Rig Veda 6.45.1: Mandala 6, Sukta 45, Mantra 1

Sukta 6.45

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for Maṇḍala 6)

Devata: Indra

Chandas: Gāyatrī (probable for RV 6.45 opening; requires verification)

Samhita Patha (Devanagari)

य आनयत्परावतः सुनीती तुर्वशं यदुम् । इन्द्रः स नो युवा सखा ॥

Transliteration

yá ā́nayat parāvátaḥ su-nī́tī turváśaṃ yádum | índraḥ sá no yúvā sakhā́ ||

Translation

He who led from the far distance Turvaśa and Yadu by the good guidance—Indra, may he be for us the young comrade.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / य-

• आनयत्: led, brought
• आनयत्: Kriyā (मुख्यक्रिया)
• Type: Verb
• Root: नी (धातु) with उपसर्ग आ-

• परावतः: from afar, from a distant place
• परावतः: Apādāna
• Type: Noun (locative of place) / Adverbial Subanta
• Root: परावत् (प्रातिपदिक) < पर + अव (दूरार्थ) स्थानवाचक

• सुनीती: Sunīti (good guidance / Good-Policy; name/epithet)
• सुनीती: Kartā (आनयत्-क्रियायाः सहकर्तृ/सहायक-भावेन) অথবা संबोधन/विशेषणभावः
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: सु-नीति (प्रातिपदिक) < सु + नीति

• तुर्वशम्: Turvaśa (a man/tribal ancestor)
• तुर्वशम्: Karma
• Type: Noun (proper)
• Root: तुर्वश (प्रातिपदिक; जन/नृ-नाम)

• यदुम्: Yadu (a man/tribal ancestor)
• यदुम्: Karma
• Type: Noun (proper)
• Root: यदु (प्रातिपदिक; जन/नृ-नाम)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: Kartā
• Type: Noun (deity)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• सः: he
• सः: Kartā (इन्द्रः इति पुनरन्वयः)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: to us / our
• नः: Sampradāna (यदि ‘to us’) / सम्बन्ध (यदि ‘our’)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• युवा: young
• युवा: Kartā-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: युवन् (प्रातिपदिक)

• सखा: friend, companion
• सखा: Kartā (नामरूपेण इन्द्रस्य)
• Type: Noun
• Root: सखि (प्रातिपदिक)