Shloka 1
पाण्डवानां वनप्रस्थानवर्णनम् / The Pāṇḍavas’ Departure for the Forest
Vidura’s Report and Portents
/ है ० बक। है २ एकसप्ततितमो<्ध्याय: कर्ण और दुर्योधनके वचन
karṇa uvāca | trayaḥ kileme 'dhanā bhavanti dāsaḥ putraś ca svatantrā ca nārī | dāsasya patnī tv adhanasya bhadre hīneśvarā dāsadhanaṃ ca sarvam ||
កರ್ಣបាននិយាយថា៖ «ឱ ស្ត្រីកិត្តិយស ដ្រೌપદી! មានបីប្រភេទដែលគេថា មិនមានសិទ្ធិកាន់កាប់ទ្រព្យដោយឯករាជ្យទេ៖ ទាសករ កូនប្រុស និងស្ត្រីដែលតែងស្ថិតក្រោមអំណាចអ្នកដទៃ។ ហើយឱ ស្ត្រីកិត្តិយស! ប្រពន្ធរបស់ទាសករដែលម្ចាស់របស់គាត់បានធ្លាក់ពីសម្បត្តិ—រួមទាំងទ្រព្យទាំងអស់របស់ទាសករនោះ—សុទ្ធតែស្ថិតក្រោមសិទ្ធិរបស់ម្ចាស់ទាសករនោះ»។
कर्ण उवाच
Educational Q&A
The verse illustrates how appeals to social/legal categories can be used to rationalize injustice. In the dice-hall context, Karṇa’s claim denies Draupadī autonomy by treating dependent persons as lacking property-rights, showing a collapse of dharma when power and rhetoric override compassion and moral restraint.
During the Kaurava-led dice-hall humiliation, Karṇa speaks against Draupadī, arguing that a slave, a son, and a dependent woman have no independent claim to wealth or self-determination. This supports the attempt to treat Draupadī as a transferable object after Yudhiṣṭhira’s loss, escalating the assembly’s wrongdoing.