Shloka 61
उद्योगपर्व — अध्याय 33: धृतराष्ट्र-विदुर संवादः (विदुरनीतिः)
अनर्थमर्थतः पश्यन्नर्थ चैवाप्यनर्थत: । इन्द्रियेरजितैर्बाल: सुदुःखं मनन््यते सुखम्
anartham arthataḥ paśyann arthaṃ caivāpy anarthataḥ | indriyer ajitair bālaḥ suduḥkhaṃ manyate sukham ||
វិទុរៈមានពាក្យថា៖ មនុស្សល្ងង់ ដែលមិនបានគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍ នឹងមើលអ្វីដែលជាគ្រោះថ្នាក់ថាជាប្រយោជន៍ ហើយមើលអ្វីដែលជាប្រយោជន៍ពិតថាជាគ្រោះថ្នាក់។ ដូច្នេះហើយ គេអាចយល់ថា ទុក្ខធ្ងន់ធ្ងរផងដែរ ជាសុខ—ព្រោះអារម្មណ៍ដែលមិនបានបង្រៀន បំភាន់ការវិនិច្ឆ័យរបស់គេ។
विदुर उवाच
Educational Q&A
Without mastery over the senses, a person’s moral and practical discernment collapses: he mislabels harm as benefit and benefit as harm, and can even embrace suffering as if it were happiness. The verse urges indriya-nigraha (sense-restraint) as a foundation for right judgment and dharmic living.
In Udyoga Parva, Vidura delivers ethical counsel (Vidura-nīti) in the tense lead-up to war, warning that uncontrolled senses and deluded judgment drive people toward ruin while they imagine they are pursuing welfare and pleasure.