
Devopacāra-vidhiḥ
Ritual-Manual
អធ្យាយនេះជាការប្រៀនប្រដៅរបស់ព្រះស្រីវរាហៈដល់ព្រឹថិវី អំពីលំដាប់ដ៏មានវិន័យនៃទេវោបចារ (សេវាព្រះ) ប្រចាំថ្ងៃសម្រាប់អ្នកសទ្ធា ឬអ្នកបម្រើពិធី។ វាចាប់ផ្តើមពីភាពបរិសុទ្ធនៃរាងកាយ និងដៃ៖ លើកដន្តកាស្ឋៈដោយមន្ត្រា បំភ្លឺប្រទីបតែបន្ទាប់ពីប៉ះដី ហើយលាងដៃជាញឹកញាប់ រួមទាំងពិធីសម្អាតមាត់។ បន្ទាប់មកមានការថ្វាយក្លិនក្រអូប ធូប ប្រទីប ផ្កា និងនៃវេឌ្យៈ ដោយមានមន្ត្រាជាក់លាក់សម្រាប់មួយៗ។ ក៏ពង្រីកទៅកាន់អភ្យង្គ (លាបប្រេង/ឃី) ឧទ្វរតន (ខាត់ម្សៅ) ស្នាន (ងូតទឹក) ដោយប្រើភាជនៈកំណត់ ហើយបន្ទាប់មកតុបតែងដោយគន្ធៈ មាល្យៈ និងវស្ត្រៈ។ អធ្យាយនេះភ្ជាប់ភាពស្អាត និងការថ្វាយតាមលំដាប់ជាមួយចេតនាមុខមោក្ខៈ បង្ហាញជាចរិយាភក្តិដែលគោរព និងដឹងគុណដី។
Verse 1
अथ देवोपचारविधिः ॥ श्रीवराह उवाच ॥ शृणु तत्त्वेन मे भद्रे प्रायश्चित्तं यथाविधि ॥ यथावत्स च दातव्यो मम भक्तेन विद्यया ॥
ឥឡូវនេះ ជាវិធីនៃការបម្រើបូជាទេវតា។ ព្រះវរាហៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ ឱ ភទ្រា ចូរស្តាប់ពីខ្ញុំតាមសច្ចៈ អំពីព្រាយស្ចិត្ត (ការសងបាប/ការសម្អាតទោស) តាមវិធីត្រឹមត្រូវ។ ហើយវាគួរត្រូវបានផ្តល់/អនុវត្តយ៉ាងត្រឹមត្រូវដោយអ្នកសក្ការៈបូជារបស់ខ្ញុំ ដោយមានចំណេះដឹង។
Verse 2
वक्ष्यमाणेन मन्त्रेण उद्धृत्य दन्तकाष्ठकम् ॥ दीपं न ज्वालयेत् तावद् यावन्न स्पृश्यते धरा ॥
ដោយសូត្រមន្ត្រដែលនឹងត្រូវប្រកាសបន្តទៅនេះ ហើយយកដន្តកាស្ឋ (ឈើដុសធ្មេញ) ឡើង កុំបំភ្លឺប្រទីប រហូតដល់បានប៉ះដី (បំពេញកិច្ចបឋម)។
Verse 3
दीपे प्रज्वालिते तत्र हस्तशौचं तु कारयेत् ॥ ततः प्रक्षाल्य हस्तौ तु पुनरेवमुपागतः ॥
ពេលប្រទីបត្រូវបានបំភ្លឺនៅទីនោះហើយ គួរធ្វើការសម្អាតដៃឲ្យបរិសុទ្ធ; បន្ទាប់មកលាងដៃទាំងពីរ ហើយចូលទៅជិតម្ដងទៀតតាមរបៀបដដែល ដើម្បីបន្តពិធី។
Verse 4
वन्दयित्वास्य चरणौ दन्तधावनमानयेत् ॥ अनेनैव तु मन्त्रेण दद्याद्वै दन्तकाष्ठकम् ॥
ក្រោយពេលគោរពបូជាចំពោះជើងទាំងពីររបស់ទ្រង់ហើយ គួរនាំយកឧបករណ៍សម្អាតធ្មេញមក; ហើយពិតប្រាកដ ដោយមន្ត្រនេះដដែល គួរប្រគេនដន្តកាស្ឋ (ឈើដុសធ្មេញ)។
Verse 5
मन्त्रश्च— भुवनभवन रविसंहरण अनन्तो मध्यश्चेति गृह्णेमं भुवनं दन्तधावनम्
ហើយមន្ត្រនោះគឺ៖ “ឱ អ្នកជាទីស្ថិតនៃលោកទាំងឡាយ ឱ អ្នកដកហូតព្រះអាទិត្យ ឱ អនន្ត និងឱ អ្នកស្ថិតកណ្ដាល; ខ្ញុំសូមទទួល ‘លោក’ នេះ—គឺការសម្អាតធ្មេញនេះ”។
Verse 6
यत्त्वया भाषितं सर्वमेवं धर्मविनिश्चयम् ॥ दन्तधावनं दन्ते दद्याद्यावत्कर्म वसुन्धरे ॥
ឱ វសុន្ធរា! អ្វីៗទាំងអស់ដែលអ្នកបាននិយាយ គឺជាការកំណត់វិនិច្ឆ័យអំពីធម៌ដោយពិត។ តាមកិច្ចដែលបានកំណត់ គួរដាក់ឧបករណ៍សម្អាតធ្មេញលើធ្មេញ រហូតដល់ពិធីការត្រូវការបន្ត។
Verse 7
नित्यं शिरसोत्तार्य धृत्वा शिरसि चात्मनः ॥ पश्चात्तु जलपूतेन ततो हस्तेन सुन्दरी
ជានិច្ច ក្រោយរៀបចំ (ក្រណាត់/សក់) ឲ្យលើក្បាល ហើយដាក់លើក្បាលរបស់ខ្លួន បន្ទាប់មក ឱ ស្រីស្រស់ស្អាត ដោយដៃដែលបានបរិសុទ្ធដោយទឹកក្រោយនោះ…
Verse 8
कार्याणि मुखकर्माणि स्वल्पेन सलिलेन च ॥ मुखप्रक्षालने चेमं शृणु मन्त्रं च सुन्दरी
កិច្ចការដែលពាក់ព័ន្ធនឹងមាត់ គួរធ្វើដោយទឹកតិចបន្តិច; ហើយពេលលាងមុខ ឱ ស្រីស្រស់ស្អាត សូមស្តាប់មន្ត្រនេះផង។
Verse 9
इष्ट्वेममुक्तमन्त्रेण संसारात्तु प्रमुच्यते
អ្នកណាបូជាដោយមន្ត្រដែលបានប្រកាសនេះ នឹងរួចផុតពីសំសារៈ។
Verse 10
ततः पुष्पाञ्जलिं दत्त्वा भगवन् भक्तवत्सल ॥ नमो नारायणेत्युक्त्वा इमं मन्त्रमुदीरयेत्
បន្ទាប់មក ថ្វាយផ្កាជាអញ្ជលី ហើយទូលថា «ឱ ព្រះភគវាន អ្នកស្រឡាញ់អ្នកភក្តិ» រួចនិយាយ «នមោ នារាយណៈ» ហើយគួរបញ្ចេញមន្ត្រនេះ។
Verse 11
मन्त्रज्ञानां यज्ञयष्टारं भूतस्रष्टारमेव च ॥ अन्य पुष्पाणि संगृह्य कल्यमुत्थाय माधवि
សូម (គោរព/សមាធិ) ចំពោះព្រះองค์ ជាអ្នកដឹងមន្ត្រ ជាអ្នកប្រតិបត្តិយជ្ញ និងជាអ្នកបង្កើតសត្វលោកទាំងអស់។ បន្ទាប់មក ប្រមូលផ្កាផ្សេងទៀត ហើយក្រោកឡើងនៅពេលមង្គល ឱ មាធវី…
Verse 12
पूजयेद्देवदेवेशं ज्ञानी भागवतः शुचिः ॥ निपतेद्दण्डवद्भूमौ सर्वकर्मसमन्वितः ॥ कायं निपतितं कृत्वा प्रसीदेति जनार्द्दनम् ॥ शिरसा चाञ्जलिं कृत्वा इमं मन्त्रं मुदाहरेत्
ភាគវតៈដែលបរិសុទ្ធ និងមានប្រាជ្ញា គួរបូជាព្រះអម្ចាស់នៃទេវទាំងឡាយ។ ដោយបំពេញកិច្ចពិធីទាំងអស់ គួរលុតជង្គង់ក្រាបដណ្ដវតលើដីដូចដំបង។ ក្រោយធ្វើឲ្យកាយដេកក្រាបហើយ សូមនិយាយថា «ឱ ជនារទនៈ សូមប្រទានព្រះគុណ»។ ដោយទម្លាក់ក្បាល និងប្រណមដៃ សូមសូត្រមន្តនេះ។
Verse 13
मन्त्रैर्लब्ध्वा संज्ञां त्वयि नाथ प्रसन्ने त्वदिच्छातो ह्यपि योगिनां चैव मुक्तिः
ដោយទទួលបានការទទួលស្គាល់/ការធានាតាមមន្តទាំងឡាយ—ឱ ព្រះនាថៈ ពេលព្រះអង្គប្រទានព្រះហឫទ័យ—ការមុក្ខ (ការលោះលែង) សូម្បីតែសម្រាប់យោគី ក៏កើតឡើងពិតប្រាកដដោយព្រះឆន្ទៈរបស់ព្រះអង្គ។
Verse 14
यतस्त्वदीयः कर्मकरोऽहमस्मि त्वयोक्तं यत्तेन देवः प्रसीदतु
ព្រោះខ្ញុំជាអ្នកបម្រើរបស់ព្រះអង្គ ដែលប្រតិបត្តិកិច្ចការតាមព្រះអង្គ។ ដូច្នេះ ដោយព្រះវចនៈដែលព្រះអង្គបានមានបន្ទូល សូមឲ្យព្រះអម្ចាស់ប្រទានព្រះហឫទ័យ។
Verse 15
एवं मन्त्रविधिं कृत्वा मम भक्तिव्यवस्थितः ॥ पृष्ठतोऽनुपदं गत्वा शीघ्रं यावन्न हीयते
ដូច្នេះ ក្រោយបានអនុវត្តវិធីមន្តរួច ហើយស្ថិតមាំក្នុងភក្តិចំពោះខ្ញុំ គួរដើរថយក្រោយជាជំហានៗ ដោយរហ័ស ត្រឹមពេលដែល (ពិធី) មិនទាន់ខូចខាត ឬត្រូវបានមើលរំលង។
Verse 16
एवं सर्वं समादाय मम कर्म दृढव्रतः ॥ शीघ्रं मेऽभ्यञ्जनं दद्यात्तैलेनाथ घृतेन वा
ដូច្នេះ ក្រោយបានរៀបចំ/បំពេញអ្វីៗទាំងអស់ដោយត្រឹមត្រូវ ហើយមានវ្រតៈមាំមួនចំពោះពិធីរបស់ខ្ញុំ គួរប្រញាប់ប្រទានអភ្យញ្ជន (ការលាប/ម៉ាស្សាប្រេង) ដល់ខ្ញុំ—ដោយប្រេង ឬដោយឃី (ghee)។
Verse 17
ततः स्नेहं समुद्दिश्य मन्त्रज्ञः कर्मकारकः ॥ एवं चित्तं समाधाय इमं मन्त्रमुदीरयेत्
បន្ទាប់មក ដោយចង្អុលបង្ហាញទៅកាន់ ស្នេហៈ (ប្រេង ឬ ឃី) អ្នកប្រតិបត្តិពិធីដែលជាអ្នកចេះមន្ត្រ និងជំនាញក្នុងកិច្ចពិធី គួរតាំងចិត្តឲ្យសមាធិ ហើយសូត្រមន្ត្រនេះ។
Verse 18
मया प्रोक्तः क्षमस्वेति तुभ्यं चैव नमो नमः ॥ एवं मन्त्रः समाख्यातस्तेनाज्यात्प्रथमं शिरः
«ដោយខ្ញុំបានពោលថា៖ ‘សូមអភ័យទោស (ខ្ញុំ)’ ហើយចំពោះអ្នក សូមនមស្ការ នមស្ការ» ដូច្នេះមន្ត្រត្រូវបានប្រកាស; ដោយមន្ត្រនោះ គួរលាបឃីលើក្បាលជាមុនសិន។
Verse 19
दक्षिणाङ्गं ततोऽभ्यज्याद्वाममङ्गं ततोऽनु च ॥ पश्चात्पृष्ठं समभ्यज्य ततोऽभ्यज्यात्कटिं तथा
បន្ទាប់មក គួរលាបផ្នែកខាងស្តាំ រួចបន្តលាបផ្នែកខាងឆ្វេងផង។ បន្ទាប់ពីលាបខ្នងឲ្យទូលំទូលាយហើយ ទើបលាបចង្កេះដូចគ្នា។
Verse 20
पश्चालिम्पेत् ततो भूमिं गोमयेन दृढव्रतः ॥ तस्य दृष्ट्वा श्रुतं भद्रे गोमयेन सुनिश्चितम्
បន្ទាប់មក អ្នកប្រតិបត្តិវ្រតដ៏មាំមួន គួរលាបដីដោយលាមកគោ។ ឱ នាងភទ្រេ ក្នុងរឿងនេះ អ្វីដែលបានឃើញ និងបានឮ ត្រូវបានបញ្ជាក់យ៉ាងមាំថា ជាចរិតពាក់ព័ន្ធនឹងលាមកគោ។
Verse 21
यानि पुण्यान्यवाप्नोति तानि मे गदतः श्रुणु ॥ आज्यमानमपि तथा यावन्तस्तैलबिन्दवः
សូមស្តាប់ពីខ្ញុំ ខណៈខ្ញុំនិយាយអំពីបុណ្យកុសលដែលមនុស្សម្នាក់បានទទួល។ ដូចគ្នានេះផងដែរ សូម្បីតែក្នុងពេលលាបប្រេង ឬ ឃី—មានចំនួនប៉ុន្មានជាចំណុចដំណក់ប្រេង ក៏ (រាប់ជាផលបុណ្យ) ប៉ុន្មានដូច្នោះ។
Verse 22
तावद्वर्षसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते ॥ ततः पुण्यकृताँल्लोकान्पुरुषो योऽनुलिप्यते
អស់រយៈពេលរាប់ពាន់ឆ្នាំតាមចំនួននោះ មនុស្សម្នាក់ត្រូវបានគោរពនៅក្នុងលោកសួគ៌។ បន្ទាប់មក បុរសដែលត្រូវបានលាប/ចាក់ប្រេងដូច្នោះ នឹងទៅដល់លោករបស់អ្នកធ្វើបុណ្យកុសល។
Verse 23
एकैककणसंख्यातः स्वर्गलोके महीयते ॥ एवं योऽभ्यञ्जयेद्गात्रं तैलेन तु घृतेन वा
គាត់ត្រូវបានគោរពនៅសួគ៌តាមមាត្រដ្ឋានដែលរាប់តាមមួយភាគល្អិត/មួយដំណក់ៗ។ ដូច្នេះ អ្នកណាដែលលាបរាងកាយដោយប្រេង ឬដោយឃី (ghee) នឹងទទួលបានបុណ្យដូច្នោះ។
Verse 24
तावद्वर्षसहस्राणि मम लोके प्रतिष्ठति ॥ अथ चोद्वर्त्तनं भद्रे प्रवक्ष्यामि प्रियं मम
អស់រយៈពេលរាប់ពាន់ឆ្នាំតាមចំនួននោះ គាត់ស្ថិតនៅក្នុងលោករបស់យើង។ ឥឡូវនេះ ឱ អ្នកមានសិរីមង្គល យើងនឹងពន្យល់អំពី ឧទ្វរតន (ការខាត់/ម៉ាស្សា) ដែលជាទីពេញចិត្តរបស់យើង។
Verse 25
येन शुध्यन्ति चाङ्गानि मम प्रीतिश्च जायते ॥ भोगिना यदि वा रोध्रं यदि पिप्पलिकामधु
ដោយវត្ថុនោះ អវយវៈទាំងឡាយត្រូវបានសម្អាតបរិសុទ្ធ ហើយក្តីពេញចិត្តរបស់យើងកើតឡើង។ (អាចប្រើ) ភោគិនា ឬ លោធ្រ ឬ ទឹកឃ្មុំជាមួយពិប្បលិកា។
Verse 26
मधूकमश्वपर्णं वा रोहिणं चैव कर्कटम् ॥ एतेषां प्राप्य लभते शास्त्रज्ञः कर्मकारकः
(ឬ) មធូក ឬ អស្វបរណ; ហើយក៏មាន រោហិណ និង ករកដ។ ពេលបានវត្ថុទាំងនេះ អ្នកអនុវត្តដែលចេះសាស្ត្រ និងជំនាញក្នុងការប្រតិបត្តិកម្មពិធី នឹងទទួលបានផលដែលបំណង។
Verse 27
यदीच्छेत्परमां सिद्धिं मम कर्मानुसारकः ॥ एवमुद्वर्त्तनं कृत्वा स्नानकर्म तु कारयेत् ॥
បើសាវករបស់ខ្ញុំ ដែលប្រតិបត្តិតាមពិធីវិន័យដែលបានកំណត់ ប្រាថ្នាសិទ្ធិដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ នោះក្រោយធ្វើឧទ្វរតនៈ (ការខាត់/លាប) ដូចនេះហើយ គួរធ្វើពិធីស្នាន។
Verse 28
तत आमलकं चैव वसुगन्धार्णमुत्तमम् ॥ तेन मे सर्वगात्राणि मर्द्दयित्वा दृढव्रतः ॥
បន្ទាប់មក យកអាមលកៈ (ផ្លែអាម្លា) និងសារធាតុក្រអូបដ៏ប្រសើរ ដែលហៅថា វសុគន្ធារណៈ; អ្នកប្រកាន់វ្រតយ៉ាងមាំមួន គួរខាត់លាបអវយវៈទាំងអស់របស់ខ្ញុំដោយវា។
Verse 29
जलकुम्भं ततो गृह्य इमं मन्त्र मुदाहरेत् ॥ देवानां देवदेवोऽसि देवोऽनादिरभूः परः ॥
បន្ទាប់មក យកកុម្ភទឹក ហើយសូត្រមន្ត្រនេះថា៖ «ក្នុងចំណោមទេវទាំងឡាយ អ្នកជាទេវទេវ; អ្នកជាព្រះ—អនាទិ និងបរម»។
Verse 30
तव व्यक्तस्वरूपेण स्नानं गृह्णीष्व मेऽनघ ॥ एवं तु स्नपनं कुर्यान्मम मार्गानुसारकः ॥
«ឱ ព្រះអនឃ (អ្នកគ្មានមន្ទិល), សូមទទួលស្នាននេះដែលខ្ញុំបានអរព្រះក្នុងរូបសម្បត្តិដែលបង្ហាញច្បាស់របស់ព្រះ»។ ដូច្នេះ សាវករបស់ខ្ញុំដែលដើរតាមមាគ៌ារបស់ខ្ញុំ គួរធ្វើស្នបនៈ (ពិធីស្នានបូជា)។
Verse 31
अथ सौवर्णकुम्भेन रजतस्य घटेन वा ॥ एतेषामप्यलाभे तु कर्मज्ञः कर्म कारयेत् ॥
បន្ទាប់មក អាចធ្វើពិធីដោយកុម្ភមាស ឬដោយភាជន៍ប្រាក់; ហើយបើសូម្បីតែវាមិនមានទេ អ្នកចេះពិធីកម្ម គួររៀបចំឲ្យធ្វើពិធីដោយវត្ថុជំនួសដែលសមរម្យ។
Verse 32
ताम्रकुम्भमयेनैव कुर्यात्स्नपनमुत्तमम् ॥ एवं तु स्नपनं कृत्वा विधिदृष्टेन कर्मणा ॥
គួរធ្វើពិធីស្នាបនៈ (ការងូតទឹកពិធី) ដ៏ប្រសើរ ដោយប្រើក្រឡាធុងស្ពាន់។ ហើយក្រោយធ្វើស្នាបនៈដូច្នេះ តាមកម្មដែលវីធិ (បទបញ្ញត្តិ) បានកំណត់ ក៏បន្តពិធីទៅមុខ។
Verse 33
पश्चाद्गन्धः प्रदातव्यः प्रकृष्टो मन्त्रसंयुतः ॥ सर्वगन्धाः सौमनस्याः सर्ववर्णाश्च ते मताः ॥
បន្ទាប់មក គួរបូជាគ្រឿងក្រអូបដ៏ប្រសើរ ដោយភ្ជាប់មន្ត្រ។ ក្លិនក្រអូបទាំងអស់ ត្រូវបានចាត់ទុកថា ‘សោមនស្ស្យ’ (ធ្វើឲ្យចិត្តរីករាយ) ហើយគេថាមានគ្រប់ពណ៌/គ្រប់ប្រភេទ។
Verse 34
उत्पन्नाः सर्वलोकेषु त्वया सत्येषु योजिताः ॥ मया च ते तवाङ्गेषु तानावह शुचीन् प्रभो ॥
ឱ ព្រះអម្ចាស់! គ្រឿងក្រអូបទាំងនេះ កើតមាននៅគ្រប់លោក ហើយដោយព្រះអង្គបានរៀបចំវា ក្នុងលំដាប់ដ៏ពិតប្រាកដ។ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនាំវាមកកាន់អវយវៈរបស់ព្រះអង្គ—ឱ គ្រឿងក្រអូបដ៏បរិសុទ្ធ ចូរមកទីនេះ។
Verse 35
मम भक्त्या सुसन्तुष्टः प्रतिगृह्णीष्व माधव ॥ एवं गन्धान्स्ततो दत्त्वा उत्कृष्टं कर्म कारयेत् ॥
«ដោយព្រះអង្គពេញព្រះហឫទ័យដោយភក្តិរបស់ខ្ញុំ សូមទទួលយកវា ឱ មាធវ»។ ដូច្នេះ ក្រោយបូជាគ្រឿងក្រអូបហើយ គួរឲ្យពិធីដ៏ប្រសើរប្រព្រឹត្តទៅតាមលំដាប់។
Verse 36
ततः पुष्पाञ्जलिं दत्त्वा इमं मन्त्र मुदीरयेत् ॥ जलजं स्थलजं चैव पुष्पं कालोद्भवं शुचि ॥
បន្ទាប់មក ក្រោយបូជាផ្កាមួយក្តាប់ (បុស្បាណ្ជលិ) គួរអានមន្ត្រនេះថា៖ «ផ្កាបរិសុទ្ធ—កើតក្នុងទឹក កើតលើដី និងកើតតាមកាលរដូវ»។
Verse 37
मम संसारमोक्षाय गृह्ण गृह्ण ममाच्युत ॥ एवंविधोपचारेण अर्चयित्वा मम प्रियम्
“ដើម្បីការរួចផុតរបស់ខ្ញុំពីសំសារ សូមព្រះអង្គទទួលយកនេះ ទទួលយកនេះ ឱ អច្យុតៈ।” បន្ទាប់ពីបានអរចនាបូជាអ្វីដែលជាទីពេញព្រះហឫទ័យរបស់ខ្ញុំ ដោយការបម្រើដោយកិត្តិយសដូច្នេះ—
Verse 38
पश्चाद्धूपं च मे दद्याद् सुगन्धद्रव्यसम्मितम् ॥ धूपं गृह्य विधानॆन मयोक्तं सुखवल्लभम्
បន្ទាប់មក គួរតែថ្វាយធូបដល់ខ្ញុំ ដែលផ្សំឡើងពីវត្ថុក្រអូបជាច្រើន។ កាលបានយកធូបតាមវិធីដែលបានកំណត់—ដែលខ្ញុំបានប្រកាស និងជាទីពេញចិត្តដោយផលសុខ—
Verse 39
उभयेषु कुलेष्वात्मा धूपमन्त्रं उदीरयेत् ॥ वनस्पतिरसं दिव्यं बहुद्रव्यसमन्वितम्
ដើម្បីសេចក្តីចម្រើនល្អនៃទាំងពីរវង្សកុល អ្នកបូជាគួរតែសូត្រមន្តធូប។ (ធូបនោះ) ជាសារធាតុទិព្វនៃរុក្ខជាតិ មានគ្រឿងផ្សំជាច្រើន,
Verse 40
मम संसारमोक्षाय धूपोऽयं प्रतिगृह्यताम् ॥ मन्त्रः— शान्तिर्वै सर्वदेवानां शान्तिर्मम परायणम्
“ដើម្បីការរួចផុតរបស់ខ្ញុំពីសំសារ សូមធូបនេះត្រូវបានទទួលយក।” មន្ត្រា៖ “សន្តិពិតជាគោលបំណងរបស់ទេវទាំងអស់; សន្តិជាទីពឹងខ្ពស់បំផុតរបស់ខ្ញុំ।”
Verse 41
सांख्यानां शान्तियोगेन धूपं गृह्ण नमोऽस्तु ते ॥ त्राता नान्योऽस्ति मे कश्चित् त्वां विहाय जगद्गुरो
“សូមព្រះអង្គទទួលធូបនេះ តាមវិន័យនៃយោគៈសន្តិ ដែលបានបង្រៀនក្នុងសាំខ្យៈ; សូមនមស្ការដល់ព្រះអង្គ។ ឱ គ្រូនៃលោក ក្រៅពីព្រះអង្គ ខ្ញុំមិនមានអ្នកសង្គ្រោះផ្សេងទៀតឡើយ।”
Verse 42
एवमभ्यर्च्चनं कृत्वा माल्यगन्धानुलेपनैः ॥ पश्चाद्वस्त्रं च वै दद्यात् क्षौमशुक्लं सपीतकम्
ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីធ្វើអភិអរចនាដោយកម្រងផ្កា ក្លិនក្រអូប និងគ្រឿងលាបបូជាហើយ បន្ទាប់មកគួរតែថ្វាយវស្ត្រា—ក្រណាត់លីនិនពណ៌ស (ខ្សោម) និងរួមជាមួយក្រណាត់ពណ៌លឿង។
Verse 43
एवं चैव समादाय कृत्वा शिरसि चाञ्जलिम् ॥ दिव्ययोगं समादाय इमं मन्त्रमुदीरयेत्
ហើយដូច្នេះ ដោយយកនូវនិវេទន៍ (អំណោយ) ហើយដាក់អញ្ជលី (បាតដៃប្រណម) លើក្បាល ទទួលយកវិន័យយោគៈដ៏ទេវភាព បន្ទាប់មកគួរប្រាប់មន្តនេះ។
Verse 44
प्रीयतां भगवान् पुरुषोत्तमः श्रीनिवासः श्रीमानानन्दरूपः ॥ गोप्ता कर्ताधिकर्ता मान्यनाथ भूतनाथ आदिरव्यक्तरूपः ॥ क्षौमं वस्त्रं पीतरूपं मनोज्ञं देवाङ्गे स्वे गात्रप्रच्छादनाय
សូមព្រះភគវាន ពុរុសោត្តមៈ—ស្រីនិវាសៈ ព្រះដ៏រុងរឿងមានសភាពជាអានន្ទ—សព្វព្រះហឫទ័យ។ ព្រះអង្គជាអ្នកការពារ ជាអ្នកប្រតិបត្តិ និងជាអធិបតីលើអ្នកប្រតិបត្តិទាំងអស់ ជានាថដ៏គួរគោរព ជាភូតនាថ ជាព្រះដើមមានរូបអវ្យក្ត។ សូមទទួលវស្ត្រខ្សោមនេះ ពណ៌លឿងស្រស់ស្អាត ដើម្បីគ្របដណ្តប់ព្រះកាយទេវភាពរបស់ព្រះអង្គ។
Verse 45
गृहीत्वा प्रणवाद्येन धर्मपुण्येन संवृतः
ដោយទទួលយកវា ដោយចាប់ផ្តើមដោយប្រណវ (ឱំ) ហើយត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយធម៌ និងបុណ្យកុសល។
Verse 46
इदं परायणं परस्परप्रीतिकरं प्राणरक्षणं प्राणिनां स्विष्टं तदनुकल्पं सत्यमुपयुक्तमात्मने तद्देव गृहाण
នេះ (ការថ្វាយ/កិច្ចការ) ជាជម្រកដ៏ប្រសើរបំផុត ជាមូលហេតុនៃមេត្រីភាពទៅវិញទៅមក និងជាការការពារជីវិតសម្រាប់សត្វមានជីវិតទាំងឡាយ; វាត្រូវបានថ្វាយយ៉ាងល្អ តាមសមរម្យភាព ពិត និងមានប្រយោជន៍ដល់អាត្មា—ដូច្នេះ ឱ ទេវៈ សូមទទួលយកវា។
Verse 47
एवं तु प्रापणं कृत्वा मम मार्गानुसारकः ॥ मुखप्रक्षालनं दत्त्वा शीघ्रम् एव प्रकल्पितम्
ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីរៀបចំការថ្វាយ (prāpaṇa) តាមវិធីដែលខ្ញុំបានកំណត់ អ្នកដើរតាមមាគ៌ារបស់ខ្ញុំគួររៀបចំ និងថ្វាយទឹកសម្រាប់លាងមុខ/លាងមាត់ (mukha-prakṣālana) ឲ្យបានឆាប់រហ័ស។
Verse 48
शुचिः स्तुवति देवानाम् एतदेव परायणम् ॥ शौचार्थं तु जलं गृह्णन् कृत्वा प्रापणम् उत्तमम्
ដោយមានភាពបរិសុទ្ធ គួរសរសើរព្រះទេវតាទាំងឡាយ—នេះជាទីពឹងពាក់ខ្ពស់បំផុតពិតប្រាកដ។ ដើម្បីសេចក្តីស្អាតបរិសុទ្ធ កាលយកទឹកមក គួររៀបចំការថ្វាយ (prāpaṇa) ដ៏ប្រសើរ។
Verse 49
एवं तु भोजनं दत्त्वा व्यपनीय तु प्रापणम् ॥ ताम्बूलं तु ततो गृह्य छेमं मन्त्रम् उदीरयेत्
ដូច្នេះ ក្រោយថ្វាយអាហារ ហើយបន្ទាប់មកដកចេញនូវការរៀបចំថ្វាយ (prāpaṇa) នោះ គួរយកតាំបូល (ស្លឹកពាន) ហើយសូត្រមន្ត្រដ៏ជាមង្គល។
Verse 50
मन्त्रः— अलङ्कारं सर्वतो देवानां द्रव्यानुक्तौ सर्वसौगन्धिकादिभिः गृह्य ताम्बूलं लोकनाथ विशिष्टम् अस्माकं च भवनं तव प्रतिमा च ह
មន្ត្រា៖ ‘ជាគ្រឿងអលង្ការដល់ព្រះទេវតាទាំងឡាយគ្រប់ទិសទាំងពួង ព្រមទាំងវត្ថុទាំងឡាយ រួមទាំងគ្រឿងក្រអូបទាំងអស់ជាដើម ដោយទទួលយកតាំបូលនេះ ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃលោក (Lokanātha) សូមឲ្យវាជាការថ្វាយដ៏ពិសេស ហើយសូមឲ្យលំនៅរបស់យើង និងរូបបដិមារបស់ព្រះអង្គផង ត្រូវបានគោរពបូជា।’
Verse 51
अलङ्कारं मुखे श्रेष्ठं तव प्रीत्या मया कृतम् ॥ मुखप्रसाधनं श्रेष्ठं देव गृह्ण मया कृतम्
‘ខ្ញុំបានរៀបចំអលង្ការដ៏ប្រសើរសម្រាប់មុខ/មាត់ ដើម្បីព្រះអង្គពេញព្រះហឫទ័យ។ ឱ ព្រះទេវៈ សូមទទួលយកការតុបតែងមុខ/មាត់ដ៏ប្រសើរនេះ ដែលខ្ញុំបានរៀបចំ។’
Verse 52
एतेनैवोपचारेण मद्भक्तः कर्म कारयेत् ॥ अनुमुक्तो महालोकान् पश्यते मम नित्यशः
ដោយអុបចារ (វិធីបម្រើបូជា) នេះឯង អ្នកសក្ការៈរបស់យើងគួរធ្វើកិច្ចពិធីកម្មឲ្យសម្រេច។ ពេលបានអនុញ្ញាត និងបានដោះលែងតាមវិធី គេតែងឃើញលោកធំៗរបស់យើងជានិច្ច។
Verse 53
मन्त्रश्च— तद्भगवन्त्वां गुणश्च आत्मनश्चापि गृह्ण वारिणः सर्वदेवतानां मुखमेव प्रक्षालयेत् ॥ एतेन मन्त्रेण सुगन्धधूपदीपनैवेद्यं पुनरेवं समर्पयेत्
ហើយមន្ត្រៈ៖ ‘ឱ ព្រះភគវាន សូមទទួលយកគុណទាំងនេះ និងអាត្មា (ខ្លួន) ដែលបានអర్పិតជាមួយទឹកផង’។ ដោយទឹក គួរលាងតែបបូរមាត់/មុខរបស់ទេវតាទាំងអស់។ ដោយមន្ត្រនេះ គួរអర్పិតធូបក្រអូប ប្រទីប និងនైవេទ្យ ម្តងទៀតតាមរបៀបដដែល។
Verse 54
मन्त्राः ऊचुः ॥ स्नेहं स्नेहेन संगृह्य लोकनाथ मया हृतम् ॥ सर्वलोकेषु सिद्धात्मा ददाम्यात्मकरेण च
មន្ត្រទាំងឡាយបាននិយាយថា៖ ‘ឱ លោកនាថា ខ្ញុំបានប្រមូលសារធាតុខ្លាញ់ដោយសារធាតុខ្លាញ់ ហើយនាំមក។ ឱ អ្នកមានអាត្មាសម្រេចក្នុងលោកទាំងអស់ ខ្ញុំក៏អោយ/អర్పិតវាដោយដៃខ្លួនឯងផងដែរ।’
Verse 55
करेण तस्य चूर्णेन पिष्टचूर्णेन वा पुनः ॥ एतदुद्वर्त्तनं कुर्यान् मम गात्रसुखावहम्
ដោយដៃ ប្រើម្សៅនោះ—ឬម្សៅដែលបានកិនល្អម្ដងទៀត—គួរធ្វើឧទ្វរតន (ការខាត់/ម៉ាស្សា) នេះ ដែលនាំសុខស្រួលដល់អវយវៈរបស់យើង។
Verse 56
कर्मण्यन्यापि माल्यानि ततो मह्यं प्रदापयेत् ॥ तदेव चार्च्चनं कृत्वा कर्मण्यः कर्मसम्मितः
បន្ទាប់មក គួរអర్పិតមកកាន់យើងនូវកម្រងផ្កាផ្សេងៗទៀតផង ដែលសមស្របនឹងពិធីកម្ម។ ក្រោយធ្វើអរចន (arcana) នោះហើយ អ្នកប្រតិបត្តិពិធីដែលសមរម្យនឹងធ្វើតាមវិធីដែលបានកំណត់។
Verse 57
वस्त्रैर्विभूषणं कृत्वा मम गात्रानुसारि यत् ॥ पश्चात्पुष्पं गृहीत्वा तु आसनं चोपकल्पयेत् ॥
ក្រោយពីតុបតែង (ទីបូជា) ដោយសម្លៀកបំពាក់ និងគ្រឿងអលង្ការ ឲ្យសមនឹងរូបកាយរបស់ព្រះអង្គ; បន្ទាប់មកយកផ្កាមួយ ហើយចាត់ចែងអាសនៈ (កន្លែងអង្គុយ)។
The chapter’s internal logic presents disciplined śauca (cleanliness and controlled bodily conduct) and orderly devopacāra (sequenced offerings with mantras) as a normative ethic of practice. It frames material substances—water, oils, flowers, incense, cloth—not as ends in themselves but as regulated media for cultivating reverence, restraint, and liberation-oriented intent (saṃsāra-mokṣa), expressed through repeated mantra-guided actions.
No explicit calendrical markers (tithi, nakṣatra, māsa, ṛtu, or vrata-days) are specified in the provided text. The procedures are presented as nitya-oriented (regular/daily) ritual discipline, indicated by phrases such as “nityam,” but without lunar-phase or seasonal scheduling.
Environmental/terrestrial balance is implied through the dialogic frame with Pṛthivī and through the emphasis on substances drawn from the earth-system—jala (water), gomaya (cow-dung), vanaspati-rasa (plant essences), jalaja/sthalaja puṣpa (aquatic/terrestrial flowers). The text models an ethic of measured use and purification: careful handling of water for śauca, plant-based aromatics, and natural materials integrated into a controlled ritual economy rather than wasteful consumption.
No royal genealogies, dynastic lineages, or named sages beyond the principal divine instructor (Varāha/Nārāyaṇa/Mādhava/Puruṣottama as epithets within mantras) are referenced in the provided chapter segment. The content is primarily procedural, focusing on the ritual attendant/devotee (karmakāraka, mantrajña) rather than historical personages.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.