Matsya-purāṇa Anukramaṇikā (Synopsis / Table of Contents)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ मात्स्यं पुराणं ते प्रवक्ष्ये द्विजसत्तम । यत्रोक्तं सप्तकल्पानां वृत्तं संक्षिप्य भूतले ॥ १ ॥

ព្រះព្រហ្មមានព្រះបន្ទូលថា៖ ឥឡូវនេះ ឱ ទ្វិជសត្តមៈ (អ្នកកើតពីរដងដ៏ប្រសើរ) ខ្ញុំនឹងពន្យល់ «មាត្ស្យបុរាណ» ដែលបានសង្ខេបប្រវត្តិនៃកល្បៈទាំង៧ លើផែនដី។

Verse 2

व्यासेन वेदविदुषा नारसिंहोपवर्णने । उपक्रम्य तदुद्दिष्टं चतुर्द्दशसहस्रकम् ॥ २ ॥

ព្រះឥសីវ្យាសៈ អ្នកដឹងវេទៈ បានចាប់ផ្តើមពិពណ៌នាព្រះនរាសിംហៈ ហើយបានរៀបរាប់ផ្នែកមួយមានចំនួនដប់បួនពាន់គាថា។

Verse 3

मनुमत्स्यसुसंवादो ब्रह्मांडकथनं ततः । ब्रह्मदेवासुरोत्पत्तिर्मारुतोत्पत्तिरेव च ॥ ३ ॥

នៅទីនេះបានសង្ខេប៖ សន្ទនាដ៏ប្រសើររវាង មនុ និង មត្ស្យ; បន្ទាប់មក ការពណ៌នាអំពីព្រហ្មាណ្ឌៈ (ស៊ុតលោក); កំណើតព្រះព្រហ្មា ព្រះទេវតា និងអសុរ; ហើយក៏មានកំណើតព្រះមារុត (ទេវព្យុះ) ផងដែរ។

Verse 4

मदनद्वादशी तद्वल्लोकपालाभिपूजनम् । मन्वन्तरसमुद्देशो वैश्यराज्याभिवर्णनम् ॥ ४ ॥

(ប្រធានបទរួមមាន) វ្រត Madana-dvādaśī; ដូចគ្នានេះ ការបូជាព្រះលោកបាល (អាណាព្យាបាលលោក); សង្ខេបអំពីមន្វន្តរ; និងការពណ៌នាអំពីរាជ្យរបស់ស្តេចវៃស្យ។

Verse 5

सूर्यवैवस्वतोत्पत्तिर्बुधसंगमनं तथा । पितृवंशानुकथनं श्रद्धाकालस्तथैव च ॥ ५ ॥

ក៏មានការពណ៌នាផងដែរ៖ កំណើតសូរ្យ (ព្រះអាទិត្យ) ព្រះរាជបុត្ររបស់វិវស្វាន; ការជួបជុំជាមួយព្រះពុធ; ការនិទានវង្សពូជនៃពិត្ដ្រ (បុព្វបុរស); និងពេលវេលាសមរម្យសម្រាប់ធ្វើពិធីស្រាទ្ធ។

Verse 6

पितृतीर्थप्रचारश्च सोमोत्पत्तिस्तथैव च । कीर्तनं सोमवंशस्य ययातिचरितं तथा ॥ ६ ॥

ក៏មានការពណ៌នាផងដែរ៖ ការផ្សព្វផ្សាយទីរីថ៌ (ទីបូជាទេស) របស់ពិត្ដ្រ; កំណើតសោម (ព្រះចន្ទ); ការកីរតនាវង្សសោម (វង្សចន្ទ្រ); និងរឿងរ៉ាវរបស់ព្រះបាទយយាតិ។

Verse 7

पितृवंशानुकथनं सृष्टवंशानुकीर्तनम् । भृगुशापस्तथा विष्णोर्दशधा जन्मने क्षितौ ॥ ७ ॥

វាបាននិទានវង្សពូជនៃពិត្ដ្រ និងប្រកាសវង្សសាសន៍ដែលកើតពីសೃષ્ટិ; ហើយក៏និទានអំពីសាបរបស់ភೃគុ និងពណ៌នាព្រះវិෂ್ಣុមានកំណើតដប់ប្រការលើផែនដី។

Verse 8

कीर्त्तनं पूरुवंशस्य वंशो हौताशनः परम् । क्रियायोगस्ततः पश्चात्पुराणपरिकीर्तनम् ॥ ८ ॥

បន្ទាប់មកមានការសូត្ររៀបរាប់វង្សពូរុ; បន្ទាប់ទៀតគឺវង្សដ៏ប្រសើររបស់ ហៅតាសនៈ (អគ្គិ); បន្ទាប់មកវិន័យនៃកិរិយា-យោគ (ការអនុវត្តពិធីកម្ម); ហើយចុងក្រោយគឺការសូត្រពុរាណៈដោយលំដាប់។

Verse 9

व्रतं नक्षत्रपुरुषं मार्तण्डशयनं तथा । कृष्णाष्टमीव्रतं तद्वद्रोहिणीचन्द्रसंज्ञितम् ॥ ९ ॥

ក៏មានវ្រតៈឈ្មោះ នក្សត្រ-បុរស; ពិធីអនុវត្ត មារតណ្ឌ-សយន (ព្រះអាទិត្យ “ដេកសម្រាក”); វ្រតៈ ក្រឹષ્ણាហ្ស្ដមី; ហើយដូចគ្នានោះ វ្រតៈ រោហិណី-ចន្ទ្រ។

Verse 10

तडागविधि माहात्म्यं पादपोत्सर्ग एव च । सौभाग्यशयनं तद्वदगस्त्यव्रतमेव च ॥ १० ॥

ក៏មានពិធី និងមហិមាសក្ការៈនៃការសង់ត្រពាំងទឹក; ការឧទ្ទិស “ស្នាមជើង” នៅទីបរិសុទ្ធ; វ្រតៈ សೌភាគ្យ-សយន; ហើយដូចគ្នានោះ វ្រតៈ អគស្ត្យ (Agastya-vrata) ផងដែរ។

Verse 11

तथानन्ततृतीयाया रसकल्याणिनीव्रतम् । तथैवानं दकर्याश्च व्रतं सारस्वतं पुनः ॥ ११ ॥

ដូចគ្នានោះ មានវ្រតៈ អនន្ត-ត្រឹតិយា; វ្រតៈ រាស-កល្យានិនី; ហើយដូចគ្នានោះ វ្រតៈ ដការីយា; និងម្តងទៀត វ្រតៈ សារស្វត (Sārasvata)។

Verse 12

उपरागाभिषेकश्च सप्तमीशनं तथा । भीमाख्या द्वादशी तद्वदनंगशयनं तथा ॥ १२ ॥

ដូចគ្នានោះ មានអភិសេក (ពិធីងូតទឹកបូជា) នៅពេលគ្រាស; វ្រតៈថ្ងៃសប្តមី (ថ្ងៃទី៧); ទ្វាទសីឈ្មោះ ភីមា; ហើយដូចគ្នានោះ វ្រតៈ អនង្គ-សយន (Anaṅga-śayana)។

Verse 13

अशून्यशयनं तद्वत्तथैवांगारकव्रतम् । सप्तमीसप्तकं तद्वद्विशोकद्वादशीव्रतम् ॥ १३ ॥

ដូចគ្នានេះ មានវ្រត «អសូន្យ-សយន» (មិនឲ្យគ្រែទទេ) ហើយដូចគ្នានោះ វ្រត «អង្គារក»; ដូចគ្នានេះ វ្រត «សប្តមីប្រាំពីរ» និងវ្រត «វិសោក-ទ្វាទសី» ដែលបំបាត់ទុក្ខសោក។

Verse 14

मेरुप्रदानं दशधा ग्रहशांतिस्तथैव च । ग्रहस्वरूपकथनं तथा शिवचतुर्दशी ॥ १४ ॥

ក៏មានការពិពណ៌នាអំពីទាន «មេរុ-ទាន» ការសន្តិភាពគ្រោះ (គ្រាហៈ) ដប់ប្រភេទ ការពន្យល់អំពីសភាពពិតនៃគ្រាហៈ និងវ្រត «សិវ-ចតុរទសី» (ថ្ងៃទី១៤ ព្រះចន្ទ) របស់ព្រះសិវៈ។

Verse 15

तथा सर्वफलत्यागः सूर्यवारव्रतं तथा । संक्रांतिस्नपनं तद्वद्विभूतिद्वादशीव्रतम् ॥ १५ ॥

ដូចគ្នានេះ (គួរអនុវត្ត) វ្រតបោះបង់ផលទាំងអស់ (នៃកម្ម) និងវ្រតថ្ងៃអាទិត្យ; ដូចគ្នានេះ ពិធីងូតទឹកនៅថ្ងៃ «សង្គ្រាន្តិ» និងវ្រត «វិភូតិ-ទ្វាទសី» ផងដែរ។

Verse 16

षष्टीव्रतानां माहात्म्यं तथा स्नानविधिकमः । प्रयागस्य तु माहात्म्यं द्वीपलोकानुवर्णनम् ॥ १६ ॥

«(នៅទីនេះ) បានពិពណ៌នាអំពីមហិមារបស់វ្រត «ឥស្ឋី» (វ្រតថ្ងៃទី៦) និងលំដាប់វិធីសាស្ត្រងូតទឹកបូជា; ក៏មានមហិមារបស់ព្រាយាគ និងការពណ៌នាអំពីទ្វីបនានា និងលោកទាំងឡាយ»។

Verse 17

तथांतरिक्षचारश्च ध्रुवमाहात्म्यमेव च । भवनानि सुरेंद्राणां त्रिपुरोद्योतनं तथा ॥ १७ ॥

ក៏មានការពិពណ៌នាអំពីចលនានៅមធ្យមអាកាស មហិមាពិតប្រាកដរបស់ធ្រុវៈ លំនៅសួគ៌របស់អធិរាជទេវតា និងរឿងរ៉ាវអំពីពន្លឺភ្លើងរលោងរបស់ត្រីបុរៈផងដែរ។

Verse 18

पितृप्रवरमाहात्म्यं मन्वंतरविनिर्णयः । चतुर्युगस्य संभूतिर्युगधर्मनिरूपणम् ॥ १८ ॥

វាបង្ហាញពីមហិមារបស់បិត្ដೃ និងព្រវរ (ពូជបុព្វបុរស) កំណត់ការបែងចែកមន្វន្តរៈ ពន្យល់កំណើតនៃយុគទាំងបួន និងបកស្រាយធម៌ដែលសមស្របតាមយុគនីមួយៗ។

Verse 19

वज्रांगस्य तु संभूति स्तारकोत्पत्तिरेव च । तारकासुरमाहात्म्यं ब्रह्मदेवानुकीर्तनम् ॥ १९ ॥

វាក៏រៀបរាប់អំពីកំណើតរបស់ វជ្រាង្គ និងការប្រសូត្ររបស់ ស្តារកៈ ព្រមទាំងមហិមា និងសកម្មភាពរបស់អសុរ តារកៈ និងការនិទានអំពី ព្រះព្រហ្មា និងទេវតាទាំងឡាយ។

Verse 20

पार्वतीसंभवस्तद्वत्तथा शिवतपोवनम् । अनंगदेहदाहश्च रतिशोकस्तथैव च ॥ २० ॥

ដូចគ្នានេះ វាពិពណ៌នាអំពីការបង្ហាញខ្លួនរបស់ បារវតី ព្រៃបូជាដ៏បរិសុទ្ធដែល ព្រះសិវៈ បានធ្វើតបស្យា ការដុតរាងកាយរបស់ អនង្គ (កាមៈ) និងទុក្ខសោករបស់ រតី ផងដែរ។

Verse 21

गौरीतपोवनं तद्वच्छिवेनाथ प्रसादनम् । पार्वतीऋषिसंवादस्तथैरोद्वाहमंगलम् ॥ २१ ॥

ក៏មានការពិពណ៌នាអំពីព្រៃតបស្យារបស់ គោរី និងរបៀបដែល ព្រះសិវៈ ជាព្រះអម្ចាស់ ត្រូវបានបំពេញព្រះហឫទ័យ; ការសន្ទនារវាង បារវតី និងឥសីទាំងឡាយ និងរឿងរ៉ាវអាពាហ៍ពិពាហ៍ដ៏មង្គល។

Verse 22

कुमारसंभवस्तद्वत्कुमारविजयस्तथा । तारकस्य वधो घोरो नरसिंहोपवर्णनम् ॥ २२ ॥

វាក៏ពិពណ៌នាអំពីកំណើតរបស់ កុមារ (ស្កន្ទៈ) ជ័យជម្នះរបស់កុមារ ការសម្លាប់ តារកៈ ដ៏គួរឱ្យភ័យខ្លាច និងការពិពណ៌នាអំពីអវតារណៈ នរាសിംហៈ របស់ ព្រះវិស្ណុ។

Verse 23

पद्मोद्भवविसर्गस्तु तथैवांधकघातनम् । वाराणस्यास्तु माहात्म्यं नर्मदायास्तथैव च ॥ २३ ॥

ក៏បានពណ៌នាផងដែរ អំពីការបញ្ចេញសೃષ્ટិដែលពាក់ព័ន្ធនឹង ព្រះព្រហ្មា អ្នកកើតពីផ្កាឈូក; ហើយដូចគ្នានោះ ការប្រហារអន្ធកៈ; ព្រមទាំងមហិមាបរិសុទ្ធនៃ វារាណសី និងដូចគ្នានោះ នៃទន្លេ នರ್ಮទា។

Verse 24

प्रवरानुक्रमस्तद्वत्पितृगाथानुकीर्तनम् । तथोभयमुखीदानं दानं कृष्णाजिनस्य च ॥ २४ ॥

ដូចគ្នានោះ គួរអានរំលឹកលំដាប់ព្រហ្មវង្សនៃបុព្វបុរសដ៏ឧត្តម (ប្រវរ) និងច្រៀងសរសើរបុព្វបុរស; ហើយគួរធ្វើទាន «ទ្វារមុខ» (ទានពីរចុង) ព្រមទាំងទានស្បែកក្តាន់ខ្មៅផងដែរ។

Verse 25

ततः सावित्र्युपाख्यानं राजधर्मास्तथैव च । विविधोत्पातकथनं ग्रहणांतस्तथैव च ॥ २५ ॥

បន្ទាប់មក មានរឿងព្រេងបរិសុទ្ធនៃ សាវិត្រី និងធម៌របស់ព្រះមហាក្សត្រ; ក៏មានការពណ៌នាអំពីអពមង្គលនានា និងដូចគ្នានោះ ការពិភាក្សាបញ្ចប់អំពីសូរ្យគ្រាស និងចន្ទគ្រាស។

Verse 26

यात्रानिमित्तकथनं स्वप्नमंगलकीर्तने । वामनस्य तु माहात्म्यं वाराहस्य ततः परम् ॥ २६ ॥

មានការពណ៌នាអំពីអនិមិត្តល្អសម្រាប់ការធ្វើដំណើរ និងការរៀបរាប់អំពីសុបិន និងសញ្ញាមង្គល; បន្ទាប់មក មានការសរសើរមហិមា ព្រះវាមនៈ ហើយក្រោយមកទៀត គឺមហិមា ព្រះវរាហៈ។

Verse 27

समुद्रमथनं तद्वत्कालकूटाभिशांतनम् । देवासुरविमर्दश्च वास्तुविद्या तथैव च ॥ २७ ॥

ក៏បានពណ៌នាផងដែរ អំពីការកូរមហាសមុទ្រ; ដូចគ្នានោះ ការបន្ធូរពុល កាលកូតៈ; ការប៉ះទង្គិចដ៏ធំរវាងទេវតា និងអសុរ; និងវិទ្យាវាស্তু—វិទ្យាស្ថាបត្យកម្មបរិសុទ្ធ—ផងដែរ។

Verse 28

प्रतिमालक्षणं तद्वद्देवतायतनं तथा । प्रासादलक्षणं तद्वन्मंडपान च लक्षणम् ॥ २८ ॥

ដូចគ្នានេះ វាបង្ហាញលក្ខណៈកំណត់នៃរូបបូជា (ប្រាតីមា) និងស្ថានបូជារបស់ទេវតា; ដូចគ្នានេះទៀត វាកំណត់លក្ខណៈនៃប្រាសាទ (ប្រាសាទ) និងសាលាមណ្ឌប (មណ្ឌប) ផងដែរ។

Verse 29

भविष्यराज्ञामुद्देशो महादानानुकीर्तनम् । कल्पानुकीर्तनं तद्वत्पुराणेऽस्मिन्प्रकीर्तितम् ॥ २९ ॥

ក្នុងបុរាណនេះ ក៏បានប្រកាសអំពីបញ្ជីព្រះមហាក្សត្រនាពេលអនាគត ការរៀបរាប់អំពីមហាទាន (ការបរិច្ចាគដ៏ធំ) និងដូចគ្នានេះ ការពិពណ៌នាអំពីកល្បៈ (វដ្តសកល) ផងដែរ។

Verse 30

पवित्रमेतत्कल्याणमायुः कीर्तिविवर्द्धनम् । यः पठेच्छृणुयाद्वापि स याति भवनं हरेः ॥ ३० ॥

នេះជាព្រះធម៌បរិសុទ្ធ និងមង្គល; វាបង្កើនអាយុ និងកេរ្តិ៍ឈ្មោះ។ អ្នកណាអានសូត្រ ឬស្តាប់ក៏ដោយ នោះទៅដល់លំនៅរបស់ហរិ (ព្រះវិស្ណុ)។

Verse 31

लिखित्वैतत्तु यो दद्याद्धेममत्स्यगवान्वितम् । विप्रायाभ्यर्च्य विषुवे स याति परमं पदम् ॥ ३१ ॥

តែអ្នកណាសរសេរអត្ថបទបរិសុទ្ធនេះ ហើយប្រគេនវា—ជាមួយត្រីមាសមាស និងគោមួយ—ដល់ព្រាហ្មណ៍ ដោយគោរពបូជានៅថ្ងៃវិសុវ (ថ្ងៃសមវិសម) នោះទៅដល់ព្រះបដ្ឋានដ៏ខ្ពស់បំផុត។

Verse 32

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे मत्स्यपुराणानुक्रमणीकथनं नाम सप्तोत्तरशततमोऽध्यायः ॥ १०७ ॥

ដូច្នេះ បញ្ចប់ក្នុង «ស្រី បೃಹន្នារាទីយបុរាណ» ផ្នែកដើម (ពួរវភាគ) ក្នុង «បೃಹទុបាខ្យាន» ក្នុង «ចតុರ್ಥបាទ» ជំពូកទី ១០៧ ដែលមានចំណងជើង «ការរៀបរាប់អនុក្រាមណិកា (តារាងមាតិកា) នៃ មត្ស្យបុរាណ»។