Shloka 129
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
इदं मे स्यादिदं नेति द्वन्द्वैर्मुक्तस्य मैथिल । कासि कस्य कुतो वेति वचनै: कि प्रयोजनम्
idaṃ me syād idaṃ neti dvandvair muktasya maithila | kāsi kasya kuto veti vacanaiḥ ki prayojanam mithilānareśa ||
ភីष្មៈបានមានពាក្យថា៖ «ឱ ព្រះមហាក្សត្រនៃមិថិលា! បើអ្នកបានរួចផុតពីគូប្រឆាំងទាំងឡាយ ដែលបង្កើតគំនិតថា ‘សូមឲ្យនេះមកដល់ខ្ញុំ’ និង ‘សូមកុំឲ្យនេះកើតឡើង’ ហើយ នោះការសួរដោយពាក្យថា ‘អ្នកជានរណា? ជារបស់អ្នកណា? ឬមកពីណា?’ មានប្រយោជន៍អ្វី?»
भीष्य उवाच
Educational Q&A
Freedom from dvandvas (dualities of desire and aversion) makes identity-based questioning—‘who are you, whose are you, where are you from’—ethically and spiritually secondary. The verse points to a liberated outlook where inner equanimity matters more than social labels or origins.
Bhishma addresses the king of Mithila (Janaka) and comments on a situation involving a woman being questioned. He argues that if one is truly beyond dualistic craving and fear, then interrogations about personal identity and provenance have little practical or spiritual value.