देवपराजयः — शङ्करशरणागमनं स्कन्दकालीयुद्धं च | Devas’ Defeat, Refuge in Śaṅkara, and the Battle of Skanda and Kālī

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । तदा देवगणास्सर्वे दानवैश्च पराजिताः । दुद्रुवुर्भयभीताश्च शस्त्रास्त्रक्षतविग्रहाः

សនត్కុមារ បានមានព្រះវាចា៖ បន្ទាប់មក កងទេវតាទាំងអស់ ត្រូវបានដានវៈយកឈ្នះ ហើយរត់គេចដោយភ័យខ្លាច រាងកាយរងរបួស និងខូចខាតដោយអាវុធ និងអាស្ត្រ។

Verse 2

ते परावृत्य विश्वेशं शंकरं शरणं ययुः । त्राहि त्राहीति सर्वेशेत्यू चुर्विह्वलया गिरा

ពួកគេត្រឡប់ក្រោយ ហើយចូលទៅសុំជ្រកកោនព្រះសង្គរៈ (Śaṅkara) ព្រះអម្ចាស់នៃសកលលោក។ ដោយសំឡេងរញ្ជួយដោយទុក្ខព្រួយ ពួកគេហៅថា «សង្គ្រោះយើង សង្គ្រោះយើង ឱ សರ್ವេឝៈ ព្រះអម្ចាស់នៃទាំងអស់!»

Verse 3

दृष्ट्वा पराजयं तेषां देवादीनां स शंकरः । सभयं वचनं श्रुत्वा कोपमुच्चैश्चकार ह

ព្រះសង្គរៈ (Śaṅkara) ឃើញការបរាជ័យរបស់ព្រះទេវាទាំងនោះ និងអ្នកដទៃទៀត ហើយបានស្តាប់ពាក្យសម្តីដែលពោរពេញដោយភ័យខ្លាចរបស់ពួកគេ ក៏កើតកំហឹងខ្លាំងយ៉ាងក្រៃលែង។

Verse 4

निरीक्ष्य स कृपादृष्ट्या देवेभ्यश्चाभयं ददौ । बलं च स्वगणानां वै वर्द्धयामास तेजसा

ព្រះអង្គបានទតមើលពួកគេដោយទិដ្ឋិមេត្តាករុណា ហើយប្រទានអភ័យ (ភាពគ្មានភ័យ) ដល់ទេវទាំងឡាយ។ ហើយដោយតេជៈវិញ្ញាណរបស់ព្រះអង្គ ព្រះអង្គបានបង្កើនកម្លាំងនៃគណៈ (gaṇa) អ្នកបម្រើរបស់ព្រះអង្គឲ្យរីកចម្រើន។

Verse 5

शिवाज्ञप्तस्तदा स्कन्दो दानवानां गणैस्सह । युयुधे निर्भयस्संख्ये महावीरो हरात्मजः

ក្រោមព្រះបញ្ជារបស់ព្រះសិវៈ ព្រះស្កន្ទៈបានចូលប្រយុទ្ធជាមួយកងទ័ពដានវៈ ក្នុងសមរភូមិដោយមិនភ័យខ្លាច—វីរបុរសមហា កូនប្រុសនៃហរៈ។

Verse 6

कृत्वा क्रोधं वीरशब्दं देवो यस्तारकांतकः । अक्षौहिणीनां शतकं समरे स जघान ह

ព្រះអម្ចាស់តារាកាន្តកៈ កើតកំហឹង ហើយបន្លឺសូរស្រែកវីរភាព; ក្នុងសង្គ្រាម ព្រះអង្គបានសម្លាប់កងទ័ពមួយរយ អក្សៅហិណី។

Verse 7

रुधिरं पातयामास काली कमललोचना । तेषां शिरांसि संछिद्य बभक्ष सहसा च सा

កាលី ភ្នែកដូចផ្កាឈូក ធ្វើឲ្យឈាមរបស់ពួកគេហូរ; ហើយកាត់ក្បាលពួកគេ បន្ទាប់មកនាងបានលេបស៊ីភ្លាមៗ។

Verse 8

पपौ रक्तानि तेषां च दानवानां समं ततः । युद्धं चकार विविधं सुरदानवभीषणम्

បន្ទាប់មកភ្លាមៗ ព្រះអង្គបានផឹកឈាមរបស់ដានវៈទាំងនោះ; ហើយបន្តធ្វើសង្គ្រាមជាច្រើនរបៀប គួរឲ្យភ័យខ្លាចទាំងទេវៈ និងដានវៈ។

Verse 9

शतलक्षं गजेन्द्राणां शतलक्षं नृणां तथा । समादायैकहस्तेन मुखे चिक्षेप लीलया

ដំរីអធិរាជមួយសែន និងមនុស្សមួយសែនដូចគ្នា—ទ្រង់ប្រមូលយកដោយដៃតែមួយ ហើយបោះចូលមាត់ទ្រង់ដោយលេងល្បែង ដូចជាកីឡា។

Verse 10

कबंधानां सहस्रं च सन्ननर्त रणे बहु । महान् कोलाहलो जातः क्लीबानां च भयंकरः

នៅសមរភូមិ មានកាយគ្មានក្បាលរាប់ពាន់រអិលរំកិល រាំរបាំជាច្រើនយ៉ាង។ សំឡេងកូឡាហលដ៏ធំកើតឡើង—គួរឲ្យភ័យខ្លាចដល់អ្នកចិត្តខ្សោយ និងអ្នកកំសាក។

Verse 11

पुनः स्कंदः प्रकुप्योच्चैः शरवर्षाञ्चकार ह । पातयामास क्षयतः कोटिशोऽसुरनायकान्

បន្ទាប់មក ស្កន្ទៈ កំហឹងឡើងម្ដងទៀត ដ៏ខ្លាំងក្លា បង្កើតភ្លៀងព្រួញដ៏ធំ។ ហើយដោយនាំមកនូវវិនាស ទ្រង់ធ្វើឲ្យមេអសុរៈដួលរលំរាប់កោដិ។

Verse 12

दानवाः शरजालेन स्कन्दस्य क्षतविग्रहाः । भीताः प्रदुद्रुवुस्सर्वे शेषा मरणतस्तदा

ដានវៈទាំងឡាយ ត្រូវរបួសកាយដោយបណ្ដាញព្រួញរបស់ ស្កន្ទៈ ក៏ភ័យខ្លាច។ អ្នកដែលនៅសល់ទាំងអស់ រត់គេចនៅពេលនោះ ដោយខ្លាចសេចក្តីស្លាប់។

Verse 13

वृषपर्वा विप्रचित्तिर्दंडश्चापि विकंपनः । स्कंदेन युयुधुस्सार्द्धं तेन सर्वे क्रमेण च

វೃಷបರ್ವា វិប្រចិត្តិ ដណ្ឌ និង វិកម្បនៈ—ទាំងអស់នោះ បានប្រយុទ្ធជាមួយ ស្កន្ទ (កាត្តិកេយ្យ) ជាលំដាប់ តាមគ្នា។

Verse 14

महामारी च युयुधे न बभूव पराङ्मुखी । बभूवुस्ते क्षतांगाश्च स्कंदशक्तिप्रपीडिताः

មហាមារីក៏បានប្រយុទ្ធបន្ត មិនដែលបែរចេញពីសមរភូមិឡើយ។ ប៉ុន្តែយោធាទាំងនោះ ត្រូវបានសង្កត់សង្កិនដោយ «សក្តិ» របស់ស្កន្ទ (អំណាចលំពែងទេវៈ) ហើយអវយវៈរងរបួស។

Verse 15

महामारीस्कंदयोश्च विजयोभूत्तदा मुने । नेदुर्दुंदुभयस्स्वर्गे पुष्पवृष्टिः पपात ह

ឱ មុនី នៅពេលនោះ ជ័យជម្នះបានមកដល់មហាមារី និងស្កន្ទ។ នៅសួគ៌ ស្គរទណ្ឌុភីបានលាន់ ហើយភ្លៀងផ្កាបានធ្លាក់ចុះ។

Verse 16

स्कंदस्य समरं दृष्ट्वा महारौद्रं तमद्भुतम् । दानवानां क्षयकरं यथाप्रकृतिकल्पकम्

ពេលឃើញសង្គ្រាមរបស់ស្កន្ទៈ ដែលអស្ចារ្យ និងកាចសាហាវយ៉ាងខ្លាំង គេបានដឹងថាវាបំផ្លាញពួកដានវៈ ហើយបង្កើតហេតុការណ៍តាមលំដាប់ធម្មជាតិដែលបានកំណត់។

Verse 17

महामारीकृतं तच्चोपद्रवं क्षयहेतुकम् । चुकोपातीव सहसा सनद्धोभूत्स्वयं तदा

គ្រោះមហន្តរាយនោះ ដូចជាជំងឺរាតត្បាតធំ បង្កជាមូលហេតុនៃការបំផ្លាញ បានកើតឡើងនៅទីនោះ។ បន្ទាប់មក គាត់ដូចជាត្រូវព្យុះកំហឹងវាយប្រហារ ភ្លាមៗក៏ស្លៀកពាក់អាវុធពេញលេញដោយចិត្តខ្លួនឯង។

Verse 18

वरं विमानमारुह्य नानाशस्त्रास्त्रसंयुतम् । अभयं सर्ववीराणां नानारत्नपरिच्छदम्

ឡើងជិះយានអាកាសដ៏ប្រសើរ មួយដែលបំពាក់ដោយអាវុធ និងអាស្ត្រច្រើនប្រភេទ—ជាអភ័យសម្រាប់វីរបុរសទាំងអស់—ហើយតុបតែងដោយគ្រឿងអលង្ការដាក់ត្បូងមណីជាច្រើនពណ៌។

Verse 19

महावीरैश्शंखचूडो जगाम रथमध्यतः । धनुर्विकृष्य कर्णान्तं चकार शरवर्षणम्

បន្ទាប់មក សង្ខចូឌៈ ដែលមានវីរបុរសធំៗព័ទ្ធជុំវិញ បានចូលទៅកណ្ដាលរថ; ទាញធ្នូដល់ក្បាលត្រចៀក ហើយបាញ់ព្រួញជាភ្លៀងធ្លាក់។

Verse 20

तस्य सा शरवृष्टिश्च दुर्निवार्य्या भयंकरी । महाघोरांधकारश्च वधस्थाने बभूव ह

ពីគាត់ មានភ្លៀងព្រួញផ្ទុះចេញ—មិនអាចទប់ទល់បាន និងគួរឱ្យភ័យខ្លាច; ហើយលើវាលសម្លាប់ ក៏កើតមានភាពងងឹតដ៏សាហាវបំផុត។

Verse 21

देवाः प्रदुद्रुवुः सर्वे येऽन्ये नन्दीश्वरादयः । एक एव कार्त्तिकेयस्तस्थौ समरमूर्द्धनि

ព្រះទេវទាំងអស់រត់គេចយ៉ាងប្រញាប់ រួមទាំងអ្នកដទៃចាប់ពី នន្ទីឥશ્વរា ជាដើម; តែកាត្តិកេយៈតែមួយគត់ ឈរមាំមួននៅមុខសមរភូមិ។

Verse 22

पर्वतानां च सर्पाणां नागानां शाखिनां तथा । राजा चकार वृष्टिं च दुर्निवार्या भयंकरीम्

បន្ទាប់មក ព្រះរាជា បានបញ្ចេញព្យុះភ្លៀងមួយ—មិនអាចទប់ទល់បាន និងគួរឱ្យភ័យខ្លាច—ឲ្យវាបោកប៉ះលើភ្នំ ពស់ នាគ និងសូម្បីតែដើមឈើ។

Verse 23

तद्दृष्ट्या प्रहतः स्कन्दो बभूव शिवनन्दनः । नीहारेण च सांद्रेण संवृतौ भास्करौ यथा

ដោយសារទស្សនៈនោះ ស្កន្ទៈ—ព្រះបុត្រជាទីស្រឡាញ់របស់ ព្រះសិវៈ—ត្រូវបានវាយប្រហារ ហើយស្រងាកចិត្ត ដូចព្រះអាទិត្យពីរត្រូវគ្របដោយអ័ព្ទក្រាស់។

Verse 24

नानाविधां स्वमायां च चकार मयदर्शिताम् । तां नाविदन् सुराः केपि गणाश्च मुनिसत्तम

ឱ ព្រះមុនីដ៏ប្រសើរ ទ្រង់បានបង្កើតមាយាផ្ទាល់របស់ទ្រង់ជាច្រើនប្រភេទ ដូចដែលខ្ញុំបានពណ៌នា ហើយបង្ហាញវា។ ប៉ុន្តែទេវតាទាំងឡាយ មិនមាននរណាម្នាក់ ទាំងកណៈ (gaṇa) ផង មិនអាចស្គាល់ ឬយល់ដល់មាយានោះបានឡើយ។

Verse 25

तदैव शङ्खचूडश्च महामायी महाबलः । शरेणैकेन दिव्येन धनुश्चिच्छेद तस्य वै

នៅពេលនោះឯង សង្ខចូឌៈ អ្នកមានមាយាធំ និងកម្លាំងមហិមា បានបាញ់ព្រួញទេវីមួយគ្រាប់ កាត់បំបែកធ្នូរបស់គាត់ភ្លាមៗ។

Verse 26

बभंज तद्रथं दिव्यं चिच्छेद रथपीडकान् । मयूरं जर्जरीभूतं दिव्यास्त्रेण चकार सः

គាត់បានបំបែករថទេវីនោះ កាត់បំបាត់អ្នករំខានលើរថ ហើយដោយអាវុធទេវី បានធ្វើឲ្យសត្វមយូរ (យាន) បែកបាក់រងរបួសយ៉ាងខ្លាំង។

Verse 27

शक्तिं चिक्षेप सूर्याभां तस्य वक्षसि घातिनीम् । मूर्च्छामवाप सहसा तत्प्रहारेण स क्षणम्

គាត់បានគប់សក្តិមួយ ភ្លឺដូចព្រះអាទិត្យ ទៅលើទ្រូងរបស់គាត់ ជាអាវុធសម្លាប់។ ត្រូវប៉ះដោយការវាយនោះ គាត់សន្លប់ភ្លាមៗមួយខណៈ។

Verse 28

पुनश्च चेतनां प्राप्य कार्तिकः परवीरहा । रत्नेन्द्रसारनिर्माणमारुरोह स्ववाहनम्

បន្ទាប់មក ពេលបានស្មារតីវិញ ការតិកេយៈ អ្នកសម្លាប់វីរបុរសសត្រូវ បានឡើងជិះយានរបស់ខ្លួន ដែលបង្កើតពីសារធាតុសុទ្ធនៃព្រះអម្ចាស់នៃរតនៈ។

Verse 29

स्मृत्वा पादौ महेशस्य साम्बिकस्य च षण्मुखः । शस्त्रास्त्राणि गृहीत्वैव चकार रणमुल्बणम्

ដោយរំលឹកដល់ព្រះបាទកម្រងផ្កាឈូករបស់ព្រះមហេស និងព្រះសាំបិកា ព្រះឥន្ទ្រស្កន្ទៈ ឬ ឥន្ទ្រស្កន្ទៈ-ឥន្ទ្រស្កន្ទៈ (Ṣaṇmukha) បានកាន់អាវុធ និងអាស្រ្តា ហើយបង្កឲ្យសមរភូមិក្លាយជាព្យុះកាចសាហាវ។

Verse 30

सर्प्पांश्च पर्वतांश्चैव वृक्षांश्च प्रस्तरांस्तथा । सर्वांश्चिच्छेद कोपेन दिव्या स्त्रेण शिवात्मजः

ដោយកំហឹង ព្រះរាជបុត្ររបស់ព្រះសិវៈ បានប្រើអាស្រ្តាទេវី កាត់បំបែកពស់ ភ្នំ ដើមឈើ និងថ្មទាំងឡាយ—កាត់ឲ្យបែកជាបំណែកទាំងអស់។

Verse 31

वह्निं निवारयामास पार्जन्येन शरेण ह । रथं धनुश्च चिच्छेद शंखचूडस्य लीलया

ព្រះអង្គបានទប់ស្កាត់អគ្គីដ៏ឆេះខ្លាំង ដោយព្រួញនាំភ្លៀង; ហើយដូចជាលេងសប្បាយ ព្រះអង្គបានបំបែករទេះ និងធ្នូរបស់សង្ខចូឌៈ។

Verse 32

सन्नाहं सर्ववाहांश्च किरीटं मुकुटोज्ज्वलम् । वीरशब्दं चकारासौ जगर्ज च पुनः पुनः

ព្រះអង្គពាក់ស្នាដៃសង្រ្គាម និងរៀបចំសត្វជិះទាំងអស់; មកុដរបស់ព្រះអង្គភ្លឺរលោងចែងចាំង។ បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបន្លឺសំឡេងវីរបុរស ហើយគ្រហឹមឡើងម្តងហើយម្តងទៀត។

Verse 33

चिक्षेप शक्तिं सूर्याभां दानवेन्द्रस्य वक्षसि । तत्प्रहारेण संप्राप मूर्च्छां दीर्घतमेन च

ព្រះអង្គបានបោះសក្តិ (លំពែង) ភ្លឺដូចព្រះអាទិត្យ ទៅចំទ្រូងរបស់មេដានវៈ។ ដោយការប៉ះទង្គិចនោះ ស្តេចអសុរ បានដួលសន្លប់យូរយារ។

Verse 34

मुहूर्तमात्रं तत्क्लेशं विनीय स महाबलः । चेतनां प्राप्य चोत्तस्थौ जगर्ज हरिवर्च सः

ទ្រាំទ្រការឈឺចាប់នោះត្រឹមមួយមហូរត្រាប៉ុណ្ណោះ មហាវីរបុរសនោះបានទទួលស្មារតីវិញ ហើយក៏ក្រោកឡើងវិញ ដង្ហើមរំពងគ្រហឹម—ពន្លឺរបស់គាត់ភ្លឺដូចហរិ។

Verse 35

शक्त्या जघान तं चापि कार्तिकेयं महाबलम् । स पपात महीपृष्ठेऽमोघां कुर्वन्विधिप्रदाम्

ដោយស័ក្តិ (លំពែង) គាត់បានវាយប្រហារកាត្តិកេយៈដ៏មហាបល។ កាត្តិកេយៈបានដួលលើផ្ទៃដី ប៉ុន្តែព្រះអង្គមិនឲ្យអំណាចដែលវាសនាបញ្ញត្តិទៅឥតប្រយោជន៍ទេ—បានធ្វើឲ្យព្រះបញ្ញត្តិនៃវិធិប្រតិបត្តិ។

Verse 36

काली गृहीत्वा तं क्रोडे निनाय शिवसन्निधौ । ज्ञानेन तं शिवश्चापि जीवयामास लीलया

កាលីបានលើកព្រះអង្គដាក់លើភ្លៅ ហើយនាំទៅកាន់សាន្និធិរបស់ព្រះសិវៈ។ បន្ទាប់មក ព្រះសិវៈដោយអំណាចនៃជ្ញាន (ចំណេះដឹងវិញ្ញាណ) បានធ្វើឲ្យព្រះអង្គរស់ឡើងវិញដោយងាយ ដូចជាលីឡាទេវ។

Verse 37

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसहितायां पञ्चमे युद्धखंडे शंखचूडवधे ससैन्यशंखचूडयुद्धवर्णनं नाम सप्तत्रिंशोऽध्यायः

ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រី សិវ មហាបុរាណ» នៅផ្នែកទីពីរ «រុទ្រ សំហិតា» ក្នុងផ្នែកទីប្រាំ «យុទ្ធខណ្ឌ» ក្នុងវគ្គសម្លាប់សង្ខចូឌៈ បានបញ្ចប់ជំពូកទី៣៧ មានចំណងជើង «ការពិពណ៌នាសង្គ្រាមរបស់សង្ខចូឌៈជាមួយកងទ័ពរបស់គាត់»។

Verse 38

एतस्मिन्नंतरे वीरो वीरभद्रो महाबलः । शंखचूडेन युयुधे समरे बलशालिना

នៅពេលនោះ វីរបុរស វីរភទ្រ មហាបល បានចូលប្រយុទ្ធនៅសមរភូមិ ជាមួយ សង្ខចូឌ អ្នកមានកម្លាំងខ្លាំងក្លា។

Verse 39

ववर्ष समरेऽस्त्राणि यानियानि च दानवः । चिच्छेद लीलया वीरस्तानितानि निजैश्शरैः

ក្នុងសមរភូមិ អសុរ ដានវៈ បានបាញ់អាវុធគ្រប់ប្រភេទដូចភ្លៀងមក; តែវីរបុរសនោះ បានកាត់បំបែកវាទាំងអស់ដោយងាយស្រួល ដោយព្រួញរបស់ខ្លួន។

Verse 40

दिव्यान्यस्त्राणि शतशो मुमुचे दानवेश्वरः । तानि चिच्छेद तं बाणैर्वीरभद्रः प्रतापवान्

ព្រះអម្ចាស់នៃពួកដានវា បានបោះអាវុធទេវសិទ្ធិរាប់រយ។ តែវីរភទ្រា អ្នកក្លាហានពោរពេញដោយតេជៈ បានកាត់បំបាក់វាទាំងអស់ ហើយបាញ់ព្រួញវាយប្រហារគាត់។

Verse 41

अथातीव चुकोपोच्चैश्शंखचूडः प्रतापवान् । शक्त्या जघानोरसि तं स चकंपे पपात कौ

បន្ទាប់មក សង្ខចូឌៈ អ្នកក្លាហានមានតេជៈ បានកើតកំហឹងខ្លាំងយ៉ាងខ្លាំង។ គាត់បានប្រើស្លាបព្រួញ (សក្តិ) វាយចំទ្រូងគាត់; វីរបុរសនោះរញ្ជួយ ហើយដួលលើសមរភូមិ។

Verse 42

क्षणेन चेतनां प्राप्य समुत्तस्थौ गणेश्वरः । जग्राह च धनुर्भूयो वीरभद्रो गणाग्रणीः

មួយភ្លែតប៉ុណ្ណោះ កណេឝ្វរៈ បានស្តារស្មារតីឡើងវិញ ហើយក៏ក្រោកឈរឡើង។ ហើយវីរភទ្រា មេដឹកនាំកំពូលនៃពលសេនាអ្នកគណៈរបស់ព្រះសិវៈ បានចាប់យកធ្នូរឡើងវិញ។

Verse 43

एतस्मिन्नंतरे काली जगाम समरं पुनः । भक्षितुं दानवान् स्वांश्च रक्षितुं कार्तिकेच्छया

ក្នុងអំឡុងនោះ កាលីបានចូលទៅកាន់សមរភូមិម្តងទៀត ដោយបំណងលេបស៊ីដានវៈ និងតាមព្រះបំណងរបស់កាត្តិកេយ្យ ដើម្បីការពារកងទ័ពរបស់នាងផ្ទាល់។

Verse 44

वीरास्तामनुजग्मुश्च ते च नन्दीश्वरादयः । सर्वे देवाश्च गंधर्वा यक्षा रक्षांसि पन्नगाः

អ្នកបម្រើវីរបុរសទាំងនោះបានតាមនាងទៅ ហើយនន្ទីឥស្វរ និងអ្នកដទៃទៀតក៏ដូចគ្នា។ ព្រះទេវទាំងអស់ផងដែរ—រួមទាំងគន្ធរវៈ យក្សៈ រាក្សសៈ និងពួកនាគ—បានចូលរួមតាមទៅ។

Verse 45

वाद्यभांडाश्च बहुशश्शतशो मधुवाहकाः । पुनः समुद्यताश्चासन् वीरा उभयतोऽखिलाः

ឧបករណ៍តន្ត្រីជាច្រើនត្រូវបានវាយឲ្យលាន់ឮ ហើយមានអ្នកនាំទឹកឃ្មុំរាប់រយរាប់ពាន់។ បន្ទាប់មក វីរយុទ្ធជនទាំងអស់នៅទាំងពីរភាគី ក៏កើនឡើងវិញ ដោយត្រៀមខ្លួនពេញលេញសម្រាប់សង្គ្រាម។