Shloka 1619
Gautama’s Flight, the Enchanted Grove, and the Arrival of Rājadharma
Nāḍījaṅgha
इस प्रकार श्रीमह्या भारत शान्तिपवकि अन्तर्गत आपद्धर्मपर्वमें तपस्याकी प्रशंयाविषयक एक सौ इकसठवाँ अध्याय पूरा हुआ
iti prakāraḥ śrīmahābhārate śāntiparvaṇi antar-gate āpaddharmaparvaṇi tapasyā-praśaṃsā-viṣayakaḥ eka-śata-eka-ṣaṣṭitamaḥ adhyāyaḥ samāptaḥ
ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រីមហាភារត» នៅក្នុង «សាន្តិពર્વ»—នៅក្នុង «អាបទ្ធធម៌ពર્વ» (Āpaddharma Parvan)—ជំពូកទីមួយរយហុកសិបមួយ ដែលឧទ្ទិសសរសើរ “តបស្យា/តបៈ” (tapas, ការអធិស្ឋានអត់ធ្មត់ និងវិន័យខ្លួន) បានបញ្ចប់។ ក្របខណ្ឌរឿងនៅតែជាការបង្រៀនរបស់ភីស្មា ដោយសម្គាល់ការបញ្ចប់នៃមេរៀនមួយ ដែលលើកតម្កើងការគ្រប់គ្រងខ្លួនជាកម្លាំងសីលធម៌ នៅពេលបទដ្ឋានធម្មតាត្រូវរងសម្ពាធ។
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The chapter’s framing emphasizes the commendation of tapas—disciplined austerity and self-restraint—as a sustaining ethical power, especially relevant to āpaddharma where one must preserve inner integrity and right intention when normal social rules are under pressure.
This verse functions as a colophon: it announces the completion of the 161st chapter within the Āpaddharma section of the Śānti Parva, presented in the larger setting of Bhīṣma’s instruction.