Adhyaya 25
Bhumi KhandaAdhyaya 2526 Verses

Adhyaya 25

The Slaying of Vṛtrāsura (Vṛtra’s Death, Indra’s Sin, and Brahmin Censure)

ក្នុងអធ្យាយនេះ ពោលពីវ្រឹត្រាសុរ ដែលលង់ស្នេហ៍អប្សរា រំប្ហា នៅក្នុងព្រៃបរិសុទ្ធ នន្ទន។ ក្នុងសន្ទនារវាងពួកគេ វ្រឹត្រាយល់ព្រមចំពោះទំនាក់ទំនងដែលមានលក្ខណៈការគ្រប់គ្រង ប៉ុន្តែបន្ទាប់មកគាត់បានប្រព្រឹត្តកំហុសធ្ងន់ដោយផឹកស្រា ហើយពេលស្រវឹងបាត់បង់ការវិនិច្ឆ័យ គាត់ក៏ធ្លាក់ក្នុងភាពមិនប្រុងប្រយ័ត្ន។ នៅពេលនោះឯង ព្រះឥន្ទ្រាប្រើវជ្រៈវាយសម្លាប់វ្រឹត្រា។ ជ័យជម្នះបានក្លាយជាវិបត្តិសីលធម៌ភ្លាមៗ៖ ព្រះឥន្ទ្រាត្រូវបានប្រកាសថាមានមលទោសដូចបាបប្រាហ្មហត្យា ហើយព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយចោទថា ជាការសម្លាប់ដោយបំពានលើទំនុកចិត្ត។ ព្រះឥន្ទ្រាបកស្រាយថា ការនេះចាំបាច់ដើម្បីការពារទេវតា ព្រាហ្មណ៍ យជ្ញ និងធម៌ ពី “មុតកន្ទុយ” ដែលរំខានដល់ពិធីបូជា។ ចុងក្រោយ ព្រះព្រហ្ម និងទេវគណៈសន្ទនាជាមួយព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ បង្ហាញការវិនិច្ឆ័យ និងការស្ដារឡើងវិញនៃរបៀបរបបលោកក្រោយពេលដកចេញ “កន្ទុយ” នៃសេចក្តីធម៌។

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच । इयं हि का गायति चारुलोचना विलासभावैः परिविश्वमेव । अतीव बाला शुशुभे मनोहरा संपूर्णभावैः परिमोहयेज्जनम्

សូត្រ បាននិយាយថា៖ «នារីភ្នែកធំស្រស់ស្អាតនេះជានរណា ដែលច្រៀងដោយអាការលេងល្បែងនៃលីលា ដូចជាបំពេញពិភពលោកទាំងមូល? ទោះជាក្មេងណាស់ ក៏នាងភ្លឺរលោងគួរឲ្យចិត្តលង់ ហើយដោយសោភ័ណភាពពេញលេញ នាងធ្វើឲ្យមនុស្សទាំងឡាយលង់មោហ៍យ៉ាងខ្លាំង»

Verse 2

दृष्ट्वा स रंभां कमलायताक्षीं पीनस्तनीं चर्चितकुंकुमांगीम् । पद्माननां कामगृहं ममैषा नो वा रतिश्चारुमनोहरेयम्

ពេលឃើញ រំប្ហា—ភ្នែកដូចផ្កាឈូក ទ្រូងពេញលេញ អវយវៈលាបគង្គុម និងមុខដូចផ្កាឈូក—គាត់គិតថា៖ «នាងនេះប្រាកដជាទីស្នេហារបស់ខ្ញុំ; ឬមិនដូច្នោះទេ តើនាងជារាតិផ្ទាល់ ដែលគួរឲ្យចិត្តលង់ស្រឡាញ់យ៉ាងល្អឥតខ្ចោះឬ?»

Verse 3

संपूर्णभावां परिरूपयुक्तां कामांगशीलामतिशीलभावाम् । यास्याम्यहं वश्यमिहैव अस्या मनोभवेनाद्य इहैव प्रेषितः

នាងមានសោភ័ណភាពពេញលេញ មានរូបសម្រស់ល្អឥតខ្ចោះ មានលីលាកាម និងសភាពចិត្តគួរឲ្យលង់ស្រឡាញ់យ៉ាងខ្លាំង—ខ្ញុំនឹងទៅឥឡូវនេះ ហើយនាំនាងមកក្រោមអំណាចខ្ញុំ នៅទីនេះឯង; ព្រោះថ្ងៃនេះ មនោភវ (កាម) បានផ្ញើខ្ញុំមកទីនេះដោយផ្ទាល់។

Verse 4

इतीव दैत्यः सुविचिंतयान्वितः कामेन मुग्धो बहुकालनोदितः । समातुरस्तत्र जगाम सत्वरमुवाच तां दीनमनाः सुलोचनाम्

ដូច្នេះ អសុរៈនោះបានសម្រេចចិត្ត ដោយជាប់ចិត្តក្នុងគំនិតល្បិចរបស់ខ្លួន ហើយត្រូវកាមតណ្ហាដែលកើតឡើងយូរមកហើយបំភាន់។ គាត់ប្រញាប់ទៅទីនោះដោយភាពរំភើប ហើយដោយចិត្តសោកសៅ បាននិយាយទៅកាន់នារីភ្នែកស្រស់ស្អាតនោះ។

Verse 5

कस्यासि वा सुंदरि केन प्रेषिता किं नाम ते पुण्यतमं वदस्व मे । तवैव रूपेण महातितेजसा मुग्धोस्मि बाले मम वश्यतां व्रज

ឱ នារីស្រស់ស្អាត អ្នកជារបស់អ្នកណា ហើយអ្នកណាបានផ្ញើអ្នកមក? សូមប្រាប់ឈ្មោះរបស់អ្នក ឱ អ្នកមានបុណ្យដ៏ប្រសើរ។ ដោយសាររូបសោភារបស់អ្នកដែលភ្លឺរលោងដោយតេជៈដ៏មហិមា ខ្ញុំត្រូវមន្តស្នេហ៍ ឱ កុមារី—ចូរមកស្ថិតក្រោមអំណាចខ្ញុំ។

Verse 6

एवमुक्ता विशालाक्षी वृत्रं कामाकुलं प्रति । अहं रंभा महाभाग क्रीडार्थं वनमुत्तमम्

ពេលត្រូវបាននិយាយដូច្នោះ នារីភ្នែកធំបានឆ្លើយទៅកាន់វ្រឹត្រ ដែលរងទុក្ខដោយកាមតណ្ហា៖ «ឱ អ្នកមានភាគ្យល្អ ខ្ញុំគឺ រំប្ហា; ខ្ញុំមកព្រៃដ៏ប្រសើរនេះ ដើម្បីលេងកម្សាន្ត»។

Verse 7

सखीसार्धं समायाता नंदनं वनमुत्तमम् । त्वं तु को वा किमर्थं हि मम पार्श्वं समागतः

ខ្ញុំបានមកជាមួយមិត្តស្រីទាំងឡាយ ទៅកាន់ព្រៃនន្ទនដ៏ប្រសើរនេះ។ តែអ្នកវិញជានរណា ហើយមកជិតខ្ញុំដោយគោលបំណងអ្វី?

Verse 8

वृत्र उवाच । श्रूयतामभिधास्यामि योहं बाले समागतः । हुताशनात्समुत्पन्नः कश्यपस्य सुतः शुभे

វ្រឹត្រ បាននិយាយថា៖ «សូមស្តាប់ ឱ កុមារី ខ្ញុំនឹងប្រាប់ថា ខ្ញុំជានរណា ដែលបានមកទីនេះ។ ខ្ញុំកើតពីអគ្គិទេវ (ទេវតានៃភ្លើង); ឱ អ្នកជាមង្គល ខ្ញុំជាកូនប្រុសរបស់ កश्यប»។

Verse 9

सखाहं देवदेवस्य इंद्र स्यापि वरानने । ऐंद्रं पदं वरारोहे अर्धं मे भुक्तिमागतम्

ឱ នាងមុខស្រស់! ខ្ញុំជាមិត្តស្និទ្ធរបស់ទេវទេវៈ; ហើយឱ នាងឧត្តមស្រី ស្ថានៈអៃន្ទ្ររបស់ព្រះឥន្ទ្រក៏មកដល់ខ្ញុំតែពាក់កណ្តាលប៉ុណ្ណោះ ដូចជាអ្វីដែលបានសោយរួចហើយ។

Verse 10

अहं वृत्रः कथं देवि मामेवं न तु विंदसि । त्रैलोक्यं वशमायातं यस्यैव वरवर्णिनि

ខ្ញុំគឺ វ្រឹត្រ។ ឱ ទេវី ហេតុអ្វីបានជាអ្នកមិនស្គាល់ខ្ញុំដូចនេះ? ឱ នាងពណ៌ស្រស់ ដោយអំណាចរបស់គាត់ផ្ទាល់ ទាំងបីលោកបានមកស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រង។

Verse 11

अहं शरणमायातः कामाद्रक्ष वरानने । भजस्व मां विशालाक्षि कामेनाकुलितं प्रिये

ខ្ញុំបានមកសុំជ្រកកោន—ឱ នាងមុខស្រស់ សូមសង្គ្រោះខ្ញុំពីកាមតណ្ហា។ ឱ ស្រីភ្នែកធំជាទីស្រឡាញ់ សូមទទួលយកខ្ញុំ; ខ្ញុំរវល់វឹកវរ និងត្រូវកាមគ្រប់គ្រង ឱ ព្រះនាងជាទីស្នេហា។

Verse 12

रंभोवाच । वशगा हं तवैवाद्य भविष्यामि न संशयः । यं यं वदाम्यहं वीर तं तं कार्यं त्वयैव हि

រំប្ហា បាននិយាយថា៖ ចាប់ពីថ្ងៃនេះទៅ ខ្ញុំនឹងស្ថិតក្រោមអំណាចរបស់អ្នកពិតប្រាកដ—គ្មានសង្ស័យ។ ឱ វីរៈបុរស អ្វីៗដែលខ្ញុំនិយាយ នោះហើយត្រូវឲ្យអ្នកធ្វើដោយខ្លួនឯង។

Verse 13

एवमस्तु महाभागे तं तं सर्वं करोम्यहम् । एवं संबंधकं कृत्वा तया सह महाबलः

សូមឲ្យជាដូច្នោះ ឱ នាងមានភាគល្អ; អ្វីៗដែលអ្នកនិយាយ ខ្ញុំនឹងធ្វើទាំងអស់។ ដោយបានបង្កើតសម្ពន្ធនេះហើយ អ្នកមានកម្លាំងធំក៏នៅជាមួយនាង។

Verse 14

तस्मिन्वने महापुण्ये रेमे दानवसत्तमः । तस्या गीतेन नृत्येन हास्येन ललितेन च

នៅក្នុងព្រៃដ៏បរិសុទ្ធមានបុណ្យធំ នាគមេក្នុងចំណោមទានវៈបានរីករាយ; គេត្រូវបានទាក់ទាញដោយបទចម្រៀង របាំ សំណើច និងលីឡាដ៏ទន់ភ្លន់របស់នាង។

Verse 15

अतिमुग्धो महादैत्यः स तस्याः सुरतेन च । तमुवाच महाभागं वृत्रं दानवसत्तमम्

មហាទេវត្យនោះបានលង់ស្នេហ៍យ៉ាងខ្លាំង—ទាំងដោយកាមក្រីដារបស់នាងផង; បន្ទាប់មកគេបាននិយាយទៅកាន់ វ្រឹត្រ អ្នកមានភាគធំ ជាទានវៈសត្តម។

Verse 16

सुरापानं कुरुष्वेह पिबस्व मधुमाधवीम् । तामुवाच विशालाक्षीं रंभां शशिनिभाननाम्

“ចូរផឹកសុរានៅទីនេះ; ចូរផឹកស្រាមាធវីដ៏ផ្អែមដូចទឹកឃ្មុំនេះ।” ដូច្នេះគេបាននិយាយទៅកាន់ រំភា អ្នកមានភ្នែកធំ មុខដូចព្រះចន្ទ។

Verse 17

पुत्रोहं ब्राह्मणस्यापि वेदवेदांगपारगः । सुरापानं कथं भद्रे करिष्यमि विनिंदितम्

ខ្ញុំជាកូនប្រុសនៃព្រាហ្មណ៍ ហើយបានឈានដល់ភាពជំនាញក្នុងវេទ និងវេទាង្គ។ ឱ នារីដ៏ប្រសើរ ខ្ញុំនឹងផឹកសុរាដែលគេតិះដៀលបានដូចម្តេច?

Verse 18

तया तु रंभया देव्या प्रीत्या दत्ता सुरा हठात् । तस्या दाक्षिण्यभावेन सुरापानं कृतं तदा

តែទេវីរំភា ដោយសេចក្តីស្រឡាញ់ បានបង្ខំផ្តល់សុរា; ហើយដោយគោរពចិត្តល្អ និងមេត្តាករុណារបស់នាង នៅពេលនោះគេបានផឹកសុរានោះ។

Verse 19

अतीवमुग्धं सुरया ज्ञानभ्रष्टो यदाभवत् । तदंतरे सुरेंद्रेण वज्रेण निहतस्तदा

ពេលគេត្រូវសុរាធ្វើឲ្យលង់លោមយ៉ាងខ្លាំង រហូតបាត់បង់ប្រាជ្ញាវិចារណា នោះក្នុងខណៈនោះឯង ព្រះឥន្ទ្រា ជាម្ចាស់ទេវតា បានវាយដោយវជ្រៈ ហើយសម្លាប់គេភ្លាមៗ។

Verse 20

ब्रह्महत्यादिकैः पापैः स लिप्तो वृत्रहा ततः । ब्राह्मणास्तु ततः प्रोचुरिंद्र पापं कृतं त्वया

បន្ទាប់មក ព្រះឥន្ទ្រា អ្នកសម្លាប់វ្រឹត្រៈ ត្រូវបានបំពុលដោយបាបដូចជា បាបសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍ (ព្រហ្មហត្យា) ជាដើម។ ទើបព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយនិយាយថា «ឱ ឥន្ទ្រា អ្នកបានប្រព្រឹត្តបាបហើយ»។

Verse 21

अस्माद्वाक्यात्तु विश्वस्तो वृत्रो नाम महाबलः । हतो विश्वासभावेन एवं पापं त्वया कृतम्

ដោយជឿលើពាក្យរបស់យើង វ្រឹត្រៈដ៏មហាកម្លាំងបានមានចិត្តទុកចិត្ត; ហើយដោយសារភាពទុកចិត្តនោះឯង គេត្រូវបានសម្លាប់—ដូច្នេះបាបនេះកើតឡើងដោយអ្នក។

Verse 22

इंद्र उवाच । येन केनाप्युपायेन हंतव्योरिः सदैव हि । देवब्राह्मणहंतारं यज्ञानां धर्मकंटकम्

ព្រះឥន្ទ្រា មានព្រះបន្ទូលថា «ដោយមធ្យោបាយណាក៏ដោយ សត្រូវនេះត្រូវតែសម្លាប់ជានិច្ច—អ្នកសម្លាប់ទេវតា និងព្រាហ្មណ៍ ជាម្ជុលកន្ទុយរារាំងយជ្ញ និងធម៌»។

Verse 23

निहतं दानवं दुष्टं त्रैलोक्यस्यापि नायकम् । तदर्थं कुपिता यूयमेतन्न्यायस्य लक्षणम्

«ដានវៈដ៏អាក្រក់នោះ—ទោះបីជាជាមេដឹកនាំមួយរូបក្នុងត្រៃលោក—ក៏ត្រូវបានសម្លាប់ហើយ។ ប្រសិនបើអ្នកទាំងឡាយខឹងដោយសារគេ នោះហើយជាសញ្ញានៃចិត្តយុត្តិធម៌របស់អ្នក»។

Verse 24

विचारमेवं कर्त्तव्यं भवद्भिर्द्विजसत्तमाः । पश्चात्कोपं प्रकर्त्तव्यमन्यायं मम चिंत्यताम्

ឱ ព្រះទ្វិជសត្តមៈ អ្នកទាំងឡាយគួរតែពិចារណាដូចនេះជាមុន សិនហើយទើបបង្ហាញកំហឹង។ ចូរគិតថា តើមានអយុត្តិធម៌ចំពោះខ្ញុំឬទេ។

Verse 25

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वृत्रासुरवधोनाम पंचविंशोऽध्यायः

ដូច្នេះ ក្នុងស្រីបដ្មបុរាណដ៏បរិសុទ្ធ ផ្នែកភូមិខណ្ឌៈ ជំពូកទី២៥ ដែលមាននាមថា «ការសម្លាប់វ្រឹត្រាសុរ» បានបញ្ចប់។

Verse 26

जग्मुः स्वस्थानमेवं हि निहते धर्मकंटके

ដូច្នេះ ពេលដែល “មួល” នៃធម៌ត្រូវបានកម្ចាត់ហើយ ពួកគេពិតប្រាកដបានត្រឡប់ទៅលំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួនវិញ។