Shloka 36
Adhyāya 3: Indra’s Invitation and Yudhiṣṭhira’s Refusal to Abandon the Dog
Svargārohaṇa Test
युधिष्ठिरस्तु देवेन्द्रमेवंवादिनमी श्वरम् । पुनरेवाब्रवीद् धीमानिदं वचनमर्थवत्,ऐसी बात कहते हुए ऐश्वर्यशाली देवराजसे बुद्धिमान् युधिष्ठिरने पुनः यह अर्थयुक्त वचन कहा--
yudhiṣṭhiras tu devendram evaṃ-vādinam īśvaram | punar evābravīd dhīmān idaṃ vacanam arthavat ||
វៃសម្បាយនៈបាននិយាយថា៖ នៅពេលឥន្ទ្រៈ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតា កំពុងមានព្រះបន្ទូលដូច្នេះ យុធិષ્ઠិរៈ អ្នកប្រាជ្ញ បានថ្លែងតបម្តងទៀត ដោយពាក្យដែលមានន័យច្បាស់លាស់ និងមានគោលបំណង—បង្ហាញថា ទោះនៅមុខអំណាចទេវៈ ក៏ព្រះអង្គនឹងដើរតាមធម៌ដោយហេតុផល និងពាក្យមានអត្ថន័យ មិនមែនដោយការយល់ព្រមតាមទទេឡើយ។
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Meaningful speech grounded in discernment is integral to dharma: Yudhiṣṭhira does not abandon ethical reasoning even when addressing a divine sovereign, showing that righteousness involves thoughtful, purposeful articulation.
Vaiśampāyana narrates that after Indra has spoken, Yudhiṣṭhira responds again, preparing to state a significant point—continuing the moral dialogue central to the Mahāprasthānika episode.