
ជំពូកនេះចាប់ផ្តើមដោយព្រះឥសីសួរ សូតា អំពីបញ្ហាធម៌-សីលធម៌ថា តើហេតុអ្វីបានជា «ព្រហ្មហត្យា» (មលិនភាពធ្ងន់ពីការសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍) អាចកើតលើ រាឃវៈ (ព្រះរាម) បន្ទាប់ពីសម្លាប់ រាវណៈ ខណៈដែលរាវណៈត្រូវបានចាត់ថាជារាក្សស។ សូតាប្រាប់ពូជពង្ស៖ ពុលស្ត្យៈ បង្កើត វិស្រាវស; វិស្រាវស រួមជាមួយ កៃកសី កូនស្រី សុម៉ាលី បង្កើតកូនបួន—រាវណៈ (ទសគ្រីវ), កុម្ភករណៈ, វិភីសណៈ—និងកូនស្រី ស៊ូរបណខា។ ពេលកៃកសីមកសុំក្នុងពេលសន្ធ្យាមិនល្អ វិស្រាវសទាយថានឹងកើតកូនរាក្សសកាច ប៉ុន្តែកូនចុង វិភីសណៈ នឹងមានធម៌ និងចេះសាស្ត្រ។ បន្ទាប់មក សូតាបញ្ជាក់ថា ព្រោះរាវណៈ និងកុម្ភករណៈ មានខ្សែពូជព្រាហ្មណ៍តាមវិស្រាវស និងពុលស្ត្យៈ ការសម្លាប់ពួកគេបង្ក «ព្រហ្មហត្យា» ប្រភេទមួយលើព្រះរាម។ ដើម្បីសម្រួល និងសម្អាត ព្រះរាមបានប្រតិស្ឋាបនា លិង្គ «រាមេស្វរ» (រាមនាថ) តាមវិធីវេដៈ បង្កើតទីរថៈល្បីថាអាចដោះលែងពីព្រហ្មហត្យា។ ជំពូកពិពណ៌នាព្រំដែនបរិសុទ្ធ មានទេវតាទិសទាំងឡាយ (អាទិត្យ, សោម, អគ្គិ, យម, វរុណ, វាយុ, កុបេរ) និងអ្នកបម្រើ (វិនាយក, កុមារ, វីរភទ្រ និងគណៈរបស់សិវៈ)។ វាក៏និយាយថា ព្រហ្មហត្យាដ៏ខ្លាំងត្រូវបានបិទទុកក្នុងរន្ធក្រោមដី ហើយដំឡើង ភៃរវៈ ជាអ្នកការពារ ដើម្បីមិនឲ្យមលិនភាពឡើងវិញ។ ចុងក្រោយ ព្រះរាមតែងតាំងព្រាហ្មណ៍ជាព្រះសាសនិក និងប្រគេនទាន—ភូមិ ទ្រព្យ អលង្ការ និងក្រណាត់—សម្រាប់បូជាបន្ត។ ផលស្រុតិបញ្ជាក់ថា អ្នកអាន ឬស្តាប់ជំពូកនេះ នឹងរួចផុតពីបាប និងទទួលសាយុជ្យជាមួយ ហរិ។
Verse 1
ऋषय ऊचुः । राक्षसस्य वधात्सूत रावणस्य महामुने । ब्रह्महत्या कथमभूद्राघवस्य महात्मनः
ព្រះឥសីទាំងឡាយបានពោលថា៖ ឱ សូត្រ ឱ មហាមុនី! បន្ទាប់ពីការសម្លាប់រាក្សស រាវណៈហើយ តើបាបព្រហ្មហត្យា បានកើតឡើងចំពោះរាឃវៈ (ព្រះរាម) អ្នកមានព្រលឹងធំដូចម្តេច?
Verse 2
ब्राह्मणस्य वधात्सूत ब्रह्महत्याभिजायते । न ब्राह्मणो दशग्रीवः कथं तद्वद नो मुने
ពួកឥសីបាននិយាយថា៖ «ឱ សូតៈ ការសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍ នាំឲ្យកើតបាបធំ “ព្រហ្មហត្យា”។ ប៉ុន្តែ ទសគ្រីវ (រាវណ) មិនមែនជាព្រាហ្មណ៍ទេ—ហេតុអ្វីបានជាការចោទដូចគ្នានោះអាចអនុវត្តបាន? សូមព្រះមុនីពន្យល់ដល់យើង»។
Verse 3
ब्रह्महत्या भवेत्क्रूरा रामचंद्रस्य धीमतः । एतन्नः श्रद्दधानानां वद कारुण्यतोऽधुना
«តើបាបដ៏សាហាវ “ព្រហ្មហត្យា” អាចទៅជាប់លើព្រះរាមចន្ទ្រាដ៏ប្រាជ្ញាបានដូចម្តេច? ដោយករុណា សូមប្រាប់យើងឥឡូវនេះ—យើងដែលស្តាប់ដោយសទ្ធា»។
Verse 4
इति पृष्टस्ततः सूतो नैमिषारण्यवासिभिः । वक्तुं प्रचक्रमे तेषां प्रश्नस्योत्तरमुत्तमम्
ដូច្នេះ ពេលត្រូវបានអ្នកស្នាក់នៅនៃនៃមិឝារ័ណ្យ សួរដូច្នេះ សូតៈក៏ចាប់ផ្តើមនិយាយទៅកាន់ពួកគេ ដោយផ្តល់ចម្លើយដ៏ប្រសើរបំផុតចំពោះសំណួរនោះ។
Verse 5
।श्रीसूत उवाच । ब्रह्मपुत्रो महातेजाः पुलस्त्योनाम वै द्विजाः । बभूव तस्य पुत्रोऽभूद्विश्रवा इति विश्रुतः
ព្រះសូតៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «មានព្រាហ្មណ៍ដ៏រុងរឿងមួយអង្គ ឈ្មោះ ពុលស្ត្យៈ ជាព្រះបុត្ររបស់ព្រះព្រហ្មា។ ព្រះអង្គមានព្រះបុត្រមួយអង្គល្បីឈ្មោះ វិឝ្រវា»។
Verse 6
तस्य पुत्रः पुलस्त्य स्य विश्रवा मुनिपुंगवाः । चिरकालं तपस्तेपे देवैरपि सुदुष्करम्
«វិឝ្រវា ព្រះបុត្ររបស់ពុលស្ត្យៈ—ជាមុនីដ៏ប្រសើរបំផុត—បានបំពេញតបៈយូរអង្វែង ជាតបៈដែលសូម្បីតែទេវតាក៏ពិបាកធ្វើបាន»។
Verse 7
तपः कुर्वति तस्मिंस्तु सुमाली नाम राक्षसः । पाताललोकाद्भूलोकं सर्वं वै विचचार ह
កាលដែលគាត់កំពុងប្រតិបត្តិតបៈ នោះមានរាក្សសម្នាក់ឈ្មោះ សុម៉ាលី ឡើងមកពីបាតាលលោក ហើយដើរល្បាតពេញទាំងភពផែនដី។
Verse 8
हेमनिष्कांगदधरः कालमेघनिभच्छविः । समादाय सुतां कन्यां पद्महीनामिव श्रियम्
ពាក់គ្រឿងអលង្ការមាស និងកងដៃមាស មានពណ៌ស្រអែមដូចពពកភ្លៀង គាត់នាំកូនស្រីជាកុមារីទៅជាមួយ ដូចជា ព្រះស្រី (លក្ខ្មី) ដែលខ្វះផ្កាបទុម។
Verse 9
विचरन्स महीपृष्ठे कदाचित्पुष्पकस्थितम् । दृष्ट्वा विश्रवसः पुत्रं कुबेरं वै धनेश्वरम्
ខណៈដែលដើរល្បាតលើផ្ទៃផែនដី ម្តងមួយគាត់បានឃើញ គុបេរ បុត្រាវិស្រាវា ព្រះអម្ចាស់នៃទ្រព្យសម្បត្តិ អង្គុយលើរថអាកាស បុស្សបក។
Verse 10
चिंतयामास विप्रेंद्राः सुमाली स तु राक्षसः । कुबेरसदृशः पुत्रो यद्यस्माकं भविष्यति
ឱ ព្រះវិប្រឥន្ទ្រា! រាក្សស សុម៉ាលី នោះបានគិតក្នុងចិត្តថា «បើកូនប្រុសម្នាក់ដូចគុបេរ កើតមានក្នុងវង្សយើង…»
Verse 11
वयं वर्द्धामहे सर्वे राक्षसा ह्यकुतोभयाः । विचार्यैवं निजसुतामब्रवीद्राक्षसेश्वरः
«ដូច្នេះ រាក្សសទាំងអស់យើងនឹងរីកចម្រើន មិនភ័យខ្លាចពីទិសណាមួយឡើយ»។ គិតដូច្នេះហើយ ព្រះអម្ចាស់នៃរាក្សសបាននិយាយទៅកាន់កូនស្រីរបស់ខ្លួន។
Verse 12
सुते प्रदानकालोऽद्य तव कैकसि शोभने । अद्य ते यौवनं प्राप्तं तद्देया त्वं वराय हि
ឱ កៃកសី ដ៏ស្រស់សោភា កូនស្រីរបស់ឪពុក—ថ្ងៃនេះជាកាលសមគួរដើម្បីប្រគល់កូនក្នុងពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍។ កូនបានឈានដល់វ័យយុវវ័យហើយ ដូច្នេះគួរប្រគល់ទៅកាន់កូនកំលោះដ៏សមគួរ។
Verse 13
अप्रदानेन पुत्रीणां पितरो दुःखमाप्नुयुः । किं च सर्वगुणोत्कृष्टा लक्ष्मीरिव सुते शुभे
បើមិនប្រគល់កូនស្រីឲ្យរៀបការ នោះឪពុកទាំងឡាយនឹងធ្លាក់ក្នុងទុក្ខ។ លើសពីនេះ ឱ កូនស្រីដ៏ជាមង្គល អ្នកលេចធ្លោក្នុងគុណធម៌ទាំងអស់ ដូចព្រះនាងលក្ខ្មីផ្ទាល់។
Verse 14
प्रत्याख्यानभयात्पुंभिर्न च त्वं प्रार्थ्यसे शुभे । कन्यापितृत्वं दुःखाय सर्वेषां मानकांक्षिणाम्
ឱ អ្នកដ៏ជាមង្គល បុរសទាំងឡាយក៏មិនហ៊ានសុំដៃអ្នកដែរ ព្រោះខ្លាចត្រូវបដិសេធ។ សម្រាប់អ្នកដែលប្រាថ្នាកិត្តិយស និងកេរ្តិ៍ឈ្មោះ ការជាឪពុកនៃកូនស្រីមិនទាន់រៀបការ ក្លាយជាមូលហេតុនៃទុក្ខ។
Verse 15
न जानेऽहं वरः को वा वरयेदिति कन्यके । सा त्वं पुलस्त्यतनयं मुनिं विश्रवसं द्विजम्
ឱ កញ្ញា ឪពុកមិនដឹងថា អ្នកណាជាកូនកំលោះ ឬអ្នកណានឹងជ្រើសរើសអ្នកទេ។ ដូច្នេះ អ្នកគួរជ្រើសរើសមុនីទ្វិជ វិស្រវស បុត្ររបស់ពុលស្ត្យ។
Verse 16
पितामहकुलोद्भूतं वरयस्व स्वयंगता । कुबेरतुल्यास्तनया भवेयुस्ते न संशयः
ចូរអ្នកទៅដោយចិត្តស្ម័គ្ររបស់ខ្លួន ហើយជ្រើសរើសគាត់—អ្នកដែលកើតពីវង្សត្រកូលដ៏រុងរឿងនៃបិតាមហា។ ដោយមិនសង្ស័យ កូនប្រុសរបស់អ្នកនឹងកើតមានស្មើព្រះកុបេរ។
Verse 17
कैकसी तद्वचः श्रुत्वा सा कन्या पितृगौरवात् । अंगीचकार तद्वाक्यं तथास्त्विति शुचिस्मिता
លឺពាក្យនោះ កញ្ញា កៃកសី ដោយគោរពកិត្តិយសបិតា បានទទួលយកពាក្យណែនាំនោះ; នាងញញឹមស្រាលដោយចិត្តបរិសុទ្ធ ហើយនិយាយថា «តថាស্তু—សូមឲ្យដូច្នោះ»
Verse 18
पर्णशालां मुनिश्रेष्ठा गत्वा विश्रवसो मुनेः । अतिष्ठदंतिके तस्य लज्जमाना ह्यधोमुखी
នាងទៅដល់កុដិដំបូលស្លឹករបស់មុនី វិស្រវស; កញ្ញាដ៏ប្រសើរនោះឈរនៅជិតលោក ដោយអៀនខ្មាស មុខទាបចុះ។
Verse 19
तस्मिन्नवसरे विप्राः पुलस्त्यतनयः सुधीः । अग्निहोत्रमुपास्ते स्म ज्वलत्पावकसन्निभः
នៅវេលានោះឯង ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ កូនប្រុសដ៏ប្រាជ្ញារបស់ ពុលស្ត្យ កំពុងបម្រើពិធី អគ្និហោត្រៈ ដោយភ្លឺរលោងដូចភ្លើងកំពុងឆេះ។
Verse 20
संध्याकालमतिक्रूरमविचिंत्य तु कैकसी । अभ्येत्य तं मुनिं सुभ्रूः पितुर्वचनगौरवात्
ប៉ុន្តែ កៃកសី អ្នកមានចិញ្ចើមស្រស់ មិនបានគិតពីភាពតឹងរឹងនៃពេលសន្ធ្យា ទេ; ដោយគោរពពាក្យបិតា នាងបានចូលទៅជិតមុនីនោះ។
Verse 21
तस्थावधोमुखी भूमिं लिखत्यंगुष्ठकोटिना । विश्रवास्तां विलोक्याथ कैकसीं तनुमध्यमाम् । उवाच सस्मितो विप्राः पूर्णचंद्रनिभाननाम्
នាងឈរមុខទាប ច្រៀកដីដោយចុងមេដៃ។ បន្ទាប់មក វិស្រវស មើលឃើញ កៃកសី—ចង្កេះស្ដើង មុខដូចព្រះចន្ទពេញវង់—ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ហើយនិយាយដោយញញឹមស្រាល។
Verse 22
विश्रवा उवाच । शोभने कस्य पुत्री त्वं कुतो वा त्वमिहागता
វិශ්រវា បានមានពាក្យថា៖ «ឱ នាងមានមង្គល! អ្នកជាកូនស្រីរបស់អ្នកណា ហើយមកពីទីណាទើបមកដល់ទីនេះ?»
Verse 23
कार्यं किं वा त्वमुद्दिश्य वर्तसेऽत्र शुचिस्मिते । यथार्थतो वदस्वाद्य मम सर्वमनिंदिते
«អ្នកស្នាក់នៅទីនេះដោយបំណងអ្វី ឱ នាងមានញញឹមបរិសុទ្ធ? ឱ នាងឥតទោស សូមប្រាប់ខ្ញុំថ្ងៃនេះនូវសេចក្តីពិតទាំងអស់តាមពិត»
Verse 24
इतीरिता कैकसी सा कन्या बद्धांजलिर्द्विजाः । उवाच तं मुनिं प्रह्वा विनयेन समन्विता
ដូច្នេះពេលត្រូវបានសួរ នាងកៃកសី ក្មេងស្រីនោះ—បង្រួមដៃជាអញ្ជលីដោយក្តីគោរព—បានឱនកាយ ហើយនិយាយទៅកាន់មុនីដោយភាពទន់ភ្លន់។
Verse 25
तपः प्रभावेन मुने मदभिप्रायमद्य तु । वेत्तुमर्हसि सम्यक्त्वं पुलस्त्यकुलदीपन
«ឱ មុនី! ដោយអานุភាពនៃតបៈរបស់លោក លោកអាចដឹងបំណងចិត្តរបស់ខ្ញុំបានត្រឹមត្រូវសព្វថ្ងៃនេះ—ឱ ពន្លឺនៃវង្សពុលស្ត្យ!»
Verse 26
अहं तु कैकसी नाम सुमालिदुहिता मुने । मत्तातस्याज्ञया ब्रह्मंस्तवांतिकमुपागता
«ខ្ញុំមាននាមថា កៃកសី ឱ មុនី—ជាកូនស្រីរបស់សុម៉ាលី។ ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏គួរគោរព ដោយព្រះបន្ទូលបិតា ខ្ញុំបានមកជិតលោក»
Verse 27
शेष त्वं ज्ञानदृष्ट्याद्य ज्ञातुमर्हस्यसंशयः । क्षणं ध्यात्वा मुनिः प्राह विश्रवाः स तु कैकसीम्
“អ្វីដែលនៅសល់ អ្នកអាចដឹងបាននៅថ្ងៃនេះ ដោយភ្នែកនៃញាណ ដោយមិនមានសង្ស័យឡើយ।” បន្ទាប់ពីសមាធិមួយភ្លែត មុនីវិශ්រវា បាននិយាយទៅកាន់ កៃកសី។
Verse 28
मया ते विदितं सुभ्रूर्मनोगतमभीप्सितम् । पुत्राभिलाषिणी सा त्वं मामगाः सांप्रतं शुभे
“ឱ នាងមានចិញ្ចើមស្រស់ស្អាត បំណងដែលស្ថិតក្នុងចិត្តរបស់អ្នក ខ្ញុំបានដឹងហើយ។ ដោយប្រាថ្នាបុត្រ អ្នកបានមករកខ្ញុំឥឡូវនេះ ឱ នារីជាមង្គល।”
Verse 29
सायंकालेऽधुना क्रूरे यस्मान्मां त्वमुपागता । पुत्राभिलाषिणी भूत्वा तस्मात्त्वां प्रब्रवीम्यहम्
“ព្រោះអ្នកបានមករកខ្ញុំឥឡូវនេះនៅពេលល្ងាច—ពេលមិនជាមង្គល—ដោយប្រាថ្នាបុត្រ ដូច្នេះខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នកអំពីរឿងនេះ।”
Verse 30
शृणुष्वावहिता रामे कैकसी त्वमनिंदिते । दारुणान्दारुणाकारान्दारुणाभिजनप्रियान्
“សូមស្តាប់ដោយប្រុងប្រយ័ត្ន ឱ រាមេ ឱ កៃកសី អ្នកគ្មានទោស។ អ្នកនឹងបង្កើតកូនដ៏សាហាវ—មានរូបរាងគួរភ័យ និងជាទីស្រឡាញ់នៃវង្សដ៏គួរភ័យ।”
Verse 31
जनयिष्यसि पुत्रांस्त्वं राक्षसान्क्रूरकर्मणः । श्रुत्वा तद्वचनं सा तु कैकसी प्रणिपत्य तम्
“អ្នកនឹងបង្កើតកូនប្រុស—ពួករាក្សស ដែលប្រព្រឹត្តអំពើឃោរឃៅ।” លឺពាក្យនោះ កៃកសី បានក្រាបបង្គំចុះចំពោះគាត់។
Verse 32
पुलस्त्यतनयं प्राह कृतांजलिपुटा द्विजाः । भगवदीदृशाः पुत्रास्त्वत्तः प्राप्तुं न युज्यते
ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយបានបូជាអញ្ជលី ហើយនិយាយទៅកាន់កូនប្រុសរបស់ពុលស្ត្យ (វិශ්រវស) ថា៖ «ឱ ព្រះភគវាន! ការទទួលបានកូនប្រុសមានសភាពទេវភាពដូចនេះ ពីលោកដោយរបៀបនេះ មិនសមគួរទេ»។
Verse 33
इत्युक्तः स मुनिः प्राह कैकसीं तां सुमध्यमाम् । मद्वंशानुगुणः पुत्रः पश्चिमस्ते भविष्यति
ពេលត្រូវបានទូលដូច្នោះ មុនីបាននិយាយទៅកាន់កៃកសីអ្នកមានចង្កេះស្រស់ស្អាតថា៖ «កូនប្រុសចុងក្រោយរបស់អ្នក នឹងសមស្របតាមវង្សរបស់ខ្ញុំ»។
Verse 34
धार्मिकः शास्त्रविच्छांतो न तु राक्षसचेष्टितः । इत्युक्ता कैकसी विप्राः काले कतिपये गते
«គេនឹងជាអ្នកធម៌ ស្គាល់សាស្ត្រ និងមានសមាធិគ្រប់គ្រងខ្លួន មិនមែនជាអ្នកប្រព្រឹត្តបែបរាក្សសទេ»។ ដូច្នេះបានប្រាប់កៃកសី ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ហើយក្រោយពេលកន្លងទៅមួយរយៈ…
Verse 35
सुषुवे तनयं क्रूरं रक्षोरूपं भयंकरम् । द्विपंचशीर्षं कुमतिं विंशद्बाहुं भयानकम्
នាងបានប្រសូតកូនប្រុសម្នាក់ដ៏សាហាវ គួរឱ្យភ័យខ្លាចក្នុងរូបរាក្សស—មានក្បាលដប់ ចិត្តគំនិតខុសឆ្គង ហើយគួរឱ្យតក់ស្លុតដោយដៃម្ភៃ។
Verse 36
ताम्रोष्ठं कृष्णवदनं रक्तश्मश्रु शिरोरुहम् । महादंष्ट्रं महाकायं लोकत्रासकरं सदा
មានបបូរមាត់ពណ៌ទង់ដែង មុខខ្មៅងងឹត មានពុកចង្ការនិងសក់ពណ៌ក្រហម; មានធ្មេញចង្កូមធំ និងរាងកាយមហិមា—ជាអ្នកបង្កការភ័យខ្លាចដល់លោកទាំងឡាយជានិច្ច។
Verse 37
दशग्रीवाभिधः सोऽभूत्तथा रावण नामवान् । रावणानंतरं जातः कुम्भकर्णाभिधः सुतः
គាត់ត្រូវបានគេស្គាល់ថា «ទសគ្រីវ» ហើយក៏ល្បីដោយនាម «រាវណ» ផងដែរ។ បន្ទាប់ពីរាវណ មានកូនប្រុសមួយកើតមានឈ្មោះ «កុម្ភករណ»។
Verse 38
ततः शूर्पणखा नाम्ना क्रूरा जज्ञे च राक्षसी । ततो बभूव कैकस्या विभीषण इति श्रुतः
បន្ទាប់មក មានរាក្សសីដ៏សាហាវមួយកើតឡើង ឈ្មោះ «សូរបណខា»។ បន្ទាប់ពីនោះ កៃកសីបានប្រសូតកូនប្រុសមួយ ដែលល្បីឈ្មោះថា «វិភីសណ»។
Verse 39
पश्चिमस्तनयो धीमान्धार्मिको वेदशास्त्रवित् । एते विश्रवसः पुत्रा दशग्रीवादयो द्विजाः
កូនប្រុសពៅគេមានប្រាជ្ញា ស្ថិតក្នុងធម៌ និងជាអ្នកជ្រាបវេទ និងសាស្ត្រ។ ឱ ពួកទ្វិជៈទាំងឡាយ នេះហើយជាកូនប្រុសរបស់វិශ්រវស—ចាប់ពីទសគ្រីវជាដើម។
Verse 40
अतो दशग्रीववधात्कुम्भकर्णवधादपि । ब्रह्महत्या समभवद्रामस्याक्लिष्टकर्मणः
ដូច្នេះ ដោយការសម្លាប់ទសគ្រីវ និងដោយការសម្លាប់កុម្ភករណផងដែរ បានកើតមានមលិន «ព្រហ្មហត្យា» លើព្រះរាម ទោះបីព្រះអង្គមានកិច្ចការសុទ្ធសាធក៏ដោយ។
Verse 41
अतस्तच्छांतये रामो लिंगं रामेश्वराभिधम् । स्थापयामास विधिना वैदिकेन द्विजोत्तमाः
ដើម្បីបំបាត់មលិននោះ ព្រះរាមបានស្ថាបនាលិង្គមួយមាននាម «រាមេស្វរ» តាមវិធីពិធីវេទយ៉ាងត្រឹមត្រូវ ឱ ពួកទ្វិជៈដ៏ប្រសើរ។
Verse 42
एवं रावणघातेन ब्रह्महत्यासमुद्भवः । समभूद्रामचंद्रस्य लोककांतस्य धीमतः
ដូច្នេះ ដោយការសម្លាប់រាវណៈ បានកើតមានមលិន «ព្រហ្មហត្យា» ជាផលកម្មលើព្រះរាមចន្ទ្រាអ្នកមានប្រាជ្ញា ជាទីស្រឡាញ់របស់លោកទាំងមូល។
Verse 43
तत्सहैतुकमाख्यातं भवतां ब्रह्मघातजम् । पापं यच्छांतये रामो लिंगं प्रातिष्ठिपत्स्वयम्
ខ្ញុំបានពន្យល់ដល់អ្នកទាំងឡាយអំពីមូលហេតុ—បាបដែលកើតពីព្រហ្មហត្យា។ ដើម្បីបំបាត់មលិននោះ ព្រះរាមបានស្ថាបនាលិង្គព្រះសិវៈដោយព្រះអង្គផ្ទាល់។
Verse 44
एवं लिंगं प्रतिष्ठाप्य रामचन्द्रोऽतिधार्मिकः । मेने कृतार्थमात्मानं ससीता वरजो द्विजाः
ក្រោយពីស្ថាបនាលិង្គដូច្នេះហើយ ព្រះរាមចន្ទ្រាអ្នកប្រកបដោយធម៌យ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់—ជាមួយនាងសីតា និងប្អូនប្រុស—បានគិតថាព្រះអង្គបានសម្រេចគោលបំណងហើយ ឱទ្វិជៈដ៏ប្រសើរ។
Verse 45
ब्रह्महत्या गता यत्र रामचंद्रस्य भूपतेः । तत्र तीर्थमभूत्किंचिद्ब्रह्महत्याविमोचनम्
នៅកន្លែងដែលមលិនព្រហ្មហត្យាបានចាកចេញពីព្រះរាមចន្ទ្រាជាស្តេច នោះបានកើតមានទីរថៈមួយ ហៅថា «ព្រហ្មហត្យាវិមោចន» គឺទីដោះលែងពីព្រហ្មហត្យា។
Verse 46
तत्र स्नानं महापुण्यं ब्रह्महत्याविनाशनम् । दृश्यते रावणोऽद्यापि छायारूपेण तत्र वै
ការងូតទឹកនៅទីនោះមានបុណ្យធំ និងបំផ្លាញមលិនព្រហ្មហត្យា។ ពិតប្រាកដណាស់ សូម្បីតែសព្វថ្ងៃ ក៏នៅឃើញរាវណៈនៅទីនោះក្នុងរូបស្រមោល។
Verse 47
तदग्रे नागलोकस्य बिलमस्ति महत्तरम् । दशग्रीववधोत्पन्नां ब्रह्महत्यां बलीयसीम्
នៅខាងមុខនោះ មានរូងភ្នំដ៏ធំមហិមា នាំទៅកាន់លោកនាគ; ទីនោះពាក់ព័ន្ធនឹងបាប «ព្រហ្មហត្យា» ដ៏មានអំណាច ដែលកើតពីការសម្លាប់ទសគ្រីវ (រាវណ)។
Verse 48
तद्बिलं प्रापयामास जानकीरमणो द्विजाः । तस्योपरि बिलस्याथ कृत्वा मण्डपमुत्तमम्
ឱ ពួកទ្វិជៈ! ព្រះរាមា ជាព្រះស្វាមីជាទីស្រឡាញ់របស់ជានគី បាននាំឲ្យទៅដល់រូងនោះ; បន្ទាប់មក លើរូងនោះ ព្រះអង្គបានសាងសង់មណ្ឌបដ៏ប្រសើរ។
Verse 49
भैरवं स्थापयामास रक्षार्थं तत्र राघवः । भैरवाज्ञापरित्रस्ता ब्रह्महत्या भयंकरी
នៅទីនោះ រាឃវ (រាម) បានស្ថាបនា «ភៃរវ» ដើម្បីការពារ។ «ព្រហ្មហត្យា» ដ៏គួរភ័យខ្លាច បានភ័យស្លន់ស្លោដោយព្រះបញ្ជារបស់ភៃរវ ហើយត្រូវបានទប់ស្កាត់។
Verse 50
नाशक्नोत्तद्बिलादूर्ध्वं निर्गंतुं द्विजसत्तमाः । तस्मिन्नेव बिले तस्थौ ब्रह्महत्या निरुद्यमा
ឱ ទ្វិជៈដ៏ប្រសើរ! នាងមិនអាចចេញឡើងខាងលើពីរូងនោះបានទេ។ នៅក្នុងរូងនោះឯង «ព្រហ្មហត្យា» បានស្ថិតនៅ ដោយអស់កម្លាំង និងគ្មានសកម្មភាព។
Verse 51
रामनाथमहालिंगं दक्षिणे गिरिजा मुदा । वर्तते परमानंदशिवस्यार्धशरीरिणी
នៅទិសខាងត្បូង ក្បែរលិង្គដ៏មហិមារបស់រាមនាថា គិរិជា ស្ថិតនៅដោយសេចក្តីរីករាយ—ព្រះនាងជាអរធ-សរីរ (ពាក់កណ្តាលកាយ) នៃបរមានន្ទ-សិវៈ។
Verse 52
आदित्यसोमौ वर्तेते पार्श्वयोस्तत्र शूलिनः । देवस्य पुरतो वह्नी रामनाथस्य वर्तते
នៅទីសក្ការៈនោះ ព្រះអាទិត្យ និងព្រះចន្ទ ស្ថិតនៅពីរខាងនៃព្រះសិវៈអ្នកកាន់ត្រីសូល។ ហើយនៅមុខព្រះទេវតា ព្រះអគ្គីស្ថិតនៅជានិច្ច នៅចំពោះមុខព្រះរាមនាថ។
Verse 53
आस्ते शतक्रतुः प्राच्यामाग्नेयां च तथाऽनलः । आस्ते यमो दक्षिणस्यां रामनाथस्य सेवकः
នៅទិសកើត ព្រះសតក្រតុ (ឥន្ទ្រ) ស្ថិតអង្គុយ ហើយនៅទិសអាគ្នេយ៍ ព្រះអនល (អគ្គី) ក៏ស្ថិតនៅដែរ។ នៅទិសត្បូង ព្រះយម ស្ថិតជាអ្នកបម្រើព្រះរាមនាថ។
Verse 54
नैरृते निरृतिर्विप्रा वर्तते शंकरस्य तु । वारुण्यां वरुणो भक्त्या सेवते राघवेश्वरम्
ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ នៅទិសនិរតី និរឋតី ស្ថិតក្នុងការបម្រើព្រះសង្ករ។ នៅទិសលិច ព្រះវរុណ ដោយភក្តី បម្រើព្រះរាឃវេស្វរ (រាមេស្វរ ដែលរាឃវៈបានស្ថាបនា)។
Verse 55
वायव्ये तु दिशो भागे वायुरास्ते शिवस्य तु । उत्तरस्यां च धनदो रामनाथस्य वर्तते
នៅផ្នែកទិសពាយព្យ ព្រះវាយុ ស្ថិតក្នុងការបម្រើព្រះសិវៈ។ ហើយនៅទិសជើង ព្រះធនទ (គុបេរ) ស្ថិតនៅក្នុងការចូលរួមបម្រើព្រះរាមនាថ។
Verse 56
ईशान्येऽस्य च दिग्भागे महेशो वर्तते द्विजाः । विनायक कुमारौ च महादेवसुतावुभौ
ឱ ព្រះទ្វិជៈទាំងឡាយ នៅទិសឦសាននេះ ព្រះមហេស ស្ថិតនៅ។ ហើយព្រះវិនាយក និងព្រះកុមារ ផងដែរ—ទាំងពីរជាព្រះបុត្ររបស់ព្រះមហាទេវ—ក៏មានវត្តមាននៅទីនោះ។
Verse 57
यथाप्रदेशं वर्तेते रामनाथालयेऽधुना । वीरभद्रादयः सर्वे महेश्वरगणेश्वराः
សូម្បីតែឥឡូវនេះ នៅព្រះវិហាររាមនាថៈ ពួកគេទាំងអស់ស្ថិតនៅតាមទីតាំងដែលកំណត់របស់ខ្លួន—វីរភទ្រា និងអ្នកដទៃទៀត ជាមេដឹកនាំនៃគណៈ (gaṇa) របស់ព្រះមហេស្វរ។
Verse 58
यथाप्रदेशं वर्तंते रामनाथालये सदा । मुनयः पन्नगाः सिद्धा गन्धर्वाप्सरसां गणाः
ជានិច្ចនៅព្រះវិហាររាមនាថៈ ពួកគេស្ថិតនៅតាមទីកន្លែងរបស់ខ្លួន—ព្រះមុនី អ្នកនាគ សិទ្ធៈ និងក្រុមកន្ធរវៈជាមួយអប្សរាទាំងឡាយ។
Verse 59
संतुष्यमाणहृदया यथेष्टं शिवसन्निधौ । वर्तंते रामनाथस्य सेवार्थं भक्तिपूर्वकम्
ដោយចិត្តពេញដោយសេចក្តីរីករាយ នៅជិតស្និទ្ធព្រះសិវៈ ពួកគេស្ថិតតាមចិត្តប្រាថ្នា—ប្រកបដោយភក្តី ដើម្បីបម្រើព្រះរាមនាថៈ។
Verse 60
रामनाथस्य पूजार्थं श्रोत्रियान्ब्राह्मणान्बहून् । रामेश्वरे रघुपतिः स्थापयामास पूजकान्
ដើម្បីការបូជាព្រះរាមនាថៈ រគុបតិ (ព្រះរាម) បានតាំងព្រះព្រាហ្មណ៍ជាច្រើន ដែលជាស្រោត្រីយៈ និងបានហ្វឹកហាត់ក្នុងវេដៈ នៅរាមេស្វរ ឲ្យជាពូជកៈ (បូជាចារ្យ)។
Verse 61
रामप्रतिष्ठितान्विप्रान्हव्यकव्यादिनार्चयेत् । तुष्टास्ते तोषिताः सर्वा पितृभिः सहदेवताः
គួរតែគោរពបូជាព្រះវិប្រព្រាហ្មណ៍ដែលព្រះរាមបានតាំង ដោយការថ្វាយហវ្យៈ កវ្យៈ និងអ្វីៗដទៃទៀត។ ពេលពួកគេពេញចិត្ត នោះទេវតាទាំងអស់ជាមួយពិត្រឹទាំងឡាយក៏ត្រេកអរ។
Verse 62
तेभ्यो बहुधनान्ग्रामान्प्रददौ जानकीपतिः । रामनाथमहादेव नैवेद्यार्थमपि द्विजाः
ចំពោះព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះ ព្រះរាមា ព្រះស្វាមីនៃនាងជានកី បានប្រទានភូមិជាច្រើនដែលសម្បូរទ្រព្យ ដើម្បីឲ្យនៃវេដ្យ (អាហារបូជា) សម្រាប់ព្រះស្រីរាមនាថ មហាទេវ មិនខ្វះខាតឡើយ ឱ ពួកទ្វិជៈ។
Verse 63
बहून्ग्रामान्बहुधनं प्रददौ लक्ष्मणाग्रजः । हारकेयूरकटकनिष्काद्याभरणानि च
ព្រះរាមា ព្រះអង្គជាបងរបស់ព្រះលក្ខ្មណៈ បានប្រទានភូមិជាច្រើន និងទ្រព្យសម្បត្តិដ៏ច្រើនលើសលប់ ហើយក៏ប្រទានគ្រឿងអលង្ការ—ខ្សែក ហត្ថកង (កេយូរ) កងដៃ (កតក) និស្ក និងអ្វីៗផ្សេងទៀត។
Verse 64
अनेकपट्ट वस्त्राणि क्षौमाणि विविधानि च । रामनाथाय देवाय ददौ दशरथात्मजः
ព្រះរាមា ព្រះរាជបុត្រនៃព្រះទសរថ បានប្រទានដល់ព្រះទេវរាមនាថ នូវសម្លៀកបំពាក់ជាច្រើនប្រភេទ—ក្រណាត់បট্ট (សូត្រ) និងក្រណាត់ខ្សោម (លីនិន) ផ្សេងៗ។
Verse 65
गंगा च यमुना पुण्या सरयूश्च सरस्वती । सेतौ रामेश्वरं देवं भजंते स्वाघशांतये
ព្រះគង្គា ព្រះយមុនា ព្រះសរយូដ៏បរិសុទ្ធ និងព្រះសរស្វតី បូជាព្រះរាមេឝ្វរ ទេវ នៅសេតុ ដើម្បីឲ្យមលិននៃអំពើបាបរបស់ខ្លួនបានស្ងប់ស្ងាត់។
Verse 66
एतदध्यायपठनाच्छ्रवणादपि मानवः । विमुक्तः सर्वपापेभ्यः सायुज्यं लभते हरेः
ដោយការអានសូត្រជំពូកនេះ—ឬសូម្បីតែគ្រាន់តែស្តាប់—មនុស្សនឹងរួចផុតពីបាបទាំងអស់ ហើយទទួលបានសាយុជ្យៈ គឺការរួមជាមួយព្រះហរិ។