Shloka 2
अध्याय ६४ — सभामध्ये क्रोध-निवारणम्
Restraint of wrath in the royal assembly
स विज्ञेय: पुरुषो<न्यत्रकामो निन्दाप्रशंसे हि तथा युनक्ति | जिह्दा कथं ते हृदयं व्यनक्ति यो न ज्यायस: कृथा मनस: प्रातिकूल्यम्
sa vijñeyaḥ puruṣo ’nyatrakāmo nindāpraśaṃse hi tathā yunakti | jihvā kathaṃ te hṛdayaṃ vyanakti yo na jyāyasaḥ kṛthā manasaḥ prātikūlyam ||
«មនុស្សដែលប្រាថ្នាទៅរកអ្នកដទៃ (មិនស្ថិតស្ថេរនៅក្នុងភាពស្មោះត្រង់) ងាយស្គាល់ណាស់៖ គាត់រវល់នឹងការរិះគន់អ្នកដែលគាត់ស្អប់ និងសរសើរអ្នកដែលគាត់ពេញចិត្ត។ អំពីរបៀបដែលចិត្តអ្នកពោរពេញដោយសត្រូវចំពោះយើង នោះអណ្តាតរបស់អ្នកបានបង្ហាញច្បាស់។ កុំបង្ហាញការប្រឆាំងក្នុងចិត្តចំពោះអ្នកដែលលើសលប់ជាងអ្នក ដោយរបៀបនេះឡើយ»។
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
Speech exposes inner bias: a person’s attachments and aversions become visible through habitual praise of favorites and blame of opponents. The verse warns against letting hostility toward elders/superiors show itself through words.
In the royal assembly context of the Sabha Parva, Duryodhana addresses another speaker and accuses him of harboring animosity toward the Kauravas, arguing that the person’s tongue (speech) betrays the heart’s hostility and urging restraint toward superiors.