Adhyaya 20
Rudra SamhitaSati KhandaAdhyaya 2061 Verses

शिवानुकम्पा, ब्रह्मणो निर्भयत्वं च (Śiva’s Compassion and Brahmā’s Fearlessness)

អធ្យាយ ២០ បន្តរឿងក្រោយវិបត្តិ ពេលសង្ករៈឈប់ប៉ះពាល់ព្រះព្រហ្មា ហើយបង្ហាញព្រះមហាករុណាចំពោះភក្តា និងស្តារភាពជឿជាក់របស់ទេវតា។ នារទៈជំរុញឲ្យព្រហ្មា ពោលរឿងបន្ត និងបង្ហាញកថាបរិសុទ្ធបំផ្លាញបាបអំពីសតី និងព្រះសិវៈ។ ទេវតា និងបរិវារ ក្រាបដោយដៃបួងសួង សរសើរសង្ករៈ ហើយហៅជ័យជំនះ។ ព្រហ្មាសូត្រស្តូត្រជាច្រើន; ព្រះសិវៈពេញព្រះហឫទ័យ និងលេងលីឡា និយាយជាសាធារណៈឲ្យព្រហ្មាមិនភ័យ និងប៉ះក្បាលខ្លួន។ ពេលគោរពបញ្ជា ទម្រង់ព្រះសិវៈជាមួយគោ (វೃಷភធ្វជ) បង្ហាញភ្លាមៗ មើលឃើញដោយឥន្ទ្រ និងទេវតា។ កថានេះលើកសរសើរការគោរពបញ្ជាព្រះ, បញ្ជាក់អធិរាជភាពព្រះសិវៈ និងប្រើលីឡាដើម្បីលុបភ័យ និងអហങ്കារ ស្តារសមតុល្យធម្ម។

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । ब्रह्मन् विधे महाभाग शिवभक्तवर प्रभो । श्रावितं चरितं शंभोरद्भुतं मंगलायनम्

នារទមានព្រះវាចា៖ «ឱ ព្រះព្រហ្ម! ឱ វិធេ អ្នកបង្កើត! ឱ ព្រះអម្ចាស់ដ៏មានភាគ្យធំ ជាអ្នកស្រឡាញ់ព្រះសិវៈលើសគេ—អ្នកបានធ្វើឲ្យខ្ញុំបានស្តាប់ប្រវត្តិដ៏អស្ចារ្យ និងជាមង្គលនៃព្រះសម្ភូ (ព្រះសិវៈ)»។

Verse 2

ततः किमभवत्तात कथ्यतां शशिमौलिनः । सत्याश्च चरितं दिव्यं सर्वाघौघविनाशनम्

«បន្ទាប់មកមានអ្វីកើតឡើងទៀត ឱ អ្នកជាទីស្រឡាញ់? សូមប្រាប់អំពីព្រះសិវៈ ព្រះអម្ចាស់មានព្រះចន្ទលើក្បាល; ហើយសូមរៀបរាប់រឿងដ៏ទេវភាពរបស់សតីផង—រឿងសក្ការៈដែលបំផ្លាញលំហូរអំពើបាបទាំងមូល»។

Verse 3

ब्रह्मोवाच । निवृत्ते शंकरे चास्मद्वधाद्भक्तानुकंपिनि । अभवन्निर्भयास्सर्वे सुखिनस्तु प्रसन्नकाः

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ ពេលព្រះសង្ករៈ អ្នកអាណិតអាសូរអ្នកបូជាភក្តិ បានបញ្ឈប់ពីការសម្លាប់យើង នោះសត្វទាំងអស់ក៏គ្មានភ័យ ទទួលសុខ និងស្ងប់ស្ងាត់ពេញចិត្ត។

Verse 4

नतस्कंधास्सांजलयः प्रणेमुर्निखिलाश्च ते । तुष्टुवुश्शंकरं भक्त्या चक्रुर्जयरवं मुदा

ដោយស្មាអោន និងដៃប្រណម្យជាសញ្ញាគោរព ពួកគេទាំងអស់បានក្រាបបង្គំ។ ដោយភក្តិពួកគេសរសើរព្រះសង្ករៈ ហើយដោយសេចក្តីរីករាយបានលើកសម្លេង «ជ័យ! ជ័យ!»

Verse 5

तस्मिन्नेव कालेऽहं प्रसन्नो निर्भयो मुने । अस्तवं शंकरं भक्त्या विविधैश्च शुभस्तवैः

នៅពេលនោះឯង ឱ មុនី ខ្ញុំក៏មានចិត្តស្ងប់ និងគ្មានភ័យ ហើយដោយភក្តិបានសរសើរព្រះសង្ករៈ ដោយស្តុតិអភិមង្គលជាច្រើនប្រភេទ។

Verse 6

ततस्तुष्टमनाश्शंभुर्बहुलीलाकरः प्रभुः । मुने मां समुवाचेदं सर्वेषां शृण्वतां तदा

បន្ទាប់មក ព្រះសម្ភូ អម្ចាស់ដ៏អធិរាជ ដែលមានលីឡាអស្ចារ្យជាច្រើន ព្រះអង្គពេញព្រះហឫទ័យ ហើយបានមានព្រះបន្ទូលមកខ្ញុំ ឱ មុនី នៅពេលនោះ ខណៈដែលមនុស្សទាំងអស់កំពុងស្តាប់។

Verse 7

रुद्र उवाच । ब्रह्मन् तात प्रसन्नोहं निर्भयस्त्वं भवाधुना । स्वशीर्षं स्पृश हस्तेन मदाज्ञां कुर्वसंशयम्

ព្រះរុទ្រៈមានបន្ទូលថា៖ ឱព្រះព្រហ្ម កូនសម្លាញ់ យើងពេញចិត្តនឹងអ្នកហើយ។ ឥឡូវនេះ ចូរឱ្យអស់កង្វល់ចុះ។ ចូរយកដៃប៉ះក្បាលខ្លួនឯង ហើយធ្វើតាមបញ្ជារបស់យើងដោយគ្មានមន្ទិលឡើយ។

Verse 8

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचश्शम्भोर्बहुलीलाकृतः प्रभोः । स्पृशन् स्वं कं तथा भूत्वा प्राणमं वृषभध्वजम्

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ ដោយបានស្តាប់ព្រះវាចារបស់ព្រះសម្ភូ—ព្រះអម្ចាស់ដែលលេងល្បែងអស្ចារ្យជាច្រើន—ខ្ញុំបានប៉ះរាងកាយខ្លួនឯង ហើយក្លាយជាស្ងប់ស្ងាត់ទន់ភ្លន់ ក៏កោតគោរពបង្គំចំពោះព្រះសិវៈ អ្នកមានទង់រូបគោ។

Verse 9

यावदेवमहं स्वं कं स्पृशामि निजपाणिना । तावत्तत्र स्थितं सद्यस्तद्रूपवृषवाहनम्

«ត្រឹមតែខ្ញុំប៉ះរាងកាយខ្លួនឯងដោយដៃរបស់ខ្ញុំ ប៉ុន្មានពេលនោះទេ នៅទីនោះភ្លាមៗ ព្រះសិវៈ អ្នកជិះគោ និងមានទង់រូបគោ ក៏ឈរបង្ហាញក្នុងរូបនោះដដែល»។

Verse 10

ततो लज्जापरीतांगस्स्थितश्चाहमधोमुखः । इन्द्राद्यैरमरैस्सर्वैस्सुदृष्टस्सर्वतस्स्थितैः

បន្ទាប់មក រាងកាយទាំងមូលរបស់ខ្ញុំត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយអៀនខ្មាស ហើយខ្ញុំឈរមុខទាបចុះ។ ព្រះទេវទាំងអស់—ព្រះឥន្ទ្រ និងអ្នកដទៃ—ដែលឈរជុំវិញពីគ្រប់ទិស បានឃើញខ្ញុំច្បាស់លាស់។

Verse 11

अथाहं लज्जयाविष्टः प्रणिपत्य महेश्वरम् । प्रवोचं संस्तुतिं कृत्वा क्षम्यतां क्षम्यतामिति

បន្ទាប់មក ខ្ញុំដែលត្រូវអៀនខ្មាសគ្របដណ្តប់ បានក្រាបបង្គំចំពោះព្រះមហេស្វរ។ បន្ទាប់ពីថ្វាយស្តូត្រសរសើរ ខ្ញុំបាននិយាយម្តងហើយម្តងទៀតថា៖ «សូមអភ័យទោស—សូមអភ័យទោស»។

Verse 12

अस्य पापस्य शुध्यर्थं प्रायश्चित्तं वद प्रभो । निग्रहं च तथान्यायं येन पापं प्रयातु मे

«ឱ ព្រះអម្ចាស់ សូមប្រាប់ខ្ញុំពីព្រាយស្ចិត្ត ដើម្បីសម្អាតបាបនេះ។ សូមកំណត់ផងនូវការគ្រប់គ្រងខ្លួន និងវិន័យត្រឹមត្រូវ ដើម្បីឲ្យបាបរបស់ខ្ញុំចាកចេញពីខ្ញុំ»។

Verse 13

इत्युक्तस्तु मया शंभुरुवाच प्रणतं हि तम् । सुप्रसन्नतरो भूत्वा सर्वेशो भक्तवत्सलः

ដូច្នេះ ពេលខ្ញុំបានទូលព្រះសម្ភូ ព្រះអង្គបានមានព្រះវាចាទៅកាន់អ្នកនោះដែលបានកោតគោរពក្បាលចុះ។ ព្រះអង្គក្លាយជាព្រះហឫទ័យពេញដោយព្រះគុណយ៉ាងខ្លាំង—ព្រះអម្ចាស់នៃសព្វលោក អ្នកស្រឡាញ់អ្នកប भक्त។

Verse 14

शंभुरुवाच । अनेनैव स्वरूपेण मदधिष्ठितकेन हि । तपः कुरु प्रसन्नात्मा मदाराधनतत्परः

ព្រះសម្ភូមានព្រះវាចា៖ «ដោយរូបនេះឯង—ដែលពិតប្រាកដស្ថិតក្រោមអធិបតីភាពរបស់ខ្ញុំ—ចូរធ្វើតបស្យា ដោយចិត្តស្ងប់ស្ងាត់ ហើយឧស្សាហ៍ឧទ្ទិសខ្លួនក្នុងការបូជាខ្ញុំ»។

Verse 15

ख्यातिं यास्यसि सर्वत्र नाम्ना रुद्रशिरः क्षितौ । साधकः सर्वकृत्यानां तेजोभाजां द्विजन्मनाम्

«នៅលើផែនដី អ្នកនឹងល្បីល្បាញគ្រប់ទីកន្លែង ដោយនាម ‘រុទ្រសិរៈ’។ អ្នកនឹងក្លាយជាអ្នកបំពេញសកម្មកិច្ចធម៌ទាំងអស់ សម្រាប់ព្រះទ្វិជជនមានពន្លឺតេជៈ ដើម្បីឲ្យពិធី និងគោលបំណងរបស់ពួកគេ សម្រេចពេញលេញ»។

Verse 16

मनुष्याणामिदं कृत्यं यस्माद्वीर्य्यं त्वयाऽधुना । तस्मात्त्वं मानुषो भूत्वा विचरिष्यसि भूतले

«ព្រោះឥឡូវនេះ អ្នកបានបង្ហាញវីរភាពនេះ ក្នុងកិច្ចការរបស់មនុស្ស ដូច្នេះ អ្នកនឹងកើតជាមនុស្ស ហើយដើរវិលវល់លើផែនដី»។

Verse 17

यस्त्वां चानेन रूपेण दृष्ट्वा कौ विचरिष्यति । किमेतद्ब्रह्मणो मूर्ध्नि वदन्निति पुरान्तकः

«អ្នកណា ដែលបានឃើញអ្នកក្នុងរូបនេះហើយ នឹងអាចទៅស្វែងរកទីពឹងផ្សេងទៀតបាន? នេះជាអ្វីនៅលើក្បាលព្រះព្រហ្ម?»—ដូច្នេះ ព្រះបុរាន្តកៈ អ្នកបំផ្លាញទីក្រុងទាំងឡាយ បានមានព្រះវាចា។

Verse 18

ततस्ते चेष्टितं सर्वं कौतुकाच्छ्रोष्यतीति यः । परदारकृतात्त्यागान्मुक्तिं सद्यस्स यास्यति

បន្ទាប់មក អ្នកណាដែលដោយសេចក្តីគោរព និងចិត្តចង់ដឹង ស្តាប់រឿងរ៉ាវទាំងមូលអំពីព្រះនាងសតី និងកិច្ចការរបស់នាង—ដោយបោះបង់បាបដែលពាក់ព័ន្ធនឹងភរិយារបស់បុរសដទៃ—នឹងបានមោក្ខៈភ្លាមៗ។

Verse 19

यथा यथा जनश्चैतत्कृत्यन्ते कीर्तयिष्यति । तथा तथा विशुद्धिस्ते पापस्यास्य भविष्यति

មនុស្សណាដែលតាមកម្រិតណា ប្រកាស និងរៀបរាប់ពិធីបរិសុទ្ធនេះ និងកិច្ចរបៀបរបស់វា តាមកម្រិតនោះដែរ ការសម្អាតខ្លួនពីបាបនេះ នឹងកើតមានជាក់ជាមិនខាន។

Verse 20

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखण्डे सती विवाहवर्णनं नाम विंशोऽध्यायः

ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រី-សិវមហាបុរាណ» ក្នុង រុទ្រសំហិតា ទីពីរ និងក្នុងផ្នែកទីពីរ ដែលហៅថា សតីខណ្ឌ បញ្ចប់ជំពូកទី២០ មានចំណងជើង «ការពិពណ៌នាអំពីអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់សតី»។

Verse 21

एतच्च तव वीर्य्यं हि पतितं वेदिमध्यगम् । कामार्तस्य मया दृष्टं नैतद्धार्यं भविष्यति

«ទឹកពូជរបស់អ្នកនេះឯង បានធ្លាក់ចូលកណ្ដាលវេទិកាបូជាយញ្ញៈ។ ខ្ញុំបានឃើញវា កើតឡើងដោយកាមតណ្ហា; វាមិនសមនឹងត្រូវរក្សាទុកទៀតឡើយ»។

Verse 22

चतुर्बिन्दुमितं रेतः पतितं यत्क्षितौ तव । तन्मितास्तोयदा व्योम्नि भवेयुः प्रलयंकराः

ទឹកកាមរបស់អ្នកដែលបានធ្លាក់ចុះមកលើផែនដីចំនួនបួនដំណក់នោះ នឹងក្លាយជាពពកក្នុងអាកាសដែលមានទំហំប៉ុននោះ ដែលនាំមកនូវការរលាយសាបសូន្យនៃលោក។

Verse 23

एतस्मिन्नंतरे तत्र देवर्षीणां पुरो द्रुतम् । तद्रेतसस्समभवंस्तन्मिताश्च बलाहका

ក្នុងពេលជាមួយគ្នានោះ នៅចំពោះមុខពួកទេវៈ ក៏មានពពកកើតឡើងភ្លាមៗពីគ្រាប់ពូជដ៏ពិសិដ្ឋនោះ ដែលមានទំហំសមាមាត្រនឹងវា។

Verse 24

संवर्तकस्तथावर्त्तः पुष्करो द्रोण एव च । एते चतुर्विधास्तात महामेघा लयंकराः

សំវត៌កៈ អាវត៌ៈ បុស្ករៈ និងទ្រោណៈ—ទាំងនេះហើយ កូនសម្លាញ់ គឺជាប្រភេទពពកដ៏ធំទាំងបួន ដែលជាភ្នាក់ងារនាំមកនូវការរលាយសាបសូន្យ (ល័យៈ)។

Verse 25

गर्जंतश्चाथ मुचंतस्तोयानीषच्छिवेच्छया । फेलुर्व्योम्नि मुनिश्रेष्ठ तोयदास्ते कदारवाः

បន្ទាប់មក ឱអ្នកប្រាជ្ញដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ពពកភ្លៀងក៏បានផ្គរលាន់ ហើយបញ្ចេញទឹករបស់វាបន្តិចបន្តួច ហាក់ដូចជាត្រូវបានបង្អាក់ដោយបំណងប្រាថ្នារបស់ព្រះសិវៈ ហើយពពកទាំងនោះក៏បានរសាត់ និងខ្ចាត់ខ្ចាយពេញផ្ទៃមេឃ ជាមួយនឹងសំឡេងគ្រហឹមដ៏គួរឱ្យខ្លាច។

Verse 26

तैस्तु संछादिते व्योम्नि सुगर्जद्भिश्च शंकरः । प्रशान्दाक्षायणी देवी भृशं शांतोऽभवद्द्रुतम्

ពេលមេឃត្រូវបានពួកវាគ្របដណ្តប់ ហើយសូរសន្ធឹកសន្ធាប់ដូចផ្គរលាន់ ក៏ព្រះសង្ករ (ព្រះសិវៈ) ត្រូវបានរំជើបរំជួលយ៉ាងខ្លាំង; តែព្រះនាងសតី កូនស្រីព្រះទក្ស ដែលស្ងប់ស្ងាត់ បានបន្ធូរនិងសម្រួលព្រះអង្គឲ្យស្ងប់ទាំងស្រុងយ៉ាងរហ័ស។

Verse 27

अथ चाहं वीतभयश्शंकरस्या ज्ञया तदा । शेषं वैवाहिकं कर्म समाप्तिमनयं मुने

បន្ទាប់មក ខ្ញុំបានរួចផុតពីភ័យ ហើយនៅពេលនោះ តាមព្រះបញ្ជារបស់ព្រះសង្ករៈ ខ្ញុំបាននាំពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ដែលនៅសល់ ឲ្យបញ្ចប់ដោយសព្វគ្រប់ ឱ មុនី។

Verse 28

पपात पुष्पवृष्टिश्च शिवाशिवशिरस्कयोः । सर्वत्र च मुनिश्रेष्ठ मुदा देवगणोज्झिता

បន្ទាប់មក មានភ្លៀងផ្កាធ្លាក់ចុះលើក្បាលព្រះសិវៈ និងព្រះសិវា។ ហើយគ្រប់ទីកន្លែង ឱ មុនីដ៏ប្រសើរ ក្រុមទេវតាទាំងឡាយ ពោរពេញដោយសេចក្តីរីករាយ បានប្រមូលផ្តុំរំភើបអបអរសាទរ។

Verse 29

वाद्यमानेषु वाद्येषु गायमानेषु तेषु च । पठत्सु विप्रवर्येषु वादान् भक्त्यान्वितेषु च

នៅពេលឧបករណ៍តន្ត្រីកំពុងលេង និងបទចម្រៀងកំពុងច្រៀង ហើយព្រះព្រាហ្មណ៍ដ៏ប្រសើរៗ ដែលពោរពេញដោយភក្តីភាព កំពុងសូត្រពាក្យសក្ការៈ ពិធីទាំងឡាយបានដំណើរក្នុងបរិយាកាសនៃការសរសើរដោយគោរព។

Verse 30

रंभादिषु पुरंध्रीषु नृत्यमानासु सादरम् । महोत्सवो महानासीद्देवपत्नीषु नारद

ឱ នារទៈ នៅពេលរំប្ហា និងនារីសួគ៌ដទៃទៀត រាំដោយសេចក្តីរីករាយពោរពេញដោយការគោរព នោះពិធីមហោស្រពដ៏អស្ចារ្យមួយ បានកើតឡើងក្នុងចំណោមភរិយាទេវតាទាំងឡាយ។

Verse 31

अथ कर्मवितानेशः प्रसन्नः परमेश्वरः । प्राह मां प्रांजलिं प्रीत्या लौकिकीं गतिमाश्रितः

បន្ទាប់មក ព្រះបរមេស្វរៈ—ម្ចាស់នៃពិធីកិច្ចសក្ការៈទាំងមូល—ដោយព្រះហឫទ័យរីករាយ និងពេញព្រះគុណ បានមានព្រះបន្ទូលមកខ្ញុំ ដែលឈរដោយដៃប្រណម; ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់ ព្រះអង្គបានប្រើពាក្យសម្តីបែបលោកិយ។

Verse 32

ईश्वर उवाच । हे ब्रह्मन् सुकृतं कर्म सर्वं वैवाहिकं च यत् । प्रसन्नोस्मि त्वमाचार्यो दद्यां ते दक्षिणां च काम्

ព្រះអម្ចាស់មានព្រះបន្ទូលថា៖ «ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ កិច្ចការល្អប្រសើរទាំងអស់ និងពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ទាំងមូល បានអនុវត្តបានល្អហើយ។ ខ្ញុំពេញចិត្ត។ អ្នកជាអាចារ្យប្រតិបត្តិពិធី ដូច្នេះខ្ញុំនឹងប្រទានទក្ខិណា តាមដែលអ្នកប្រាថ្នា»។

Verse 33

याचस्व तां सुरज्येष्ठ यद्यपि स्यात्सुदुर्लभा । ब्रूहि शीघ्रं महाभाग नादेयं विद्यते मम

ឱ អ្នកឧត្តមក្នុងចំណោមទេវតា ចូរសុំវា—even បើវាពិបាករកយ៉ាងខ្លាំងក៏ដោយ។ ចូរនិយាយឲ្យរហ័ស ឱ អ្នកមានភាគល្អ; អ្វីៗក្នុងអំណាចខ្ញុំ គ្មានអ្វីដែលខ្ញុំនឹងបដិសេធមិនប្រទានទេ។

Verse 34

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचस्सोहं शंकरस्य कृतांजलिः । मुनेऽवोचं विनीतात्मा प्रणम्येशं मुहुर्मुहुः

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ ដោយបានស្តាប់ព្រះវាចារបស់ព្រះសង្ករៈ ខ្ញុំឈរដោយបត់ដៃគោរព។ ឱ មុនី, ដោយចិត្តទន់ភ្លន់ ខ្ញុំបាននិយាយ ហើយក៏ក្រាបបង្គំចំពោះព្រះអម្ចាស់ម្តងហើយម្តងទៀត។

Verse 35

ब्रह्मोवाच । यदि प्रसन्नो देवेश वरयोग्योस्म्यहं यदि । तत्कुरु त्वं महेशान सुप्रीत्या यद्वदाम्यहम्

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ «ឱ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយ ប្រសិនបើព្រះអង្គពេញព្រះហឫទ័យ ហើយបើខ្ញុំសមគួរទទួលពរ នោះឱ មហេសាន សូមប្រទានដោយព្រះមេត្តា នូវអ្វីដែលខ្ញុំនឹងសូម។»

Verse 36

अनेनैव तु रूपेण वेद्यामस्यां महेश्वर । त्वया स्थेयं सदैवात्र नृणां पापविशुद्धये

ឱ មហេស្វរៈ ក្នុងរូបនេះតែមួយ សូមព្រះអង្គស្ថិតនៅទីនេះជានិច្ច និងឲ្យគេអាចស្គាល់បាន ដើម្បីឲ្យមនុស្សទាំងឡាយបានសុទ្ធសាធពីបាប។

Verse 37

येनास्य संनिधौ कृत्वा स्वाश्रमं शशि शेखर । तपः कुर्या विनाशाय स्वपापस्यास्य शंकर

ឱ ព្រះអម្ចាស់មានព្រះចន្ទជាមកុដ (Śaśi-śekhara), ឱ សង្ឃរៈ—ដោយបានតាំងអាស្រមរបស់ខ្ញុំ នៅជិតស្និទ្ធក្នុងសាន្និធិរបស់ព្រះអង្គ សូមឲ្យខ្ញុំធ្វើតបស្យា​នៅទីនោះ ដើម្បីបំផ្លាញបាបរបស់ខ្ញុំ។

Verse 38

चैत्रशुक्लत्रयोदश्यां नक्षत्रे भगदैवते । सूर्यवारे च यो भक्त्या वीक्षेत भुवि मानवः

បើមនុស្សនៅលើផែនដី មើលឃើញដោយភក្តី (ពិធី/ទស្សនៈបរិសុទ្ធ) នៅថ្ងៃត្រីយោទសី នៃខែចៃត្រ ពាក់កណ្តាលភ្លឺ នៅពេលនក្ខត្រដែលមានភគៈជាទេវតាអធិបតី ហើយជាថ្ងៃអាទិត្យ—គេនឹងទទួលបានបុណ្យផលដូចបានបញ្ជាក់។

Verse 39

तदैव तस्य पापानि प्रयांतु हर संक्षयम् । वर्द्धते विपुलं पुण्यं रोगा नश्यंतु सर्वशः

នៅវេលានោះឯង សូមឲ្យបាបទាំងអស់របស់គាត់ រត់ទៅសាបសូន្យដោយព្រះហរៈ (ព្រះសិវៈ)។ សូមឲ្យបុណ្យដ៏មហិមា កើនឡើងយ៉ាងច្រើន ហើយសូមឲ្យជំងឺទាំងឡាយ វិនាសអស់សព្វគ្រប់។

Verse 40

या नारी दुर्भगा वंध्या काणा रूपविवर्जिता । सापि त्वद्दर्शनादेव निर्दोषा संभवेद्ध्रुवम्

ស្ត្រីណាដែលអភ័ព្វ មិនអាចមានកូន ភ្នែកមួយ ឬខ្វះសម្រស់—នាងផងដែរ ដោយតែបានឃើញព្រះអង្គប៉ុណ្ណោះ នឹងក្លាយជាមិនមានកំហុសឬស្នាមមង្គលអាក្រក់ឡើយ ដោយប្រាកដ។

Verse 41

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचो मे हि स्वात्मसर्वसुखावहम् । तथाऽस्त्विति शिवः प्राह सुप्रसन्नेन चेतसा

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ «ពេលបានស្តាប់ពាក្យរបស់ខ្ញុំដូច្នេះ—ពាក្យដែលនាំមកសុខសាន្ត និងសេចក្តីអំណរដល់អាត្មា—ព្រះសិវៈដោយចិត្តរីករាយយ៉ាងខ្លាំង បានឆ្លើយថា ‘ដូច្នោះហើយ’»។

Verse 42

शिव उवाच । हिताय सर्वलोकस्य वेद्यां तस्यां व्यवस्थितः । स्थास्यामि सहितः पत्न्या सत्या त्वद्वचनाद्विधे

ព្រះសិវៈមានព្រះបន្ទូល៖ «ដើម្បីសេចក្តីសុខសាន្តរបស់លោកទាំងអស់ ខ្ញុំនឹងស្ថិតនៅលើវេទិកាបរិសុទ្ធនោះ ជាមួយភរិយារបស់ខ្ញុំ សតី—តាមព្រះបន្ទូលរបស់អ្នក ឱ ព្រះវិធាតា (ព្រះព្រហ្ម)»។

Verse 43

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा भगवांस्तत्र सभार्यो वृषभध्वजः । उवाच वेदिमध्यस्थो मूर्तिं कृत्वांशरूपिणीम्

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូល៖ «និយាយដូច្នេះហើយ ព្រះអម្ចាស់ដ៏គួរគោរព—ព្រះសិវៈ ដែលមានទង់សញ្ញាគោព្រៃ—ជាមួយព្រះមហេសី បានឈរនៅកណ្ដាលវេទិកា ហើយបានមានព្រះបន្ទូល ដោយទទួលយករូបកាយបង្ហាញ ជាផ្នែកមួយនៃសភាពទេវភាពរបស់ព្រះអង្គ»។

Verse 44

ततो दक्षं समामंत्र्य शंकरः परमेश्वरः । पत्न्या सत्या गंतुमना अभूत्स्वजनवत्सलः

បន្ទាប់មក ព្រះសង្ករៈ ព្រះអម្ចាស់ដ៏ឧត្តម បន្ទាប់ពីអញ្ជើញទក្ខៈដោយគួរសម ក៏មានព្រះហឫទ័យចង់ទៅទីនោះជាមួយព្រះនាងសតី—ជានិច្ចស្រឡាញ់មនុស្សរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 45

एतस्मिन्नंतरे दक्षो विनयावनतस्सुधीः । सांजलिर्नतकः प्रीत्या तुष्टाव वृषभध्वजम्

នៅចន្លោះនោះ ទក្ខៈ អ្នកប្រាជ្ញ បានទន់ភ្លន់ដោយវិន័យ; ដាក់ដៃសំពះ កោតគោរពក្បាលទាប ហើយដោយសេចក្តីស្រឡាញ់សទ្ធា បានសរសើរព្រះសិវៈ អ្នកមានទង់រូបគោ។

Verse 46

विष्ण्वादयस्सुरास्सर्वे मुनयश्च गणास्तदा । नत्वा संस्तूय विविधं चक्रुर्जयरवं मुदा

បន្ទាប់មក ព្រះវិෂ្ណុ និងទេវតាទាំងអស់ ព្រមទាំងមុនី និងគណៈបរិវារ នៅពេលនោះ បានកោតសំពះ ហើយសរសើរព្រះសិវៈដោយវិធីជាច្រើន; ដោយអំណរ ក៏បន្លឺសូរស្រែក «ជ័យ! ជ័យ!»។

Verse 47

आरोप्य वृषभे शंभुस्सतीं दक्षाज्ञया मुदा । जगाम हिमवत्प्रस्थं वृषभस्थस्स्वयं प्रभुः

តាមពាក្យបញ្ជារបស់ទក្ខៈ ព្រះសម្ភូ ដោយអំណរ បានអង្គុយព្រះនាងសតីលើគោ; ហើយព្រះអម្ចាស់ផ្ទាល់ ក៏ជិះលើគោ ចេញដំណើរទៅកាន់កំពូលភ្នំហិមវត។

Verse 48

अथ सा शंकराभ्यासे सुदती चारुहासिनी । विरेजे वृषभस्था वै चन्द्रांते कालिका यथा

បន្ទាប់មក នាង—ធ្មេញស្រស់ស្អាត និងញញឹមផ្អែម—បានភ្លឺរលោងនៅជិតព្រះសង្ករៈ; អង្គុយលើគោ នាងរុងរឿងដូចព្រះកាលិកា នៅចុងដំណើរព្រះចន្ទ។

Verse 49

विष्ण्वादयस्सुरास्सर्वे मरीच्याद्यास्तथर्षयः । दक्षोपि मोहितश्चासीत्तथान्ये निश्चला जनाः

ព្រះវិṣṇុ និងទេវតាទាំងអស់ ព្រមទាំងឥសីចាប់ពីមារីចិ និងសូម្បីតែទក្ខៈផ្ទាល់ ក៏ត្រូវមោហៈគ្របដណ្ដប់; មនុស្សដទៃទៀតក៏ឈរភ្ញាក់ផ្អើល មិនអាចចលនា។

Verse 50

केचिद्वाद्यान्वादयन्तो गायंतस्सुस्वरं परे । शिवं शिवयशश्शुद्धमनुजग्मुः शिवं मुदा

ខ្លះវាយវាទ្យភណ្ឌ ខ្លះទៀតច្រៀងដោយសំឡេងផ្អែមល្ហែម។ ដោយអំណរ ពួកគេដើរតាមព្រះសិវៈ—ដែលកេរ្តិ៍ឈ្មោះបរិសុទ្ធរបស់ទ្រង់ជាសេចក្តីបរិសុទ្ធកម្ម—បម្រើព្រះសិវៈដោយសេចក្តីរីករាយ។

Verse 51

मध्यमार्गाद्विसृष्टो हि दक्षः प्रीत्याथ शम्भुना । वधाम प्राप सगणः शम्भुः प्रेमसमाकुलः

ដូច្នេះ ទក្ខៈ ដែលត្រូវបានបណ្តេញចេញពីផ្លូវមធ្យម បានជួបនឹងវិនាសកម្មរបស់ខ្លួន។ បន្ទាប់មក ព្រះសម្ភូ ដែលពោរពេញដោយសេចក្តីស្នេហា បានមកដល់ទីនោះជាមួយពួកគណៈរបស់ព្រះអង្គ។

Verse 52

विसृष्टा अपि विष्ण्वाद्याश्शम्भुना पुनरेव ते । अनुजग्मुश्शिवं भक्त्या सुराः परमया मुदा

ទោះបីត្រូវបានព្រះសម្ភូបណ្តេញចេញក៏ដោយ ព្រះទេវតាទាំងនោះ ចាប់ពីព្រះវិស្ណុជាដើម ក៏នៅតែតាមក្រោយព្រះសិវៈម្តងទៀត ដោយសេចក្តីភក្តី និងដោយសេចក្តីរីករាយដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។

Verse 53

तैस्सर्वैस्सगणैश्शंभुस्सत्यः च स्वस्त्रिया युतः । प्राप स्वं धाम संहृष्टो हिमवद्गिरि शोभितम्

បន្ទាប់មក ព្រះសម្ភូ ដែលស្មោះត្រង់តាមព្រះវាចា រួមជាមួយគណៈទាំងអស់ និងអមដោយព្រះមហេសីរបស់ព្រះអង្គ បានទៅដល់ធម៌ដ្ឋានទេវីយ៍របស់ព្រះអង្គដោយសេចក្តីរីករាយ ដែលតុបតែងដោយភ្នំហិមាល័យដ៏រុងរឿង។

Verse 54

तत्र गत्वाखिलान्देवान्मुनीनपि परांस्तथा । मुदा विसर्जयामास बहु सम्मान्य सादरम्

លុះទៅដល់ទីនោះ ព្រះអង្គបានគោរពលើកតម្កើងទេវទាំងអស់ និងមហាមុនីដ៏ឧត្តម ដោយសេចក្តីរីករាយ ហើយបានអនុញ្ញាតឲ្យពួកគេត្រឡប់ទៅវិញ ដោយកិត្តិយស និងការគោរពយ៉ាងច្រើន។

Verse 55

शंभुमाभाष्य ते सर्वे विष्ण्वाद्या मुदितानना । स्वंस्वं धाम ययुर्नत्वा स्तुत्वा च मुनयस्सुराः

ពួកគេទាំងអស់—ព្រះវិṣṇុ និងទេវដទៃ—មុខរីករាយ បាននិយាយជាមួយព្រះសម្ភូ (ព្រះសិវៈ) ហើយនមស្ការ សរសើរដោយបទស្តូត្រា រួចចាកទៅកាន់លំនៅរបស់ខ្លួនៗ ជាមួយមុនី និងទេវទាំងឡាយ។

Verse 56

शिवोपि मुदितोत्यर्थं स्वपत्न्या दक्षकन्यया । हिमवत्प्रस्थसंस्थो हि विजहार भवानुगः

ព្រះសិវៈផងដែរ ទ្រង់រីករាយយ៉ាងខ្លាំងជាមួយព្រះមហេសីរបស់ទ្រង់ គឺកូនស្រីទក្ខៈ។ ទ្រង់ស្នាក់នៅលើជម្រាលភ្នំហិមវាន ហើយលេងសប្បាយនៅទីនោះ ដោយសម្របសម្រួលនឹងអ្នកសក្ការៈ និងព្រះបញ្ជារបស់ភវៈ (ព្រះអម្ចាស់អធិរាជ)។

Verse 57

ततस्स शंकरस्सत्या सगणस्सूतिकृन्मुने । प्राप स्वं धाम संहृष्टः कैलाशं पर्वतोत्तमम्

បន្ទាប់មក ព្រះសង្ករៈ—ដែលស្មោះត្រង់តាមពាក្យសច្ចៈ—ជាមួយនឹងគណៈរបស់ទ្រង់ ឱ មុនី, បានទៅដល់លំនៅដ្ឋានរបស់ទ្រង់ដោយអំណរ គឺភ្នំកៃលាស មហាភ្នំអធិរាជ។

Verse 58

एतद्वस्सर्वमाख्यातं यथा तस्य पुराऽभवत् । विवाहो वृषयानस्य मनुस्वायंभुवान्तक

ដូច្នេះ ឱ ព្រះឥសីទាំងឡាយ, អ្វីៗទាំងអស់នេះត្រូវបានពន្យល់ប្រាប់ដល់អ្នករាល់គ្នា តាមដែលវាបានកើតឡើងនៅសម័យបុរាណ—រហូតដល់ពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់វ្រឹṣយាន ដែលកើតឡើងនៅចុងសម័យរាជ្យរបស់ស្វាយម្ភូវមនុ។

Verse 59

विवाहसमये यज्ञे प्रारंभे वा शृणोति यः । एतदाख्यानमव्यग्रस्संपूज्य वृषभध्वजम्

អ្នកណាដែលមានចិត្តមិនរំខាន បូជាព្រះសិវៈអ្នកមានទង់រូបគោ ហើយស្តាប់រឿងពិសិដ្ឋនេះ នៅពេលអាពាហ៍ពិពាហ៍ ឬនៅដើមយញ្ញៈ នោះបានពរ​ដោយការស្តាប់នោះ។

Verse 60

तस्याऽविघ्नं भवेत्सर्वं कर्म वैवाहिकं च यत् । शुभाख्यमपरं कर्म निर्विघ्नं सर्वदा भवेत्

ដោយអំពើមង្គលនោះ កិច្ចការទាំងអស់—ជាពិសេសពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍—ក្លាយជាមិនមានឧបសគ្គ។ ពិធីផ្សេងៗណាដែលហៅថា “មង្គល” ក៏នៅតែរលូនមិនរាំងខ្ទប់ជានិច្ចដែរ។

Verse 61

कन्या च सुखसौभण्यशीलाचारगुणान्विता । साध्वी स्यात्पुत्रिणी प्रीत्या श्रुत्वाख्यानमिदं शुभम्

ក្មេងស្រីម្នាក់ ដែលពោរពេញដោយសុខសាន្ត និងសោភ័ណសំណាង មានចរិតខ្ពង់ខ្ពស់ ការប្រព្រឹត្តត្រឹមត្រូវ និងគុណធម៌ នឹងក្លាយជាស្ត្រីសុចរិតស្មោះត្រង់ ហើយទទួលពរ​មានកូនប្រុស ដោយសេចក្តីរីករាយ ពេលបានស្តាប់រឿងពិសិដ្ឋដ៏មង្គលនេះ។

Frequently Asked Questions

After Śiva refrains from harming Brahmā, the gods praise Śaṅkara; Śiva then commands Brahmā to touch his own head, producing an immediate revelatory manifestation associated with Vṛṣabhadhvaja, witnessed by Indra and the devas.

It dramatizes grace as transformative instruction: fear is removed not by argument but by direct obedience to Śiva’s ājñā, with līlā functioning as a public, verifiable revelation that reorients authority toward Śiva’s supremacy.

Śiva is presented as Śaśimauli (moon-crested), Śambhu/Śaṅkara (auspicious benefactor), and Vṛṣabhadhvaja (bull-bannered), highlighting both benevolence and sovereign, revelatory power.