Shloka 27
Book 10, Adhyāya 12: Aśvatthāmā’s Request for the Cakra and the Brahmaśiras Context
यः साक्षाद् देवदेवेशं शितिकण्ठमुमापतिम् । बन्द्धयुद्धे पराजिष्णुस्तोषयामास शड्करम्
yaḥ sākṣād devadeveśaṃ śitikaṇṭham umāpatim | baddhayuddhe parājiṣṇus toṣayāmāsa śaṅkaram ||
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយ៖ អ្នកដែល ទោះបីក្នុងការប្រយុទ្ធដែលបានចងក្រងតាមក្បួន (bound and regulated combat) អាចត្រូវចាញ់ក៏ដោយ ក៏បានធ្វើឲ្យព្រះសង្គរ (Śaṅkara)—ព្រះសិវៈ (Śiva) ព្រះអធិរាជនៃទេវតា អ្នកមានក (blue-throated) និងជាស្វាមីរបស់អុមា (Umā)—ពេញព្រះហឫទ័យដោយផ្ទាល់។ ខគម្ពីរនេះបញ្ជាក់ថា សូម្បីក្នុងសមរភូមិដ៏រឹងមាំ ការគោរព និងភក្តីចំពោះទេវតា អាចនាំមកនូវព្រះគុណលើសពីជ័យជម្នះដោយអាវុធ។
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights that divine favor is not secured by victory alone; humility and sincere devotion can please the supreme even when one stands at a disadvantage. It frames ethical power as rooted in reverence and inner disposition, not merely force.
Vaiśampāyana describes a figure who, in the context of a constrained or formalized combat (baddha-yuddha), was likely to be defeated yet nevertheless succeeded in propitiating Śiva—named here with epithets emphasizing his supremacy and his identity as Umā’s consort.