Shloka 92
Adhyāya 199: Karma–Jñāna Causality and the Nirguṇa Brahman
Manu’s Instruction
अनेन धर्मप्राप्त्यर्थ शुभा दत्ता पुरानध । धेनुर्विप्राय राजर्षे तप:स्वाध्यायशीलिने,निष्पाप राजर्षे! इसने धर्मकी प्राप्तिके लिये एक तपस्वी और स्वाध्यायशील ब्राह्मणको एक दूध देनेवाली उत्तम गाय दी थी
virūpa uvāca |
anena dharmaprāptyarthaṁ śubhā dattā purā nṛpa |
dhenur viprāya rājarṣe tapaḥsvādhyāyaśīline |
niṣpāpa rājarṣe ||
វិរូបា បាននិយាយថា៖ «កាលពីមុន ឱ ព្រះរាជា ដើម្បីសម្រេចធម៌ មនុស្សនេះបានប្រគេនគោទឹកដោះល្អប្រសើរ និងជាមង្គលមួយក្បាល ដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ម្នាក់ ដែលស្មោះត្រង់ក្នុងតបៈ និងការស្វាធ្យាយ (សិក្សាវេទ)។ ឱ ព្រះមហារិសីដ៏បរិសុទ្ធ គោទាននោះបានធ្វើឡើងដោយចេតនាធម៌ ដើម្បីទទួលបុណ្យដោយគោរពចំពោះវិជ្ជា និងវិន័យខ្លួន»។
विरूप उवाच
Educational Q&A
Dharma is pursued not only through personal restraint but also through ethically directed generosity—supporting a worthy recipient devoted to tapas and svādhyāya. The verse highlights that giving (especially sustaining gifts like a milch-cow) to the learned and disciplined is a recognized means of acquiring merit.
Virūpa addresses a king (called a royal sage) and recounts a past act: someone gave an excellent milch-cow to a brāhmaṇa known for austerity and Vedic study, explicitly intending the gift as a means to attain dharma/merit.