि देव प्रसन्नोऽसि देयो मे वाञ्छितो वरः ॥

ដោយប្រណមដៃ និងកោតគោរពក្រាបបង្គំ នាងបាននិយាយពាក្យផ្អែមថា៖ «ឱ​ព្រះទេវៈ ប្រសិនបើព្រះองค์ពេញព្រះហឫទ័យ សូមប្រទានពរដែលខ្ញុំប្រាថ្នា​ដល់ខ្ញុំ»

Verse 54

मम गर्भगतो भूत्वा विष्णो मत्पुत्रतां व्रज ॥ ततः प्रसन्नो भगवान्श्चिन्तयामास गोपते ॥

«សូមព្រះវិṣṇu ចូលមកក្នុងគភ៌របស់ខ្ញុំ ហើយក្លាយជាកូនប្រុសរបស់ខ្ញុំ»។ បន្ទាប់មក ព្រះមានព្រះភាគដែលពេញព្រះហឫទ័យ បានពិចារណា—ឱ​កោបតិ (អ្នកអភិរក្ស)។

Verse 55

इत्येवं कृपया देवो निश्चित्य मनसा स्वयम्॥ गण्डकीमवदत्प्रीतः शृणु देवि वचो मम॥

ដូច្នេះ ដោយព្រះមហាករុណា ព្រះទេវៈបានសម្រេចក្នុងចិត្តរបស់ព្រះអង្គឯង ហើយដោយសេចក្តីពេញចិត្ត បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់គណ្ឌកីថា «ឱ ទេវី សូមស្តាប់ព្រះវាចារបស់យើង»។

Verse 56

शालग्रामशिलारूपी तव गर्भगतः सदा॥ स्थास्यामि तव पुत्रत्वे भक्तानुग्रहकारणात्॥

«ដោយទទួលរូបជាសិលា សាលក្រាម យើងនឹងស្ថិតនៅក្នុងគភ៌របស់អ្នកជានិច្ច; ដើម្បីប្រទានអនុគ្រោះដល់អ្នកសក្ការៈ យើងនឹងស្ថិតជាកូនប្រុសរបស់អ្នក»។

Verse 57

मत्सान्निध्यान्नदीनां त्वमतिश्रेष्ठा भविष्यसि॥ दर्शनात्स्पर्शनात्स्नानात्पानाच्चैवावगाहनात्॥

«ដោយសារការស្និទ្ធស្នាលរបស់យើង អ្នកនឹងក្លាយជាអ្នកល្អឥតខ្ចោះបំផុតក្នុងចំណោមទន្លេទាំងឡាយ—ដោយបុណ្យផលនៃការមើលឃើញ ការប៉ះ ការងូត ការផឹក និងការចុះជ្រមុជក្នុងអ្នក»។

Verse 58

हरिष्यसि महापापं वाङ्मनःकायसम्भवम्॥ यः स्नास्यति विधानॆन देवर्षिपितृतर्पकः॥

«អ្នកនឹងបំបាត់មហាបាបដែលកើតពីពាក្យសម្តី ចិត្ត និងកាយ។ អ្នកណាដែលងូតតាមវិធីពិធីការត្រឹមត្រូវ ហើយធ្វើតර්បណៈជូនទេវតា ឥសី និងបិត្រ…»

Verse 59

तर्पयेत्स्वपितॄंश्चापि तारयित्वा दिवं नयेत्॥ स्वयं मम प्रियो भूत्वा ब्रह्मलोके गमिष्यति॥

«…គាត់គួរធ្វើតර්បណៈជូនបិត្ររបស់ខ្លួនផង; ដោយបានសង្គ្រោះពួកគេ គាត់នឹងនាំពួកគេទៅស្ថានសួគ៌។ ក្លាយជាអ្នកជាទីស្រឡាញ់របស់យើង គាត់ខ្លួនឯងនឹងទៅកាន់ព្រហ្មលោក»។

Verse 60

यदि त्वय्युत्सृजेत्प्राणान् मम कर्मपरायणः॥ सोऽपि याति मम स्थानं यत्र गत्वा न शोचति॥

បើអ្នកណាម្នាក់ដែលស្មោះត្រង់ចំពោះកិច្ចធម៌ និងបទបញ្ជារបស់យើង បោះបង់ជីវិតនៅក្នុងអ្នក នោះគាត់ក៏ទៅដល់ព្រះធាមរបស់យើង; ដល់ទីនោះហើយ គាត់មិនសោកស្តាយទៀតឡើយ។

Verse 61

एवं दत्त्वा वरान्देव्यै तत्रैवान्तरधीयत॥ ततः प्रभृति तिष्ठामः क्षेत्रेऽस्मिञ्छशलाञ्छन॥

ដូច្នេះ ក្រោយពេលប្រទានពរ​ដល់ព្រះនាងទេវីហើយ ព្រះองค์ក៏អន្តរធាននៅទីនោះឯង។ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក យើងស្ថិតនៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធនេះ ឱ អ្នកមានសញ្ញាក្រពើ… (សសលាញ្ឆន)។

Verse 62

अहं च भगवान्विष्णुर्भक्तेच्छोपात्तविग्रहः॥ एवमुक्त्वा द्विजपतिमन्वगृह्णाद्धरः प्रभुः॥

«ហើយខ្ញុំគឺព្រះភគវាន វិស្ណុ ដែលទទួលយករូបកាយតាមបំណងរបស់ភក្តា»។ ព្រះអម្ចាស់ ហរិ បានមានព្រះបន្ទូលដូច្នេះ ហើយបន្ទាប់មកទ្រង់ទទួល និងអនុគ្រោះដល់មេដឹកនាំនៃទ្វិជៈ។

Verse 63

प्रभासयन्नुडुपतेरङ्गानि प्रममार्ज ह॥ शङ्करेण करेणापि नीरुजानि विधाय च॥

ព្រះองค์បានបំភ្លឺអវយវៈរបស់ម្ចាស់នៃតារា (ចន្ទ្រ) ហើយជូតសម្អាតឲ្យស្អាត; ហើយដោយដៃរបស់ព្រះសង្ករៈផងដែរ ទ្រង់បានធ្វើឲ្យវារួចផុតពីជំងឺ។

Verse 64

रावणेन प्रकटिता जलधारा अतिपुण्यदा॥ बाणगङ्गेति विख्याता या स्नाता चाघहारिणी॥

ស្ទឹងទឹកដែលរាវណៈបានបង្ហាញឲ្យកើតឡើងនេះ ជាអ្នកប្រទានបុណ្យដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។ វាល្បីឈ្មោះថា «បាណ-គង្គា»; អ្នកណាអង្គុយងូតក្នុងនោះ គេថាអាចលុបបាបបាន។

Verse 65

सोमेशात्पूर्व दिग्भागे रावणस्य तपोवनम् ॥ यत्र स्थित्वा त्रिरात्रेण तपसः फलमश्रुते ॥

នៅទិសខាងកើតនៃ សោមេឝ មានព្រៃតបោវនរបស់ រាវណៈ; អ្នកស្នាក់នៅទីនោះបីយប់ គេថានឹងទទួលបានផលនៃតបៈ (ការប្រតិបត្តិអស្កេស)។

Verse 66

यत्र नृत्येन देवेशस्तुष्टस्तस्मै वरं ददौ ॥ तेन रावणनृत्येन प्रख्यातो नर्त्तनाचलः ॥

នៅទីនោះ ដោយការរាំរបស់គាត់ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយបានពេញព្រះហឫទ័យ ហើយប្រទានពរ; ដោយសាររាំរបស់ រាវណៈ នោះ ភ្នំនោះបានល្បីថា ‘នរត្តនាចល’ (ភ្នំរាំ)។

Verse 67

स्नात्वा तु बाणगङ्गायां दृष्ट्वा बाणेश्वरं प्रभुम् ॥ गङ्गास्नानफलं प्राप्य मोदते देववद्दिवि ॥

បន្ទាប់ពីងូតទឹកបរិសុទ្ធនៅ បាណគង្គា ហើយបានទស្សនាព្រះអម្ចាស់ បាណេឝ្វរៈ គេនឹងទទួលបានបុណ្យផលដូចងូតទឹកនៅ គង្គា ហើយរីករាយនៅសួគ៌ដូចទេវតា។

Verse 68

सालङ्कायनकोऽप्याशु क्षेत्रे तस्मिन्परं मम ॥ शालग्रামে महातीव्रमास्थितं परमं तपः ॥

ហើយ សាលង្គាយនៈ ក៏បានប្រញាប់ នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធដ៏ប្រសើររបស់ខ្ញុំនោះ នៅ ឝាលក្រាម ប្រតិបត្តិតបៈដ៏ឧត្តម—ខ្លាំងក្លា និងតឹងរឹងយ៉ាងខ្លាំង។

Verse 69

अन्यच्च ते प्रवक्ष्यामि परं गुह्यं वसुन्धरे ॥ तप्यतस्तस्य तु मुने रीश्वरेण समं सुतम् ॥

ហើយខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នកអំពីរឿងមួយទៀត ដែលសម្ងាត់បំផុត ឱ វសុន្ធរា: ខណៈដែលមុនីនោះបន្តប្រតិបត្តិតបៈ គាត់បានប្តេជ្ញាចិត្តចង់បានកូនប្រុសមួយ ដែលស្មើនឹង ព្រះឥឝ្វរៈ។

Verse 70

प्राप्यामिति परं भावं ज्ञात्वा देवो महेश्वरः ॥ सुन्दरं त्वपरं रूपं धृत्वा दृष्टिसुखावहम् ॥

ដោយដឹងនូវបំណងដ៏ឧត្តមថា «ខ្ញុំនឹងទទួលបានកូនប្រុសដូច្នេះ» ព្រះមហេស្វរៈបានសម្របសម្រួលយករូបមួយទៀតដ៏ស្រស់ស្អាត ដែលផ្តល់សេចក្តីរីករាយដល់ការមើលឃើញ។

Verse 71

सालङ्कायनपुत्रत्वं योगमायामुपाश्रितः ॥ प्राप्तोऽपि तं न जानाति दक्षिणं पाश्वर्मास्थितः ॥

ដោយពឹងផ្អែកលើយោគមាយា ព្រះองค์បានទទួលស្ថានភាពជាកូនប្រុសរបស់សាលង្គាយន; ទោះជាយ៉ាងណា ព្រះមុនីមិនស្គាល់ទេ ព្រោះព្រះองค์ឈរនៅខាងស្តាំ។

Verse 72

मायायोगबलोपेतस्त्र्यक्षो वै शूलपाणिधृक् ॥ रूपवान् गुणवांश्चैव वपुषादित्यसन्निभः ॥

ព្រះองค์ប្រកបដោយអំណាចនៃមាយា និងយោគៈ ជាព្រះត្រីនេត្រ និងកាន់ត្រីសូលក្នុងព្រះហស្ត; ព្រះองค์មានរូបសម្បត្តិ និងគុណធម៌ ព្រះកាយភ្លឺរលោងដូចព្រះអាទិត្យ។

Verse 73

उत्तिष्ठ मुनि शार्दूल सफलस्ते मनोरथः ॥ त्वद्दक्षिणाङ्गाज्जातोऽस्मि पुत्रस्ते शाधि मां प्रभो ॥

«ចូរលើកឡើង មុនីសារទូល! បំណងរបស់អ្នកបានសម្រេចហើយ។ ពីអង្គខាងស្តាំរបស់អ្នក ខ្ញុំបានកើតជាកូនប្រុសរបស់អ្នក—ឱ ព្រះអម្ចាស់ សូមបង្រៀនខ្ញុំ»។

Verse 74

त्वया तपः समारब्धमीश्वरेण समं सुतम् ॥ प्राप्स्यामिति ततो मह्यं सदृशोऽन्यो न कश्चन ॥

«អ្នកបានចាប់ផ្តើមតបស្យា ដោយបំណងថា ‘ខ្ញុំនឹងទទួលបានកូនប្រុសស្មើនឹងព្រះឥស្វរៈ’; ដូច្នេះ សម្រាប់ខ្ញុំ មិនមានអ្នកណាដែលអាចប្រៀបបាននឹងអ្នកទេ»។

Verse 75

विचार्येति तवाहं वै जातोऽस्मि स्वयमेव च ॥ तपसाराधयन् देवं शङ्खचक्रगदाधरम्

ក្រោយពិចារណាដូច្នេះ ខ្ញុំបានកើតមកសម្រាប់អ្នកដោយពិត ដោយឆន្ទៈរបស់ខ្ញុំឯង។ ដោយតបៈ ខ្ញុំបានអារាធនាព្រះអម្ចាស់ អ្នកកាន់ស័ង្ខ ចក្រ និងគទា។

Verse 76

प्राप्तोऽसि परमां सिद्धिं त्वत्पुत्रोऽहं यतः स्थितः ॥ श्रुत्वा तन्नन्दिनो वाक्यं प्रहृष्टवदनो मुनिः

អ្នកបានសម្រេចសិទ្ធិដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត ព្រោះខ្ញុំឈរនៅទីនេះជាកូនប្រុសរបស់អ្នក។ ពេលស្តាប់ពាក្យរបស់នន្ទិន មុខមុនីភ្លឺរលោងដោយសេចក្តីរីករាយ។

Verse 77

विस्मितस्तु तदोवाच कथं नाद्यापि मे हरिः ॥ दृग्गोचरत्‍वमायाति जातं चेत्तपसः फलम्

ដោយអស្ចារ្យចិត្ត គាត់បាននិយាយថា «បើផលនៃតបៈរបស់ខ្ញុំបានកើតឡើងពិតមែន ហេតុអ្វីបានជាព្រះហរិមិនទាន់មកឲ្យខ្ញុំឃើញទៀត?»

Verse 78

यावत्तं न समीक्षिष्ये तावन्न विरतं तपः ॥ अहमत्रैव वत्स्यामि यावदच्युतदर्शनम्

ដរាបណាខ្ញុំមិនទាន់បានឃើញព្រះองค์ទេ តបៈរបស់ខ្ញុំនឹងមិនឈប់ឡើយ។ ខ្ញុំនឹងស្នាក់នៅទីនេះរហូតដល់បានទស្សនាព្រះអច្យុត។

Verse 79

त्वमपि योगेन मथुरां व्रज सत्वरम् ॥ मदाश्रमे तत्र पुण्ये धनं गोव्रजसङ्कुलम्

អ្នកក៏ចូរទៅកាន់មធុរា ដោយអំណាចយោគៈឲ្យរហ័ស។ នៅទីនោះ ក្នុងអាស្រមដ៏បរិសុទ្ធរបស់ខ្ញុំ មានទ្រព្យសម្បត្តិ—តំបន់ដែលពោរពេញដោយស្ថានទីលំនៅអ្នកគោបាលនៅគោវ្រាជ។

Verse 80

अमुष्यायणमादाय शीघ्रमत्र समानय

“ចូរយក អមុṣ្យាយណៈ ទៅជាមួយ ហើយប្រញាប់នាំគាត់មកទីនេះភ្លាមៗ”

Verse 81

ततस्त्वाज्ञां समादाय नन्दी सत्वरमाव्रजत् ॥ गत्वा च मथुरां तस्य ऋषेराश्रममीक्ष्य च

បន្ទាប់មក នន្ទី ទទួលព្រះបញ្ជា ហើយចេញដំណើរយ៉ាងប្រញាប់។ ទៅដល់មធុរា ហើយឃើញអាស្រមរបស់ឥសីនោះ រួចក៏បន្តធ្វើតាមសមគួរ។

Verse 82

सालङ्कायनशिष्योऽपि अमुष्यायणसंज्ञितः ॥ सर्वत्र कुशलं साधो प्रभावात्तु गुरोर्मम

“ខ្ញុំក៏ជាសិស្សរបស់ សាលង្គាយណៈ ដែរ ហៅថា អមុṣ្យាយណៈ។ ឱ សាធុ ដោយអានុភាពនៃគ្រូរបស់ខ្ញុំ ទីទាំងអស់សុទ្ធតែសុខសាន្តល្អប្រសើរ।”

Verse 83

गुरोश्च कुशलं ब्रूहि कुत्रास्ते स तपोधनः ॥ भवान् कुतः समायातः किमत्रागमकारणम्

“សូមប្រាប់ពីសុខសាន្តរបស់គ្រូផង។ តបោធនៈ អ្នកបួសសម្បូរតបៈនោះ ស្ថិតនៅទីណា? អ្នកមកពីណា ហើយហេតុអ្វីបានមកទីនេះ?”

Verse 84

तन्मे विस्तरतो ब्रूहि अर्घ्यश्चैवोपगृह्यताम् ॥ इत्युक्तः सोऽर्घ्यमादाय विश्रम्य च ततो गुरोः

“សូមប្រាប់ខ្ញុំដោយលម្អិត ហើយសូមទទួល អរឃ្យ នេះផង।” ពេលត្រូវបាននិយាយដូច្នេះ គាត់ទទួលអរឃ្យ ហើយសម្រាកបន្តិច បន្ទាប់មកទើបបន្តនិយាយអំពីគ្រូ។

Verse 85

वृत्तान्तं कथयामास त्वागमस्य च कारणम् ॥ ततस्तेनैव सहितो गोधनं तत्प्रगृह्य च ॥

គាត់បានរៀបរាប់ព្រឹត្តិការណ៍ទាំងមូល និងមូលហេតុនៃការមកដល់របស់អ្នកផងដែរ; បន្ទាប់មកដោយទៅជាមួយគាត់ គាត់បានប្រមូល “គោធន” (ទ្រព្យជាសត្វគោ) ហើយចេញដំណើរ។

Verse 86

दिनैः कतिपयैश्चैव गण्डकीतीरमाश्रितः ॥ शनैरुत्तीर्य च ततस्त्रिवेणीं प्राप्य हर्षितः ॥

បន្ទាប់ពីប៉ុន្មានថ្ងៃ គាត់បានទៅដល់ច្រាំងទន្លេគណ្ឌកី ហើយស្នាក់អាស្រ័យនៅទីនោះ; បន្ទាប់មកគាត់ឆ្លងទៅយឺតៗ ហើយពេលទៅដល់ត្រីវេណី ក៏មានសេចក្តីរីករាយ។

Verse 87

देविका नाम देवानां प्रभावाच्च तपस्यताम् ॥ नियमार्थं समुद्भूता गण्डक्याः मिलिता शुभा ॥

មានទន្លេមួយឈ្មោះ ទេវិកា កើតឡើងដោយអานุភាពនៃទេវតា និងព្រះតបស្វីទាំងឡាយ ដើម្បីគោលបំណងនៃ “និយម” (វិន័យធម៌) ហើយបានរួមចំណែកជាមង្គលជាមួយទន្លេគណ្ឌកី។

Verse 88

आश्रमादपरा चासीत्त्पुलस्त्यपुलहाश्रमात् ॥ गण्डक्या मिलिता सापि त्रिवेणी गण्डकीत्यभूत् ॥

មានស្ទឹងមួយទៀតផងដែរ ចេញពីអាស្រម—ពីអាស្រមរបស់ ពុលស្ត្យ និង ពុលហ; ស្ទឹងនោះក៏បានរួមជាមួយទន្លេគណ្ឌកី ហើយត្រីវេណីក៏ត្រូវបានគេស្គាល់ថា “គណ្ឌកី”។

Verse 89

कामिकं तन्महातीर्थं पितॄणामतिवल्लभम् ॥ तत्र स्थितं महालिङ्गं त्रिजलेश्वरसंज्ञितम् ॥

ទីរមណីយដ្ឋានបរិសុទ្ធដ៏ធំនោះមាននាម “កាមិក” ជាទីស្រឡាញ់យ៉ាងខ្លាំងរបស់ពិត្រ (បុព្វបុរស); នៅទីនោះមាន “មហាលិង្គ” មួយ ស្គាល់ដោយនាម “ត្រីជលេស្វរ”។

Verse 90

मुक्तिभुक्तिप्रदं देवि दर्शनादघनाशनम् ॥

ឱ ទេវី វាប្រទានទាំងមោក្សៈ និងផលនៃភោគសម្បត្តិលោកិយ; ដោយគ្រាន់តែបានឃើញ ក៏បាបត្រូវបានបំផ្លាញ។

Verse 91

वेणीमाधवनाम्ना अपि यत्र विष्णुः स्वयं स्थितः ॥ गङ्गा च यमुना चैव सरस्वत्यपरा नदी ॥

ទីនោះក៏ត្រូវហៅថា «វេណីមាធវ» ផងដែរ ជាទីដែលព្រះវិṣṇu ស្ថិតដោយព្រះអង្គឯង—នៅទីនោះមានទន្លេគង្គា យមុនា និងទន្លេមួយទៀតគឺ សរស្វតី។

Verse 92

सर्वेषां चैव देवानामृषीणां सरसामपि ॥ सर्वेषां चैव तीर्थानां समाजस्तत्र मे श्रुतः ॥

នៅទីនោះ ដូចដែលខ្ញុំបានឮ មានការប្រជុំរបស់ទេវតាទាំងអស់ របស់ឥសីទាំងអស់ ហើយសូម្បីតែស្រះទឹកបរិសុទ្ធទាំងឡាយ; ហើយក៏មានសមាគមនៃទីរថៈទាំងអស់នៅទីនោះដែរ។

Verse 93

यत्राप्लुता दिवं यान्ति मृता मुक्तिं प्रयान्ति च ॥ तीर्थराज इति ख्यातं तत्तीर्थं केशवप्रियम् ॥

កន្លែងដែលអ្នកបានងូតទឹកហើយទៅសួគ៌ ហើយអ្នកដែលស្លាប់ (នៅទីនោះ) ក៏ទៅដល់មោក្សៈ; ទីរថៈនោះល្បីថា «ទីរថរាជ» ជាទីស្រឡាញ់របស់កេសវ។

Verse 94

सैव त्रिवेणी विख्याता किमपूर्वां प्रशंससि ॥ एतद्गुह्यतमं प्रोक्तं त्वया विष्णो न संशयः ॥

ត្រីវេណីនោះឯងក៏ល្បីរួចហើយ—ហេតុអ្វីបានជាអ្នកសរសើរវាដូចជារឿងមិនធ្លាប់មាន? ឱ ព្រះវិṣṇu អាថ៌កំបាំងដ៏ជ្រាលជ្រៅនេះ អ្នកបានប្រកាសហើយ; គ្មានសង្ស័យទេ។

Verse 95

तत्कथ्यतां महाभाग लोकानां हितकाम्यया ॥ मय्यनुक्रोशबुद्ध्या च कृपां कुरु दयानिधे ॥

ឱ មហាភាគជាទីគោរព សូមប្រាប់រឿងនោះ ដោយប្រាថ្នាសុខសាន្តប្រយោជន៍ដល់លោកទាំងឡាយ។ ហើយដោយចិត្តអាណិតមេត្តាចំពោះខ្ញុំ សូមប្រទានព្រះគុណ ឱ និធិមេត្តាករុណា។

Verse 96

श्रीवराह उवाच ॥ शृणुष्व देवि भद्रं ते यद्गुह्यं परि पृच्छसि ॥ अत्र ते कीर्तयिष्यामि सेतिहासां कथां शुभाम् ॥

ព្រះស្រីវរាហៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «សូមស្តាប់ ឱ ទេវី; សូមសេចក្តីមង្គលមានដល់អ្នក។ អំពីរឿងសម្ងាត់ដែលអ្នកសួរ ខ្ញុំនឹងរៀបរាប់នៅទីនេះ ជាកថាសុភមង្គល ព្រមទាំងប្រវត្តិតាមប្រពៃណី»។

Verse 97

पुरा विष्णुस्तपस्तेपे लोकानां हितकाम्यया ॥ हिमालये गिरौ रम्ये देवतागणसेविते ॥

កាលពីបុរាណ ព្រះវិษ្ណុបានបំពេញតបស្យា ដោយប្រាថ្នាប្រយោជន៍ដល់លោកទាំងឡាយ នៅលើភ្នំហិមាល័យដ៏ស្រស់ស្អាត ដែលក្រុមទេវតាមកបម្រើគោរព។

Verse 98

ततो बहुतिथे काले याते सति तपस्यतः ॥ तीव्रं तेजः प्रादुरासीद्येन लोकाश्चराचराः ॥

បន្ទាប់មក កាលពេលយូរច្រើនបានកន្លងទៅ ខណៈព្រះអង្គកំពុងបំពេញតបស្យា ក៏មានពន្លឺដ៏ខ្លាំងក្លាបង្ហាញឡើង ដែលធ្វើឲ្យលោកទាំងចលនានិងអចលនាត្រូវបានប៉ះពាល់។

Verse 99

तस्योष्मणा समुद्भूतः स्वेदपूरस्तु गण्डयोः ॥ तेन जाता धुनी दिव्या लोकानामघहारिणी ॥

ដោយសារកម្តៅរបស់ព្រះអង្គ មានញើសហូរចេញជាច្រោះលើថ្ពាល់ទាំងពីរ។ ពីញើសនោះបានកើតជាទន្លេទេវីដ៏វិសុទ្ធ ដែលលាងបាបរបស់លោកទាំងឡាយ។

Verse 100

देवाः सर्वे ततो जग्मुर्ब्रह्माणं प्रति चोत्सुकाः ॥ पप्रच्छुः प्रभवं तस्य प्रणम्य च पुनःपुनः ॥

បន្ទាប់មក ព្រះទេវទាំងអស់បានទៅរកព្រះព្រហ្មដោយក្តីអន្ទះសារ ហើយក្រោយពេលកោតបូជាបន្ទាបខ្លួនម្តងហើយម្តងទៀត ក៏សួរអំពីប្រភពនៃពន្លឺ/ហេតុការណ៍អស្ចារ្យនោះ។

Verse 101

ब्रह्मापि हि न जानाति मोहितस्तस्य मायया ॥ ततो देवैः समं ब्रह्मा शङ्करं प्रत्युपस्थितः ॥

សូម្បីតែព្រះព្រហ្មក៏មិនដឹងដែរ ព្រោះត្រូវមាយារបស់ទ្រង់បំភាន់។ ដូច្នេះ ព្រះព្រហ្មជាមួយព្រះទេវទាំងឡាយ បានទៅជួបព្រះសង្គរ (Śaṅkara)។

Verse 102

तं दृष्ट्वा सहसा देवैः समेतं प्रत्युपस्थितम् ॥ पप्रच्छ तं महादेवस्तदामनकारणम् ॥

ព្រះមហាទេវបានឃើញព្រះព្រហ្មមកដល់ភ្លាមៗជាមួយព្រះទេវទាំងឡាយ ហើយឈរនៅមុខទ្រង់ ក៏សួរអំពីមូលហេតុនៃការមកដល់នោះ។

Verse 103

ब्रह्मा तं च महादेवं पप्रच्छ प्रणतः स्थितः ॥ अत्यद्भुतं महत्तेजश्चाद्भुतं किं महेश्वर ॥

ព្រះព្រហ្មឈរដោយកោតគោរព ហើយសួរព្រះមហាទេវថា៖ «ឱ ព្រះមហេស្វរ! មានតេជៈដ៏អស្ចារ្យ និងមហិមា បានលេចឡើង; អស្ចារ្យនេះជាអ្វី?»

Verse 104

येन प्रत्याहता क्ष्मा असौ जगद्व्यतिकरावहा ॥ किन्नु स्यात्कथमेतेत्स्यात्कश्चास्य प्रभवो विभो ॥

ដោយអ្វីបានជាផែនដីនេះដូចជាត្រូវវាយប្រហារ ហើយនាំមកនូវការរំខានដល់លោក—វាជាអ្វីពិតប្រាកដ វាកើតឡើងដូចម្តេច ហើយប្រភពរបស់វាជាអ្វី ឱ ព្រះវិភូ (អ្នកមានអានុភាព)?

Verse 105

शिवः क्षणं ततो ध्यात्वा ब्रह्माद्यान् प्रत्युवाच ह ।। महसोऽस्य समुत्पत्तिं महतो दर्शयामि वः ॥

ព្រះសិវៈបានសមាធិមួយភ្លែត ហើយឆ្លើយទៅព្រះព្រហ្មា និងទេវតាផ្សេងៗថា៖ «ខ្ញុំនឹងបង្ហាញដល់អ្នកទាំងអស់គ្នាអំពីកំណើតនៃពន្លឺដ៏មហិមានេះ និងមហិមាដែលពាក់ព័ន្ធជាមួយវា»។

Verse 106

जगाम देवसहितः सोमः सहगणः प्रभुः ।। यत्रास्ते भगवान् विष्णुर्महता तपसान्वितः ॥

ព្រះសោមៈជាព្រះអម្ចាស់ បានទៅជាមួយទេវតា និងពួកបរិវារ ទៅកាន់ទីកន្លែងដែលព្រះវិស្ណុជាព្រះភគវានស្ថិតនៅ ដោយប្រកបដោយតបៈដ៏មហិមា។

Verse 107

उवाच परमप्रीतस्तदा शम्भुः स्मयन्निव ।। तपस्यसि किमिच्छन्तस्त्वं कर्ता जगतां प्रभुः ॥

ពេលនោះ ព្រះសម្ភូមានព្រះហឫទ័យរីករាយយ៉ាងខ្លាំង ដូចជាកំពុងញញឹម ហើយមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ព្រះអង្គជាកម្មករ និងជាព្រះអម្ចាស់នៃលោកទាំងឡាយ តើព្រះអង្គធ្វើតបៈដោយប្រាថ្នាអ្វី?»

Verse 108

सर्वाधारोऽखिलाध्यक्षस्तत्किं यत्तव दुर्लभम् ।। एवमुक्तः प्रत्युवाच प्रणम्य जगतां प्रभुः ॥

«ព្រះអង្គជាគ្រឹះគាំទ្ររបស់សព្វវត្ថុ និងជាអធិបតីត្រួតពិនិត្យលើទាំងអស់—តើមានអ្វីដែលពិបាកឬកម្រសម្រាប់ព្រះអង្គទេ?» ពេលត្រូវបានមានព្រះបន្ទូលដូច្នេះ ព្រះអម្ចាស់នៃលោកទាំងឡាយបានក្រាបថ្វាយបង្គំ ហើយឆ្លើយតប។

Verse 109

त्वद्दर्शनममनुप्राप्य कृतार्थोऽस्मि जगत्पते ।

«ឱ ព្រះម្ចាស់នៃលោក (ជគត្បតិ) ក្រោយបានទទួលទស្សនៈរបស់ព្រះអង្គ ខ្ញុំបានសម្រេចគោលបំណង និងពេញបរិបូរណ៍ហើយ»។

Verse 110

शिव उवाच ।। मुक्तिक्षेत्रमिदं देव दर्शनादेव मुक्तिदम् ।। गण्डस्वेदोद्भवा यत्र गण्डकी सरितां वरा ॥

ព្រះសិវៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ ទេវៈ នេះជាក្សេត្រនៃមោក្សៈ; គ្រាន់តែបានឃើញក៏ប្រទានមោក្សៈ។ នៅទីនេះ ទន្លេគណ្ឌកី—ល្អឥតខ្ចោះក្នុងចំណោមទន្លេ—កើតចេញពីញើសលើថ្ពាល់ (គណ្ឌ)»។

Verse 111

भविष्यति न सन्देहो यस्या गर्भे भविष्यति ।। त्वयि स्थिते जगन्नाथे तव सान्निध्यकारणात् ॥

«មិនមានសង្ស័យឡើយ៖ អ្វីដែលនឹងកើតឡើងក្នុងគភ៌របស់នាង នឹងកើតឡើងជាក់ជាមិនខាន; ព្រោះឱ ព្រះជាម្ចាស់នៃលោក (ជគន្នាថ) អ្នកស្ថិតនៅទីនេះ ដោយហេតុនៃសាន្និធ្យរបស់អ្នក»។

Verse 112

अहं ब्रह्मा च देवाश्च ऋषिभिः सह केशव ।। सर्वे वेदाश्च यज्ञाश्च सर्वतीर्थानि चाप्युत ॥

«ឱ កេសវៈ ខ្ញុំគឺព្រះព្រហ្មា និងទេវតាទាំងឡាយជាមួយនឹងឥសីទាំងឡាយ—ទាំងវេទទាំងអស់ យជ្ញទាំងអស់ និងទីរថៈទាំងអស់ផងដែរ ឱ អច្យុត—សុទ្ធតែប្រមូលផ្តុំនៅទីនេះ»។

Verse 113

वसिष्यामः सदैवात्र गण्डक्यां जगतां पते ।। कार्त्तिकं सकलं मासं यः स्नास्यति नरः प्रभो ॥

«ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃសត្វលោកទាំងឡាយ យើងនឹងស្នាក់នៅទីនេះជានិច្ច នៅក្បែរទន្លេគណ្ឌកី។ ឱ ព្រះអម្ចាស់ បុរសណាដែលងូតទឹកពេញមួយខែកាត្តិកៈ, …»។

Verse 114

सर्वपापविनिर्मुक्तो मुक्तिभागी न संशयः ।। तीर्थानां परमं तीर्थं मङ्गलानां च मङ्गलम् ॥

«បានរួចផុតពីបាបទាំងអស់ គាត់ក្លាយជាអ្នកមានភាគក្នុងមោក្សៈ—គ្មានសង្ស័យឡើយ។ នេះជាទីរថៈដ៏ប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមទីរថៈទាំងឡាយ និងជាមង្គលដ៏មង្គលបំផុតក្នុងចំណោមមង្គលទាំងអស់»។

Verse 115

यत्र स्नानेन लभ्येत गङ्गास्नानफलं नरैः ॥ स्मरणाद्दर्शनात्स्पर्शान्निष्पापो जायते नरः

នៅទីនោះ ដោយការងូតទឹកបូជា មនុស្សទទួលបានផលបុណ្យដូចការងូតទឹកនៅទន្លេគង្គា; ហើយដោយការចងចាំ ការមើលឃើញ និងការប៉ះពាល់ មនុស្សក្លាយជាអ្នករួចផុតពីបាប។

Verse 116

यस्यास्त्समतां कन्या लभेद्गङ्गां विना नदीम् ॥ यत्र सा परमा पुण्या गण्डकी भुक्तिमुक्तिदा

បើគ្មានទន្លេគង្គា តើទន្លេណាផ្សេងទៀតដែលក្មេងស្រីអាចទទួលបានជាស្មើនាង? នៅទីដែលមានទន្លេគណ្ឌកីដ៏ពេញដោយបុណ្យខ្ពស់ នាងត្រូវបាននិយាយថាប្រទានទាំងសុខលោកីយ៍ និងមោក្ខ។

Verse 117

अपरा देविका नाम्ना गण्डक्या सह संगता ॥ पुलस्त्यपुलहौ पूर्वं तेपाते परमं तपः

មានទន្លេមួយទៀតឈ្មោះ ទេវិកា ដែលរួមជាមួយទន្លេគណ្ឌកី; កាលពីបុរាណ ពុលស្ត្យ និង ពុលហ បានបំពេញតបៈដ៏ខ្ពស់បំផុតនៅទីនោះ។

Verse 118

ततोऽभूद्ब्रह्मतनया पुण्या सा सरितां वरा ॥ गण्डक्या यत्र मिलिता ब्रह्मपुत्री यशस्विनी

បន្ទាប់មក មានទន្លេបរិសុទ្ធមួយកើតឡើង ជាទន្លេល្អឥតខ្ចោះក្នុងចំណោមទន្លេទាំងឡាយ ដែលត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាកូនស្រីរបស់ព្រះព្រហ្ម; កន្លែងដែល ‘កូនស្រីព្រហ្ម’ ដ៏មានកិត្តិយសនោះជួបជាមួយទន្លេគណ្ឌកី គឺជាទីកន្លែងដែលត្រូវបានសរសើរ។

Verse 119

त्रिवेणी सा महापुण्या देवानामपि दुर्लभा ॥ धरे जानीहि तत्क्षेत्रं योजनं परमार्च्छितम्

ត្រីវេណីនោះមានបុណ្យធំធេង យ៉ាងដែលសូម្បីទេវតាក៏ពិបាកទទួលបាន។ ឱ ព្រះធរណី សូមដឹងថា វាលបរិសុទ្ធនោះលាតសន្ធឹងមួយយោជន៍ ជាទីគោរពបូជាខ្ពស់បំផុត។

Verse 120

पुरा वेदनिधेः पुत्रौ जयो विजय एव च ॥ यजनाय गतौ राज्ञा वृत्तौ तौ कर्दमात्मजौ

កាលពីមុន កូនប្រុសទាំងពីររបស់ វេទនិធិ គឺ ជយ និង វិជយ បានទៅដើម្បីធ្វើកិច្ចការយជ្ញ; ព្រះរាជាបានជ្រើសរើសកូនទាំងពីររបស់ ករទម នោះឲ្យបំពេញភារកិច្ចពិធី។

Verse 121

तृणबिन्दोः सुतौ पापौ जातौ दृष्ट्यैव सुव्रतौ ॥ यज्ञविद्यासुनिपुणौ वेदवेदाङ्गपारगौ

ឱ អ្នកមានវ្រតល្អ! កូនទាំងពីររបស់ ត្រឹណបិន្ទុ កើតមកជា ‘មានបាប’ ដោយសារតែការមើលតែម្តង; ទោះយ៉ាងណា ពួកគេឯកទេសខ្លាំងក្នុងវិជ្ជាយជ្ញ និងឈានដល់ការយល់ដឹងព្រះវេទ និងវេទាង្គ។

Verse 122

पूजयन्तौ हरिं भक्त्या तन्निष्ठेन्द्रियमाणसौ ॥ ययोः पूजयतोर्नित्यं सान्निध्यं किल केशवः

ពួកគេទាំងពីរ បូជាព្រះហរិដោយភក្តិ ដោយអង្គធាតុអារម្មណ៍ និងចិត្តបានតាំងមាំលើការនោះ; គេនិយាយថា សម្រាប់អ្នកបូជាទាំងពីរដែលធ្វើជានិច្ច ព្រះកេសវៈស្ថិតនៅជិតជានិរន្តរ។

Verse 123

ददाति पूजावसरे भक्त्या किल वशीकृतः ॥ मरुत्तेन कदाचित्तावाहूतौ कुशलौ द्विजौ

នៅពេលបូជា គេថា ព្រះអង្គប្រទានពរ ដូចជាត្រូវភក្តិបង្រួមឲ្យស្ថិតក្រោមអំណាច; ម្តងមួយ មរុត្ត បានអញ្ជើញព្រះព្រាហ្មណ៍ទ្វិជៈដែលមានសមត្ថភាពទាំងពីរនោះ។

Verse 124

राज्ञा समाप्तयज्ञेन पूजयित्वा पुरस्कृतौ ॥ दक्षिणाभिस्तोषयित्वा विसृष्टौ गृह मागतौ

ព្រះរាជាបានបញ្ចប់យជ្ញ ហើយបូជាពួកគេដោយគោរព និងលើកតម្កើងជាពិសេស; បន្ទាប់ពីធ្វើឲ្យពួកគេពេញចិត្តដោយទក្ខិណា (អំណោយព្រះព្រាហ្មណ៍) ក៏អនុញ្ញាតឲ្យត្រឡប់ ហើយពួកគេបានទៅដល់ផ្ទះវិញ។

Verse 125

विभागं कर्त्तुमारब्धौ पस्पर्द्धाते परस्परम् ॥ समो विभागः कर्त्तव्य इति ज्येष्ठोऽभ्यभाषत ॥

ពេលពួកគេចាប់ផ្តើមចែកចាយ ក៏ប្រកែកគ្នាទៅវិញទៅមក។ បន្ទាប់មកអ្នកចាស់បាននិយាយថា «ត្រូវចែកឲ្យស្មើគ្នា»។

Verse 126

विजयश्चाब्रवीच्चैनं येन लब्धं हि तस्य तत् ॥ जयोऽब्रवीदसामर्थ्यं मन्वानो मां ब्रवीषि किम् ॥

វិជ័យបាននិយាយទៅកាន់គាត់ថា «ពិតប្រាកដណាស់ វាជារបស់អ្នកដែលបានទទួលបានវា»។ ជ័យឆ្លើយថា «តើអ្នកនិយាយដូច្នេះ ដោយគិតថាខ្ញុំអសមត្ថឬ?»

Verse 127

गजो भव मदान्धस्त्वं यो मामेवं प्रभाषसे ॥ एवं तौ ग्राहमातङ्गावभूतां शापतः पृथक् ॥

«ចូរអ្នកក្លាយជាដំរីដែលងងឹតដោយមោទនភាពនៃមេរោគមាត់—អ្នកដែលនិយាយមកខ្ញុំដូចនេះ!» ដូច្នេះដោយអំណាចសាប ពួកគេទាំងពីរបានក្លាយទៅជាក្រពើ និងដំរី ដោយឡែកពីគ្នា។

Verse 128

गण्डक्यामेव सञ्जातो ग्राहः पूर्वस्मृतिर्द्विजः ॥ त्रिवेणीक्षेत्रमध्ये तु जयोऽभूद्वै महान्गजः ॥

នៅក្នុងទន្លេគណ្ឌកី ពិតជាមានក្រពើមួយកើតឡើង—ជាដ្វិជ (អ្នកកើតពីរដង) ដែលនៅតែចងចាំសភាពមុន។ ហើយនៅកណ្ដាលតំបន់បរិសុទ្ធត្រីវេណី ជ័យបានក្លាយជាដំរីដ៏មហិមា។

Verse 129

करिशावैर्गजीभिश्च क्रीडमानो वने वसन् ॥ बहून्यब्दसहस्राणि व्यतीतानि तयोस्तदा ॥

រស់នៅក្នុងព្រៃ ហើយលេងកម្សាន្តជាមួយកូនដំរី និងដំរីញី ជាច្រើនពាន់ឆ្នាំបានកន្លងផុតទៅសម្រាប់ពួកគេទាំងពីរ នៅពេលនោះ។

Verse 130

वने विहरतोर् भूमे शापमोहितयोः सतोः ॥ कदाचित्स गजः स्नातुं करेणु गणसंवृतः ॥

ឱ ព្រះមាតាធរណី! ខណៈដែលអ្នកទាំងពីរដើរលេងក្នុងព្រៃ ដោយត្រូវមន្តសាបបំភាន់ ម្តងមួយ ដំរីនោះ—ដែលមានហ្វូងដំរីញីព័ទ្ធជុំវិញ—បានទៅងូតទឹកបរិសុទ្ធ។

Verse 131

ततः पिण्डारके गता मम क्षेत्रे वसुन्धरे ॥

បន្ទាប់មក ឱ វសុន្ធរា (ផែនដី) ពួកគេបានទៅកាន់ ពិណ្ឌារកៈ នៅក្នុងដែនបរិសុទ្ធរបស់ខ្ញុំ។

Verse 132

लोहर्गले ततो गत्वा सहस्रं चैव तिष्ठति ॥

ពីទីនោះ បន្ទាប់ពីទៅកាន់ លោហរគលៈ គាត់ស្នាក់នៅទីនោះរយៈពេលមួយពាន់ឆ្នាំ។

Verse 133

धरण्युवाच ॥ प्रयागे या त्रिवेणीति यत्र देवो महेश्वरः ॥ शूलटङ्क इति ख्यातः सोमेश इति चापरः ॥

ធរណីបាននិយាយថា៖ «នៅប្រយាគៈ មានសង្គមដែលហៅថា ត្រីវេណី—ទីនោះ ព្រះមហេស្វរៈ ត្រូវបានគេស្គាល់ថា “សូលតង្គៈ” ហើយក៏មាននាមផ្សេងទៀតថា “សោមេសៈ” ផងដែរ»។

Verse 134

महर्लोकादयः सर्वे विस्मिताः सर्वतो दिशम् ॥ तस्य प्रभवमिच्छन्तो ज्ञातुं नेशुः कथंचन ॥

សត្វទាំងអស់ចាប់ពីមហរលោកជាដើម បានភ្ញាក់ផ្អើលគ្រប់ទិស; ទោះបីប្រាថ្នាចង់ដឹងប្រភពកំណើតរបស់វាក៏ដោយ ក៏មិនអាចស្វែងយល់បានដោយវិធីណាមួយឡើយ។

Verse 135

यत्र सृष्टिविधानार्थं कृत्वाश्रमपदं पृथक् ॥ सृष्टेर्विधानसामर्थ्यं यत्र लब्धं ततः परम् ॥

នៅទីនោះ ដើម្បីបង្កើតនីតិវិធីនៃការបង្កើតសកល បានបង្កើតទីតាំងអាស្រាមដាច់ដោយឡែក; ហើយបន្ទាប់មក នៅទីនោះបានទទួលសមត្ថភាពក្នុងការរៀបចំលំដាប់នៃសೃષ્ટិ។

Verse 136

न ददासि गृहीत्वा यत्तस्माद्ग्राहत्वमाप्नुहि ॥ विजयोऽप्यब्रवीन्नूनमन्धीभूतोऽति किं धनैः ॥

“អ្វីដែលអ្នកបានយកទៅ អ្នកមិនប្រគល់វិញទេ; ដូច្នេះ ចូរទៅដល់សភាពត្រូវបានចាប់កាន់ដោយការកាន់កាប់—ក្លាយជាអ្នកត្រូវបានក្តាប់។” សូម្បីតែ វិជយ ក៏បាននិយាយថា “ពិតប្រាកដណាស់ ទ្រព្យសម្បត្តិមានប្រយោជន៍អ្វី បើមនុស្សក្លាយជាខ្វាក់ខ្លាំង?”

Verse 137

तत्त्वानि पीडितान्यासन्ननेकानि क्षयं ययुः ॥ ततो जलेश्वरॊ राजा भगवन्तं व्यजिज्ञपत् ॥

តត្តវៈ (គោលការណ៍សភាព) ជាច្រើនត្រូវបានបៀតបៀន ហើយធ្លាក់ចុះទៅកាន់ការខ្សោយខាត។ បន្ទាប់មក ព្រះរាជា ជលេឝ្វរ បានទូលសួរ និងដាក់ពាក្យសំណូមពរចំពោះព្រះអម្ចាស់។

Verse 138

तत्र स्नानेन तेजस्वी सूर्यलोके महीयते ॥ यदि प्राणैर्वियुज्येत मम लोके महीयते ॥

នៅទីនោះ ដោយការងូតទឹកបរិសុទ្ធ អ្នកមានពន្លឺត្រូវបានគោរពនៅក្នុងសូរ្យលោក។ ប្រសិនបើនៅទីនោះគាត់បែកចេញពីប្រាណ (ដង្ហើមជីវិត) គាត់ត្រូវបានគោរពនៅក្នុងលោករបស់ខ្ញុំ។

Verse 139

एतत्त्रैधारिकं तीर्थं त्रिजटाभ्यः समुत्थितम् ॥ यत्र शम्भुः स्थितः साक्षान्महायोगी महेश्वरः ॥

ទីរថ Traidhārika នេះកើតចេញពី (បី) ជតា—សក់មូលបីស្រទាប់របស់ ត្រីជតា។ នៅទីនោះ ឝម្ភុ ស្ថិតដោយផ្ទាល់—មហាយោគី មហេឝ្វរ។

Verse 140

तत्राथ मुञ्चते प्राणाञ्छिवभक्तिपरायणः ॥ यक्षलोकमतिग्रम्य मम लोकं प्रपद्यते ॥

បន្ទាប់មក នៅទីនោះ អ្នកដែលឧទ្ទិសខ្លួនទាំងស្រុងក្នុងភក្តិដល់ព្រះសិវៈ នឹងលះបង់ដង្ហើមជីវិត; លើសផុតលោកនៃយក្ខៈ ហើយទៅដល់លោករបស់យើង។

Verse 141

सोम उवाच ॥ शिवं सौम्यं उमाकान्तं भक्तानुग्रहकातरम् ॥ नतोऽस्मि पञ्चवदनं नीलकण्ठं त्रिलोचनम् ॥

សោមបាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំព្រះសិវៈ—ព្រះអង្គសុភាពរាបសារ ជាទីស្រឡាញ់របស់អុមា និងរហ័សរហួនក្នុងការប្រោសប្រទានព្រះគុណដល់អ្នកភក្តិ; ខ្ញុំសូមក្រាបបង្គំព្រះអង្គមានប្រាំព្រះមុខ ព្រះកណ្តាលកពណ៌ខៀវ និងមានបីព្រះនេត្រ»។

Verse 142

ममैवान्या परा मूर्त्तिस्तं शशाङ्क न संशयः ॥ एतल्लिङ्गार्च्छकानां च भक्तानां मम सर्वदा ॥

ឱ សសាង្កៈ មិនមានសង្ស័យទេ នោះជារូបមន្ត (មូរតិ) មួយទៀតរបស់យើង ដែលខ្ពង់ខ្ពស់ជាង។ ការនេះមានសុពលភាពជានិច្ចសម្រាប់អ្នកភក្តិរបស់យើង ទាំងអ្នកដែលបូជាលិង្គផងដែរ។

Verse 143

दिव्यवर्षशतं तेपे विष्णुं चिन्तयती तदा ॥ ततः साक्षाज्जगन्नाथो हरिर्भक्तजनप्रियः ॥

បន្ទាប់មក នាងបានសមាធិគិតដល់ព្រះវិṣṇុ ហើយបំពេញតបស្យា អស់រយឆ្នាំទិព្វ។ បន្ទាប់ពីនោះ ព្រះហរិ—ជាព្រះអម្ចាស់នៃលោក និងជាទីស្រឡាញ់របស់អ្នកភក្តិ—បានបង្ហាញព្រះអង្គដោយផ្ទាល់។

Verse 144

प्रकृतैस्त्रिगुणैरस्मिन्सृज्यमानेऽपि नान्यथा ॥ सान्निध्यमात्रतो देव त्वयि स्फुरति कारणे ॥

ទោះបីលោកនេះកំពុងត្រូវបានបង្កើតដោយប្រក្រឹតិជាមួយត្រីគុណ ក៏មិនមានអ្វីផ្សេងទៀតឡើយ។ ឱ ព្រះទេវៈ ដោយសារតែសាន្និធ្យ (ការស្ថិតនៅជិត/វត្តមាន) របស់ព្រះអង្គតែប៉ុណ្ណោះ គោលការណ៍ហេតុ (ការណៈ-តត្ត្វ) ក៏បញ្ចេញពន្លឺក្នុងព្រះអង្គ។

Verse 145

किं याचितं निम्नगया नित्यं मत्सङ्गलुब्धया ॥ दास्यामि याचितं येन लोकानां भवमोक्षणम् ॥

ទន្លេ និម្នគា ដែលតែងតែប្រាថ្នាចង់បានសង្គមជាមួយខ្ញុំ បានសុំអ្វី? ខ្ញុំនឹងប្រទានតាមដែលបានសុំ—ដែលដោយវា មនុស្សលោកបានរួចផុតពីវដ្តសំសារ ទៅកាន់មោក្ខ។

Verse 146

पश्यतस्तस्य तु विधोस्तत्रैवान्तरधीयत ॥ सोमेशाद्दक्षिणे भागे बाणेनाद्रिं विभिद्य वै ॥

នៅពេលគាត់កំពុងមើល សម្ដេចវិធុ—ព្រះអម្ចាស់នោះ—បានអន្តរធាននៅទីនោះឯង។ បន្ទាប់មក នៅខាងត្បូងនៃ សោមេឝៈ គាត់បានបាញ់ព្រួញបំបែកភ្នំដោយពិតប្រាកដ។

Verse 147

स तं न ज्ञायते जातं ममैवाराधने स्थितः ॥ अथ नन्दी प्रहस्याह महादेवाज्ञया मुनिम् ॥

គាត់មិនស្គាល់ថា អ្នកនោះជាអ្នកដែលទើបមកទេ ទោះបីឈរនៅក្នុងការអារាធនារបស់ខ្ញុំផ្ទាល់ក៏ដោយ។ បន្ទាប់មក នន្ទិនបានញញឹម ហើយនិយាយទៅកាន់មុនី តាមព្រះបញ្ជារបស់ មហាទេវ។

Verse 148

दृष्ट्वामुष्यायनं तत्र पृष्ट्वा नाम तमप्युत ॥ गृहे वित्ते च कुशलमपृच्छद्गोधनेषु च ॥

ក្រោយឃើញការមកដល់របស់គាត់នៅទីនោះ ហើយសួរឈ្មោះរបស់គាត់ផង នោះគាត់បានសួរសុខទុក្ខ—អំពីគ្រួសារ ទ្រព្យសម្បត្តិ និងអំពីគោធនៈ គឺគោ និងសត្វចិញ្ចឹមផ្សេងៗផងដែរ។

Verse 149

त्रिवेणीमभितो यातोऽवगाहनपरायणः ॥ सिञ्चन्करेणूस्ताभिश्च सिच्यमानो जलं पिबन् ॥

គាត់បានដើរជុំវិញ ត្រីវេណី ដោយផ្តោតចិត្តលើការចុះងូតជ្រមុជទឹកបរិសុទ្ធ។ គាត់ប្រើដៃបាញ់ទឹកលើដំរីញី ហើយត្រូវពួកវាបាញ់ទឹកតបវិញ ខណៈដែលគាត់ផឹកទឹក។

Verse 150

स्वयं च पाययंस् ताश्च चिक्रिड प्रीतमानसः ॥ एवं संक्रीडतस्तत्र दैवयोगेन तस्य हि ॥

គាត់ផ្ទាល់បានឲ្យពួកនាងផឹកទឹក ហើយលេងកម្សាន្តដោយចិត្តរីករាយ។ ខណៈដែលគាត់កំពុងកម្សាន្តនៅទីនោះ ដោយការប្រសព្វគ្នានៃវាសនាដ៏ទេវភាព ព្រឹត្តិការណ៍បន្ទាប់ក៏កើតឡើងចំពោះគាត់។

Verse 151

ग्राहः सम्प्रेरितः पूर्वं वैरयोगमनुस्मरन् ॥ जग्राह सुदृढं पादं गजोऽपि च विषाणतः ॥

ក្រពើមួយ ត្រូវបានជំរុញដោយហេតុបុរ្វ និងរំលឹកដល់ចំណងវេរពីមុន បានខាំកាន់ជើងដំរីយ៉ាងរឹងមាំ; ហើយដំរីក៏វាយតបដោយភ្លុករបស់វា។

Verse 152

ग्राहं विव्याध सोऽप्येनमाकर्षयत तज्जले ॥ तयोऱ्युद्धं समभवदनेकाब्दं विकर्षणैः ॥

គាត់បានចាក់ប៉ះក្រពើឲ្យរបួស ប៉ុន្តែក្រពើវិញបានអូសគាត់ចូលទៅក្នុងទឹកនោះ។ សង្គ្រាមរបស់ទាំងពីរបានកើតឡើងអស់រយៈពេលជាច្រើនឆ្នាំ ដោយការអូសទាញទៅមកជាបន្តបន្ទាប់។

Verse 153

आकर्षणैश्च बहुभिर्दन्तभेदैः परस्परम् ॥ प्रयुध्यतस्तयोरेवं मत्सरग्रस्तयोः सतॊः ॥

ដោយការអូសទាញជាច្រើន និងការប៉ះទង្គិចភ្លុកទៅមក ពួកវាទាំងពីរបានប្រយុទ្ធបន្តបន្ទាប់ដូច្នេះ—ត្រូវបានគ្របដណ្ដប់ដោយសេចក្តីឈ្នានីស និងកំហឹងវេរ។

Verse 154

तेन विज्ञापितो देवो भगवान्भक्तवत्सलः ॥ सुदर्शनॆन चक्रेण ग्राहास्यं समपाटयत् ॥

ព្រះដ៏មានព្រះភាគ—អ្នកស្រឡាញ់ និងអាណិតដល់អ្នកភក្តិ—បានទទួលដំណឹងតាមការអង្វររបស់គាត់ ហើយបានប្រើចក្រ សុទർശនៈ បំបែកមាត់ក្រពើឲ្យបែកចេញ។

Verse 155

क्षिप्तं पुनः पुनस्तत्तु शिलाः सङ्घट्टयद्धरे ॥ सङ्घट्टनात्तु चक्रस्य शिलाश्चक्रेण लाञ्छिताः ॥

ថ្មទាំងនោះត្រូវបានបោះចោលម្តងហើយម្តងទៀត ហើយបុកប៉ះគ្នាលើដី; ដោយការប៉ះទង្គិចនឹងចក្រ ថ្មទាំងនោះក៏ត្រូវបានសម្គាល់ដោយសញ្ញាចក្រ។

Verse 156

बाहुल्येन बभूवुर्हि तस्मिन्क्षेत्रे परे मम ॥ वज्रकीटैश्च ज्ञातानि सन्ततानि विलोकय ॥

ពិតប្រាកដណាស់ នៅក្នុងក្សេត្រសក្ការៈដ៏ឧត្តមរបស់ខ្ញុំ ថ្មទាំងនោះកើនឡើងយ៉ាងច្រើន; ហើយដោយស្គាល់តាមស្នាម ‘វជ្រ-គីត’ សូមមើលជួរដ៏បន្តបន្ទាប់របស់វា។

Verse 157

न सन्देहस्त्वया कार्यस्त्रिवेणीं प्रति सुन्दरी ॥ त्रिवेणिक्षेत्रमहिमा एवं ते परिकीर्तितः ॥

ឱ នារីដ៏ស្រស់ស្អាត អ្នកមិនគួរមានសង្ស័យអំពី ត្រីវេណី ទេ; ដូច្នេះហើយ មហិមារបស់ក្សេត្រត្រីវេណី ត្រូវបានពោលប្រាប់ដល់អ្នក។

Verse 158

यदा च भरतो राजा पुलस्त्यस्याश्रमान्तिके ॥ स्थित्वा पर्यचरद्विष्णुं त्रिजलेशमपूजयत् ॥

ហើយនៅពេលព្រះបាទភរត បានស្នាក់នៅជិតអាស្រមរបស់ពុលស្ត្យ ហើយបម្រើព្រះវិษ្ណុដោយសទ្ធា និងបូជាព្រះองค์ជា ត្រីជលេស—ព្រះអម្ចាស់នៃទឹកទាំងបី—

Verse 159

ततःप्रभृति तस्यासीद्भरतेनारतिः स्फुटम् ॥ पुनश्च मृगदेहान्ते जडः स भरतोऽभवत् ॥

ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ការចងចិត្តរបស់ភរតកើតឡើងយ៉ាងច្បាស់; ហើយបន្ទាប់មក នៅចុងបញ្ចប់នៃរាងកាយសត្វក្តាន់ (គឺបន្ទាប់ពីកំណើតជាក្តាន់) ភរតនោះក៏ក្លាយជាមនុស្សមានបញ្ញាខ្សោយនៅស្ថានភាពបន្ទាប់។

Verse 160

तैनैव पूजितो यस्माज्जलेश्वर इति स्मृतः ॥ यस्य सम्पूजनाद्भक्त्या योगसिद्धिः प्रजायते ॥

ព្រោះព្រះអង្គត្រូវបានព្រះភរតៈបូជាតាមរបៀបនោះដដែល ទើបត្រូវបានចងចាំថា «ជលេឝ្វរ»; ហើយដោយការបូជាដោយភក្តិចំពោះព្រះអង្គ នឹងកើតមានសិទ្ធិយោគ។

Verse 161

शालग्रামে परे क्षेत्रे यदाहं सुभगे स्थितः ॥ तत्र ज्ञात्वा जलेशेन स्तुतोऽहं वसुधे महि ॥

ឱ សុភាគី! នៅពេលខ្ញុំស្ថិតនៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធដ៏ប្រសើរបំផុតនៅឯសាលគ្រាមៈ នោះនៅទីនោះ—ក្រោយពេលស្គាល់ខ្ញុំ—ជលេឝៈបានសរសើរខ្ញុំ ឱ វសុធា (ផែនដី)។

Verse 162

ततो भक्तकृपावेशात्क्षिप्तवांस्तत्सुदर्शनम् ॥ प्रथमं पतितं यत्र तत्र तीर्थं ततोऽभवत् ॥

បន្ទាប់មក ដោយសេចក្តីមេត្តាករុណាចំពោះអ្នកភក្តិ ព្រះអង្គបានបោះ «សុទර්ឝន» នោះចេញ; កន្លែងដែលវាធ្លាក់ជាលើកដំបូង កន្លែងនោះក៏ក្លាយជា ទីរថ (ទីសក្ការៈ) តាំងពីពេលនោះ។

Verse 163

भक्तसंरक्षणार्थाय मयाज्ञप्तं सुदर्शनम् ॥ यत्र यत्र भ्रमति तत्तत्र तत्राङ्किताः शिलाः ॥

ដើម្បីការពារអ្នកភក្តិទាំងឡាយ «សុទර්ឝន» ត្រូវបានខ្ញុំបញ្ជា; នៅទីណាទីណាដែលវាវិលវល់ទៅ ទីនោះទីនោះថ្មទាំងឡាយត្រូវបានសម្គាល់/ចារឹកសញ្ញា។

Verse 164

एवं तद्वै भ्रमाक्षिप्तं सर्वं चकमयं त्वभूत् ॥ ततः स पञ्चरात्राणि स्थित्वा वै विधिपूर्वकम् ॥

ដូច្នេះមែនទែន ពេលវាត្រូវបានបោះចេញក្នុងការវិលវល់ នោះអ្វីៗទាំងអស់ក៏ក្លាយជា «ចក្រ-មយ» គឺពេញដោយសញ្ញាចក្រ; បន្ទាប់មកគាត់បានស្នាក់នៅប្រាំរាត្រី តាមវិធីពិធីការដោយត្រឹមត្រូវ។

Verse 165

गोधनान्यग्रतः कृत्वा हरिक्षेत्रं जगाम ह ॥ हरिणाधिष्ठितं क्षेत्रं पूजनीयं ततः स्मृतम् ॥

ដោយដាក់ហ្វូងគោនៅខាងមុខ គាត់បានទៅកាន់ក្សេត្រពិសិដ្ឋរបស់ព្រះហរិ។ ទីកន្លែងដែលព្រះហរិជាអធិបតីនោះ ដូច្នេះត្រូវបានចងចាំថាគួរឲ្យគោរពបូជា។

Verse 166

शालग्रामस्वरूपेण मया यत्र स्थितं स्वयम् ॥ स्वभक्तानां विशेषेण परमानन्ददायकम् ॥

នៅទីដែលខ្ញុំឯងស្ថិតដោយខ្លួនឯងក្នុងរូបសាលក្រាម ទីនោះ ជាពិសេសសម្រាប់អ្នកសក្ការៈរបស់ខ្ញុំ គឺជាអ្នកផ្តល់សុខអានន្ទដ៏លើសលប់។

Verse 167

यदा नन्दी शूलपाणिर्गोधनेन पुरस्कृतः ॥ स्थितवांस्तद्दिनादेतत्ख्यातं हरिहरप्रभम् ॥

ពេលណន្ទី—សូលបាណី—ឈរដោយដាក់ហ្វូងគោនៅខាងមុខ ចាប់ពីថ្ងៃនោះមក ទីនេះបានល្បីឈ្មោះថា ‘ហរិហរ-ប្រភ’។

Verse 168

देवानामाटनाच्चैव देवाट इति संज्ञितम् ॥ तस्य देवस्य महिमा केन वक्तुं हि शक्यते ॥

ហើយដោយសារព្រះទេវតាបានដើរចរាចរនៅទីនោះ វាត្រូវបានហៅថា ‘ទេវាដ’។ តើនរណាអាចពោលពេញលេញអំពីមហិមារបស់ទេវតានោះបាន?

Verse 169

स शूलपाणिर्देवेशो भक्ताभयविधायकः ॥ मुनिभिर्देवगन्धर्वैः सेव्यतेऽचिन्त्यशक्तिमान् ॥

ព្រះសូលបាណីនោះ ជាព្រះអធិរាជនៃទេវតា ប្រទានអភ័យដល់អ្នកសក្ការៈ។ ព្រះអង្គមានអំណាចមិនអាចគិតដល់ ហើយត្រូវបានបម្រើដោយមុនី និងគន្ធរវទេវ។

Verse 170

तस्मिन्स्थाने महादेवः सालङ्कायनकस्य हि ॥ पुत्रत्वं नन्दिरूपेण प्राप्तः साक्षाच्छिवः प्रभुः ॥

នៅទីនោះ មហាទេវៈ—ព្រះសិវៈផ្ទាល់ ព្រះអម្ចាស់—បានទទួលស្ថានភាពជាកូនរបស់ សាលង្កាយនក ដោយយករូបនន្ទី។

Verse 171

स्वयं चैव महायोगी योगसिद्धिविधायकः ॥ आस्थितः परमं पीठं तीर्थे चैव त्रिधारके ॥

ហើយព្រះអង្គផ្ទាល់—មហាយោគី អ្នកប្រទានសិទ្ធិយោគ—បានអង្គុយលើពិឋានដ៏ខ្ពស់បំផុត នៅទីរថៈឈ្មោះ ត្រីធារក។

Verse 172

त्रिजटाभ्योऽभवन्धारा स्तिस्रो वै परमाद्भुताः ॥ गङ्गा च यमुना चैव पुण्या चैव सरस्वती ॥

ពីជតាទាំងបី បានកើតមានស្ទ្រីមទឹកបីសាយដ៏អស្ចារ្យបំផុត គឺ គង្គា យមុនា និង សរស្វតីដ៏បរិសុទ្ធ។

Verse 173

शालग्रामाभिधे क्षेत्रे हरिशीलनतत्परः ॥ दिशञ्ज्ञानं स्वभक्तानां संसाराद्येन मुच्यते ॥

នៅក្នុងដែនដែលហៅថា សាលក្រាម អ្នកដែលឧស្សាហ៍ក្នុងការប្រតិបត្តិ និងគោរពបូជាព្រះហរិ ប្រទានចំណេះដឹងដល់សាវកភក្តិរបស់ខ្លួន ដោយចំណេះដឹងនោះ មនុស្សបានរួចផុតពីសំសារ។

Verse 174

तीर्थे त्रिधारे यः स्नात्वा सन्तर्प्य पितृदेवताः ॥ महायोगिनमभ्यर्च्य न भूयो जन्मभाग्भवेत् ॥

អ្នកណាដែលងូតទឹកនៅទីរថៈ ត្រីធារា បំពេញតർបណៈដល់បិត្រនិងទេវតាទាំងឡាយ ហើយគោរពបូជាមហាយោគី នោះមិនត្រូវចែករំលែកការកើតឡើងវិញទៀតឡើយ។

Verse 175

तस्यैव पूर्वदिग्भागे हंसतीर्थमिति स्मृतम् ॥ तत्रैकं कौतुकं वृत्तं तच्छृणुष्व महत्तरम् ॥

នៅផ្នែកទិសកើតនៃទីនោះ គេរំលឹកថាមានកន្លែងឆ្លងទឹកបរិសុទ្ធឈ្មោះ “ហংসតីរថ”។ នៅទីនោះបានកើតមានហេតុការណ៍អស្ចារ្យមួយ—សូមស្តាប់រឿងដ៏មហិមាជាងនេះ។

Verse 176

कदाचिच्छिवरात्र्यां तु भक्तैः पूजामहोत्सवे ॥ नैवेद्यैर्विविधैः सृष्टैः पूजयित्वा तु योगिनम् ॥

ម្តងមួយ នៅរាត្រី “សិវរាត្រី” ក្នុងមហោត្សវៈនៃការបូជាដែលអ្នកស្រឡាញ់ព្រះបានរៀបចំ ពួកគេបានរៀបចំនៃវេទ្យៈជាច្រើនប្រភេទដើម្បីថ្វាយ ហើយបន្ទាប់មកបានបូជាយោគីនោះ។

Verse 177

तत्र काकाः समुत्पेतुरन्ने तस्मिन्बुभुक्षिताः ॥ गृहीत्वान्नं तु तत्काकस्तेन चोड्डीय निर्गतः ॥

នៅទីនោះ ក្អែកដែលឃ្លានបានហោះចុះមកលើអាហារនោះ។ ក្អែកមួយបានឆក់យកអាហារ ហើយហោះចេញទៅដោយយកវាទៅ។

Verse 178

तद्गृहीतुं परः काकः स्तेनायुध्यत चाम्बरे ॥ तावुभौ युध्यमानौ तु कुण्डे तस्मिन्निपेततुः ॥

ដើម្បីយកវាត្រឡប់មកវិញ ក្អែកមួយទៀតបានប្រយុទ្ធជាមួយក្អែកចោរនៅលើមេឃ។ ខណៈពេលទាំងពីរកំពុងប្រយុទ្ធ ពួកវាទាំងពីរបានធ្លាក់ចូលក្នុងអាងទឹកនោះ។

Verse 179

तत्र हंसौ ततो भूत्वा निर्गतौ चन्द्रवर्चसौ ॥ तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यं तत्र ये मिलिता जनाः ॥

នៅទីនោះ ពួកវាទាំងពីរបានក្លាយជាហង្សពីរ ហើយលេចចេញមកដោយពន្លឺដូចព្រះចន្ទ។ ពេលឃើញអស្ចារ្យដ៏ធំនោះ មនុស្សដែលបានមកប្រមូលផ្តុំគ្នានៅទីនោះក៏ភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង។

Verse 180

हंसतीर्थमिति प्रोचुस्ततःप्रभृति सत्तमे ॥ ततः प्रभृति तत्तीर्थं हंसतीर्थमिति स्मृतम् ॥

ដូច្នេះ ឱអ្នកប្រសើរបំផុតក្នុងចំណោមសត្វទាំងឡាយ ចាប់តាំងពីពេលនោះមក ពួកគេបានហៅវាថា «ហំសាទីរថ»; ហើយចាប់តាំងពីពេលនោះមក ទីឆ្លងទឹកបរិសុទ្ធនោះត្រូវបានចងចាំដោយនាម ហំសាទីរថ។

Verse 181

पूर्वं यक्षकृतं तत्तु यक्षतीर्थमिति स्मृतम् ॥ तत्र स्नातो नरः शुद्धो यक्षलोके महीयते ॥

កាលពីមុន ទីនោះត្រូវបានបង្កើតដោយពួកយក្ស (yakṣa) ដូច្នេះវាត្រូវបានចងចាំថា «យក្សាទីរថ»។ មនុស្សណាដែលងូតទឹកនៅទីនោះ នឹងបានបរិសុទ្ធ ហើយត្រូវបានគោរពនៅក្នុងលោកយក្ស។

Verse 182

एवं प्रभावं तत्तीर्थं महायोगिप्रभावतः ॥ अहं शिवश्च लोकानामनुग्रहपरायणौ ॥

ដូច្នេះហើយ គឺជាអานุភាពនៃទីរថនោះ—ដោយសារពលានុភាពរបស់មហាយោគី។ ខ្ញុំ និងព្រះសិវៈ ប្តេជ្ញាចិត្តក្នុងការប្រោសប្រទានព្រះគុណដល់លោកទាំងឡាយ ដើម្បីសេចក្តីសុខសាន្តរបស់សត្វទាំងពួង។

Verse 183

एतत्ते सर्वमाख्यातं क्षेत्रं गुह्यं वसुधरे ॥ आरभ्य मुक्तिक्षेत्रं तत्क्षेत्रं द्वादशयोजनम् ॥

ឱ វសុធរា (មាតាផែនដី) ខ្ញុំបានពន្យល់អស់ទាំងអំពីតំបន់បរិសុទ្ធសម្ងាត់នេះដល់អ្នកហើយ។ ចាប់ពីចំណុចនោះទៅ «ក្សេត្រនៃមោក្សៈ/ការរំដោះ» នោះលាតសន្ធឹងដល់ដប់ពីរ យោជន។

Verse 184

गुह्यानां परमं गुह्यं किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसि ॥

នេះជាសម្ងាត់ដ៏លាក់លៀមបំផុតក្នុងចំណោមសម្ងាត់ទាំងឡាយ; តើអ្នកចង់ស្តាប់អ្វីទៀត?