Shloka 5
Brāhmaṇa-Dharma, Āśrama Eligibility, and the Primacy of Rāja-Dharma (Śānti Parva 63)
या संज्ञा विहिता लोके दासे शुनि वृके पशौ | विकर्मणि स्थिते विप्रे सैव संज्ञा च पाण्डव
yā saṁjñā vihitā loke dāse śuni vṛke paśau | vikarmaṇi sthite vipre saiva saṁjñā ca pāṇḍava ||
យុធិષ્ઠិរ បានមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ពាក្យហៅដែលពិភពលោកប្រើដោយការមើលងាយចំពោះទាស កូនឆ្កែ ចចក និងសត្វផ្សេងៗ—ពាក្យហៅដូចគ្នានោះផងដែរ ត្រូវបានប្រើចំពោះព្រាហ្មណ៍ម្នាក់ ឱ បណ្ឌវៈ ដែលឈរជាប់ក្នុងអំពើប្រឆាំងនឹងកាតព្វកិច្ចដែលបានកំណត់សម្រាប់ខ្លួន។ ពេលមនុស្សបោះបង់ចរិតសមរម្យរបស់ខ្លួន ពិភពលោកវិនិច្ឆ័យគាត់តាមការធ្លាក់ចុះនោះ មិនមែនតាមកំណើតតែប៉ុណ្ណោះទេ»។
युधिषछ्िर उवाच
Educational Q&A
Social and moral identity is tied to conduct: a brāhmaṇa who acts against prescribed duty (vikarma) is judged with the same contempt reserved for degraded or despised categories; birth alone does not protect one from ethical accountability.
In the Śānti Parva’s dharma-discourse, Yudhiṣṭhira articulates a principle of moral evaluation: society assigns labels based on behavior, and a learned person who abandons rightful conduct is treated as fallen despite status.