Shloka 10
Jarāsandha-prastāvaḥ — Nīti-cintā ca Jarāsandhasya janma-vṛttāntaḥ
The Jarāsandha Prelude: Strategic Counsel and Birth Account
Devanagari script
क्षत्रिय: सर्वशो राजन् यस्य वृत्तिरद्धिषज्जये | सर्वेर्गुणैविह्ीनो5पि वीर्यवान् हि तरेद् रिपून्
Translation
អរជុនបាននិយាយថា៖ ព្រះមហាក្សត្រ! ក្សត្រិយៈដែលមានចិត្តមុតមាំក្នុងការឈ្នះសត្រូវ គឺជាក្សត្រិយៈដ៏ប្រសើរបំផុតគ្រប់ប្រការ។ បុរសមានកម្លាំង ទោះខ្វះគុណលក្ខណៈផ្សេងៗក៏ដោយ ក៏អាចឆ្លងផុតគ្រោះថ្នាក់ពីសត្រូវបាន។
Word by Word
क्षत्रियःa Kshatriya (warrior)
क्षत्रियः:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्रिय
FormMasculine, Nominative, Singular
सर्वशःin every way, wholly
सर्वशः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वशः
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
यस्यwhose
यस्य:
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
वृत्तिःconduct, inclination, activity
वृत्तिः:
Karta
TypeNoun
Rootवृत्ति
FormFeminine, Nominative, Singular
अधिषज्जयेis intent on / is set upon
अधिषज्जये:
TypeVerb
Rootअधि-षद्
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada, Indicative
जयॆin victory; in conquering
जयॆ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootजि
FormMasculine, Locative, Singular
सर्वैःwith all
सर्वैः:
Karana
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
गुणैःqualities, virtues
गुणैः:
Karana
TypeNoun
Rootगुण
FormMasculine, Instrumental, Plural
विहीनःdevoid (of)
विहीनः:
TypeAdjective
Rootविहीन
FormMasculine, Nominative, Singular
अपिeven, although
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
वीर्यवान्possessing valor/strength
वीर्यवान्:
Karta
TypeAdjective
Rootवीर्यवत्
FormMasculine, Nominative, Singular
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
तरेत्would cross over; would overcome
तरेत्:
TypeVerb
Rootतॄ
FormPresent, 3rd, Singular, Optative, Parasmaipada
रिपून्enemies
रिपून्:
Karma
TypeNoun
Rootरिपु
FormMasculine, Accusative, Plural
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
अर्जुन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes