Shloka 10
राष्ट्रगुप्ति-संग्रहः
Protection of the Realm and Principles of Revenue & Local Administration
नगरे नगरे वा स्यादेक: सर्वार्थचिन्तक:
nagarae nagarae vā syād ekaḥ sarvārtha-cintakaḥ | athavā pratyeka-nagare ekam evaṃ-vidham adhikārī bhavet, yaḥ sarva-kāryāṇāṃ cintanaṃ nirīkṣaṇaṃ ca kuryāt | yathā kaścid bhayaṅkaraḥ graha ākāśe nakṣatrāṇām upari sthitaḥ paribhramati, tathā sa adhikārī uttama-sthāne pratiṣṭhitaḥ sarveṣāṃ sabhāsad-ādīnām antike paribhraman teṣāṃ kāryāṇāṃ parīkṣāṃ nirantaraṃ kuryāt ||
ភីṣ្មៈបានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ក្នុងទីក្រុងនីមួយៗ គួរតែមានអ្នកគ្រប់គ្រងម្នាក់តែមួយ ដែលគិតគូរគ្រប់កិច្ចការ និងត្រួតពិនិត្យរាល់រឿងរ៉ាវ។ ដោយឈរនៅទីតាំងខ្ពស់បំផុត គាត់គួរតែដើររវាងសមាជិកសភា និងមន្ត្រីផ្សេងៗ ដើម្បីពិនិត្យសកម្មភាព និងការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចរបស់ពួកគេជានិច្ច—ដូចភពដ៏គួរឱ្យខ្លាចមួយ ដែលស្ថិតលើកំពូលនៃក្រុមផ្កាយ ហើយវិលវង់ឆ្លងកាត់មេឃ។ ការបង្រៀនគឺថា សណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈអាស្រ័យលើការត្រួតពិនិត្យយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ន មិនលំអៀង និងការទទួលខុសត្រូវជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងការគ្រប់គ្រង»។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A king’s administration should include a single, capable overseer in each city who plans comprehensively and continuously inspects officials. Constant, impartial scrutiny prevents negligence and corruption and sustains dharma in public life.
In the Shanti Parva’s instruction on rajadharma, Bhishma advises Yudhishthira on practical governance. Here he recommends appointing a high-placed supervisory officer who circulates among councillors and staff, auditing their work, illustrated by the image of a planet moving above the stars.