Shloka 65
धर्मस्य बहुद्वारत्वम् — Nārada’s Audience with Indra (Śānti-parva 340)
Devanagari script
प्रादुर्भावगतश्चाहं सुरकार्येषु नित्यदा । अनुशास्यस्त्वया ब्रह्मन् नियोज्यश्व सुतो यथा
Translation
«ហើយនៅពេលណាខ្ញុំបង្ហាញខ្លួន (អវតារ) ដើម្បីបំពេញកិច្ចការរបស់ទេវតា ខ្ញុំនឹងត្រូវឲ្យអ្នកណែនាំបញ្ជាជានិច្ច ឱ ព្រាហ្មណ៍; ហើយអ្នកត្រូវចាត់ចែងខ្ញុំក្នុងកិច្ចការទាំងឡាយ ដូចជាចាត់ចែងកូនប្រុសម្នាក់»។
Word by Word
प्रादुर्भावगतःhaving come into manifestation (incarnate)
प्रादुर्भावगतः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्रादुर्भाव-गत
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
सुरकार्येषुin the works/tasks of the gods
सुरकार्येषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसुर-कार्य
FormNeuter, Locative, Plural
नित्यदाalways
नित्यदा:
TypeIndeclinable
Rootनित्यदा
अनुशास्यःto be instructed/ruled (by you)
अनुशास्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनु-शास्
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वयाby you
त्वया:
Karana
TypeNoun
Rootयुष्मद्
FormInstrumental, Singular
ब्रह्मन्O Brahman (sage)
ब्रह्मन्:
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
FormNeuter, Vocative, Singular
नियोज्यःto be appointed/engaged (by you)
नियोज्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootनि-युज्
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सुतःa son
सुतः:
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Nominative, Singular
यथाas/like
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes