Adhyaya 21
Rudra SamhitaSati KhandaAdhyaya 2146 Verses

शिवसतीविवाहोत्तरलीला — Post‑marital Līlā of Śiva and Satī

អធ្យាយ ២១ បន្តសន្ទនាដែលនារ៉ដសួរអំពីព្រះសិវៈ និងព្រះសតី បន្ទាប់ពីអាពាហ៍ពិពាហ៍។ ព្រះព្រហ្មា ពន្យល់ថា ព្រះសិវៈត្រឡប់ទៅលំនៅឋានរបស់ព្រះអង្គជាមួយពួកគណៈ ហើយរីករាយក្នុងការប្រព្រឹត្តតាមធម៌សមរម្យ (bhavācāra) បង្ហាញជីវិតទេវតាដែលមានពិធីសង្គម និងរបៀបរៀបរយ។ បន្ទាប់មក វិរូបាក្ស ចូលទៅជួបដាក្សាយណី (សតី) ហើយរៀបចំ/ណែនាំក្រុមអ្នកបម្រើ ដូចជា នន្ទី និងអ្នកដទៃ ពីទីធម្មជាតិ ដូចជារូងភ្នំ និងទន្លេ ដើម្បីរៀបចំកងគណៈជុំវិញព្រះនាង។ ព្រះសិវៈ ដែលជាសមុទ្រនៃមេត្តាករុណា មានព្រះបន្ទូលទៅកាន់អ្នកបម្រើតាមរបៀបសុចរិតសង្គម (laukika) បង្ហាញថា សេចក្តីបរិសុទ្ធអាចបង្ហាញតាមពាក្យនិយាយ និងទម្រង់សង្គមធម្មតា។

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । समीचीनं वचस्तात सर्वज्ञस्य तवाऽनघ । महाद्भुतं श्रुतं नो वै चरितं शिवयोश्शुभम्

នារទៈបាននិយាយថា៖ «ឱ ព្រះបិតាជាទីស្រឡាញ់ ឱ ព្រះឥសីដ៏បរិសុទ្ធ និងដឹងគ្រប់យ៉ាង ពាក្យរបស់អ្នកសមរម្យណាស់។ ពិតប្រាកដ យើងបានស្តាប់រឿងពិសិដ្ឋដ៏អស្ចារ្យ និងមង្គលអំពីព្រះសិវៈ និង(សតី)»។

Verse 2

विवाहश्च श्रुतस्सम्यक् सर्वमोहापहारकः । परमज्ञानसंपन्नो मंगलालय उत्तमः

យើងបានស្តាប់យ៉ាងត្រឹមត្រូវថា ពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ដ៏ពិសិដ្ឋ បំបាត់មោហៈទាំងអស់។ វាពោរពេញដោយប្រាជ្ញាខាងវិញ្ញាណដ៏ខ្ពស់បំផុត ហើយជាទីស្ថានដ៏ល្អឥតខ្ចោះនៃមង្គល។

Verse 3

कदाचिद्वन्य पुष्पाणि समाहृत्य मनोहराम् । मालां विधाय सत्यास्तु हारस्थाने स योजयत्

ម្តងមួយ គាត់បានប្រមូលផ្កាព្រៃដ៏ស្រស់ស្អាត ហើយចងជាមាលាដ៏ល្អឥតខ្ចោះ រួចដាក់លើករបស់ព្រះនាងសតី ដូចជាខ្សែក។

Verse 4

ब्रह्मोवाच । सम्यक्कारुणिकस्यैव मुने ते विचिकित्सितम् । यदहं नोदितस्सौम्य शिवलीलानुवर्णने

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ មុនី អ្នកមានសេចក្តីសង្ស័យនេះ សមរម្យចំពោះអ្នកមានមេត្តាករុណាពិតប្រាកដ។ ឱ អ្នកសុភាពរាបសារ ខ្ញុំមិនទាន់ត្រូវបានជំរុញឲ្យពិពណ៌នា និងរៀបរាប់លីឡាទេវីយៈរបស់ព្រះសិវៈឡើយ»។

Verse 5

विवाह्य दक्षजां देवीं सतीं त्रैलोक्यमातरम् । गत्वा स्वधाम सुप्रीत्या यदकार्षीन्निबोध मे

ព្រះសិវៈបានអាពាហ៍ពិពាហ៍ជាមួយព្រះនាងសតី—កូនស្រីរបស់ទក្ខ និងជាមាតានៃលោកទាំងបី—ហើយដោយសេចក្តីរីករាយយ៉ាងខ្លាំង បានត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានរបស់ព្រះអង្គ។ ឥឡូវ ចូរយល់ពីខ្ញុំថា ព្រះអង្គបានធ្វើអ្វីបន្ទាប់មក។

Verse 6

ततो हरस्स स्वगणस्स्वस्थानं प्राप्य मोदनम । देवर्षे तत्र वृषभादवातरदतिप्रियात्

បន្ទាប់មក ព្រះហរៈ ព្រមទាំងគណៈរបស់ព្រះអង្គ បានត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានរបស់ព្រះអង្គ ហើយរីករាយ។ ឱ ព្រះឥសីទេវៈ នៅទីនោះ ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់យ៉ាងខ្លាំង ព្រះអង្គបានចុះពីគោវृषភៈ (វាហនៈ)។

Verse 7

यथायोग्यं निजस्थानं प्रविश्य स सतीसखः । मुमुदेऽतीव देवर्षे भवाचारकरश्शिवः

ឱ ព្រះឥសីទេវៈ ព្រះសិវៈ មិត្តជិតស្និទ្ធរបស់សតី បានចូលទៅក្នុងលំនៅដ្ឋានរបស់ព្រះអង្គតាមសមគួរ ហើយរីករាយយ៉ាងខ្លាំង—ព្រះអម្ចាស់ដែលដាក់បញ្ញត្តិធម៌នៃអាកប្បកិរិយាពិភពលោក។

Verse 8

ततो विरूपाक्ष इमां प्राप्य दाक्षायणीं गणान् । स्वीयानिर्यापयामास नद्यादीन् गिरिकंदरात्

បន្ទាប់មក វីរូបាក្សៈ បានមកដល់ដាក់្សាយណី (សតី) នេះ ហើយបានបញ្ជូនគណៈរបស់ខ្លួនឲ្យចេញទៅ ដេញបណ្តេញពួកគេពីរូងភ្នំ និងជ្រោះជ្រលង រួមទាំងទន្លេ និងអ្វីៗផ្សេងទៀត។

Verse 9

उवाच चैतास्तान् सर्वान्नंद्यादीनतिसूनृतम् । लौकिकीं रीतिमाश्रित्य करुणासागरः प्रभुः

បន្ទាប់មក ព្រះអម្ចាស់—មហាសមុទ្រនៃករុណា—បានមានព្រះបន្ទូលទៅកាន់ពួកគេទាំងអស់ ចាប់ពីនន្ទិនជាដើម ដោយពាក្យសម្រទន់ សុភាព និងអធ្យាស្រ័យយ៉ាងខ្លាំង តាមរបៀបគួរសមនៃលោក។

Verse 10

महेश उवाच । यदाहं च स्मराम्यत्र स्मरणादरमानसाः । समागमिष्यथ तदा मत्पार्श्वं मे गणा द्रुतम्

ព្រះមហេស្វរៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ពេលណាខ្ញុំរំលឹកអ្នកនៅទីនេះ អ្នកទាំងឡាយ—ដែលចិត្តប្តេជ្ញាគោរពការរំលឹកនោះ—នឹងមកដល់ជិតខាងខ្ញុំយ៉ាងរហ័ស ឱ ពួកគណៈរបស់ខ្ញុំ!»

Verse 11

इत्युक्ते वामदेवेन नद्याद्यास्स्वगणाश्च ते । महावेगा महावीरा नानास्थानेषु संययुः

ពេលវាមទេវៈបានមានព្រះបន្ទូលដូច្នោះ អំណាចទេវៈទាំងឡាយចាប់ពីទន្លេជាដើម រួមទាំងគណៈរបស់ព្រះអង្គផ្ទាល់ ដែលលឿនខ្លាំង និងក្លាហានខ្លាំង បានចេញដំណើរ ហើយប្រមូលផ្តុំគ្នានៅទីកន្លែងនានា។

Verse 12

ईश्वरोपि तया सार्द्धं तेषु यातेषु विभ्रमी । दाक्षायण्या समं रेमे रहस्ये मुदितो भृशम्

ពេលអ្នកដទៃបានចាកចេញហើយ ព្រះអម្ចាស់ផងដែរ—ដោយសេរី និងលេងសប្បាយ—នៅសល់ជាមួយនាង; ហើយជាមួយកូនស្រីរបស់ទក្ខ (សតី) ព្រះអង្គរីករាយនៅទីសម្ងាត់ ឯកជន ដោយសេចក្តីអំណរ​យ៉ាងខ្លាំង។

Verse 14

कदाचिद्दर्पणे चैव वीक्षतीमात्मनस्सतीम् । अनुगम्य हरो वक्त्रम् स्वीयमप्यवलोकयत

ម្តងមួយ សតីកំពុងមើលរូបឆ្លុះរបស់ខ្លួនក្នុងកញ្ចក់; ហរ (ព្រះសិវៈ) បានដើរតាមនាង ហើយក៏មើលមុខរបស់ព្រះអង្គផ្ទាល់ដែរ។

Verse 15

कदाचित्कुंडलं तस्या उल्लास्योल्लास्य संगतः । बध्नाति मोचयत्येव सा स्वयं मार्जयत्यपि

ពេលខ្លះ នាងចូលទៅជិតដោយសេចក្តីរីករាយ ម្តងហើយម្តងទៀត ចងក្រវិលរបស់ព្រះអង្គ ហើយបន្ទាប់មកក៏ដោះចេញ; នាងផ្ទាល់ក៏ខាត់សម្អាតវាផងដែរ។

Verse 16

सरागौ चरणावस्याः पावकेनोज्ज्वलेन च । निसर्गरक्तौ कुरुते पूर्णरागौ वृषध्वजः

ព្រះសិវៈអ្នកមានទង់រូបគោ ដោយភ្លើងភ្លឺចែងចាំង បានធ្វើឲ្យជើងនាង—ដែលបានលាបពណ៌ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់រួចហើយ—ក្លាយជាក្រហមដោយធម្មជាតិ ហើយឲ្យពោរពេញដោយរាគៈទេវភាព និងពន្លឺមង្គល។

Verse 17

उच्चैरपि यदाख्येयमन्येषां पुरतो बहु । तत कर्णे कथयत्त्यस्याहरो द्रष्टुं तदाननम्

សូម្បីតែពាក្យដែលគួរនិយាយខ្លាំងៗ នៅមុខអ្នកដទៃជាច្រើន នាងវិញខ្សឹបប្រាប់ក្នុងត្រចៀកព្រះអង្គ; ខណៈព្រះអង្គនៅតែសម្លឹងមើលមុខនាង។

Verse 18

न दूरमपि गन्तासौ समागत्य प्रयत्नतः । अनुबध्नाति नामाक्षी पृष्ठदेशेन्यमानसाम्

ទោះនាងមិនទៅឆ្ងាយក៏ដោយ នាងខិតមកជិតដោយការខិតខំយ៉ាងចេតនា; នារីភ្នែកដូចផ្កាឈូកនោះ ក៏ដើរតាមពីក្រោយអ្នកទាំងឡាយ ដែលចិត្តកំពុងត្រូវទាញឲ្យវង្វេង ដោយនៅខាងក្រោយពួកគេ។

Verse 19

अंतर्हितस्तु तत्रैव मायया वृषभध्वजः । तामालिलिंग भीत्या स्वं चकिता व्याकुलाऽभवत्

បន្ទាប់មក នៅទីនោះឯង ព្រះអម្ចាស់មានទង់រូបគោ (ព្រះសិវៈ) បានលាក់ខ្លួនដោយម៉ាយារបស់ព្រះអង្គ។ ដោយភ័យ នាងបានឱបព្រះអង្គ ហើយនាងក៏ភ្ញាក់ផ្អើល និងរវល់ចិត្តយ៉ាងខ្លាំង។

Verse 20

सौवर्णपद्मकलिकातुल्ये तस्या कुचद्वये । चकार भ्रमराकारं मृगनाभिविशेषकम्

លើទ្រូងទាំងពីររបស់នាង ដែលស្រដៀងនឹងកុមុទមាសកំពុងចេញកុំពុះ គាត់បានបង្កើតគ្រឿងអលង្ការពិសេសពីមុស្ក (ក្លិនក្រអូប) មានរាងដូចឃ្មុំ។

Verse 21

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहि तायां द्वितीये सतीखंडे सतीशिवक्रीडावर्णनं नामैकविंशोध्यायः

ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រី-សិវ មហាពុរាណ» នៅក្នុងសំហិតាទីពីរ «រុទ្រសំហិតា» ក្នុងខណ្ឌទីពីរ «សតីខណ្ឌ» នេះជាជំពូកទីម្ភៃមួយ មានចំណងជើងថា «ការពិពណ៌នាលីឡាទិវ្យរបស់សតី និងសិវ»។

Verse 22

अंगदान्वलयानूर्मान्विश्लेष्य च पुनः पुनः । तत्स्थानात्पुनरेवासौ तत्स्थाने प्रत्ययोजयत्

ម្តងហើយម្តងទៀត គាត់បានដោះខ្សែដៃ កងដៃ និងចិញ្ចៀនចេញ ហើយយកវាត្រឡប់ពីកន្លែងដែលបានដាក់ ទៅដាក់ឡើងវិញឲ្យត្រឹមត្រូវតាមទីតាំងដើម។

Verse 23

कालिकेति समायाति सवर्णा ते सखी त्विमाम् । यास्यत्वस्यास्तथेक्षंत्याः प्रोत्तुंगौ साहसं कुचौ

«កាលិកា!»—នាងហៅដូច្នេះហើយចូលមកជិត។ មិត្តស្រីរបស់អ្នក ដែលមានពណ៌សម្បុរដូចគ្នា បានមកទីនេះ។ ខណៈនាងមើលឃើញនាងកំពុងចាកចេញ ទ្រូងខ្ពស់ក្លាហានរបស់នាងក៏លេចឡើងច្បាស់ដោយអារម្មណ៍។

Verse 24

कदाचिन्मदनोन्मादचेतनः प्रमथाधिपः । चकार नर्म शर्माणि तथाकृत्प्रियया मुदा

ម្តងមួយ ព្រះអធិបតីនៃព្រមថៈ (Pramatha) មានចិត្តរវើរវាយដោយសេចក្តីស្រឡាញ់ដូចមនុស្សឆ្កួត។ ព្រះអង្គលេងសើច និងរីករាយដោយកម្សាន្ត ជាមួយព្រះនាងជាទីស្រឡាញ់ ដែលក៏រីករាយឆ្លើយតបដូចគ្នា។

Verse 25

आहृत्य पद्मपुष्पाणि रम्यपुष्पाणि शंकरः । सर्वांगेषु करोति स्म पुष्पाभरणमादरात्

ព្រះសង្ករ ប្រមូលផ្កាឈូក និងផ្កាស្រស់ស្អាតផ្សេងៗ ហើយដោយក្តីគោរព ព្រះអង្គតុបតែងអវយវៈទាំងមូល ដោយគ្រឿងអលង្ការធ្វើពីផ្កា។

Verse 26

गिरिकुंजेषु रम्येषु सत्या सह महेश्वरः । विजहार समस्तेषु प्रियया भक्तवत्सलः

នៅក្នុងព្រៃគុម្ពភ្នំដ៏ស្រស់ស្អាត ព្រះមហេស្វរ (មហាទេវ) ដែលមេត្តាករុណាចំពោះអ្នកភក្តិជានិច្ច បានដើរលេងកម្សាន្តគ្រប់ទីកន្លែង ជាមួយព្រះនាងសតី ជាទីស្រឡាញ់របស់ព្រះអង្គ។

Verse 27

तया विना स्म नो याति नास्थितो न स्म चेष्टते । तया विना क्षममपि शर्म लेभे न शंकरः

ដោយគ្មាននាង ព្រះអង្គមិនអាចដំណើរទៅមុខបានទេ មិនអាចឈរមាំមួន ហើយក៏មិនអាចប្រព្រឹត្តកិច្ចការណាមួយ។ ដោយគ្មាននាង សូម្បីតែព្រះសង្ករៈដែលមានសមត្ថភាព ក៏មិនអាចទទួលបានសន្តិ និងសុខសាន្តបានឡើយ។

Verse 28

विहृत्य सुचिरं कालं कैलासगिरिकुंजरे । अगमद्धिमवत्प्रस्थं सस्मार स्वेच्छया स्मरन्

ក្រោយពីលេងសប្បាយយូរណាស់នៅក្នុងព្រៃសួនខ្ពស់លើភ្នំកៃលាស ព្រះអង្គបានទៅដល់ជម្រាលភ្នំហិមវត។ ហើយដោយចិត្តសេរីរបស់ព្រះអង្គឯង ព្រះអង្គបានរំលឹកនាង ហើយក្នុងអន្តរចិត្តក៏កើតការយល់ដឹងអំពីចលនានៃកាមទេវ។

Verse 29

तस्मिन्प्रविष्टे कामे तु वसंतश्शंकरांतिके । वितस्तार निजं भावं हार्दं विज्ञाय यत्प्रभो

ពេលកាមៈបានចូលទៅក្នុងភារកិច្ចនោះហើយ វសន្តៈបានចូលទៅជិតសង្ករ; ហើយដោយដឹងអារម្មណ៍ជ្រាលជ្រៅក្នុងព្រះហឫទ័យរបស់ព្រះអម្ចាស់ គាត់បានបើកបង្ហាញបំណងរបស់ខ្លួន។

Verse 30

सर्वे च पुष्पिता वृक्षा लताश्चान्याश्च पुष्पिताः । अंभांसि फुल्लपद्मानि पद्मास्सभ्रमरास्तथा

ដើមឈើទាំងអស់រីកផ្កាពេញលេញ ហើយវល្លិ និងរុក្ខជាតិផ្សេងៗក៏រីកផ្កាដែរ។ ទឹកទាំងឡាយត្រូវបានតុបតែងដោយផ្កាឈូករីកស្រស់ ហើយផ្កាឈូកទាំងនោះមានឃ្មុំហើរវិលជុំជាមួយផង។

Verse 31

प्रविष्टे तत्र सदृतौ ववौ स मलयो मरुत् । सुगंधिगंधपुष्पेण मोदकश्च सुगंधियुक्

ពេលរដូវដ៏មង្គលនោះចូលមកទីនោះ ខ្យល់ម៉ាឡយៈបានផ្លុំឡើង នាំក្លិនក្រអូបនៃផ្កាឈ្ងុយឆ្ងាញ់; ហើយភាពរីករាយនៃបរិយាកាសក៏ពោរពេញដោយក្លិនទឹកអប់ផងដែរ។

Verse 32

संध्यार्द्रचन्द्रसंकाशाः पलाशाश्च विरेजिरे । कामास्त्रवत्सुमनसः प्रमोदात्पादपाधरः

ផ្កាបលាសៈភ្លឺរលោង ដូចព្រះចន្ទទន់ភ្លឺក្នុងពេលសន្ធ្យា។ ផ្កាស្រស់ស្អាតទាំងនោះ ដូចព្រួញរបស់កាមទេវ ដោយសេចក្តីរីករាយ បានតុបតែងដើមឈើ និងមែកសាខា។

Verse 33

बभुः पंकजपुष्पाणि सरस्सु संकलाञ्जनान् । संमोहयितुमुद्युक्ता सुमुखी वायुदेवता

ក្នុងបឹងទាំងឡាយ ផ្កាឈូកបានលេចឡើង ងងឹតដូចបានលាបកាជល។ ហើយទេវតាខ្យល់មុខស្រស់ បានចាប់ផ្តើមបំពេញភារកិច្ច ដើម្បីធ្វើឲ្យចិត្តវង្វេងរំខាន។

Verse 34

नागकेशरवृक्षाश्च स्वर्णवर्णैः प्रसूनकैः । बभुर्मदनकेत्वाभा मनोज्ञाश्शंकरांतिके

នៅជិតព្រះសង្ករ មានដើមនាគកេសរ រីកផ្កាពណ៌មាសភ្លឺចែងចាំង ងាយស្រឡាញ់ដល់ភ្នែក ហាក់ដូចទង់ជ័យរបស់កាមទេវ។

Verse 35

लवंगवल्लीसुरभिगंधेनोद्वास्य मारुतम् । मोहयामास चेतांसि भृशं कामिजने पुरा

ដោយក្លិនក្រអូបពីវល្លិលាវង្គ បំព្រងខ្យល់ឲ្យឈ្ងុយឆ្ងាញ នាងធ្លាប់ធ្វើឲ្យចិត្តអ្នកលង់កាម ស្រឡាំងកាំងយ៉ាងខ្លាំងនៅកាលមុន។

Verse 36

चारु पावकचर्चित्सु सुस्वराश्चूतशालिनः । बभुर्मदनबाणौघपर्यंकमदनावृताः

ក្នុងព្រៃស្រស់ស្អាតទាំងនោះ ដែលត្រូវប៉ះដោយកម្តៅទន់ភ្លន់នៃពន្លឺភ្លើង និងពោរពេញដោយសំឡេងពិរោះ មានដើមស្វាយសម្បូរ បរិយាកាសហាក់ដូចបានប铺ជាគ្រែដោយព្រួញរាប់មិនអស់របស់កាមទេវ ហើយអ្វីៗទាំងអស់ត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយអំណាចនៃកាម។

Verse 37

अंभांसि मलहीनानि रेजुः फुल्लकुशाशयाः । मुनीनामिव चेतांसि प्रव्यक्तज्योतिरुद्गमम्

ទឹកទាំងឡាយ បរិសុទ្ធគ្មានមល ស្រស់ភ្លឺរលោង តុបតែងដោយគ្រែស្មៅគុសៈដែលរីកពេញ ដូចចិត្តមុនីទាំងឡាយ ដែលភ្លឺច្បាស់ដោយពន្លឺខាងក្នុងកំពុងរះឡើង។

Verse 38

तुषारास्सूर्यरश्मीनां संगमादगमन् बहिः । प्रमत्वानीक्ष्यतेक्षाश्च सलिलीहृदयास्तदा

ពេលកាំរស្មីព្រះអាទិត្យជួបនឹងទឹកកកសាយសត្វ វារលាយហូរចេញទៅក្រៅ។ នៅពេលនោះ ផែនដីដូចជាស្រពិចស្រពិលភ្ញាក់ផ្អើល ត្រូវបានឃើញមានទឹកពុះឡើង—ដូចជាបេះដូងរបស់នាងក្លាយជាទឹក។

Verse 39

प्रसन्नास्सह चन्द्रेण ननिषारास्तदाऽभवन् । विभावर्यः प्रियेणैवं कामिन्यस्तु मनोहराः

បន្ទាប់មក រាត្រីទាំងឡាយជាមួយព្រះចន្ទ ក្លាយជាស្ងប់ស្ងាត់ និងភ្លឺថ្លា។ ដូច្នេះ ពេលរួមជាមួយអ្នកស្រឡាញ់ រាត្រីក៏មើលទៅមានសោភ័ណ—ដូចនារីស្នេហា ដែលស្រស់ស្អាតដោយកម្លាំងស្នេហា។

Verse 40

तस्मिन्काले महादेवस्सह सत्या धरोत्तमे । रेमे स सुचिरं छन्दं निकुंजेषु नदीषु च

នៅកាលនោះ មហាទេវ ជាមួយសតី បានរីករាយយូរអង្វែង តាមព្រះឆន្ទៈរបស់ព្រះអង្គ លើដីបរិសុទ្ធដ៏ប្រសើរនោះ ក្នុងព្រៃសួន និងតាមដងទន្លេ។

Verse 41

तथा तेन समं रेजे तदा दाक्षायिणि मुने । यथा हरः क्षणमपि शांतिमाप तया विना

ឱ មុនី នៅកាលនោះ កូនស្រីរបស់ទក្ខ (សតី) បានភ្លឺរលោងស្មើគ្នាជាមួយព្រះអង្គ។ ព្រោះ ហរ (ព្រះសិវៈ) មិនអាចទទួលបានសន្តិភាព សូម្បីតែមួយភ្លែត នៅពេលគ្មាននាង។

Verse 42

संभोगविषये देवी सती तस्य मनः प्रिया । विशतीव हरस्यांगे पाययन्निव तद्रसम्

ក្នុងរឿងសម្ព័ន្ធស្វាមីភរិយា ទេវីសតី ដែលជាទីស្រឡាញ់ដល់ចិត្តរបស់ព្រះអង្គ ហាក់ដូចជាចូលទៅក្នុងរាងកាយរបស់ហរ (ព្រះសិវៈ) ដូចជាឲ្យព្រះអង្គផឹករសជាតិដ៏សារសំខាន់នៃសុខានុភាពនោះ។

Verse 43

तस्या कुसुममालाभिर्भूषयन्सकलां तनुम् । स्वहस्तरचिताभिस्तु नवशर्माकरोच्च सः

ព្រះសិវៈតុបតែងរាងកាយទាំងមូលរបស់នាងដោយកម្រងផ្កា—កម្រងដែលព្រះអង្គចងដោយដៃផ្ទាល់—ហើយបង្កើតសេចក្តីរីករាយថ្មីៗ និងមង្គលសុភមង្គលក្នុងនាង។

Verse 44

आलापैर्वीक्षितैर्हास्यैस्तथा संभाषणैर्हरः । तस्यादिदेश गिरिजां सपतीवात्मसंविदम्

ដោយពាក្យសន្ទនាដ៏ស្និទ្ធស្នាល ការសម្លឹងមើល សំណើចទន់ភ្លន់ និងការជជែកជាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ ព្រះហរៈបានបង្រៀនព្រះគិរីជា នូវចំណេះដឹងខាងក្នុង ដែលកើតពីការយល់ដឹងអំពីព្រះអាត្មានៃព្រះអង្គ ដូចជាប្រសិនបើនាងជាព្រះមហេសីរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 45

तद्वक्त्रचंद्र पीयूषपानस्थिरतनुर्हरः । नानावैशेषिकीं तन्वीमवस्थां स कदाचन

ព្រះហរៈបានធ្វើឲ្យកាយរបស់ព្រះអង្គស្ថិតស្ថេរដោយផឹកទឹកអម្រឹតដូចទឹកឃ្មុំ ដែលជាព្រះចន្ទនៃមុខនាង។ ដូច្នេះ ព្រះសិវៈមិនដែលយកសភាពកាយធ្ងន់ធ្ងរ ដែលមានស្ថានភាពច្រើនប្រភេទ និងការបែងចែកលម្អិតឡើយ។

Verse 46

तद्वक्त्राम्बुजवासेन तत्सौन्दर्य्यैश्च नर्मभिः । गुणैरिव महादंती बद्धो नान्यविचेष्टितः

ដោយស្នាក់នៅលើផ្កាឈូកនៃមុខនាង និងដោយសោភ័ណភាពរបស់នាង ព្រមទាំងពាក្យលេងស្និទ្ធស្នាល ព្រះអង្គត្រូវបានចងដូចដំរីធំមួយ ដែលត្រូវចងដោយខ្សែតូចនៃគុណធម៌ ហើយមិនអាចប្រព្រឹត្តផ្សេងទៀតបានឡើយ។

Verse 47

इति हिमगिरिकुंजप्रस्थभागे दरीषु प्रतिदिनमभिरेमे दक्षपुत्र्या महेशः । क्रतुभुजपरिमाणैः क्रीडतस्तस्य जाता दश दश च सुरर्षे वत्सराः पंच चान्ये

ដូច្នេះ នៅតាមជ្រោះ និងរូងភ្នំលើជម្រាលជួរភ្នំហិមាល័យដែលពោរពេញដោយព្រៃឈើ ព្រះមហេស្វរៈបានរីករាយជារៀងរាល់ថ្ងៃជាមួយកូនស្រីរបស់ទក្ខ (សតី)។ តាមការរាប់វាស់របស់អ្នកទទួលភាគយជ្ញ (ពួកទេវតា) ឱ សេនាបណ្ឌិតដ៏ប្រសើរ កាលព្រះអង្គលេងកម្សាន្តនៅទីនោះ បានកន្លងផុតទៅដប់ឆ្នាំម្តងៗពីរដង ហើយបន្ថែមទៀតប្រាំឆ្នាំ។

Frequently Asked Questions

The narrative shift to events after Śiva and Satī’s marriage: Śiva returns to his abode with his gaṇas, and attendants such as Virūpākṣa and Nandī are addressed/organized in relation to Dākṣāyaṇī (Satī).

The chapter explicitly frames the vivāha narrative as sarva-moha-apahāraka—hearing it is portrayed as knowledge-bearing (paramajñāna-saṃpanna) and auspicious (maṅgalālaya), functioning as a doctrinal tool for purification and insight.

Śiva is highlighted as karuṇāsāgara (ocean of compassion) and as one who aligns divine governance with laukika rīti (worldly etiquette), indicating compassionate authority expressed through accessible social norms.