Shloka 403
प्रलापं नृपते: श्र॒त्वा व्यद्रवन्त दिशो दश । मान्यवर! राजा दुर्योधनका यह विलाप सुनकर हजारों मनुष्योंकी आँखोंमें आँसू भर आये और वे दसों दिशाओंमें भाग चले
pralāpaṃ nṛpateḥ śrutvā vyadravanta diśo daśa |
សញ្ជ័យបាននិយាយថា៖ «ពេលឮព្រះរាជាវិលាបនោះ មនុស្សជាច្រើនពាន់នាក់ភ័យស្លន់ស្លោ និងច្របូកច្របល់ ទឹកភ្នែកពេញភ្នែក ហើយរត់គេចខ្លួនទៅទាំងដប់ទិស»—រូបភាពដែលបង្ហាញថា ទុក្ខសោក និងអស់សង្ឃឹម ពេលចេញពីមាត់ស្តេច អាចរំញ័រចិត្តអ្នកនៅជុំវិញ និងបំបែករបៀបរៀបរយនៃទ័ព។
संजय उवाच
Educational Q&A
A ruler’s emotional collapse has public consequences: lamentation can spread panic, weaken resolve, and dissolve collective discipline. The verse highlights the ethical weight of leadership—self-control and steadiness protect others in crisis.
Sañjaya reports that after hearing the king’s lament, people around him lose composure and scatter in all directions, signaling disarray in the camp/army at a critical moment in the war.